PL51749B1 - - Google Patents

Description

Pierwszenstwo: OciiWIfcowano: 31.VIIL19fifi 51749 KI. 42 k, 34/04 MKP CO^/n, UKD Twórca wynalazku: dr jnz. Leon Jamroz Wlasciciel patentu: Instytut Odlewnictwa, Kraków (Polska) Urzadzenie do badania materialów na zmeczenie obrotowp-gietne o bezposrednim napedzie prpbki wojnonodpartej l Przedmiotem wynalazku jest naped bezposredni próbki wolnopodpartej w urzadzeniu do badania materialów, a zwlaszcza metali, na zmeczenie obro- towo-gietne. Maszyny zmeczeniowe pbrotowo-giet- ne naleza do najczesciej stosowanych ze wzgledu na ich stosunkowo maly koszt produkcji oraz rodzaj bada^ wytrzymalosciowych o charakterze prób odbiorczych materialów konstrukcyjnych.Maszyny te budowane sa jako jednostanowisko¬ we i wielostanowiskowe, o czystym momencie zgi¬ najacym i momencie zginajacym z sila poprzeczna, normalnoobrotowe na 3000 cykli/min. i wysoko- obrotowe na 6000 do 12000 cykli/min. z obciazeniem bezposrednim i posrednim czyli dzwigniowym. Zna¬ ne sa równiez maszyny o próbce wspornikowej jak równiez jedno i wielostanowiskowe.Zasadnicza wada obecnie produkowanych ma¬ szyn obrotowo-gietnych jest posredni naped próbki, przy czym elementem posredniczacym czyli prze¬ noszacym ruch obrotowy z silnika na badana prób¬ ke sa zaciskowe tuleje sprezynujace obejmujace konce próbki. Konstrukcja ta powoduje mimoosio- we zamocowanie próbki, czego normy próby zme¬ czenia nie przewiduja, ale toleruja jako fakt nie dajacy sie wyeliminowac. Mimoosiowosc zamoco¬ wania próbki powoduje jej bicie podczas wyko¬ nywania próby zmeczenia. Bicie próbki wplywa bezposrednio na wartosc wyniku próby, falszujac go w zaleznosci od wartosci przesuniecia osi prób¬ ki wzgledem osi uchwytów próbki. Falszowanie Z wyniku t,Hwi w znieksztalceniu sinusoidalnego cy- W oJec.nycl) konstrukcjach maszyn obrotowp- gietnysft wplyw mjmopsipwegp zamocowania prób- 5 ki na, w^nfti badan zmeczeniowych jest lagodzony Rrz$z u.mjeszczen.te sprezyn miedzy obciaznikami a cieglami przenoszacymi obciazenie bezposrednio na uchwyty w ^órycli sa umiejscowione Hpnce próbki. Zastosowanie sprezyn powoduje jednak io przeniesienie bicia próbki na obciazniki co powo¬ duje ich rozkolysanie i tym samym dodatkowe fal¬ szowanie cyklu sinusoidalnego obciazenia przez dzialanie sil bezwladnosci powstalych w wymuszo¬ nym ruchu posuwisto-zwrotnym obciazników i cie- 15 giel. Mimo istnienia wspólczynników korekcji ob¬ ciazenia jako funkcji wielkosci mimoosiowego za¬ lozenia próbki, mierzonego czujnikiem zegaro¬ wym, rzeczywista wartosc dodatkowego obcia¬ zenia jest niewyznaczalna z powodu trudnosci 20 w pomiarach na wirujacej próbce, odksztalcanej podczas badan.Oprócz niedokladnych wyników badan, efektem bicia próbki jest czeste okresowe niszczenie ko¬ sztownych tulei sprezynujacych. Dalsza wada tych 25 urzadzen sa nieodpowiednie warunki higieny i bez¬ pieczenstwa pracy. Przenikliwy i o duzym nasile¬ niu halas maszyny podczas pracy wymaga specjal¬ nej adaptacji lub projektowania pomieszczen dzwiekochlonnych. 30 Maszyna o konstrukcji wedlug wynalazku jest 517493 wolna od tych wad, a istota wynalazku polega na konstrukcji umozliwiajacej bezposredni osiowy na¬ ped próbki.Dzieki temu rozwiazaniu calkowita energia od¬ ksztalcenia próbki jest bezposrednio równowazona przez wartosc momentu obrotowego silnika na¬ wiedzajacego z pominieciem elementów posrednicza¬ cych którymi sa tuleja napedowa i tuleja sprezy¬ nujaca w konstrukcjach dotychczas stosowanych.Issota wynalazku jest bezposredni naped próbki zapewniajacy wyeliminowanie mimoosiowego za¬ mocowania próbki. Konstrukcja napedu pomija zaciskowe tuleje sprezynujace i powoduje, ze do¬ tychczas stosowana tuleja napedowa staje sie tu¬ leja napedzana bierna i sluzy tylko jako element centrujacy próbke przy udziale zewnetrznych lo¬ zysk tocznych. Jako element obrotowy, cylindrycz¬ ny, daje sie wywazyc z dowolna dokladnoscia.Przedmiot wynalazku przedstawiony jest w przy¬ kladowym wykonaniu na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia urzadzenie do badania materia¬ lów na zmeczenie obrotowo—gietne o bezposred¬ nim napedzie próbki wodnopodpartej 4 w glowi¬ cach 5 i 10, a fig. 2 przedstawia pionowy przekrój bezposredniego uchwytu próbki 4. Walek 1 silnika elektrycznego jest polaczony suwliwie z tuleja napedowa 3, która przez nakrecenie na gwintowana osiowa koncówke czesci uchwytowej próbki 4 jest polaczona na stale z próbka. Próbka 4 jest umiej¬ scowiona w tulei napedzanej 2, która jest napedza¬ na, a nie napedzajaca jak w rozwiazaniach do¬ tychczasowych.Próbka jest centrowana za pomoca pasowania na lekki wcisk oraz styku stozkowego zakonczenia czesci uchwytowej próbki 4 w tulei napedzanej 2.Naped próbki 4 jest zatem bezposredni od silnika elektrycznego przy czym przedluzenie walka 1 sil¬ nika stanowi tuleja napedowa 3 co przy mozliwo¬ sci wywazenia tulei napedzanej 2 z wymagana do¬ kladnoscia zapewnia osiowe zamocowanie próbki 4.W konstrukcji urzadzenia wedlug wynalazku przedstawionej na fig. 1 zastosowano stale zamo- 51749 4 cowanie lozysk tocznych w oleju w celu zmniej¬ szenia halasliwego biegu maszyny, zastosowano tlumik olejowy 6 polaczony z ukladem dzwignio¬ wym obciazenia 9 oraz z korpusem maszyny w ce- 5 lu usuniecia uderzenia ukladu dzwigniowego 9 po zniszczeniu próbki 4 zamocowanej po obu koncach w glowicach uchwytowych — stalej 10 i przesuw¬ nej 5, oraz zastosowano ciagla regulacje obciazenia za pomoca przesuwnych obciazników 7 i rejestra- 10 cji ich polozenia 8. Silnik elektryczny 12 jest po¬ laczony na stale z dodajnikiem ilosci obrotów 11. PL

Claims (3)

1. Zastrzezenia patentowe 15 1. Urzadzenie do badania materialów na zmecze¬ nie obrotowo-gietne o bezposrednim napedzie próbki wolnopodpartej, o obciazeniu dzwignio¬ wym i ciaglej regulacji obciazenia, znamienne tym, ze próbka (4) jest polaczona z walkiem 20 silnika elektrycznego (12) za pomoca ulozysko- wanej w tulei napedzanej (2), tulei napedowej (3) laczacej sie z jednej strony od czola z cze¬ scia uchwytowa próbki (4), na -przyklad przez nakrecenie na osiowa gwintowana koncówke 25 próbki, a z drugiej strony z walkiem silnika, na przyklad za pomoca polaczenia ksztaltowego, przy czym czesc uchwytowa próbki (4) jest wsunieta do pozostalej czesci tulei napedzanej (2) przy zastosowaniu pasowania wciskowego na 30 poczatkowym odcinku czesci uchwytowej prób¬ ki oraz unieruchomiona w tulei napedzanej (2) przy zastosowaniu styku stozkowego czolowego na koncu czesci uchwytowej próbki (4), zacis¬ kanego na przyklad za pomoca dokrecenia tulei 35 napedowej (3),

2. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze lozyska toczne umieszczone na koncach tulei napedzanej (2) pracuja stale zanurzone w oleju.

3. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze 40 obciazeniowy uklad dzwigniowy (9) jest polaczo¬ ny z tlumikiem olejowym (6) przymocowanym do korpusu maszyny.KI. 42 k, 34/04 51749 MKP G 01 1 // 12 f 10 k 10 (5) r \zE3 f obciazenie PL