Opublikowano: 3.VI.1966 51403 KI. 421,4/16 MKP G 01 n ?)J|06 UKD Wspóltwórcy wynalazku: inz. Tadeusz Owsiak, inz. Jan Dobrzanski, mgr BIBLIOTEKA inz. Jan Lasa Wlasciciel patentu: Akademia Górniczo-Hutnicza (Instytut Techniki Ja¬ drowej) Kraków (Polska) Urzedu Patentowego FilrtMi ¦«cifpiljnlitt| Irtmj Urzadzenie do dozowania próbek gazów lub cieczy Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie do do¬ zowania próbek gazów lub cieczy zwlaszcza w urzadzeniach analizujacych metoda chromato¬ grafii gazowej.Znane urzadzenia o konstrukcji tlokowej, slu¬ zace do wstrzykiwania próbek gazów lub cieczy, wymagaja przy kazdorazowym pobraniu próbki, odmierzania jej objetosci; tloczek poruszajacy sie w szklanym cylindrze, zaopatrzonym w podzialke, wyznacza zarazem zadana objetosc cieczy. Do do¬ zowania mikro-próbek cieczy lub gazów stosowa¬ nie tego rodzaju urzadzen jest niedogodne i po¬ brane w ten sposób objetosci cieczy nie sa do¬ kladnie odmierzane.Tych wad nie ma urzadzenie wedlug wynalazku, skladajace sie z zespolu elementów polaczonych ze soba w taki sposób, ze przez naciagniecie jezyczka spustowego nastepuje pobranie próbki gazu lub cieczy, której objetosc nastawia sie uprzednio za pomoca sruby mikrometrycznej, natomiast przez zwolnienie jezyczka spustowego nastepuje wstrzy¬ kniecie pobranej próbki.Urzadzenie wedlug wynalazku jest pokazane na rysunku.Urzadzenie sklada sie z cylindrycznego korpusu 1, który jest trwale osadzony w rekojesci 2.Korpus 1 jest jednym koncem polaczony z gru- bosciennym szklanym cylindrem 3, do drugiego zas jest zamontowana mikrometryczna sruba 4.Szklany cylinder 3 jest zamocowany w metalowej 10 15 20 25 oslonie 5 przy pomocy teflonowych uszczelek 6 i nakretki 7 i jest wyposazony w igle 8, osadzona w stozku 9. W korpusie 1 jest umieszczony prze¬ suwnie prowadnik 10, z którym w górnej czesci jest polaczony trwale napinacz 11 sprezyny 12, zas od dolu do prowadnika 10 jest przytwierdzony spustowy jezyczek 13 wraz z zebatka 14. Wzdluz osi prowadnika 10 jest umieszczony tloczek 15 przytwierdzony do prowadnika 10 za pomoca sru¬ by 16. Do górnej czesci rekojesci 2 jest przymo¬ cowana oslona 17, wyposazona w sprezyne 12, do¬ ciskana napinaczem 11. Ponadto rekojesc 2 jest wyposazona w zaczep 18 z przytwierdzonym do niego sworzniem spustowym 19.Zaczep 18 opiera sie na podpórce 20, zaopatrzo¬ nej w sprezyne 21 i jest przytwierdzony do klam¬ ki 22, ruchomo osadzonej na rekojesci 2. Docisnie¬ cie klamki 22 do rekojesci 2 umozliwia sprezyna 23.Odmierzenie okreslonej ilosci cieczy lub gazu odbywa sie za pomoca sruby mikrometrycznej 4, której jeden obrót odpowiada 1 ul. Po nastawie¬ niu zadanej objetosci wprowadza sie igle 8 do badanej cieczy lub gazu, a nastepnie naciska sie jezyczek spustowy 13 az do oporu. Ruch jezyczka 13 powoduje jednoczesne przesuniecie polaczonych z nim elementów a mianowicie zebatki 14, pro¬ wadnika 10 z przytwierdzonym do niego tloczkiem 15 i napinacza 11 sprezyny 12. Wielkosc tego prze¬ suwu jest uzalezniona od polozenia sruby mikro- 5140351403 metrycznej 4, o która opiera sie po naciagnieciu jezyczka 13 sruba 16, mocujaca tloczek 15 w pro¬ wadniku 10. Po nacisnieciu klamki 22 do reko¬ jesci 2 zaczep 18 zahacza zebatke 14, uniemozli¬ wiajac zarazem ruch powrotny jezyczka 13. W ten sposób zostaje zassana okreslona ilosc cieczy wzglednie gazu.Wstrzykiwanie pobranej próbki nastepuje przez przesuniecie w dól zaczepu 18 za posrednictwem sworznia 19, powodujac zwolnienie zebatki 14 z równoczesnym wyzwoleniem sprezyny 12, która z kolei powoduje wypchniecie napinacza 11 wraz z prowadnikiem 10 i tloczkiem 15. Wraz z zespo¬ lem elementów polaczonych trwale z prowadnikiem 10 wraca do pierwotnego polozenia spustowy je¬ zyczek 13, którego ponowne naciagniecie powoduje kolejne pobranie próbki.Urzadzenie wedlug wynalazku sluzy w urzadze¬ niach analizujacych, stosowanych zwlaszcza w chromatografii gazowej do pobierania i wstrzy¬ kiwania w strumien gazu nosnego próbek cieczy, lub gazu o pojemnosci od 1—50 ml. Przy jedno¬ razowym nastawieniu zadanej objetosci, odmierza¬ nej z dokladnoscia do 0,02 \il przy uzyciu sruby mikrometrycznej, urzadzenie wedlug wynalazku umozliwia wielokrotne wstrzykiwanie jednako¬ wych objetosci, eliminujac zarazem przypadkowe bledy, wynikle z kazdorazowego odmierzania tej samej objetosci. Pobieranie i wstrzykiwanie pró¬ bek cieczy lub gazu za. pomoca urzadzenia wedlug wynalazku jest proste w obsludze i odbywa sie 10 15 20 25 30 w bardzo krótkim czasie, co jest wazne, zwlaszcza^ przy cieczach latwo lotnych. Ponadto w celu zmiany zakresu odmierzonych objetosci mozna bez, trudnosci wymieniac szklany cylinder na inny o wymaganych rozmiarach. PL