Pierwszenstwo: Opublikowano: 10.VIII.1963(P102 247) 12.XI.1962 Niemiecka Republika DgmokrRtyrzriR Biblioteka |Urzedu Patentowej 49429 K1 30b,2/01 MKP A61c UKD Twórca wynalazku: inz. Gerd Fleischer Wlasciciel patentu: VEB Dentaltechnik Potsdam, Poisdam (Niemiecka Republika Demokratyczna) Uchwyt reczny do wiertarek dentystycznych z ukladem do ich wlaczania i wylaczania, jak równiez do regulowania liczby obrotów silnika napedowego Przedmiotem wynalazku jest uchwyt reczny do wiertarek dentystycznych z ukladem do ich wla¬ czania i wylaczania, jaik równiez do regulowania liczby obrotów silnika napedowego.Wiadomo, ze reczny uchwyt dentystyczny wyposazony jest w odpowiedni przycisk, sluzacy do wlaczania i wylaczania wiertarki, jak równiez w osobne pokretlo regulowanego opornika, umoz¬ liwiajacego nastawianie okreslonej liczby obrotów silnika napedowego, przy czym sterowania tymi elementami dokonuje sie w scisle okreslonym miejscu oslony recznego uchwytu. Podczas pracy dentysta obraca czesto reczny uchwyt dookola je¬ go osi wzdluznej i dlatego zarówno przycisk jak i pokretlo opornika przyjmuja nieraz niekorzystne polozenie. Prawidlowe poslugiwanie sie uchwytem recznym jest utrudnione równiez ze wzgledu na osobne umieszczenie tych elementów. Niedogod¬ nosci te i wady sa czesciowo wyeliminowane w in¬ nym, znanym uchwycie recznym wskutek tego, ze cala powierzchnia jego oslony jest wykonana jako specjalna powierzchnia stykowa, a obok niej znajduje sie tuleja z przewodami, wspierajaca sie swymi koncami na podkladce; wykonanej: z ma¬ terialu izolacyjnego. Tuleja ta jest pokryta gu¬ mowa powloka, w zwiazku z czym jest elastyczna przy przeginaniu oraz tworzy druga powierzchnie stykowa, która moze byc dociskana do pierwszej powierzchni w dowolnym punkcie* na oslonie uchwytu recznego. 15 20 30 Uklad ten '¦umozliwia jednak tylko wlaczanie i wylaczanie napedu wiertarki bez mozliwosci re¬ gulowania liczby obrotów silnika napedowego, wskutek braku przesuwnego lub pokretnego opor¬ nika regulacyjnego. Zakres stosowania tego uchwy¬ tu jest wiec mocno ograniczony. Wiadomo rów¬ niez, ze reczny uchwyt sprzegniety za pomoca dodatkowych elementów 'konstrukcyjnych z opor¬ nikiem, sluzacym do nastawiania liczby obrotów silnika, mocuje sie na ramieniu przegubowego elementu, w celu slizgowego polaczenia z nim w sposób przesuwny, albo osadzenia go na koncu przewodu ze sprezonym- powietrzem wiertarki dentystycznej.W tym ukladzie wylacznik przyciskowy znajduje sie poza recznym uchwytem i powieksza znacznie jego wymiary, poniewaz czesci skladowe wylacz¬ nika — ze wzgledu na sposób ich zamocowania — sa umieszczone wzdluz uchwytu recznego, w dosc duzym od niego odstepie. Uchwyt ten staje sie przez to niewygodny w uzytkowaniu. W tym ukladzie utrudnione jest takze sterowanie wylacz¬ nikiem przyciskowym, poniewaz w celu nacisnie¬ cia go, palec musi przebyc stosunkowo duza droge pomiedzy uchwytem a przyciskiem. Palec spoczy¬ wajacy zmiennie, na dzwigni musi byc ponadto w czasie uruchomienia wiertarki odjety od po¬ wierzchni uchwytu recznego razem z dzwignia i z powrotem do niej przylozony. 4942949429 20 25 Duza wada przy wylaczaniu wiertarki jest oprócz tego to, ze przed rozpoczeciem wylaczania musi byc zluzowany docisk uchwytu recznego co powoduje niezbyt pewne poslugiwanie sie uchwytem recz¬ nym w ustach pacjenta. W ukladzie tym nie jest 5 równiez prawidlowo rozwiazane sprzegniecie uchwytu ze znanym opornikiem do nastawiania liczby obrotów silnika, poniewaz potrzebne do tego celu dodatkowe elementy konstrukcyjna po¬ woduja dalsze niekorzystne zwiekszenie wszystkich 10 wymiarów tego ukladu.Celem wynalazku jest stworzenie takiego ukla¬ du, który pozwolilby nie tylko na stosowanie w uchwycie recznym urzadzen do wlaczania i wy¬ laczania wiertarki dentystycznej, lecz umozliwilby 15 takze sterowanie silnika elektrycznego. Stworzylo¬ by to mozliwosc wbudowania elementów steruja¬ cych, bezposrednio w uchwyt reczny, w celu lat- . wiejszego uruchomiania z dowolnego miejsca na oslonie i zapewnienia pewnego jego prowadzenia w calym polu operacyjnym równiez podczas wla¬ czania i wylaczania.Cel ten zostal osiagniety dzieki temu, ze uzwoje¬ nie oporowe, którego koniec jest doprowadzony do zlacza odizolowanego od recznego uchwytu, zosta¬ lo nawiniete oddzielnie na obwodzie wytoczenia recznego uchwytu, na który zostala nasunieta obro¬ towo metalowa tuleja, przy czym na koncu tego uchwytu, zostala równiez osadzona przesuwnie wzdluz osi tuleja, sluzaca do zalozenia w niej jed¬ nego lub kilku sprezynujacych styków slizgowych, prowadzonych w podluznych rowkach obrotowej tulei metalowej. Takie rozwiazanie konstrukcyjne uchwytu, a zwlaszcza usytuowanie sprezynujacych styków slizgowych, umozliwilo wskutek ich spre¬ zystosci stykanie sie ich ze sciankami wewnetrzny¬ mi obrotowej tulei w taki sposób, ze dopiero przez uruchomianie jednego z wylaczników, na skutek promieniowego jego nacisku w kierunku osi wzdluznej recznego uchwytu, uzyskuje sie pola¬ czenie stykowe pomiedzy uzwojeniem oporowym i wylacznikiem slizgowym.Rozwiazanie konstrukcyjne uchwytu wedlug wy¬ nalazku umozliwilo w przeciwienstwie do innych znanych ukladów, wbudowanie zarówno opornika slizgowego, jak i wylacznika wlaczajacego i wyla¬ czajacego bezposrednio do dentystycznego uchwy¬ tu recznego, bez zwiekszenia jego gabarytu. Uchwyt wedlug wynalazku, w odróznieniu od znanych do¬ tychczas ukladów, pozwala na ciagla regulacje licziby obrotów silnika, sprawne i bezpieczne wla¬ czanie i wylaczanie wiertarki oraz na uruchomie¬ nie tych urzadzen z dowolnego miejsca na ob¬ wodzie, odpowiednio do kazdorazowego polozenia recznego uchwytu. 55 Uruchomienie wylaczników nie absorbuje przy tym uwagi obslugujacego, poniewaz imoga byc one dociskane az do okreslonego, wyczuwalnego oporu.Ze wzgledu na bardzo krótki ,skok wylaczników, uruchomiajacy je palec w przeciwienstwie do zna- 50 nych ukladów, nie musi byc przy wylaczaniu podniesiony z uchwytu recznego, lecz wystarcza lekkie tylko jego odciazenie. To samo dotyczy wlaczania, przy czym palec przylegajacy juz do recznego uchwytu, powinien byc w tym przypad- 65 30 35 40 45 50 ku tylko silniej docisniety, azeby uzyskac wlasciwe polaczenie. Przez to zapewnia sie skuteczna mani¬ pulacje uchwytem podczas wlaczania lub wylacza¬ nia wiertarki.Wynalazek bedzie blizej objasniony na podsta¬ wie przykladowego wykonania zilustrowanego na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia w powiek¬ szeniu przednia czesc zagietego pod pewnym ka¬ tem dentystycznego uchwytu recznego, zaopatrzo¬ nego w uklad do wlaczania i wylaczania napedu elektrycznego, a fig. 2 — te sama czesc denty¬ stycznego uchwytu recznego w przekroju wzdluz linii A — B na fig. 1.W czesci 1 dentystycznego elementu 2, zagiete¬ go pod pewnym katem, jest nawiniete na jego wy¬ toczenie 3, na warstwie izolacyjnej 4, jednowar¬ stwowe uzwojenie oporowe 5. Poczatek uzwoje¬ nia 5 jest umieszczony w warstwie izolacyjnej 4, a jego koniec jest doprowadzony do izolowanej czesci 6, umieszczonej na kolanku 1 i doprowa¬ dzony do sruby 7. Do sruby 7 jest przylaczony przewód elektryczny, doprowadzony do recznego uchwytu. Poczatek uzwojenia oporowego 5 jest przylaczony do czesci metalowych uchwytu recz¬ nego, stanowiacych drugi biegum obwodu elek¬ trycznego.Na wytoczenie 3 i uzwojenie 5 jest nasunieta tuleja metalowa 8, umieszczona obrotowo na koncu uchwytu, na obwodzie czesci 1. Na tuleje metalo¬ wa 8 jest nasunieta druga metalowa tuleja 9, przesuwna wzdluznie.W poprzecznym wycieciu 10 tulei 9 na polowie jej obwodu jest umieszczona plaska sprezyna 11, majaca ksztalt pólelipsy. Dwukrotnie zawiniete konce plaskiej sprezyny 11 sa prowadzone w po¬ dluznych wycieciach 12 i 13* wykonanych w tulei 8.Podluzne wyciecia 12 i 13 sa umieszczone w sto¬ sunku do siebie pod katem 1S0°C. ^Naciag plaskiej sprezyny 11 powoduje docisniecie jej odwinietych konców 14 i 15, umieszczonych wewnatrz tulei 8 do jej scianek wewnetrznych. Odwiniete konce 14 i 15 plaskiej sprezyny 11 stanowia styki slizgowe, które moga byc doprowadzane do kazdego dowol¬ nego miejsca, lezacego na obwodzie uchwytu recz¬ nego przez obracanie tulei 9, obejmujacej tuleje 8, sprzegnieta z tuleja 9 za pomoca plaskiej sprezy¬ ny 11. Przez wzdluzne przesuwanie tulei 9, styki slizgowe moga byc latwo przesuwane w kierunku wzdluznym do uzwojenia oporowego 5. Przez na¬ cisk natomiast na jedna z czesci 16 i 17 sprezyny wystajacej z tulei 9 w kierunku promieniowym do osi wzdluznej uchwytu, uzyskuje sie zestyk jedne¬ go ze styków slizgowych 14 i 15 z uzwojeniem oporowym 5 oraz wlaczenie czesci oporu, okreslo¬ nej przez polozenie tulei 9.Prad przeplywa wówczas w chwycie recznym przewodem doprowadzajacym przylaczonym do sruby 7 poprzez uzwojenie oporowe 5 a nastep¬ nie przez plaska sprezyne 11, tuleje 9 i tuleje 8 do kolanka 1 i doplywa do metalowych czesci recznego uchwytu, . do którego jest podlaczony przewód odprowadzajacy, sprzegniety z uclrwytem za pomoca przelkladni. Obwód pradu zostaje na¬ tomiast przerwany, jezeli nastapi zwolnienie na¬ cisku czesci 16 i 17 sprezyny.49429 5 6 Przesuwanie tulei 9 moze odbywac sie równiez przy nacisnietych stykach slizgowych 14 i 15.Odmiana uchwytu wedlug wynalazku do silni¬ ków napedowych wiertarek o nieregulowanej licz¬ bie obrotów mozliwe jest zastosowanie zamiast uzwojenia oporowego 5, materialu dobrze przewo¬ dzacego prad, przy czym material ten jest w tym przypadku polaczony tylko ze sruba 7 i spelnia role przewodników. Przez to uzyskuje sie wlacza¬ nie i wylaczanie wiertarki w kazdym dowolnym polozeniu uchwytu na jego obwodzie i wzdluz osi tulei 9 tylko za pomoca uruchomienia czesci 16 i 17 sprezyny.Jezeli dentystyczny uchwyt reczny jest zaopa¬ trzony w urzadzenie chlodzace, to wówczas dopro¬ wadza sie elektryczne przewody, potrzebne do po¬ laczenia uchwytu recznego z wezami urzadzenia chlodzacego. Jesjt mozliwe, aby juz przy wykona¬ niu wezy nieprzewodzacych prad, wbudowac w nie trwale elektryczne przewody albo tez wykonac w wezach odpowiednie kanaly, przeznaczane do umieszczenia w nich przewodów elektrycznych. PL