Opublikowano dnia 30 sierpnia 1963 r.Jy g v *.*^ o BdObafa £ A POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 47263 KI. 58 b, 17 KI. internat. B 30 c Nils Robert Alenius Sztokholm, Szwecja Sposób prasowania materialów w sposób ciagly oraz urzadzenie do stosowania tego sposobu Patent trwa od dnia 27 wriesnia 1962 r.Wynalazek niniejszy dotyczy sposobu ciagle¬ go prasowania oraz urzadzenia do stosowania tego sposobu, przy czym sposób ten i urzadze¬ nie to specjalnie nadaja sie do prasowania ma¬ terialów wytwarzajacych w postaci przesuwa¬ jacej sie ciaglym ruchem postepowym jedno¬ stajnej maty. Materialy dla których nadaje sie ten rodzaj prasowania obejmuja rózne rodzaje drewnianych i wlóknistych desek, sklejke, la¬ minowane plyty, deski z laminatów, itd.Operacja prasowania wedlug wynalazku jest przeprowadzana podczas ciaglego przesuwania sie maty z takiego materialu, a odbywa sie ona za pomoca ruchomej prasy w taki sposób, ze po ukonczeniu operacji prasowania material stano¬ wi nadal nieprzerwana ciagla mate, z której moga, byc odcinane plyty wymaganej wielkosci.Jest oczywiste, ze tego rodzaju prasowanie daje wiele korzysci w stosunku do tradycyjnego spo¬ sobu prasowania partiami, a co jest powszechnie uznawane przez handel. Przy prasowaniu w sposób ciagly uzyskiwane sa powazne osz¬ czednosci zarówno odnosnie materialu i pracy, jako tez odnosnie kosztów wytwarzania. Ponad¬ to jedna jeszcze cenna zaleta jest to, ze gotowe plyty w przeciwienstwie do tego co mozna uzys¬ kac przy tradycyjnej praktyce, moga miec do¬ wolna dlugosc niezaleznie od dlugosci zastoso¬ wanej do prasowania prasy.Wiadome jest, ze ten rodzaj prasowania w spo¬ sób ciagly moze byc stosowany za pomoca nie¬ ruchomej prasy, w której prasowanie odbywa sie za pomoca plyt prasujacych, skladajacych sie zarówno z dwóch przesuwajacych sie prasu¬ jacych pasów bez konca jak i z oscylujacych* nalozonych jedna na druga, prasujacych plyt lub listew. Jednakze praktyczna wartosc takich pras zostaje sprowadzona niemal do zera wsku^tek ich wad technicznych, gdyz cala sila prasu¬ jaca ruchomych elementów prasujacych musi byc przenoszona przez nieruchoma rame tej prasy. Przenoszenie duzej sily potrzebnej do prasowania moze sie odbywac jedynie za po¬ srednictwem zmniejszajacych tarcie walków, lo¬ zysk lub elementów podobnych, ale ten sposób prasowania powoduje, ze konstrukcja prasy jest bardzo skomplikowana i kosztowna oraz ze bar¬ dzo skomplikowane jest jej dzialanie i konser¬ wacja. Niewygody wynikajace z tej wady kon¬ strukcyjnej sa w istocie tak powazne, ze ten typ prasy nie znalazl praktycznego zastosowa¬ nia w przemysle zajmujacym sie wytwarzaniem desek i plyt.Celem tego wynalazku jest stworzenie spo¬ sobu, za pomoca którego zalety prasowania w sposób ciagly moglyby byc wykorzystane w sposób prostszy, praktyczniejszy i mniej kosz¬ towny niz opisany wyzej. Glówna cecha zna¬ mienna tego sposobu jest to, ze przesuwajaca sie ruchem postepowym, przeznaczona do praso¬ wania mata jest przesylana pomiedzy plytami prasujacymi prasy, która jest ruchoma i która jest przesuwana do przodu i do tylu w kierun¬ ku postepowego ruchu materialu maty w taki sposób, ze przesuw prasy do przodu, kierunek którego odpowiada kierunkowi ruchu postepo¬ wego maty i podczas którego to przesuwu zosta¬ je sprasowany odcinek maty znajdujacej sie we¬ wnatrz prasy, jest zsynchronizowany z ruchem postepowym materialu podczas czynnosci pra¬ sowania. Nastepnie, w celu zakonczenia operacji prasowania, przesuw prasy do tylu doprowadza ja z powrotem do polozenia wjsyciowego do jej przesuwu do przodu, azeby umozliwic w ten sposób powtórzenie cyklu roboczego na na¬ stepnym z kolei odcinku maty z przeznaczonego do sprasowania materialu.Innym celem niniejszego wynalazku jest stwo¬ rzenie urzadzenia przeznaczonego- do stosowa¬ nia wymienionego wyzej sposobu. Zasadniczo urzadzenie to sklada sie z jednootworowej pra¬ sy arkuszowej, która przesuwa sie po torze, i pomiedzy plytami prasujacymi, której jest prezsuwana poruszajaca sie ruchem postepowym mata, i która to prasa jest przesuwana do przo¬ du i do tylu w kierunku ruchu postepowego ma¬ ty w taki sposób, ze przesuw do przodu prasy, który odpowiada kierunkowi ruchu postepowego maty i podczas którego to ruchu odcinek maty znajdujacej sie wewnatrz prasy jest prasowany, jest zsynchronizowany z ruchem postepowym maty podczas czynnosci prasowania. Przesuw doi tylu prasy, wykonywany po ukonczeniu praso¬ wania doprowadza ja z powrotem do polozenia wyjsciowego do jej przesuwu do przodu, azeby umozliwic powtórzenie cyklu roboczego na na¬ stepnym z kolei odcinku maty z przeznaczone¬ go do sprasowania materialu.Dalszym celem wynalazku jest stworzenie pro¬ stych i niezawodnych elementów, przeznaczo¬ nych do uzyskiwania bezwzglednej synchroni¬ zacji pomiedzy skierownyni do przodu, prasuja¬ cym przesuwem prasy i ruchem postepowym materialu, gdyz nawet najmniejsze odchylenie odnosnie tych predkosci mogloby spowodowac uszkodzenia niesprasowanego materialu znajdu¬ jacego sie z przodu prasy. Wedlug wynalazku to bardzo wazne wymaganie tego procesu jest kontrolowane przez to, ze przesuw do przodu prasy tj. przesuw w kierunku postepowego ru¬ chu materialu Jest wywolywany za pomoca si¬ ly, która w sposób ciagly i niezaleznie od pred¬ kosci przesuwu prasy próbuje przesuwac te prase z wieksza predkoscia niz predkosc ma¬ terialu, ale która jest kontrolowana ^a pomoca urzadzenia blokujacego dzialajacego zgodnie z ruchem postepowym materialu i doprowadza¬ jacego przesuw prasy do pelnej synchronizacji z przesuwem maty. A zatem sila, która powo¬ duje przesuw do przodu prasy musi byc z na¬ tury plynna i podatna. Elementy przeznaczone do wywolywania tego rodzaju sily skladaja sie badz z pneumatycznego silnika lub cylindra cis¬ nieniowego, badz z silnika hydraulicznego lub tloka zaopatrzonego w zawór przelewowy, badz z silnika na prad zmienny, polaczonego ze sprzeglem poslizgowym, badz z silnika na prad staly, badz tez z zawieszonego ciezaru, który dziala na prase lub jej naped za pomoca drutu.Inne cele i zalety wynalazku wynikna z dal¬ szego ciagu opisu, a nieznane dotychczas cechy znamienne sposobu i urzadzenia zostana szcze¬ gólowo wymienione w zastrzezeniach patento¬ wych.W dalszym ciagu wynalazek zostanie opisany z powolaniem sie na rysunek, który schematycz¬ nie pokazuje jego wykonanie, przy czym fig. 1; jest rzutem z boku ruchomej prasy i jej toru, fig. z — poprzecznym przekrojem prasy plasz-, czyzna, oznaczona linia II—II na fig. 1, fig. 3 — rzutem z góry napedu i przekazywania mocy potrzebnej do przesuwu prasy, do przodu i do ty¬ lu, fig. 4 — czesciowym rzutem z boku napedu przedstawionego na fig. 3, fig. 5 — rzutem z bo¬ ku innego wykonania urzadzenia przenoszacego moc, niz pokazane na fig. 3, fig. 6 — podobnym — *-*-rzutem innej jeszcze postaci urzadzenia przeno¬ szacego moc, fig. 7 — rzutem z góry innego jeszcze wykonania napedu przesuwu prasy do przodu i do tylu, fig. 8 pokazuje szczególowiej wyposazenie sterujace, które umozliwia manipu¬ lowanie przesuwem prasy do przodu i do tylu.Jezeli elementy podobne beda pokazywane na róznych figurach, to beda one zaopatrzone w te samie odnosniki.Pokazana na fig. 1 i 2 prasa sklada sie z kon¬ strukcji ramowej I, zaopatrzonej w dwie, umieszczone jedna nad druga, plyty prasujace 3 i 4, z których plyta 4 jest przymocowana do kon$trukcji ramowej, natomiast plyta 3 jest przesuwana pionowo za pomoca hydraulicznych dzwigników 18, sterowanych za pomoca urza¬ dzenia pompujacego 19 napedzanego za pomoca silnika elektrycznego 20. Rama 1 prasy jest umieszczona na pewnej liczbie kól 5, które umo¬ zliwiaja przesuw prasy do przodu i do tylu po torze 6. Material maty — poruszajacy sie w spo¬ sób ciagly na przesuwajacej sie tasmie lub tez osobno, pokazany na rysunku liniami kresko¬ wanymi 2, jest przesuwany pomiedzy plytami 3 i .4 prasy, przy czym kierunek ruchu maty jest taki sam, jak kierunek przesuwu do przodu prasy. Za pomoca napedu, którego konstrukcja zostanie podana w dalszym ciagu opisu, prze¬ suwy ruchomej prasy sa wykonywane w taki sposób, ze na poczatku przesuwu do przodu prasa znajduje sie w prawym,koncu toru (fig. 1), nastepnie jest ona przyspieszana do predkosci postepowego ruchu maty i gdy tylko osiagnie ona te predkosc to zostaje uruchamiany dzwig¬ nik 18 w celu docisniecia plyt prasy ido ma¬ terialu maty. Nastepnie prasa przesuwa sie synchronicznie z przesuwem maty na odcinku swej drogi, który odpowiada czasowi prasowania i tak przesuwajac sie prasa osiaga koniec swego przesuwu do przodu, na drugim koncu toru, na¬ cisk dzwigników zostaje zwolniony, a plyty prasy zostaja rozlaczone. Gdy to zostanie wy¬ konane, prasa przesuwa sie do polozenia wyj¬ sciowego dla wykonania przesuwu do przodu i cyial roboczy powtarza sie. W celu skrócenia czasu cyklu roboczego przesuw powrotny moze byc wykonywany z wieksza predkoscia niz pred¬ kosc synchronicznego ruchu do przodu. JDlugosc prasy i dlugosc jej przesuwu sa tak wzajemnie dobrane, ze kazdy przesuw prasowania nieco naklada sie na odcinek maty juz sprasowanej przy poprzednim przesuwie, prowadzac do tego, ?ze mata zostaje sprasowana w sposób ciagly na calej swej dlugosci W celu przyspieszenia czynnosci prasowania plyty prasy sa ogrzewane: L:w tjm celu sa za¬ opatrzone w przewody 17f przez które przeply¬ wa substancja ogrzewajaca. Substancja ta jest ciecza lub gazem i jest przekazywana do plyt prasy z nieruchomego zródla za pomoca gietkich rur, za pomoca rur polaczonych, za pamoca po* laczenia kjtfonkawo-dzwigniowego lab za po¬ moca podobnych urzadzen, które maja moz¬ nosc podazania za prasa w jej ruchu do przodu i do tylu. W wykonaniu wedlug fig. 1 przekazy¬ wanie ciepla odbywa sie za pomoca rur 8 i 9, polaczonych za pomoca zlacza kolankowo-dzwi- gniowego. Nieruchome konce tego ukladu rur sa przymocowane do. konstrukcji slupowej 7, prze¬ rzuconej nad torem prasy.Innym, nie pokazanym na rysunku sposo¬ bem przekazywania plynnego czynnika ogrze¬ wajacego do ruchomej prasy jest sposób, który przewiduje umieszczenie czynnika ogrzewaja¬ cego w otwartym dlugim zbiorniku, zainstalowa¬ nym wzdluz torów prasy. Z tego zbiornika, nie¬ zaleznie od ruchów prasy, goraca ciecz jest do¬ starczana do prasy za pomoca pompy, a po wy¬ konaniu obiegu czynnik ten jest jz powrotem odprowadzany do zbiornika dla ponownego ogrzania. Oczywiscie dla tego rodzaju przeka¬ zywania ciepla trzeba aby byla stosowana ciecz o temperaturze nizszej od temperatury jej -wrzenia.Na wejsciowym koncu prasy, po stronie pra¬ wej na fig. 1, tam gdzie mata jest wprowadza¬ na pomiedzy plyty prasy, plyty te moga byc równiez chlodzone, a potrzebne to jest wówczas gdy zestalajace sie pod wplywem ciepla spoiwo jest stosowane jako wiazanie materialu maty.Jest to stosowane w celu zabezpieczenia spoiwa bedacego jeszcze poza prasa i nie poddawanego jeszcze prasowaniu od przedwczesnego stezenia spowodowanego cieplem promieniujacym z plyt prasujacych. To chlodzenie zostaje stosownie przeprowadzane za pomoca doprowadzania sub¬ stancji chlodzacej przez przewody, wykonane przy wlotowym koncu plyt prasujacych. Wedlug wykonania przedstawionego na rysunku sub¬ stancja ta przesylana jest do ruchomej prasy za pomoca gietkich rur 10 .zwiazanych z zawie¬ szonymi, polaczonymi za pomoca zlacza kolan¬ kowo^dzwigniowego rurami 8 i 9.Podczas przesuwów prasy do przodu i do ty¬ lu, znajdujace sie ponad torem,prasy czescimaty nie sa podparte przez prase, a zatem ulegaja nadmiernemu ugieciu. W celu zapobiezeniattenui tor prasy jest .zaopatrzony w pewna liczbe ru- vchomych walków 11, które odpowiednio rozsta¬ wione podpieraja te czesci maty znajdujace sie nad torem prasy, które nie opieraja sie na niej.Walki jezdza po szynach 12 wzdluz toru pra§y i sa polaczone zarówno wzajemnie jak i z pra¬ sa za pomoca lancuchów lub elementów podob- nnych 13, które umozliwiaja tym walkom na przemian wzajemne zblizanie i oddalanie odpo¬ wiednio do przesuwów prasy.Jezeli z jakichs wzgledów mata nie oddziela sie w sposób wlasciwy od plyt prasy przy ich otwieraniu, to na poczatku ruchu powrotnego mogloby to powodowac uszkodzenie niespraso- wanego jeszcze materialu maty, znajdujacego sie z przodu prasy. Niebezpieczenstwo to zo¬ staje wyeliminowane przez to, ze tor prasy za¬ opatrzony jest w specjalne urzadzenie blokuja¬ ce, które po pierwsze zapobiega przesuwaniu sie materialu do tylu, a po wtóre oddziela ma¬ terial od plyt prasujacych na poczatku ruchu powrotnego. Urzadzenie to moze skladac sie z dwóch walków ciernych, które sa umieszczo¬ ne na wyjsciowym koncu toru prasy i pomiedzy którymi przechodzi sprasowana mata. Walki te maja uniemozliwiony obrót, tak ze mata ma moznosc poruszania sie tylko w kierunku do przodu. Urzadzenie blokujace, tak jak to jest widoczne na rysunku, moze byc równiez zaopa¬ trzone w obrotowe zatrzymywacze 15; gdy tyl¬ ko mata zacznie poruszac sie do tylu, to zatrzy¬ mywacze natychmiast stykaja sie z nia w wy¬ niku tarcia i blokuja taki ruch materialu maty.Fig. 3 i 4 pokazuja przyklad wykonania na¬ pedu, który powoduje przesuwy prasy do przo¬ du i do tylu, Przesuwy te musza byc wykonywa¬ ne zgodnie z dokladnym schematem, który wy¬ maga, aby przesuw powrotny, pomimo duzej ma¬ sy prasy, odbywal sie w mozliwie najkrótszym czasie, natomiast przesuw do przodu powinien odbywac sie z predkoscia ruchu postepowego materialu, niezaleznie.od zmian jego predkosci, i ponadto bezwzglectaie synchronicznie z nim.Te wymagania uniwersalnosci i dokladnosci przesuwów prasy sa realizowane za pomoca na¬ pedu, który zostanie opisany nizej,. Gdy rozpo¬ czyna sie przesuw powrotny prasy, to odbywa sie on w uzgodnieniu z urzadzeniem uruchamia¬ nym za pomoca silnika elektrycznego 21, który poprzez kola zebate 23, 24 dziala na beben 26, osadzony na wale 25, którego dzialanie jest ste¬ rowane za pomoca sprzegla magnetycznego 22. j Drut, który jest nawiniety na beben 26 i ma swoje konce 28 i 29 polaczone z prasa (fig. 1), przekazuje moc z walu 25 do prasy. Przesuw prasy do przodu jest nadawany z urzadzenia uruchamianego za pomoca ciezaru 14 (fig. 1), który za pomoca drutu 30 jest zawieszony w slupie 7 i obraca osadzony na wale 25 beben 31 w kierunku przeciwnym do kierunku obrotu odpowiadajacego przesuwowi powrotnemu pra^ sy. Masa ciezaru 14 jest tak dobrana, ze moze on nadawac przyspieszenie prasie. Te dwa dzia¬ lajace w przeciwnych kierunkach zródla mocy: silnik elektryczny 21 i ciezar 14 przeprowadzaja cykl przesuwów prasy, odbywajacy sie w na¬ stepujacy sposób. Przed koncem przesuwu po¬ wrotnego i w odleglosci równej odcinkowi prze¬ suwu prasy, na którym odbywa sie opóznianie jej ruchu i wielkosc którego jest wyznaczana przez mase prasy, jej opory tarcia i przeciw¬ dzialanie ciezaru 14, silnik elektryczny zostaje wylaczony i prasa moze dopóty przesuwac sie dzieki bezwladnosci, dopóty nie zostanie ukon¬ czony jej ruch powrotny. Mimo to wskutek za¬ wieszenia ciezaru 14, po przejsciu punktu zwrot¬ nego, prasa samoczynnie rozpoczyna przesuw w przeciwnym kierunku, tzn. przesuw do przo¬ du. Ciezar ten powoduje, ze uzyskuje przyspie¬ szenie, a w miejscu, w którym przyspieszenie to doprowadza do predkosci równej predkosci ruchu postepowego maty, ruch ciezaru zostaje zatrzymany za pomoca urzadzenia blokujacego, które dozwala prasie na przesuwanie sie tylko z predkoscia równa predkosci ruchu postepowe¬ go maty, aby umozliwic zamkniecie sie prasy na materiale maty. Za wzgledu na uproszczenie ry¬ sunku, to blokujace urzadzenie jest pokazane na nim w postaci kola zapadkowego i wspólpracu¬ jacej z nim zapadki. Kolo zapadkowe, oznaczone liczba 34, jest zamocowane na wale 25 i ma moznosc obracania sie swobodnie w stosunku do zapadki 35 tylko w kierunku odpowiadaja¬ cym kiernukowi przesuwu powrotnego prasy.Zapadka 35 jest osadzona na kole lancuchowym 32, które za pomoca napedu lancuchowego 33 jest powiazane z napedem, który powoduje ruch postepowy materialu maty, wskutek czego te dwa ruchy moga sie zbiegac w czasie*. Zgodnie z tym, podczas ruchu do przodu, przesuw prasu¬ jacy prasy odbywa sie z predkoscia, która jest zsynchronizowana z predkoscia ruchu materialu maty, a mianowicie od chwili gdy kolo zapad¬ kowe zazebi sie z zapadka i gdy zarówno prze¬ suw prasy jak i ruch postepowy materialu ma¬ ty sa nastepnie sterowane tylko za pomoca na¬ pedu, który nadaje ruch postepowy materialowi maty. Po ukonczeniu przesuwu do przodu, pra^ sa powraca za pomoca silnika 21 do polozenia ,\,\wyjsciowego dla przesuwu do przodu, a ponie¬ waz wówczas kolo zapadkowe 34 ma moznosc swobodnego poruszania sie w stosunku do za¬ padki 35, powrót moze nastepowac z dowolna predkoscia, Obracanie sie walu 25 podczas ru¬ chu powrotnego powoduje podnoszenie do góry ciezaru 14 i w ten sposób zostaje zamagazyno- wana nowa energia dla nastepnego z kolei prze¬ suwu prasy do przodu.Fig. 5 pokazuje odmiane mechanizmu napedo¬ wego pokazanego na fig. 3. Tu beben 26 przezna¬ czony do nawijania drutu jest zastapiony przez kolo lancuchowe 126, a drut — przez lancuch 127. Konce lancucha 127 sa polaczone z prasa w ten sam sposób jak konce drutu 27.Fig. 6 pokazuje jeszcze jedna odmiane, w któ¬ rej beben i drut pokazane na fig. 3, sa zastapio¬ ne przez kolo zebate 226 zazebiajace sie z ze¬ batka 227 zwiazana z prasa.Uklad napedowy pokazany na fig. 7 rózni sie od ukladu przedstawionego na fig. 3, gdyz tu silnik elektryczny i ciezar zostaly zastapione przez hydrauliczny lub pneumatyczny cylinder podwójnego dzialania 36, za pomoca którego ze¬ batka 37 jest przesuwana w kierunku do przo¬ du i do tylu. Zebatka 37 uruchamia zamocowana na prasie zebatke 38 za pomoca czolowych kól zebatych 39, 40. Urzadzenie blokujace, które za¬ pewnia synchroniczny ruch prasy i materialu maty podczas operacji prasowania i które umo¬ zliwia szybszy ruch powrotny prasy, odpowiada dokladnie ukladowi blokujacemu oznaczonemu liczbami 32, 33, 34 i 35 na fig. 3 i 4. W celu unikniecia niepraktycznie dlugiego przesuwu roboczego tloka w cylindrze 36, kola zebate 39 i 40 sa tak*dobrane wymiarowo, ze zebatka 38, tzn. prasa, przebiega wymagana odleglosc nawet jezeli przesuw zebatki 37 jest krótszy.Mozliwosc tego rodzaju jest uwidoczniona na rysunku przez pokazanie kola zebatego 40 jako znacznie wiekszego niz kolo zebate 39.Oczywiscie mozliwe jest równiez zapewnienie ruchu prasy do przodu i do tylu za pomoca hy¬ draulicznych tloków, które dzialaja bezposred¬ nio na prase i maja przesuw odpowiadajacy wielkosci przesuwu prasy. Jednakze w wiekszos¬ ci przypadków tego rodzaju konstrukcja jest nieekonomiczna i trudna do zrealizowania, gdyz dlugosc przesuwu prasy tego rodzaju jest rzad¬ ko mniejsza od 10 m, a konstrukcja cylindrów cisnieniowych dla tej dlugosci przesuwów tlo¬ ków laczy sie z bardzo skomplikowanymi zagad¬ nieniami technicznymi.Dla duzych i ciezkich pras, krótkie cylindry cisnieniowe lub dzwigniki nadaja sie jako do¬ datkowe zródla mocy, dodawane do ukladu na¬ pedowego pokazanego na fig. 3—7. Do przy¬ spieszania i opózniania prasy, zwlaszcza dla przesuwu powrotnego, jest potrzebne przyklada¬ nie znacznej sily ze wzgledu na znaczna mase prasy. W celu unikniecia koniecznosci posiada¬ nia zwyklego napedu, obliczonego dla wywiera¬ nia takich duzych sil, które bylyby potrzebne tylko chwilowo i bylyby wielokrotnie wieksze niz sila potrzebna do przesuwu prasy ruchem jednostajnym, korzystne jest rozporzadzanie przyspieszaniem i opóznianiem wykonywanym za-pomoca specjalnych pneumatycznych lub hy¬ draulicznych cylindrów cisnieniowych lub dzwigników 41 i 42, zamontowanych na torze prasy (fig. 1). Gdy prasa ma byc przyspiesza¬ na na poczatku przesuwu powrotnego, czynnik pod cisnieniem jest doprowadzany do cylindra 41 za pomoca zaworu wlotowego i w ten sposób tlok tego cylindra uruchamia prase i zwiek¬ sza jej predkosc w wymaganym stopniu. Na drugim koncu toru prasy, gdzie przesuw prasy ma byc opózniany, bezwladnosc prasy moze byc zrównowazona za pomoca odpowiedniego dla¬ wienia czynnika pod cisnieniem w cylindrze 42.Za pomoca wzajemnego polaczenia cylindrów lub dzwigników 41 i 42 przez akumulator, energia kinetyczna pobierana od prasy przy opóznianiu jej przesuwu moze byc magazyno¬ wana w akumulatorze i nastepnie wykorzystywa¬ na ponownie do nastepujacego z kolei przy¬ spieszenia jej przesuwu. W ten sposób nie po¬ trzebne jest doprowadzanie mocy z zewnatrz dla wykonywania ciezkiej pracy wymaganej do przyspieszania i opózniania przesuwu prasy.", Fig. 8 pokazuje schematycznie szczegól ukladu sterujacego, za pomoca którego manipuluje sie ruchami prasy i plyt prasy. Zgodnie z tym wy¬ konaniem sterowanie odbywa sie za pomoca im¬ pulsów elektrycznych, wysylanych przez prze¬ laczniki graniczne umieszczone wzdluz toru prasy. Specjalna uwaga jest tu zwrócona na im¬ puls przeznaczony do zamykania prasy na po¬ czatku ruchu do przodu. Poniewaz prasa nie moze byc zamknieta dopóty, dopóki predkosc jej przesuwania nie pokryje sie z predkoscia ruchu postepowego materialu, wiec przed zam¬ knieciem prasy powinna ona przesunac sie o pe¬ wien okreslony odcinek swej drogi, jaki odpo¬ wiada moznosci uzyskania przyspieszenia jej po zatrzymaniu sie w punkcie zwrotnym. Poniewaz podczas ruchu powrotnego prasa znajduje sie — 5 —pod dzialaniem róznych sil zewnetrznych, wiec polozenia punktu zwrotnego moga sie nieco róznic dla poszczególnych cyklów roboczych; wskutek tego nie ma pewnosci, ze odcinek dro¬ gi prasy, wymagany do jej przyspieszenia, be¬ dzie do dyspozycji we wszystkich przypadkach.W celu wyeliminowania tego niebezpieczen¬ stwa, duze znaczenie ma tu specjalny uklad sterujacy. Uklad ten jest pokazany na rysunku (fig. 8), na którym liczba 43 oznaczono listwe polaczona z torem prasy po jednej jej stronie.Na tej listwie jest umieszczona krzywka 44, któ¬ ra moze byc na niej przestawiana, ale przesu¬ niecie tej krzywki wymaga wiekszej sily niz sila potrzebna , do- uruchomienia przelacznika granicznego 47, z którym wspólpracuje ta krzywka. Przesuwanie krzywki odbywa sie za pomoca popychaczy 45 i 46, które podobnie jak przelacznik 47 zwiazane sa z ruchoma prasa.Uklad ten dziala w sposób nastepujacy: Na fig. 8 jest przedstawiona sytuacja jaka panuje w punkcie zwrotnym prasy, przed rozpoczeciem jej przesuwu do przodu, wówczas gdy popy- chacz 45 popchnal krzywke A. Przy ruchu na¬ przód, gdy prasa przesuwa sie w kierunku po¬ kazanym strzalka 48, przelacznik graniczny 47 przebiega wraz z prasa odcinek 49, na którym odbywa sie przyspieszanie prasy, zanim zostanie on uruchomiony za pomoca krzywki 44, która wysyla impuls powodujacy zamkniecie plyt prasy. Zanim prasa zakonczy swój ruch do przo¬ du, przesuwa ona za pomoca popychacza 46 krzywke 44 do polozenia B, które to polozenie sprawia, ze w czasie nastepnego z kolei prze¬ suwu, powrotnego krzywka ta musi byc po¬ pchnieta przez popychacz 45 do nowego polo¬ zenia Aif które odpowiada punktowi zwrotnemu tego wlasnie przsuwu, po którym zostaje powtó¬ rzony nastepny cykl roboczy. Wówczas gdy przelacznik graniczny 47 mija krzywke przy ruchu powrotnym prasy zaden impuls zamknie¬ cia prasy nie jest oczywiscie wysylany.Inne sposoby wykorzystania zasad wynalazku moga byc zastosowane zamiast podanych wyzej.Jezeli sa czynione zmiany w opisanych elemen¬ tach, to nalezy stosowac elementy o cechach znamiennych, podanych w którymkolwiek z za¬ strzezen patentowych, lub elementy równo¬ wazne. PL