Opublikowano dnia 18 kwietnia 1963 r.POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITE] LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 46830 Tadeusz Demeter Wroclaw, Polska KI. internat. F 06 d Sprzeglo sprezyste Patent trwa od dnia 1 lipca 1962 r.Przedmiotem wynalazku jest sprzeglo sprezy¬ ste postepowe, w którym lacznikiem sprezystym jest sprezyna rurowa. Postepowosc sprzegla powstaje na skutek podparcia sprezyny rurowej waleczkami wchodzacymi w walcowe wyciecia sprezyny i w walcowe wyciecia obu nasad sprze¬ glowych.Wada znanych dotychczas sprzegiel sprezy¬ stych postepowych jest tarcie poslizgowe laczni¬ ków sprezystych oraz skomplikowany ksztalt tych laczników. Tarcie laczników sprezystych wplywa na szybkie zuzycie powierzchni styko¬ wych, co prowadzi do zaniku postepowosci.Skomplikowany ksztalt laczników sprezystych wplywa na wysoki koszt wykonania sprzegla.Niedogodnosci tych nie ma rozwiazanie we¬ dlug wynalazku, polegajace na wprowadzeniu podparcia tocznego, które w znikomym stopniu wplywa na zuzycie powierzchni stykowych, od ksztaltu których zalezy postepowosc sprzegla oraz na zastosowaniu lacznika sprezystego w po¬ staci rury. Sprezyna rurowa, której koszt na skutek prostej konstrukcji jest niski, odznacza sie nieduzymi ugieciami w czasie pracy sprzegla.Sprzeglo sprezyste wedlug wynalazku zostalo uwidocznione w dwóch przykladowych wykona¬ niach na rysunku, na którym fig. 1 i 2 przed¬ stawia sprzegla sprezyste postepowe nienastaw- ne w przekroju osiowym i w przekroju poprzecz¬ nym do osi, a fig. 3 i 4 — sprzeglo sprezyste postepowe nastawne, równiez w przekroju osio¬ wym i poprzecznym do osi.Sprzeglo sprezyste postepowe nienastawne (fig. 1, 2) majace mozliwosc jedynie nieduzych przesuniec wzdluz osi sklada sie z dwóch nasad wewnetrznej 1 i zewnetrznej 2 sprezyny ru¬ rowej 3 oraz waleczków 4. W czasie przenosze¬ nia momentu obrotowego nasady 1, 2 przekre¬ caja sie wzgledem siebie o pewien kat, co po¬ woduje przetaczanie sie sprezyny rurowej 3 na waleczkach 4. Waleczki 4 przetaczajac sie w wal¬ cowych wycieciach wyginaja sprezyne rurowa 3w kierunku promieniowym, przy czym waleczki wewnetrzne zwiekszaja, a waleczki zewnetrzne zmniejszaja jej promien. Ksztalt wyciec jest tak jdobrany, ze wzrost kata obrotu nie jest pro¬ porcjonalny w stosunku do wzrostu momentu obrotowego.Sprzeglo sprezyste postepowe nastawne (fig. 3, 4) umozliwiajace przesuniecia walów osiowe, promieniowe oraz ustawianie sie walów pod ka¬ tem, sklada sie z dwóch jednakowych nasad i, 2, sprezyny rurowej 3 oraz waleczków barylkowych 4. W sprzegle tym w czasie przenoszenia mo¬ mentu obrotowego waleczki 4 wyginaja sprezy¬ ne rurowa 3 w kierunku promieniowym, zwiek¬ szajac jej promien z zachowaniem postepowosci tak, jak w sprzegle nienastdwnym. Sprzeglo to poza tym ma cechy zwyklego sprzegla1 nastaw¬ nego uniwersalnego, poniewaz na skutek wpro¬ wadzenia barylkowych waleczków 4 laczone wa¬ ly moga ustawiac sie pod katem, a ponadto swo¬ bodnie przesuwac sie w kierunku osiowym i od¬ suwac sie w kierunku promieniowym. PL