Opublikowano dnia 28 grudnia 1962 r. 4l 9 ¦:R« POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY UUh UgJAo Nr 46276 KI. 67 a, 9 KI. internat. B 24 b Zaklady Mechaniczne *) im. J. Strzelczyka Lódz, Polska Sposób samoczynnej kompensacji zuzycia sciernicy w szlifierce bezklowej oraz szlifierka do stosowania tego sposobu Patent trwa od dnia 4 czerwca 1960 r.Przedmiotem wynalazku jest sposób samo¬ czynnej kompensacji zuzycia sciernicy w szli¬ fierce bezklowej oraz urzadzenie do stosowania tego sposobu.Podczas procesu szlifowania na szlifierkach bezklowych ich tarcze scierne ulegaja ciaglemu zuzyciu, a poza tym ich powierzchnie ulegaja zamuleniu czastkami metalu szlifowanych przedmiotów, przy czym zuzycie sciernicy jest nierównomierne wzdluz tworzacej tarczy scier¬ nej, co wymaga okresowego i czestego jej obciagania o stosunkowo gruba warstwe. Po kazdorazowym obciaganiu tarczy sciernej nale¬ zy ja dosunac do szlifowanych przedmiotów, co dotychczas jest dokonywane recznie. Precyzyj¬ ne dosuniecie tarczy sciernej o wielkosc jej zu¬ zycia z dokladnoscia do kilku mikronów wyma- *) Wlasciciel patentu oswiadczyl, ze twórca wynalazku jest inz. Ide Goldberg. ga wysoko kwalifikowanej obslugi szlifierki i wielokrotnego sprawdzania dokladnosci usta¬ wienia tarczy sciernej przez dokonywanie próbnego szlifowania przedmiotów.Zarówno precyzyjne dosuwanie sciernicy w sposób reczny, jak i wielokrotne sprawdza¬ nie dokladnosci ustawienia sciernicy jest rzecza klopotliwa i wymaga duzej straty czasu, co wplywa na powazne zmniejszenie efektywnego czasu pracy szlifierki.Przewodnia mysla wynalazku jest wyelimi¬ nowanie pracowchlonnego korygowania usta¬ wiania tarczy sciernej na zadany wymiar szlifo¬ wanych przedmiotów przez zastosowanie takiego rozwiazania kinematycznego ukladu wrzeciennika sciernicy i przyrzadu do jej obcia¬ gania, który po kazdorazowym obciagnieciu sciernicy, gwarantuje samoczynne jej ustawie¬ nie sie w wymaganym polozeniu.Sposób wedlug wynalazku polega na tym, ze po osiagnieciu maksymalnego, dopuszczalnego wymiaru szlifowanych przedmiotów w trakcie ich szlifowania, impuls elektryczny urzadzenia do ciaglej kontroli, poprzez przekaznik czasowy przesuwa tloczek zaworu elektrohydraulicznego, który przesterowujac zawór kierunkowy dopro¬ wadza olej pod cisnieniem poprzez elektrohy¬ drauliczny zawór blokujacy do cylindra z tlo¬ kiem szybkiego posuwu wrzeciennika sciernicy, odsuwajac ja do jej stalego polozenia obciaga¬ nia, a jednoczesnie zawór elektrohydrauliczny uruchamia mechanizm zapadkowy ciaglego pre¬ cyzyjnego dosuwu suportu przyrzadu do obcia¬ gania sciernicy dosuwajac go do niej o nasta¬ wiana wielkosc zuzycia sciernicy i naddatku na * obciaganie.Wielkosc dosuniecia przyrzadu do obciagania do sciernicy reguluje sie za pomoca wspomnia¬ nego wyzej przekaznika czasowego.Wrzeciennik sciernicy w swym skrajnym tylnym polozeniu nadaje impuls elektryczny, który uruchamia silnik elektryczny poruszajacy przyrzad do obciagania sciernicy. Przyrzad do obciagania opuszczajac swe polozenie wyjscio¬ we uruchamia elektrohydrauliczny zawór blo¬ kujacy, który odcina cisnienie oleju z zaworu kierunkowego do cylindra szybkiego posuwu sciernicy i jednoczesnie doprowadza olej pod cisnieniem do tegoz cylindra bezposrednio z pompy utrzymujac wrzeciennik sciernicy w jego stalym tylnym polozeniu do obciagania.Dzieki temu uniezaleznia sie czasokres obciaga¬ nia sciernicy od czasokresu potrzebnego do do¬ suniecia przyrzadu do obciagania, o nastawiana wielkosc.Po ukonczeniu procesu obciagania, gdy przy¬ rzad wraca w swe polozenie wyjsciowe, wyla¬ cza on blokujacy zawór elektrohydrauliczny, który wracajac w swe wyjsciowe polozenie la¬ czy ponownie cylinder szybkiego posuwu sciernicy z zaworem kierunkowym.Czasokres potrzebny do precyzyjnego dosu¬ niecia suportu przyrzadu do obciagania scierni¬ cy jest wielokrotnie mniejszy od czasokresu po¬ trzebnego do obciagniecia Iciernicy. W trakcie obciagania sciernicy, przekaznik czasowy wyla¬ cza zawór elektrohydrauliczny, który wracajac w swe wyjsciowe polozenie przesterowuje za¬ wór kierunkowy na kierunek dosuniecia scier¬ nicy.Gdy po skonczonym cyklu obciagania scierni¬ cy zostaje wylaczony blokujacy zawór elektro¬ hydrauliczny, wrzeciennik sciernicy zostaje do- suniety do zderzaka umieszczonego na suporcie przyrzadu do obciagania sciernicy, przy czym sciernica zostaje dosunieta o wielkosc jej odsu¬ niecia w tylne polozenie oraz o wielkosc precy¬ zyjnego dosuwu suportu przyrzadu do obciaga¬ nia sciernicy, tak ze w ten sposób nastepuje samoczynna kompensacja zuzycia sciernicy.Poniewaz linia styku przedmiotu szlifowane¬ go ze sciernica lezy powyzej linii prostej la¬ czacej osie tarczy kierujacej z tarcza scierna, przy dotychczasowym sposobie obciagania scier¬ nicy na szlifierkach bezklowych sciernica byla¬ by nadmiernie obciagana, wskutek czego wy¬ miar przedmiotów szlifowanych ciagle by wzra¬ stal.W celu wyeliminowania powyzszej niedoklad¬ nosci szlifowania, wedlug wynalazku ustawia sie diament w przyrzadzie do obciagania na wysokosci stanowiacej srednia arytmetyczna wysokosci styków przedmiotu szlifowanego z tarcza scierna o maksymalnej i minimalnej jej srednicy. Dopiero ustawienie diamentu (z do¬ kladnoscia do 0,1 mm) na tak dobranej wysoko¬ sci umozliwia uzyskanie kompensacji zuzycia sciernicy z dokladnoscia 5 mikronów.W celu lepszego zrozumienia istoty wynalaz¬ ku, w dalszym ciagu opisu zostanie on omówio¬ ny, nie ograniczajac przy tym zakresu, w przy¬ kladzie jego zastosowania z powolaniem sie na rysunek, który przedstawia schematycznie urzadzenie do samoczynnej kompensacji zuzycia sciernicy w szlifierce bezklowej.Na prowadnicach kadluba szlifierki umiesz¬ czony jest wrzeciennik 1 sciernicy 2 oraz suport 3 przyrzadu 4 do jej obciagania. Wrzeciennik 1 jest napedzany hydraulicznie tlokiem 5. Suport 3 jest napedzany za pomoca tloczka 6 mecha¬ nizmu zapadkowego poprzez kolo zapadkowe 7, slimak 8, slimacznice z nakretka 9 i sruba po¬ ciagowa 10.Na kadlubie szlifierki zamocowany jest zde¬ rzak 11, który ustala stale tylne polozenie wrze¬ ciennika 1, a na suporcie 3 zamocowany jest zderzak 12, który ustala przednie polozenie wrzeciennika 1 w zaleznosci od wielkosci szli¬ fowanych przedmiotów 13 umieszczonych na podtrzymce 14 i napedzanych za pomoca tarczy kierujacej 15.W kadlubie szlifierki osadzony jest sterujacy zawór elektrohydrauliczny, w którym umiesz¬ czony jest suwliwie tloczek 16 polaczony z elek¬ tromagnesem 17, którego rdzen jest urucha¬ miany za pomoca impulsu elektrycznego od 1 —urzadzenia do ciaglej kontroli wymiaru szlifo¬ wanych przedmiotów.Zamiast urzadzenia do ciaglej kontroli wy¬ miaru szlifowanych przedmiotów, moze byc za¬ stosowany wylacznik zegarowy, wysylajacy im¬ pulsy w nastawianych odcinkach czasu, lub tez na liniach obróbki pólautomatycznej przycisk reczny, zamocowany na tablicy sterowujacej szlifierki.Gdy w trakcie szlifowania przedmiotów, na skutek zuzycia sie tarczy sciernej, osiagaja one swój maksymalnie dopuszczalny wymiar, urza¬ dzenie do kontroli ich wymiany wysyla impuls elektryczny, ttruc&amiajac poprzez przekaznik czasowy elektromagnes 17 przesuwajac tloczek 16 w jego lewe polozenie. W tym polozeniu tloczka 16 olej tloczony pompa 18 jest doprowa¬ dzany pod cisnieniem przewodem 19 do mecha¬ nizmu zapadkowego, co powoduje jego ciagle dzialanie w okresie czasu rzedu kilku sekund ustalanego przekaznikiem czasowym. W tym okresie czasu tloczek 6 wprawia w ruch posu¬ wisto-zwrotny zapadke, która flbraca o kilka zabków kolo zapadkowe 7, co powoduje prze¬ suniecie sruby pociagowej JO, a wraz z nia su- portu 3 o wielkosc zuzycia promienia sciernicy i naddatku na jej obciaganie.Przesuniecie tloczka 16 w jego-lewe polozenie, doprowadza jednoczesnie pod cisnieniem prze¬ wodem 20 olej do mechanizmu skrzydelkowego, obracajac jego skrzydelko 21, a wraz z nim obraca zawór kierunkowy 22 o 90°. W tym po¬ lozeniu zaworu 22, olej przewodem 23 jest do¬ prowadzany przez elektrohydrauliczny zawór blokujacy 24 i przewodem 25 do cylindra szyb¬ kiego posuwu sciernicy przesuwajac jego tlok 5 wraz z wrzeciennikiem 1 do zderzaka 11.Wrzeciennik 1 po jego odsunieciu w tylne po¬ lozenie naciska na wylacznik (nie przedstawio¬ ny na rysunku), który uruchamia przyrzad 4 do obciagania sciernicy i jednoczesnie uruchamia elektromagnes 26 przesterowujac tloczek elek¬ trohydraulicznego zaworu blokujacego 24.W tym polozeniu zaworu 24 olej pod cisnieniem jest doprowadzany przewodami 21 i 25 do cy¬ lindra szybkiego posuwu sciernicy, stale utrzy¬ mujac wrzeciennik sciernicy w jego tylnym po¬ lozeniu bez wzgledu na polozenie zaworu kie¬ runkowego 22, poniewaz przewód 23 zostaje za¬ blokowany tloczkiem zaworu blokujacego 24.Po skonczonym cyklu obciagania sciernicy, przyrzad do jej obciagania wracajac w swe wyjsciowe polozenie, wylacza elektromagnes 26, co powoduje powrót tloczka zaworu bloku¬ jacego 24 równiez w jego wyjsciowe polozenie.W trakcie obciagania sciernicy przekaznik cza¬ sowy przerywa doplyw pradu do elektromagne¬ su 17, co powoduje przesterowanie tloczka 16 w jego prawe poloaenie i doprowadzenie prze¬ wodem 28 oleju pod cisnieniem do mechanizmu skrzydelkowego przesterowujac skrzydelko 21 wraz z zaworem iuerunkowym 22 w ich wyj¬ sciowe polazenie. cego 24, po skonczonym cyiln obciagania, takze wraca w swe wyjsciowe polozenie, olej pod ci¬ snieniem jest doprowadzany przewodami 29 i 30 do cylindra szybkiego posuwu wraeciennika sciernicy dosnwajac ja w kierunku szlifowa¬ nych przedmiotów do zderzaka 12 o wielkosc jej ^odsuniecia i o wielkosc uprzedniego przesu¬ niecia suportu 3 wraz ze zderzakiem 12, dzieki czemu nastepuje samoczynna kompensacja zu¬ zycia sciernicy.VJ celu wyeliminowania nadmiernego obcia¬ gania sciernicy, diament 31 za pomoca tulei mi- mosrodowej 32 przyrzadu 4 ustawia sie na wy¬ sokosci stanowiacej srednia arytmetyczna wy¬ sokosci styków przedmiotu szlifowanego 13 z tarcza scierna 2 o maksymalnej i minimalnej jej srednicy.Do dokladnego ustawienia szlifowanych przedmiotów na zadanej wysokosci z doklad¬ noscia do 0,1 mm sluzy przyrzad pomiarowy 33. PL