PL44854B1 - - Google Patents

Description

Przy stosowaniu w miernikach czestosci im¬ pulsów monostabilnych multiwibratorów, któ¬ re sa wyposazone w tranzystory, szerokosc impulsu jest zawsze zalezna od temperatury.Z tego powodu najczesciej jest mierzone nie cale pole impulsu, lecz jest zrózniczkowana amplituda impulsu, a tym samym praktycznie tylko pierwsza czesc pola impulsu jest uwi¬ doczniana, wskutek czego wskazanie jest nie¬ zalezne cd szerokosci impulsu. Sposób ten szczególnie przy kilku zakresach pomiarowych wymaga niepozadanie duzego nakladu srodków.Zadaniem wynalazku jest uniezaleznienie wskazan miernika od temperatury przy unik¬ nieciu wad ukladów znanych. Osiaga sie to wedlug wynalazku dlatego, ze miernik mierzy *) Wlasciciel patentu oswiadczyl, wynalazku jest inz. Rolf Mohring. ze twórca ladowanie lub rozladowanie kondensatora sta¬ lego w czasie.Na rysunku fig. 1 przedstawia uklad pola¬ czen znanego miernika czestosci impulsów, fig. 2 — znany uklad polaczen z monostabil- nym multiwibratorem wyposazonym w tran¬ zystory, fig. 3 uwidacznia uklad polaczen we¬ dlug wynalazku.Sposób pracy znanego ukladu polaczen opi¬ sano ponizej.Poprzez opornik R3 plynie prad do bazy tranzystora Tri, który utrzymuje go w stanie przewodzacym i tym samym blokuje tranzy¬ stor Tr2. Jezeli teraz do bazy tranzystora Tri doplywa dodatni impuls pomiarowy, wówczas zostanie on zablokowany, natomiast tranzystor Tr2 zacznie przewodzic. Jednoczesnie konden¬ satory Cl, C2 lub C3 rozladowuje sie poprzez opornik R3 i podaje na baze tranzystora Triodpowiednio do wielkosci stalej czasu (R3, Cl, Q2f C3) przez krótszy lub dluzszy okres c^.d'^StencJa^\a&^tni. W tym czasie prad plynie poprzez tranzystor 2 i przyrzad I, któ¬ ry wskazuje pole impulsu. Wada ukladu jest fakt, ze kazdorazowo kondensator Cl, C2 lub C3 moze rozladowac sie nie tylko poprzez opornik R3, lecz takze poprzez baze tranzy¬ stora Tri, Prad rozladowania poprzez tranzy¬ stor zalezy silnie od temperatury, zwlaszcza w tranzystorach germanowych. Tym samym szerokosc impulsu staje sie bardzo zalezna od temperatury, a jednoczesnie takze i pole im¬ pulsu, wskazywane przez przyrzad I.Sredni prad staly, plynacy poprzez urzadze¬ nie pomiarowe, jest proporcjonalny do czes¬ tosci impulsu i do jego szerokosci, gdyz tran¬ zystor Tr2 (fig. 1) przewodzi zawsze tylko przez okres szerokosci impulsu, przy czym prad moze plynac poprzez diode D do obwodu urzadzenia pomiarowego.Dalszy blad spowodowany zaleznoscia od tranzystora Tr2. Blad ten jest stosunkowo ma¬ ly i moze byc pominiety. Do utrzymania pradu wstecznego diody emitera tranzystora Tr2 na malym poziomie sluzy dioda D (krzemowa lub selenowa).W znanym ukladzie przedstawionym na fig. 2, wplyw temperatury tranzystora Tri jest znacz¬ nie zmniejszony tak, ze poprzez kondensatory Cl, C2, C3 jest mierzony tylko skok napiecia na tranzystorze Tr2. Poniewaz skok napiecia jest bardzo zalezny od temperatury, tym sa¬ mym uwidaczniane wskazania sa równiez za¬ lezne od temperatury.Uklad wedlug wynalazku osiaga podobna zmniejszona niezaleznosc od temperatury, jak uklad polaczen na fig. 2 przy dalszym zmniej¬ szeniu nakladu srodków. Osiaga sie to dlatego?" ze kazdorazowo mierzy sie ladowanie wzgled¬ nie rozladowanie kondensatorów Cl, C2 lub C3.Ladunek Q = C. U jest zalezny od skoku na¬ piecia i od wielkosci kondensatorów Cl, C2 i C3.Fig. 3 przedstawia szczególy przykladu ukla¬ du polaczen w wykonaniu wedlug wynalazku, jaki moze byc zastosowany np. w mierniku czestosci impulsów, w szczególnosci z prze¬ nosnym licznikiem Geigera-Mullera. Diody sa celowo krzemowe albo selenowe. Za pomoca ukladu mozna osiagnac w temperaturze mie¬ dzy 0°C a 45°C blad spowodowany temperatura mniejsza od ± 2,5%.Dzialanie ukladu polaczen podano ponizej: W stanie spoczynku plynie prad od bieguna ujemnego baterii poprzez opornik 20 ki? do podstawy prawego tranzystora. Plynacy przy tym prad jest tak duzy, ze tranzystor ten pracuje w nasyceniu. Dzieki temu jest rzecza mozliwa, ze lewy tranzystor, którego emiter znajduje sie przy zacisku baterii, otrzymuje z prawego tranzystora napiecie, które_powcdu- je, ze baza lewego tranzystora znajduje sie pod napieciem dodatnim wzgledem swego emi¬ tera. W ten sposób tranzystor ten jest zabloko¬ wany, tj. kolektor lewego tranzystora posiada potencjal ujemny baterii.Wlaczony kondensator staly rzedu 5 n F zostaje wiec naladowany do potencjaly 6 V.Plynacy przy tym prad ladowania przechodzi przez dolna diode. Po calkowitym naladowaniu kondensatora uzyskuje sie stan spoczynkowy ukladu.Jesli do bazy prawego tranzystora zostanie przylozony dodatni impuls pradu, np. z licz¬ nika Geigera-Mullera, to tranzystor ten zostaje zablokowany, a tym samym lewy tranzystor nadal przewodzi. Potencjal kolektora lewego tranzystora zmniejsza sie tym samym do po¬ tencjalu, odpowiadajacego srodkowemu zacis¬ kowi baterii. Kondensator staly w czasie np. rzedu 5 n F rozladowuje teraz powstala w sto¬ sunku do stanu spoczynkowego róznice poten¬ cjalu poprzez górna diode, wlasciwy obwód urzadzenia pomiarowego, skladajacy sie z przy¬ rzadu pomiarowego i kondensatora, oraz opor¬ nik 20 ki? i równoczesnie ale w miejszym stopniu takze poprzez baze prawego tranzy¬ stora.Dopóki baza prawego tranzystora jest do¬ datnia, dopóty lewy tranzystor przewodzi. Do¬ piero gdy baza prawego tranzystora stanie sie znów ujemna, uklad powraca do opisanego polozenia spoczynkowego.W ten sposób obwód urzadzenia pomiarowe¬ go wraz z przyrzadem pomiarowym i konden¬ satorem równoleglym za kazdym powrotem do polozenia roboczego otrzymuje dokladnie usta¬ lona ilosc ladunku, wskutek czego plynacy przez urzadzenie pomiarowe sredni prad staly staje sie miernikiem czestosci impulsów, która sterowany byl prawy tranzystor. PL

Claims (1)

Zastrzezenia patentowe

1. Miernik czestosci impulsów o uproszczonym tranzystorowym ukladzie polaczen i nie¬ znacznej zaleznosci od temperatury, zna¬ mienny tym, ze posiada kondensator (Cl, C2f ) umieszozony miedzy kolektorem — 2 —pierwszego tranzystora i baza drugiego tranzystora, polaczona w szereg z dioda i obwodem pomiarowym, przy czym równo¬ legle do ukladu szeregowego diody i obwodu pomiarowego jest przylaczona druga dioda, która jest wlaczana przeciwnie wzgledem diody pierwszej. Miernik czestosci impulsów wedlug zastrz. 1, znamiennym tym, ze obwód pomiarowy sklada sie z kondensatora i z równolegle przylaczonego przyrzadu pomiarowego, do którego jest doprowadzany i odprowadzany ladunek kondensatora. • VEB Vakutronik Zastepca: mgr Józef Kaminski, rzecznik patentowy F.q. 1Do opisu patentowego nr 44854 K rr * 9 ok ow -c* *- ** Tri \U\Va\ F'J?2 2 5 kA H5Qnf ^, —t ?! l5nA <2H 0,5n 5nF *2 ?.5kA 10k\ ^W* 4t'HH. 6V Ffrd ZG „Ruch", W-wa, . z^ 529-61 B5 — 100 egz. o L i ' PL