Wynalazek dotyczy sterownika dla dwóch, umieszczonych obok siebie urzadzen do wtaczania wózków, wprawianych w ruch zapomoca jednego tylko walu napedzane¬ go jednym silnikiem.Nowosc polega na tern, ze sterownik silnika napedzajacego jest tak zbudowany, ze kierunek biegu silnika nie zmienia sie bez wzgledu na to, czy suwak z polozenia srodkowego zostanie przestawiony w jed¬ nym lub drugim kierunku, tak ze dowoli wslacza isie badz wylacza jedno z dwóch sprzegiel, umieszczonych na wspólnym wa¬ le napedzajacym obydwa urzadzenia zapo¬ moca jiednej tylko dzwigini stawidlowej i odpowiednich czesci posrednich.Urzadzenie moze byc wykonane w ten sposób, ze w skrzynce suwakowej znajdu¬ ja sie miedzy dwoma kanalami wylotowe- mi, kanaly prowadzace do cylindra, a mie¬ dzy temi ostatniemi kanal, przez który do¬ plywa czynnik tloczacy. Na zwierciadle suwaka znajduja sie dwa róiwmoleglle wy¬ drazenia, jedno z których laczy w poloze¬ niu srodkowem suwaka jeden z kanalów prowadzacych do cylindra z kanalem wylo¬ towym, drulgi kanal prowadzacy do cylindra z kanalem, przez który doplywa czynnik tloczacy, tak ze przy suwie suwaka w jed¬ nym lub drugim kieruhku mozna równiez zmienic wlot i wylot srodka tloczacego.Czesci posrednie przesuwajace sprzeglo moga miec ksztalt Itaki, ze jedna z nich pro¬ wadzona w zlobku zostaje miedzy walem stawidlowym a rozsuwalnemi polówkami sprzegla tak przesuwana, ze jedba lub dru-ga polowa sprzegjla zostaje wlaczona, gdy dzwignia| stawidlowa jest przestawiana w jepiiymdiib drugim jjieruriku. #rriy urzadzeniach dotychczasowych kazdy narzad wtaczajacy wózki mial od¬ dzielne dzwignie, które trudno bylo umie¬ scic na nieduzej przestrzeni, która rozpo¬ rzadzano. Wada ta szczególnie dawala sie odczuc przy urzadzeniach o dwóch maszy¬ nach wyciagowych, gdzie w jednym szybie wyciagaija sie i opuszczaja czitery klatki.Aiby klatki nie wystawaly poza obrysie ko¬ lowe szybu, nalezy je umieszczac bardzo blisko siebie. Wskutek tego drogi Wjazdo¬ we nadszybia i podszybia leza bardzo bli¬ sko i przy urzadzeniach,, w których ruch jest duzy, miedzy czterema torami niema miejsca dla obslugi, jak równiez dla umie¬ szczenia dzwigni. Próbowano temu zapo¬ biec, tak umieszczajac dzwignie, ze tory do¬ jazdowe znajduja sie miedzy niemi, ma to jednak wude, ze nie mozna ich nalezycie obsluzyc.Wynalazek zapobiega tym wadom w ten sposób, ze liczba dzwigni potrzebna do ob¬ slugi pomostów wjazdowych, jest mozliwie maila, wskutek czego wzrasta bezpieczen¬ stwo robotników obslugujacych urzadzenie.Na rysunku jest uwidoczniony w zary¬ sie przyklad wykonania wynalazku. Fig. 1 daje glówne czesci skladowe urzadzenia w perspektywie; fig. 2 i 3 — dwa przekroje podluzna przez skrzynke isuwaka przy róz¬ nych jego polozeniach; fig. 4 — w perspek¬ tywie inine wykonanie mechanizmu sprze¬ gajacego.Cyfra 1 oznacza cylinder maszyny na¬ pedzajacej, której tlok stoi w lewem polo¬ zeniu zwroitiriem. Przesuw tloczyska 2 w jedna iw druga strone zostaje przenoszo¬ ny na wal napedowy 5 zapomoca liny, pro¬ wadzonej na krazkach 3 i 4, umieszczcnych na tloczysku. Krazki 6 i 7, na których sa prowadzane ciegna 10 i 11 z umccowancmi na nich zapychaczami Si 9, sa osadzone swobodnie na wale 5 i moga byc na zmiane laczone z walem 5 zapomoca zlaczonych polów sprzegla. Ruchy osi 12, wahajacej sie zapomoca dzwigni recznej 13, zostaja przenoszone na korbowód 15, zapomoca korby 14, w miejscu 16 przegubowo pola¬ czonej z drazkiem 17 suwaka 18.Suwak 18 ma dwa znajdujace sie obok siebie wydrazenia 19 i 20, które w zalez¬ nosci od polozenia suwaka 18 lacza skie¬ rowany dc cylindra 1 kanal 21 nazewnatrz, a kanal 25 z wlotem 24 dla czynnika tlo¬ czacego, badz lacza odwrotnie kanaly 21 i 25 skierowane ze skrzynki suwaka 22 do cylindra 1, umieszczone miedzy dwoma kar- nalami 23 i 27, które skierowane sa ze skrzynki suwaka nazewnatrz. Miedzy ostat- niemi dwoma kanalami ma wllot do skrzyn¬ ki suwaka kanal 24, przez który doplywa czynnik tloczacy. Poza suwakiem 18 os 12 nadaje, zapomoca korby 28 i osadzonych wodziidlach widelek 30 prostolinijny ruch zwrotny sworznia 31, który zapomoca od¬ powiedniego zlobka 32 obraca dzwignie 33, osadzona obrotowo w miejscu 34 wskutek czego, zapomoca dwóch polówek sprzegla, polaczony zostaje z walem 5 krazek 6 badz kraizek 7.Fig. 4 podaje inne wykonanie wyzej wspomnianego przenoszenia ruchu, w któ- rem os 12 przesuwa zapcmoca korby 28 i drazka, korbe 39 oraz wal 40, & wraz z nim tarcze 41 ze zlobkami. Gdy tarcza 41 obróci sie w lewo, to czopek wodzacy 31* nie przesuwa sie wskutek odpowiedniego ksztaltu zlobka 32', a czopek 31" przesu¬ wa sie wtedy w zlobku 32" w prawa strone.Dzwignia sprzegajaca 33" obraca sie przy- tem okolo nieruchomego punktu 34" i wla¬ cza polowe sprzegla polaczona przegubo¬ wo z dzwignia 33". Gdy tarcza zlobkowa¬ na 41 obraca sie w prawo z przedstawione¬ go polozenia srodkowego, czopek wodzacy 31", a wskutek tego dzwignia sprzegajaca 33" nie przesuwaja sie podczas gdy czopek 31* zostaje odchylony zapomoca dzwigni — 2 —sprzegajacej 33' i wlacza druga polowe sprzegla.Zatrzym 29 swobodnie wahajacy ,sie po¬ miedzy obudwu otworami wjazdu do szy¬ bu i odsuwany wbak przez podjezdzajace klatki i suwniki 35, przesuwane zwrotnie przez cs 12, zamocowuja dzwignie 13 w po¬ lozeniu srodkowem /, gdy pczed urzadze¬ niem do Wtaczania wózków niema klatki badz zwalniaja dzwignie, by mogla sie od¬ chylic gdy klatka podjezdza na nadszybie.Na jednym lulb obydwu przewodach miedzy cylindrem a suwakiem znajduje sie zawór sprezajacy 36, aby tlok w cylindrze zbyt¬ nio sie nie posuwal w polozeniu krancowem i nie uderzal o przykrywe. Obciazony spre¬ zyna tloczek 37 tego zaworu pola¬ czony jest zapomoca furki 38 z komora robocza cylindra /. Gdy tlok w cylindrze / przesuwa sie na prawo, pod tloczkiem 37 zaworu sprezajacego 36 panuje narazie preznosc odlotowa, taka jak w cylindrze 1 na prawo od tloka. W koncu skoku tlok w cylindrze 1 zamyka wylot rurki 38 do cy¬ lindra 1 i preznosc wlotowa,, panujaca na prawo od tloka roboczego, podnosi tloczek 37, przeciwdzialajac sile sprezyny, tak ze zostaje przerwany wylot z cylindra 1 od prawej strony tloka roboczego, wskutek czego uchodzacy czynnik tloczacy zostaje sprezony i zmniejsza sie szybkosc tloka ro¬ boczego. Jezeli po przestawieniu czynnika tloczacego cisnienie w cylindrze / na lewo od tloka roboczego sie zmniejsza, to tlo¬ czek zaworu sprezajacego 36 opada pod dzialaniem natezenia sprezyny. Wlot czyn¬ nika tloczacego z prawiej strony tloka robo¬ czego zostaje otwarty i tlok robi ruch po¬ wrotny.Dzialanie odbywa sie w sposób naste¬ pujacy: wskutek tego, ze podjezdza klat¬ ka, umieszczona z prawej strony rysunku, przyrzad zaporowy 29 zostaje odsuniety, to dzwignia 13, która sie znajduje w pio- nowem polozeniu srodkowem /, moze byc przestawiona ku przodowi. Po jej przesta¬ wieniu widly 30 (fig. 1), a przeto i czopek wodzacy 31, który znajduje sie poczatko- wo posrodku ukosnego zlobka 32, zostaje przesuniety w prostej limji na prawo i wsku¬ tek ksztaltu zlobka 32 obraca dzwignie 33 do przodu. Wskutek tego jedba polowa sprzegla wsuwa sie do polowy sprzegla krazka 6. Gdy czopek 31 dosunie sie do konca ukosnej czesci zlobka i sprzeglo jest wlaczone, to czopek posuwa sie nadal w czesci zlobka, która biegnie w kierunku je¬ go przesuwu i nie dziala na dzwignie 33.W tym czasie suwak 18 przesuwa sie z po¬ lozenia srodkowego na lewo. Rozrzadzaja¬ ca lewa krawedz wydrazenia 20 nasuwa sie do wylotu kanalu 21, skierowanego do le¬ wej komory cylindra, Wskutek tego przery¬ wa polaczenie tego kanalu z kanalem wylo¬ towym 25 ii laczy go z kanalem 24, przez który doplywa czynnik tloczapy. Równo¬ czesnie lub wczesniej prawa krawedz wy¬ drazenia 20 nasuwa sie na wylot kanalu 25, Wskutek czego przerywa sie doplyw czyn¬ nika tloczacego do tego kanalu, natomiast laczy sie kanal 27 z kanalem 25. Tlok zo¬ staje wiec w cylindrze przesuniety na pra¬ wo, a wskutek powyzszego ruchu zapy- chacz 8 posuwa sie naprzód w kierunku do szybu. Gdy dzwigtoia 13 znajdzie sie zpo- wrotem w polozeniu srodkowem, przebieg nastepuje w kierunku odwrotnym. Gdy su¬ wak 18 zostaje o tyle cofniety, ze wlot i wylot czynnika tloczacego sa zamienione, Wskutek czego tlok przesuwa sie na lewo, to czopek wodzacy zaczyna sie przesuwac w ukosnej czesci zlobka 32 i przesuwa dzwignie 33 Wtyl, wskutek czego polacze¬ nie z krazkiem 6 zostaje wylaczone. Gdy tylko czopek 31 dosunie sie do srodka uko¬ snej czesci zlobka, dzwignia 13 zajmie po¬ lozenie srodkowe /; równiez i (suwak zaj¬ muje takze polozenie srodkowe, przedsta¬ wione na fig. 2. Pod srodkowem) poloze¬ niem nalezy rozumiec polozenie;,, przy feto¬ rem tlok cylindra 1 znajduje sie na rysun¬ ku w lewem polozeniu zwrolnem, a wiec ~ 3 ~polozenie z którego zapychacze 8 i 9 roz¬ poczynaja przesuw; Gdy dzwignia 13 zo¬ staje przestawiona wltyl na rysunku na pra¬ wo, co ze wzgledu na przyrzad zaporowy 29, 35 jest dopiero wówczas mozliwe, gdy klatka podjechala do lewego przedzialu szybu, to, pomimo ze to wywoluje przesuw suwaka 18 w kierunku odwrotnym, powta¬ rza sie opisany poprzednio przebieg wlotu czynnika tloczacego. Czopek 31, który znaj¬ dowal sie poczatkowo poslrodku ukosnej czesci zlobka 32, gdy dzwignia 13 zostaje wtyl odchylona, tak przestawia dzwignie 33, ze obraca sie ona okolo czopa 34, od¬ chyla sie wtyl i wskutek tego sprzega kra¬ zek linowy 7 z walem 5. Gdy czopek wodza¬ cy 31 dosunie sie do konca ukostaej czesci zlobka, dalszy jego przesuwnie dziala na dzwignie sprzegajaca 33. W tej jednak chwili prawa krawedz wydrazenia 19 suwa¬ ka 18 nasuwa sie na wylot kanalu 24, przez który doplywa czynnik tloczacy (fig. 3)* Czynnik tloczacy moze rólwniez przeply¬ wac z tego kanalu przez wyzlobie¬ nie 19 do przewodu 21, a stad w cylindrze / na lewo od tloka. Czyn¬ nik tloczacy, znajdujacy sie w cylindrze 1 z prawej strony /tloka, wylatuje z przewodu 25 przez wydrazenie 20 do kanalu 27, la¬ czacego sie z atmosfera zewnetrzna. Tlok przesuJwa sie na prawo i posuWa zapychacz 9 wi kierunku do przedzialu szybu. Gdy dzwignia znajduje sie znów w polozeniu srodkowem /, to najpierw nastepuje zmia¬ na Wlotu czynnika tloczacego, a nastepnie sprzeglo zostaje wylaczone. PL