f J'"•*.Opublikowano dnia 30 grudnia 1961 r. we,' a^ \ k:r ...POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 43975 KI. 47 f, 22/20 VEB Industrieiuerke Karl-Marx-Stadt*) Karl-Marx-Stadt, Niemiecka Republika Demokratyczna Uszczelnieni* twarde Patent dodatkowy do patentu nr 43135 Patent trwa od dnia 17 listopada 1959 r.Przedmiotem patentu glównego nr 43135 jest uszczelka twarda, w której powierzchnie usz¬ czelniajace posiadaja gleboki rowek, a element przeciwstawny posiada wystep wchodzacy do tego rowka. Strona scianki rowka zwrócona do wewnetrznej scianki rury jest wzgledem tej scianki nieco nachylona tak, iz pomiedzy tymi sciankami powstaje cienkie zeberko, zwe¬ zajace sie ku koncowi, natomiast strona prze¬ ciwna scianki rowka jest zaokraglona. Wymia¬ ry profilu przeciwnego tych powierzchni uszczel¬ niajacych sa tak dobrane, ze strona wystepu, zwrócona do wnetrza rury swa najdalej do row¬ ka siegajaca czescia, wspóldziala ze scianka rowka jako uszczelnienie, przy jednoczesnym szczelnym oparciu uwypuklonej na zewnatrz powierzchni wystepu na wypuklej powierzch¬ ni rowka.*) Wlasciciel patentu oswiadczyl, ze twórca wynalazku jest inz. Hans Zeller.Wynalazek dotyczy ulepszenia przedmiotu patentu glównego polegajacego na tym, ze pomiedzy szczelnie laczonymi czesciami jest umieszczony pierscien, którego powierzchnie oparcia lub uszczelnienia, spoczywajace na czesciach podlegajacych laczeniu, sa wykona¬ ne jako profil przeciwstawny w stosunku do profilu wedlug patentu glównego. Wedlug wy¬ nalazku, czesci polaczeniowe zamiast posiada¬ nia z jednej strony rowka, a z drugiej wyste¬ pu, moga z obu stron posiadac rowek, przy czym pierscien posredni posiada z obu stron profil przeciwstawny, odpowiadajacy wyste¬ powi. Tego rodzaju uszczelnienia moga byc stosowane z korzyscia zwlaszcza w tych przy¬ padkach, kiedy mozna obawiac sie uszkodzenia wystepu wykonanego na koncu rury, a mia¬ nowicie podczas transportu lub montazu, co moze sie zdarzyc zwlaszcza w przypadku rur o duzych srednicach. Poza tym nie ma potrze¬ by zwracania uwagi na kierunek ukladaniaczesci polaczeniowych przy montazu, ponie¬ waz powierzchnie uszczelniajace sa jednakowe.Wedlug \innej cechy wynalazku wymiary przadwStaWhego profilu powierzchni uszczel¬ niajacych sa tak dobrane, ze zeberko utworzo¬ ne przez rowek wykonany w poblizu wnetrza rury opiera sie górna krawedzia na wystepie lub na pierscieniu posrednim. Krawedz ta mo¬ ze byc ostra, jak równiez moze byc zaokraglo¬ na lub trapezowa. Poza tym cecha ta nie ogra¬ nicza sie do zastosowania pierscienia posred¬ niego. Zaleta takiego uszczelnienia polega w szczególnosci na tym, ze wskutek samoczynnej regulacji docisku stykowego, z chwila poja¬ wienia sie cisnien wewnetrznych, uszczelnie¬ nie moze byc stosowane takze nawet przy naj¬ wyzszych cisnieniach, chociaz przy stosunkowo malych silach docisku, i dlatego takie uszczel¬ nienie moze byc uzywane w bardzo duzym zakresie cisnien. Zaleta ta pozwala na bardzo znaczne ujednolicenie uszczelniajacych elemen¬ tów polaczeniowych.Ten sam wynik mozna równiez uzyskac, gdy jedna strona zeberka tworzaca scianke rowka lub przylegajaca do niego strona wystepu jest lekko zaokraglona, czyli wypukla. W tym przy¬ padku zeberko i rowek znajduja sie w dowol¬ nym miejscu pomiedzy zewnetrzna krawedzia mostka i ta krawedzia wystepu, która siega najdalej do rowka. W ten sposób w zaleznos¬ ci od konstrukcji moga byc zespolone wlas¬ nosci uszczelnienia wedlug patentu glównego i wedlug niniejszego wynalazku.Dalsze szczególy wynalazku sa wyjasnione na przykladzie uwidocznionym na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia pierscien posredni wedlug wynalazku, a fig. 2 — pare kolnierzy z umieszczonym miedzy nimi pierscieniem we¬ dlug fig. 1.Fig. 1 przedstawia pierscien posredni 1, w którym czesci górna i dolna sa wzgledem sie¬ bie symetryczne. Wewnetrzna powierzchnia 2 pierscienia jest lekko nachylona na zewnatrz wzgledem osi symetrii, a powierzchnie zew¬ netrzne 3 sa zaokraglone lub wklesle, spodu plyt grzejnych (4), dzieki swej spre- Na fig. 2 ustawione sa na wprost siebie dwa jednakowe i równe kolnierze 4 zwrócone do siebie stronami czolowymi 5. Na sciankach czo¬ lowych w poblizu wewnetrznej scianki 6 znaj¬ duje sie rowek 7, w którym jest zacisniety pierscien posredni 1 wedlug fig. 1. Strona 8 rowka w poblizu scianki wewnetrznej 6 jest wzgledem niej nieznacznie nachylona, a mia¬ nowicie nieco mniej niz wewnetrzna powierzch¬ nia 2 wspólpracujacego z nia pierscienia. Po¬ miedzy ta scianka rowka 8 i scianka wewnetrz¬ na 6 kolnierza znajduje sie wiec cienkie zwe¬ zajace sie ku koncowi zeberko 9. Koniec ze¬ berka jest ostro zakonczony. Koniec ten wcis¬ ka sie mocno w material pierscienia posrednie¬ go 1 dobrze uszczelniajac. Scianka 10 rowka na wprost zeberka jest wypukla lub kulista, przy czym ta wypuklosc ma mniejszy promien niz przylegajaca do niej wklesla powierzchnia 3 pierscienia 1.Gdy cisnienie w przestrzeni uszczelnionej kolnierzem wzrasta, to cienkie zeberko 9 scian¬ ki wewnetrznej 6 zostaje docisniete do pier¬ scienia posredniego 1, co powoduje wzmocnie¬ nie miedzy zeberkiem i pierscieniem. Doklad¬ na obróbka powierzchni' uszczelniajacych nie jest konieczna wobec gietkosci, zwlaszcza giet¬ kosci zeberka. Szczególnie proste uszczelnienie otrzymuje sie wykonujac pierscien posredni z materialu rozciagliwego. Szczególnie korzyst¬ ne wyniki ekonomiczne osiaga sie przy zasto¬ sowaniu odpowiednich tworzyw sztucznych do wykonania pierscienia posredniego. W zalez¬ nosci od warunków pracy, jak temperatura, cisnienie i td., pierscienie moga byc wykona¬ ne jako czesci prasowane z termo-lub duro- plastów. PL