Najwazniejsze zagadnienie dotyczace strzy¬ kawek do zastrzyków z szklanym cylindrem * i co najmniej jedna armatura metalowa polega na tym, ze po pierwsze w celu czyszczenia mu¬ si byc umozliwione rozmontowywanie strzykaw¬ ki na jej elementy szklane i metalowe, a po wtóre rozmontowywanie nie powinna jednak byc nieodzowne da przeprowadzenia steryli¬ zacji.Trudnosc polega na róznych wspólczynnikach rozszerzalnosci szklanego cylindra i metalowej armatury, a ta okolicznosc pociaga zawsze za soba niebezpieczenstwo pekniecia albo co naj¬ mniej uszkodzenia szklanego cylindra, gdy tyl¬ ko strzykawka w stanie zmontowanym zosta¬ nie podgrzana do temperatury sterylizacji, wy¬ noszacej okolo 200°C.Znane sa strzykawki, w których cylinder i armatura sa zakitowane i które zasadniczo moga byc sterylizowane w stanie zmontowa¬ nym. Pomijajac to, ze takie strzykawki nie moga byc rozmontowywane do oczyszczania, to ponadto polaczenie na kit ma te zasadnicza wade, ze kit jako material porowaty, nasyca sie zastrzykiwana ciecza, staje sie z czasem kruchy i odpryskuje.Ponadto znane sa stosunkowo drogie strzy¬ kawki do zastrzyków, w których szklany cy¬ linder jest osadzony wewnatrz metalowego ele¬ mentu laczacego, a nastepnie element ten jest laczony z równiez metalowa armatura. Tego rodzaju strzykawki sa rozmontowywane do czyszczenia, jednakze nie moga byc sterylizo¬ wane w stanie zmontowanym, bez obawy usz¬ kodzenia szklanego cylindra. Pomijajac to, cho¬ dzi tu o drogie strzykawki, co jest obecnie co raz bardziej niepozadane, gdy strzykawki do zastrzyków staly sie przedmiotem powszech¬ nego uzytkowania.Wreszcie istnialy równiez propozycje, bez¬ posredniego wzajemnego skrecania cylindra z armatura, ale wspomniane próby nie dalyo tyle zadawalajacego wyniku, ze fcrzy steryli¬ zowaniu bez uprzedniego rozmontowywania strzykawki cylinder szklany pekal w przewaza¬ jacej liczbie przypadków. W celu usuniecia tego niezadawalajpcego stanu, próbowano nastepnie zastapienie szklanego cylindra cylindrem z two¬ rzywa sztucznego, ale takie rozwijanie nie bylo zadawalajace, ani pod wzgledem wytwa¬ rzania, ani z punktu widzenia podobnej do szkla przezroczystosci cylindra oraz szczelnosci.Celem wynalazku bylo zatem skonstruowanie taniej strzykawki do zastrzyków z szklanym cylindrem i co najmniej jedna armatura, która moglaby byc odejmowana w celu oczyszczania strzykawki, a pomimo to sterylizowana bez zadnych obaw w stanie zmontowanym.Strzykawka wedlug wynalazku odznacza sie tym, ze obydwa jej elementy skladowe: arma¬ tura i szklany cylinder sa ze soba skrecone , za pomoca gwintu okraglego, przy czym zwoje gwintu .armatury i szklanego cylindra w stanie skreconym ukladaja sie na sobie w obszarze ich zewnetrznego zaokraglenia.Na rysunku jest przedstawiony przyklad wy¬ konania wynalazku, przy czym fig. 1 przedsta¬ wia strzykawke w osiowym przekroju, a fig. 2 — przekrój w zwiekszajacej podzialce przez miejsce polaczenia cylindra z nasadka do igiel.Strzykawka do zastrzyków, wedlug przedsta¬ wionego na rysunku przykladu wykonania, sklada sie ze szklanego cylimdra.1, który nia kazdym ze swych obydwóch konców zaopatrzo¬ ny jest w wewnetrzny gwint okragly 2 i 3.W te okragle gwinty 2 i 3 sa wkrecane me¬ talowe armatury, a mianowicie nasadka. do igiel 4 oraz pokrywka 5. Pokrywka ma w zna¬ ny sposób wykonany otwór do przepuszczenia trzona tlokowego 7 z osadzonym na nim tlo¬ kiem 6, przy czym na drugim koncu trzona tlokowego umieszczony jest uchwyt 8.Okazalo sie przy tym, ze takie bezposred¬ nie skrecenie metalowych armatur z szklanym cylindrem, przy scisle okreslonych zalozeniach, stwarza tego rodzaju polaczenie pomiedzy wspomnianymi elementami, jakie równiez po przeprowadzonej sterylizacji nie luzuje sie, a ponadto w dostatecznym stopniu pozwala na wywolany róznica wspólczynników rozszerzal¬ nosc wzgledny ruch pomiedzy metalowymi armaturami i szklanym cylindrem. W ten spo¬ sób równiez wówczas, gdy strzykawka jest sterylizowana w stanie zmontowanym; nie ma najmniejszego niebezpieczenstwa pekniecia, albo .;¦;.,..,... nawet tylko uszkodzenia szklanego cylindra.Pierwszym warunkiem jest uksztaltowanie gwintu laczacego jako gwintu okraglego, przy czym wymiary jego sa w ten sposób dobrane, ze zwoje gwintowe armatur i szklanego cylin¬ dra w stanie skreconym ukladaja sie na sobie w obszarze ich zewnetrznego zaokraglenia (fig. 2). Obszerne doswiadczenia wykazaly, ze tego rodzaju okragly gwint w dostatecznym stopniu zezwala na wspomniany wyzej ruch wzgledny, co tlumaczy sie tym, ze przy zachowaniu wy¬ mienionego wyzej przepisu co do wymiarów gwintu, w stanie dokreconym zwoje gwintu sruby i nakretki nie stykaja sie ze soba wzdluz pewnej powierzchni, ale tylko wzdluz pewnej linii, przy czym linia ta na przekroju (fig. 2) odwzorowuje sie jako punkty styku 9. Ponadto wspomniane wyzej dobranie wymiarów powo¬ duje to, ze linia srubowa, wzdluz której w sta¬ nie dokreconym sruba,, (armatura) styka sie z nakretka (cylinder), zostaje przesunieta na zewnatrz, przy umozliwieniu osiowego ruchu wzglednego cylindra i armatur, a to na sku¬ tek sprezystego odksztalcenia jednego z gwin- ¦ • tów. Przesuniecie to z kolei powoduje, ze po¬ wierzchnia styku gwintu, przechodzaca przez punkt stykania sie, przebiera coraz mniejszy kat wzgledem osi geometrycznej wierzcholków, na skutek postepujacego dalej ruchu wzgled¬ nego, dzieki czemu stale maleje opór przeciw¬ stawiajacy sie ruchowi wzglednemu armatur i cylindra.Takie warunki sa oczywiscie tylko wówczas specjalnie korzystne, gdy juz w stanie zim¬ nym linia stykania sie lezy blisko wierzcho*- " ków zwojów gwintowych, tzn. gdy na fig. 2 odleglosci di i d% sa male, ale oczywiscie nie moga byc tak male, aby przy mozliwym na skutek sprezystego odksztalcenia jednego z gwintów ruchu wzglednym, gwinty nie wysz¬ ly z wzajemnego zazebienia sie. Tego rodzaju zalozenia moga byc zatem zrealizowane w sto¬ sunkowo prosty sposób dzieki temu, ze pro¬ mienie R\ i R2 zewnetrznych zaokraglen oby¬ dwóch gwintów dobiera sie o róznych wiel¬ kosciach, i w takim przypadku linia styku przesunieta zostaje w kierunku wierzcholków gwintów. % Ponadto tego rodzaju przesuniecie na zew¬ natrz linii stykania sie umozliwia znacznie latwiejsze odksztalcenia sprezyste jednego z gwintów, a odksztalcenie to stanowi przeciez konieczny warunek oczekiwanego ruchu wzgled¬ nego pomiedzy szklanym cylindrem i arma¬ turami. — 2 -Dalszy wplyw róznych promieni Ki i R4 polega na zmniejszeniu zazebiania sie gwintu tak ze równiez do odksztalcania sie sruby (armatury) w kierunku prostopadlym do osi wierzcholków, pozostaje wystarczajaca duzo miejsca.Drugim warunkiem, aby armature i szklany cylinder w stanie skreconym mozna bylo pod¬ grzewac do temperatury 200°, jest oczywiscie to, aby nie naruszyc wlasciwosci sprezystych szkla. Naruszenie takie jak wiadomo zachodzi wówczas, gdy cylinder szklany jest poddawany dalszej obróbce albo szlifowaniu. Mozliwosc sprezystego odksztalcenia wewnetrznego gwintu cylindra szklanego mozna uzyskac jedynie w nieszlifowanych cylindrach szklanych.Reasumujac okazuje sie, ze przy zaniechaniu dalszej obróbki szklanego cylindra, który zresz¬ ta zgodnie z nowoczesnym i zasadniczo znanym sposobem postepowania, moze byc wytwarzany z zupelnie wystarczajaca dokladnoscia równiez bez takiej dalszej obróbki, cylinder szklany •w wchodzacych w gre temperaturach ma taka sprezystosc, ze przy ogrzaniu zmontowanej strzykawki az do temperatury okolo 200°C, nie istnieje zadne niebezpieczenstwo pekniecia, gdy zapewniony jest wystarczajacy ruch wzgledny pomiedzy szklem a armatura, na skutek wspom¬ nianego ukszaltowania gwintu.Przy spelnieniu obydwóch omówionych wy¬ zej warunków udalo sie polaczyc metalowa armature ze szklanym cylindrem strzykawki do zastrzyków, przez zwykle skrecenie na gwint i stworzyc tego rodzaju strzykawke, któ¬ ra do czyszczenia moze byc w najprostrzy spo¬ sób rozmontowywana i która ponadto bez zad¬ nych ograniczen pozwala na sterylizowanie w stanie zmontowanym bez zadnego niebez¬ pieczenstwa pekniecia lub uszkodzenia. Do za¬ let strzykawki wedlug wynalazku dochodzi je¬ szcze to, ze tego rodzaju strzykawka jest wy¬ jatkowo tania, o ile chodzi o jej wytwarzanie. PL