(Aa *l Opublikowano dnia 25 pazdzienika 1960 r.* POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 43690 Instytut Chemii Ogólnej*) Warszawa, Polska KI. 12 b 1504j Q(€o Sposób formowania drobnych kulek o polqdanej wielkosci z cial stalych, lopniejqcych bez rozkladu Patent trwa od dnia 22 kwietnia 1959 r.Przedmiotem wynalazku jest sposób formowa¬ nia drobnych kulek z cial stalych krystalicznych, pseudokrystalicznych i bezpostaciowych w stru¬ mieniu goracych gazów, np. spalinowych, lub powietrza oraz urzadzenie do stosowania tego sposobu.W wielu reakcjach chemicznych w skali prze¬ myslowej i póltechnicznej stosuje sie ciala sta¬ le uformowane w postaci kulek o zakresie sred¬ nic od kilku milimetrów do kilkudziesieciu mi¬ kronów. Stosowane dotychczas metody nie zawsze pozwalaly na uzyskanie kulek z takich cial stalych, które w stanie stopionym, w pod¬ wyzszonej temperaturze wykazywaly zbyt silne wlasciwosci korozyjne, dzialajace szkodliwie na tworzywo dysz rozpylajacych, najczesciej z me¬ talu, pracujacych pod cisnieniem.*) Wlasciciel patentu oswiadczyl, ze wspóltwór¬ cami wynalazku sa Jan Iwinski i Tadeusz Czar- nota.Wynalazek moze miec np. zastosowanie do otrzymywania bezniosnikowych kontaktów do fluidalnego utleniania weglowodorów. Na przy¬ klad do utleniania naftalenu do bezwodnika kwasu ftalowego mozna stosowac pieciotlenek wanadu w postaci topionych kulek o srednicy 0,2—0,8 mm. Kontakt taki wykazuje wiele za¬ let: bardzo dobra fluidyzacja, mala scieralnosc wskutek kulistych ksztaltów (czynnik bardzo wazny w procesach tego typu), latwosc regene¬ racji wanadu z zuzytego kontaktu itd. Otrzymy¬ wanie kulek stopionego pieciotlenku wanadu przez rozpylanie w zwyklej dyszy pracujacej pod cisnieniem, wykonanej nawet z wysokoga¬ tunkowej stali, nastreczalo wiele trudnosci, gdyz stopiony pieciotlenek powodowal silna korozje dyszy, a gotowy kulisty kontakt zawieral slady zelaza, co ujemnie wplywalo na jego wlasciwos¬ ci chemiczne.Sposób oraz urzadzenie wedlug wynalazku eliminuja powyzsze trudnosci.Istota wynalazku polega na formowaniu ku¬ lek z roztopionych cial stalych krystalicznych, pseudofcrystalicznych i bezpostaciowych bez za- stpsowania dysz za pomoca specjalnego urzadze- %e&l w strumieniu goracych gazów, np. spalinom wych lub powietrza. Urzadzenie do stosowania sposobu wedlug wynalazku przedstawione jest aa rysunku. Sklada sie ono z rury 1, wykona¬ nej z materialu odpornego na dzialanie korodu¬ jace formowanego ciala i zakonczonej zwezonym wylotem 2, w której odbywa sie roztapianie wy¬ zej wymienionego ciala, z komory 3, w której odbywa sie spalanie gazu na plytce perforowa¬ nej 4 i ogrzewanie rury 1 do temperatury top¬ nienia produktu, z czesci 5 zbieznej komory 3 zwiekszajacej predkosc Unijna gazów spalino¬ wych do pozadanej wielkosci oraz z czesci 6 rozbieznej komory 3. Uzupelniajacymi czesciami aparatu sa: naczynie 7 do odbierania uformo¬ wanych kulek, dlawik 8 sluzacy do uszczelniania i centrowania rury 1 i otwór 9 sluzacy do za¬ palania gazu.Po napelnieniu rury 1 formowanym cialem, np. mieszanina V*Os i MoOs i po uruchomieniu przeplywów gazów i powietrza zapala sie gaz przez otwór 9. Graz spala sie w komorze 3 na plytce perforowanej 4. Plytka perforowana 4 zabezpiecza przed zgasnieciem plomienia. Gazy spalinowe plyna do dalszej czesci komory 3, na¬ grzewaja w rurze 1 formowane cialo do stopie¬ nia i wychodza przez czesci 5 i 6 komory 3. Roz¬ topione w rurze 1 cialo pod wplywem wlasnego ciezaru wyplywa przez przewezenie 2 przy czym gorace gazy spalinowe zasysaja je i rozpylaja.Rozpylone ciekle czastki ciala wskutek na¬ piecia powierzchniowego formuja sie w ksztal¬ cie kulek, które stygna w trakcie dalszego opa¬ dania zachowujac uformowany ksztalt.Gotowe kulki gromadza sie na tacy 7 umiesz¬ czonej pod czescia rozbiezna 6 aparatu w odleg¬ losci 3—4 m. Srednica formowanych kulek za¬ lezy jedynie od predkosci liniowej goracych ga¬ zów w miejscu laczenia sie czesci zbieznej 5 i rozbieznej 6. Czesc 2 przez która wyplywa roz¬ topione cialo z rurki 1 posiada srednice znacznie wieksza od srednicy formowanych kulek (10—20 razy wieksza od srednicy stosowanych dysz).Konstrukcja' urzadzenia jest wiec prostsza od dotychczas stosowanych. Ozesc urzadzenia nara¬ zona na korodujace dzialanie roztopionego pro¬ duktu moze byc wykonana z porcelany, kwarcu itp. materialu, z którego nie mozna zrobic dy¬ szy pracujacej pod cisnieniem. PL