Opublikowano dnia 28 listopada 1959 r.BOLI@T»2KAj POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 42272 Ml. TU L, 14 Centralne Biuro Techniczne Przemyslu Maszyn Wlókienniczych*) Przedsiebiorstwo Panstwowe Wyodrebnione Lódz, Polska Urzadzenie do hamowania przedzy sciaganej z nieruchomej ceujki podawczej wrzeciona dwuskretowego Patent trwa od dnia 27 marca 1958 r, Niniejszy wynalazek dotyczy urzadzenia do hamowania przedzy sciaganej z nieruchomej cewki podawczej wrzeciona dwuskretowego.Przedza schodzaca z cewki podawczej wrze¬ ciona dwuskretowego musi byc hamowana z si¬ la wystarczajaca do zrównowazenia naprezenia powstajacego w czesci przedzy wirujacej doko¬ la wrzeciona. W tym celu stosuje sie przy cewkach podawczych odpowiednie urzadzenia hamujace. Dobre urzadzenie hamujace powinno zapewniac mozliwie niezmienne naprezenie przedzy, w minimalnym stopniu zalezne od chwilowej srednicy nawoju na cewce podawczej, latwosc regulacji naprezenia przedzy w zalez¬ nosci od wymagan technologicznych procesu *) Wlasciciel patentu oswiadczyl, ie twórca wynalazku jest mgr lnz. Jerzy Bordadin. skrecania, dostatecznie male naprezenie przy duzych szybkosciach odbioru przedzy cienkiej, latwosc obslugi, prostote konstrukcji, nieza¬ wodnosc dzialania, maksymalne wykorzystanie pojemnosci wrzeciona przez stosowanie mozli¬ wie duzych nawojów.Znane urzadzenia hamujace* jak np- hamulce krazkowe, grzebieniowe, sprezypowoaadakowe oraz tzw. biegacze luzno nawleczone na odwija- nej przedzy, spelniaja tylko czesciowo wymie¬ nione wyzej wymagania i wskutek tego utrud¬ niaja lub ograniczaja uzytkowanie wrzecion dwuskretowych. Urzadzenie hamujace wedlug wynalazku spelnia wszystkie wyzej wymienio¬ ne warunki i dzieki swej prostocie moze byc w wielu przypadkach latwo zastosowane dowrzecion juz istniejacych i pracujacych wedlug innego sposobu hamowania przedzy.Dzialanie urzadzenia wedlug wynalazku pole¬ ga na wywieraniu odpowiedniego nacisku na przedze slizgajaca sie po prowadniku odwojo- wym, osadzonym na wierzcholku cewki podaw- czej wrzeciona. Nacisk ten stwarzany jest przez, luzno osadzony i pod wlasnym ciezarem spoczy¬ wajacy na zewnetrznej powierzchni prowadnika odwojowego, pierscieniowy lub stozkowy ele¬ ment hamujacy.Na rysunku figury 1, 2, 3 i 4 przedstawiaja w przekroju pionowym przyklady wykonania urzadzenia hamujacego wedlug wynalazku.Przedstawiony na fig. 1 prowadnik odwojo- wy 2 sztywno osadzony na cewce podawczej 4, wykonany jest w czesci stykajacej sie z prze¬ dza w ksztalcie stozka o gladkiej powierzchni i o srednicy podstawy odpowiednio wiekszej od srednicy górnego obrzeza cewki. Czesc walcowa 4prowadnika odwojowego 2 sluzy do jego osadze¬ nia na cewce podawczej & Wzdluz osi symetrii prowadnika odwojowego 2 wykonany jest otwór kierujacy przedze 3 ku dolowi, do nie pokaza¬ nej na rysunku czesci wirujacej wrzeciona.Na wierzcholku prowadnika odwojowego 2 osa¬ dzony jest element hamujacy 1 w postaci stoz¬ kowego kapturka, o wewnetrznym kacie wierz¬ cholkowym p, nieco wiekszym od kata wierz¬ cholkowego a stozka prowadnika odwojowego 2.Przedza 3 sciagana jest z cewki podawczej U wrzeciona dwuskretowego przez urzadzenie na¬ wojowe skrecarki. Po wejsciu na powierzchnie stozkowa prowadnika odwojowego 2 przedza slizga sie po tej powierzchni ruchem zlozonym z ruchu postepowego ku otworowi prowadnika i ruchu obrotowego dookola tegoz otworu. Ruch przedzy po powierzchni prowadnika odwojowe¬ go hamowany jest przez luzno osadzony i pod wlasnym ciezarem spoczywajacy na tym pro¬ wadniku kapturek hamujacy 1. Aby hamowa¬ nie przedzy nie utrudnialo sciagania jej z na¬ woju 5, hamowanie to musi odbywac sie mo¬ zliwie blisko otworu prowadnika. Warunek ten spelnia odpowiedni dobór katów a i (5. Inten¬ sywnosc hamowania moze byc dostosowana do wymaganego przez proces technologiczny na¬ prezenia przedzy przez odpowiedni dobór cieza¬ ru kapturka hamujacego lub przez zastosowa¬ nie kilku kapturków hamujacych ulozonych je¬ den na drugim.Na fig. 2 przedstawiono urzadzenie wedlug wynalazku, zaopatrzone w dwa ulozone na sobie kapturki hamujace 6, rózniace sie od kapturka hamujacego 1 otworem srodkowym i nieco in¬ nym ksztaltem.Fig. 3 przedstawia inny sposób wykonania urzadzenia hamujacego wedlug wynalazku. Ele¬ menty hamujace maja tu ksztalt pierscieni ha¬ mujacych 7, osadzonych na posiadajacym ksztalt walca wierzcholku prowadnika . odwojowego 8.Prowadnik odwojowy 9 przedstawiony na fig, 4 rózni sie od prowadnika poprzedniego nie¬ wielka pozioma powierzchnia pierscieniowa, na której opiera sie pierscien hamujacy. Taki spo¬ sób wykonania prowadnika odwojowego usu¬ wa, istniejace w poprzednim przykladzie wyko¬ nania, zjawisko zakleszczania sie pierscienia ha¬ mujacego na stozkowej powierzchni prowadnika odwojowego, co jest wazne w przypadku potrze¬ by stosowania slabego hamowania. PL