Niniejszy wynalazek dotyczy kurków o stozkach obrotowych.Dla uzyskania szczelnosci w takich kur¬ kach, trzeba obrotowy stozek przyciskac do jego gniazda, w kierunku jego osi, ze¬ by przesaczanie wzdluz powierzchni cier¬ nej bylo niemozliwe. Nacisk na obrotowy stozek musi wzrastac odpowiednio do ci¬ snienia cieczy, której przeplyw kurek ma przerywac, ale ten nacisk wywoluje duze tarcie, które wzrasta z naciskiem na stozek.Ulepszenia, które stanowia przedmiot ni¬ niejszego wynalazku, umozliwiaja stosowa¬ nie wielkiego nacisku osiowego na stozek kurka, bez utrudnienia jego obslugi. Ulep¬ szenia te wyrózniaja sie tern, ze na obro¬ towy stozek dziala sprezyna, która go przy¬ ciska silnie do jego gniazda. Stozek otrzy¬ muje swój ruch od czesci uruchomiajacej, polaczonej z nim, bezposrednio lub zapo- moca kulek. Powierzchnie odciazajace sto¬ zek posiadaja taki ksztalt, ze przez obrót czesci uruchomiajacej, w chwili, gdy wiel¬ kosc tarcia stozka przekroczy pewna wiel¬ kosc, nastepuje ruch osiowy stozka, zmniej¬ szajacy to tarcie az do wielkosci, przy któ¬ rej stozek z latwoscia sie obraca.Na rysunku przedstawiono przyklad wykonania wynalazku, wyrózniajacy sie tern, ze czesc uruchomiajaca styka sie z zaworem za posrednictwem kulek umie¬ szczonych w zlobkach o wiekszym promie¬ niu, wydrazonych w czesciach polaczonych z zaworem wzglednie z czescia uruchomia¬ jaca.Fig. 1 uwidacznia przekrój pionowy VQkurka; fig. 2 przedstawia przekrój po¬ przeczny wzdluz linji A—A; fig. 3 jest przekrojem poprzecznym wzdluz linji B—B.Przyklad przedstawiony na rysunku dotyczy kurka o odwróconym stozku, jed¬ nakowoz urzadzenie, bedace przedmiotem wynalazku, moze byc zastosowane do wszelkich kurków o obrotowym stozku, a miedzy innemi do taKich, których grzybek posiada powierzchnie plaska, opierajaca sie o plaskie siodelko.Przedstawiony kurek posiada jak zwy¬ kle oslone 1, tworzaca gniazdo, zamkniete u dolu nagwintowanym korkiem 2 z uszczel¬ nieniem 3.Stozek kurka jest silnie zacisniety w gniezdzie zapomoca sprezyny 5, opieraja¬ cej sie na kryzie czesci 6, spoczywajacej swym kulistym wystepem na podkladce 7 tak, ze moze sie obracac.W swej górnej czesci oslona 1 posiada uszczelniajacy zlobek 8, polaczony prze¬ wodem 8' z jedna z rur. Podkladka 9 jest zlaczona ze stozkiem 4 a krazek 10 jest umocowany lonkiem 11 na wrzecionie 12, wprawianem w ruch obrotowy raczka 13.Podkladki 9 i 10 posiadaja dolki <^rycz- ne 14, w których umieszczone sa kulki 15 o mniejszej srednicy niz srednica wydra¬ zen. Krazek 10 jest ustalony na podklad¬ ce 9 zapomoca podkladki z kulkami 16, opierajacej sie o dno kolpaka 17, przymo¬ cowanego do oslony 1 srubami 18.Wrzeciono 12 obraca sie z podkladka 10 i jezeli tarcie stozka 4 jest zbyt wiel¬ kie, to kulki 10 wywieraja na stozek 4 ci¬ snienie osiowe, wskutek zaciskania sie ku¬ lek, wobec przesuniecia sie wydrazen 14 wzgledem siebie. To cisnienie osiowe prze¬ wyzsza opór sprezyny 5 i powoduje male przesuniecie stozka 4, az tarcie tak sie zmniejszy, ze stozek moze sie z latwoscia obrócic. Gdy ustanie dzialanie na raczke 13, to sprezyna 5 wciska znowu stozek 4 w gniazdo oslony /.Ilosc kulek 15 moze byc dowolna, lecz najlepiej gdy kulki sa rozmieszczone w wierzcholkach prawidlowego wieloboku.Mozna tez zamiast sferycznych dolków 14 obrac takie powierzchnie, których odleglosc zmniejsza sie, w chwili obrotu wrzeciona. Wynalazek moze ulegac wielu zmianom, byle takowe nie zmienialy jego zasady i dzialania. PL