Wynalazek dotyczy sposobu wytwarzania po¬ zytywów filmowych do nakladania na walce drukarskie do druku tkanin z zastosowaniem negatywów rastrowych dla tonu pelnego, pól¬ tonu i cwierctonu i wyróznia sie zastosowa¬ niem kombinacji negatywów rastru punkto¬ wego o nachyleniu 45° zarówno dla póltonu, jak i cwierctonu oraz negatywów rastru linio¬ wego o nachyleniu 25°—30° dla pelnego tonu, przy czym dobiera sie linie kreskowane i pun¬ kty poszczególnych rastrów o jednakowym wza¬ jemnym stosunku liczbowym. Dzieki temu przy pózniejszym procesie wytrawiania na walcu wystepuja zarówno w pelnym tonie, jak i pól¬ tonie lub cwierctonie jednakowe glebokjosoi trawienia i z tego wzgledu wystarcza jeden proces wytrawiania dla wszystkich wartosci tonu.W przeciwienstwie do znanycjh sposobów w których np. stosunek linii kreskowania do punktu wynosi jak 18 : 35, a nawet 18 : 40 i sto¬ suje sie trzy stopnie wytrawiania, sposób we¬ dlug wynalazku) przyjmuje np. rastry, posiada¬ jace 22 linie kreskowania na centymetr dla pelnego tonu i 22 punkty na centymetr dla póltonu i cwierctonu. Dzieki temu na walcu drukarskim powstaja dla póltonu i cwierctonu punkty, które róznia sie od siebie co do wiel¬ kosci, poza tym jednak maja te sama glebokosc co i linie kreskowane na walcu.W znanych sposobach tego rodzaju, jak juz wspomniano, wymagane sa dla uzyskania pel¬ nego tonu, póltonu i cwierctonu trzy stopnie trawienia i dfwa pokrycia walca lakierem as¬ faltowym, tak iz powstaja trzy rózne stopnie wytrawiania. Z tego wzgledu nie mozna na¬ prawic nawet tylko nieznacznie uszkodzonych walców drukarskich i w takim przypadku naj¬ czesciej trzeba wykonywac nowe walce. Rów¬ niez braki druku wystepujace w znanych spo-sobach nie sa bynajmniej bez znaczenia i naj¬ czesciej olgfeymuje sie#druk nierównomierny.Wprzypamku inhycfe, znanych sposobów z ra¬ strem wftlflifWrukowyln mozna wprawdzie wy- v twarzac pelny mat i pólton w jednym zabie¬ gu trawienia, jednak wymaga to duzych wia¬ domosci fachowych z zakresu fotografii i sto¬ sunkowo znacznych kosztów inwestycyjnych na zaklad grawerski. Rezultaty druku sa w tym przypadku dobre ale nie zawsze w pelni zado¬ walajace. Równiez i tu naprawa walców jest calkowicie wykluczona, gdyz mozna liczyc tyl¬ ko na jednorazowe ponowne grawerowanie w razie uszkodzenia walców.Wady znanych sposob|ó(w wytwatrzania sa calkowicie usuniete w sposobie wedlug wyna- lazkul W przeciwienstwie do rastru wkleslo¬ drukowego, naprawy walców w sposobie we¬ dlug wynalazku sa mozliwe bez dodatkowych trudnosci, poniewaz w przypadkach tonu pel¬ nego, póltonu i cwierctonu wymagana jest ta sama glebokosc trawienia. Róznice tonów bar¬ wy przy pózniejszym drukowaniu uwydatnia¬ ja sie w mniejszym przyjmowaniu farby przez mniejszy punkt dla cwierctonu w porównaniu z wiekszym punktem dla póltonu. Przetrawio¬ na linia kreskowania dla pelnego tonu przyj¬ muje oczywiscie najwieksza ilosc farby.W przypadku ustawienia rastru kreskowania pod katem 45°, jak to ma miejsce w pewnych znanych [podobnych sposobach wytwórczych; a w szczególnosci w przypadku stosowania la¬ two plynnych i rozlewnych farb drukarskich, nienaganny druk jest niemozliwy, poniewaz farby plyna w kreskach stromych i daja druk nie równy. Dla osiagniecia duzych wydajnosci druku sa wymagane farby rozlewne a nie trudnoplynne. W przypadku trudno plynnych past drukarskich predkosc drukowania mate¬ rialu powinna byc obnizona, co powoduje zmniej¬ szenie wydajnosci druku. W przeciwienstwie do tego linie kreskowania rastru, zastosowa¬ ne w sposobie wedlug wynalazku, posiadaja nachylenie 25°—30° dla tonu pelnego tak iz mozna drukowac rozlewnymi pastami drukars¬ kimi uzyskujac dujza wydajnosc druku. Dla spo¬ sobu wedlug wynalazku ustala sie nachylenie punktów rastrowych dla póltonu i cwiercto¬ nu pod katem 45°, poniewaz ustawienie pod takim katem zgadza sie z podzialka struktury tkaniny (splotem) i tym samym zapewnia do¬ bry rozklad farby. iWytwarzanie wszystkich negatywów, które sa wymagane dla pozytywów filmowych w celu nakladania ich na walce drukarskie, jest w spo¬ sobie wedlug wynalazku szczególnie proste, gdyz wystarczy zastosowanie tylko fotograficz¬ nego sposobu stykowego, który nie wymaga zadnych specjalnych wiadomosci od fotogra¬ fa. W wiekszosci przypadków wystarczy, gdy tego rodzaju prace sa wykonywane przez przy¬ uczone sily pomocnicze.Poniewaz wymagane rastry kreskowania sa i tak w posiadaniu kazdego zakladu grawers¬ kiego, a niezbedne rastry punktowe dla póltonów i cwierctonów moga byc latwo wyko¬ nane nowym sposobem, wiec uruchomienie takie¬ go zakladu nie wymaga w ogóle inwestycji.Sposób wedlug wynalazku, dzieki wspólnej glebokosci wytrawiania dla tonu pelnego, pól¬ tonu i cwierctonu, moze byc zastosowany przy kazdej warstwie kopiowej, bez wzgledu na to, czy jest wykonana z bialka, zelatyny lub inne¬ go materialu. Gdy tkaniny sa drukowane spo¬ sobem wedlug wynalazku to dla uzyskania pól¬ tonu i cwierctonu stosuje sie dwie rózne wiel¬ kosci punktów, wywoluijacych zludzenie optycz¬ ne, jak w drukarstwie ksiazkowym.Na rysunku fig. A—T przedstawiaja sche¬ matycznie badz to folie lub rastry, badz to kolejne fazy wykonywania sposobu.W pierwszej kolejnosci jest opisane wytwa¬ rzanie rastru kreskowego z konturem fotogra¬ ficznym. Z przedlozonego rysunku oryginalnego sporzadza sie z kazdego koloru dobrze pokryty rysunek w tuszu na blonie matowej o powierz¬ chniach z pelnym pokryciem o czterech krzy¬ zykach pasowania, schropowaconej za pomoca gumki do scierania pisma maszynowego, z u- wzgednieniem wychodzenia farby podczas dru¬ kowania. Gdy z kazdego koloru obok powierzch¬ ni pelnego pokrycia maja t^yc sporzadzone równiez póltony i cwierctony, to zarówno dla pelnego tonu, jak i dla póltonu i cwierctonu wytwarza sie oddzielne rysunki w tuszu o pel¬ nym pokryciu, jak to uwidoczniono dla przy¬ kladu na fig. F, G i H. Litera F oznacza blo¬ ne dla tonu pelngo, G — dla póltonu i H — dla cwierctonu.Zaznacza sie, ze wytwarzanie konturu fo¬ tograficznego jest wymagane tylko dla po¬ wierzchni o wkopiowanym rastrze kreskowym.Dla póltonu i cwierctonu zazwyczaj nie jest wymagany kontur fotograficzny.Z kazdej wspomnianej dobrze pokrytej blo¬ ny matowej sporzadza sie dobrze kryty nega¬ tyw sposobem stykowym. Gdy wymiary ra¬ portu sa zgodne z wymiarem walca, to mozna odrazu wytwarzac równiez sposobem stykowym odpowiedni pozytyw. Gdy wymagane jest po- - 3 -tijlftozeiiie lub: zmniejszenie raportu do wy*. lj|bfeÓfW walca, to ze skopiowanych negatywów iflrórzadza sie systemem Diaphot za pomoca fcfcmery odpowiednie pozytywy. Po sporzadze- Ai& wszystkich wymaganych kolorów pozyty¬ w- lacznie z pozytywami dla póltonu i cwierc- tdfiu sprawdza sie je jeszcze raz na zgodnosc 1 lysunkiem. Ewentualne Wedy moga byc popra¬ wione na pozytywach za pomoca retuszu skro¬ baczka lub farba uzywana do filmów. ' ©la tych pozytywów, które maja zadrukowy- i|Sc pelne powierzchnie kreskowania sporzadza 4f| kontur fotograficzny w sposób opisany poni- fej, Jak widac na fig. J pozytyw zaklada sie ftp kopiarki warstwa ku górze i na to nakla¬ da sie jasno utrwalona blone filmowa o gru¬ bosci 0,08 do 0,01 mm. Film podlegajacy wy- Swietleniu naklada sie warstwa na dól na o- b^dwie te czesci i malo naswietla sie, wywoluje sie tylko krótko i plucze, jednak nie utrwala sle. Przez naswietlenie przezroczystej blony Ja iiiozna uzyskac kontur zamglony. Po wypluka¬ niu film suszy sie bez dostepu] swiatla w szaf¬ ce do suszenia jednak bez podgrzewania ze Wzgledu na zachowanie istniejacych wymiarów.Mozna to osiagnac latwo przez suszenie w cia¬ gu nocy, gdy opisany proces zostal przeprowa¬ dzony przy koncu dnia roboczego. Po doklad¬ nym suszeniu nastepnego ranka na film z na¬ swietlonym konturem fotograficznym, ale nie utrwalony, zostaje nalozony rastr lub kopia z blona rastru kreskowego co uwidoczniono na fig. K. Na fig. K cyfra 1 oznacza blone ra¬ stru; kreskowego z warstwa zwrócona ku górze, a cyfra 2 — blone z naswietlonym konturem zwrócona warstwa w dól. Nachylenie linii kres¬ kowania wynosi w sposobie wedlug wynalaz¬ ku okolo 25°—30°. Takie nastawienie katowe mozna latwo osiagnac jezeli film naswietlany zarysuje sie w ciemni przy swietle czerwo¬ nym na jednym rogu pod katem 25°—30° i ten róg obetnie sie nozycami. Tak obciety film na¬ klada sie w kopiarce przy czerwonym swietle, wyczuwajac ukosne polozenie, na podlozona blo¬ ne rastru kreskowego i zamocowuje sie na koncach za pomoca pasków klejowych. Na¬ stepnie przeprowadza ade drugie, nieco krótsze naswietlenie wedlug fig. L, które jest krótsze z- tego wzgledu, aby blona rastru kreskowego nie przebijala zamglonego konturu. W prze¬ ciwienstwie do pierwszego wywolywania obec¬ nie wywoluje sie dluzej, aby uzyskac dobre za- czernjende rastru. Po wywolaniu plucze sief krótko i utrwala. Nastanie film jeszcze raz plucze sie i przeciaga kilka razy przez kapiel oslabiajaca Farmera, po czym kontur aamglow ny staje sie wyraznie widoczny. Oslabianie przeprowadza sie przy pelnym swietle, aby moz-*. na bylo kontrolowac czy nie nastapilo zbyt zna¬ czne oslabienie. Wtedy bowiem cala blona stra-- cilaby na kryciu i musialaby byc obrabiana znowu za pomoca znanej kapieli wzmacnia¬ jacej. W ten sposób sporzadza sie negatyw za^ opatrzony w kreskowania i kontury.Dla wykonania rastru póltonu! i cwierctonu rysuje sie na przezroczystej blonie wedlug fig.A cztery krzyzyki pasowania i skleja sie Ja z filmem, podlegajacym naswietleniu i ulozo¬ nym warstewka ku górze, po czym zaklada sie razem do kopiarki wedlug fig. M. Na od¬ wrocie rastru kreskowego wedlug fig: B wry¬ sowuje sie takie same krzyzyki pasowania jafc na blonie przezroczystej i to w ten sposób, ze¬ by linie kreskowania tworzyly z liniami pola¬ czenia krzyzyków kat 45°. Tak przygotowany rastr kreskowania zaklada sie w kopiarce na film w ten sposób, zeby jego warstewka byla zwrócona ku górze. Rastr kreskowania moze byc dobrze wpasowany, poniewaz krzyzyki pa¬ sowania blony przezroczystej sa widoczne przez film podlegajacy naswietleniu. W tej fazie wy¬ konywania sposobu jest oczywiscie potrzebne swiatlo czerwone, co zaznaczono na fig. M.Gdy teraz po wpasowaniu rastr zostal na¬ klejony na blone, trzy wymienione czesci mo¬ ga byc odwrócone i naswietlone po raz pierw¬ szy wedlufe fig. N. Po tym naswietleniu i po- nowym sprowadzeniu trzech czesci w poloze¬ nie wedlug fig. M rastr kreskowania odlacza sie od juz wyswietlonego filmu i po obróceniu o 90° ponownie z nim skleja sie tak, iz naste¬ puje skrzyzowanie linii rastrowych pod katem 90°. Te trzy czesci wyswietla sie teraz po raz drugi wedlug fig. N, przy czym czas naswietla¬ nia jest dokladnie taki sam, jak za pierwszym razem. Po tym drugim naswietleniu odlacza sie ostroznie w czerwonym swietle rastr kres¬ kowania i jasna blone od filmu i wywoluje sie go normalnie. W wyniku takiej procedury otrzymujje sie Inegatyw rastrowy z jasnymi punktami wedlug fig. D. Takie negja.4 tywy rastrów punktowych moga byc sporzadzo¬ ne opisanym sposobem ze wszystkich wyma¬ ganych rastrów kreskowania jakie sa w uzy¬ ciu.Z wymienionego negatywu wedlug fig. D mozna teraz wykonac pozytyw punktowy dla cwierctonu wedlug fig. O, w ten sposób, ze ne¬ gatyw zaklada sie do kopiarki warstewka fcu górze, a naswietlona blone naklada sie wart* ? -teWka w dól. Po dokonanym naswietleniu otrzy¬ muje sie pozytyw punikjtowy cwierótonowy^ przy czym bez zadnych trudnosci sa mozliwe dluzsze lub krótsze naswietlenia albo zmiany czasów wywolania. Pozytyw punktowy dla pól¬ tonu powinien byc wykonany natomiast we¬ dlug fig. P w ten sposób, ze wymieniony wyzej negatyw zaklada sie do kopiarki warstewka w dól, w naswietlany film zaklada sie wars¬ tewka, zwrócona ku górze. Przy takim naswie¬ tleniu negatyw i naswietlony film nie leza warstewka na warstewce, dzieki czemu pozy¬ tyw punktu zostaje powiekszony przez promie¬ niowania negatywu. Przy dostatecznie dlugim warstewka na warstewce, dzieki czemu pozy¬ tyw punktu, który nadaje sie do kopiowania jako pólton.. Aby utrzymac negatyw rastrowy o prawi¬ dlowych wartosciach tonu zaklada sie najpierw do kopiarki pozytyw tonu warstewka ku górze, a podlegajacy naswietlaniu film naklada sie na niego warstewka w dól wedlug fig. Q. Pod nazwa pozytyw tonu nalezy rozumiec taki po¬ zytyw, który sluzy do wytwarzania póltonów i cwierctonów wedlug fig. G i H. Po pierw¬ szym naswietleniu tego zestawu nie wywoluje sie go lecz wyjmuje sie pozytyw tonu z ko¬ piarki. Teraz zaklada sie do kopiarki pozytyw rastrowy pcltonowy lub cwierctonowy, otrzy¬ many w fazie roboczej wedlug fig. O albo P w ten sposób, zeby otrzymac prawidlowe na¬ chylenie pod katem 45° wzgledem krzyzyków pasowania. Jest to szczególnie wazne z tego wzgledu, ze tylko przy zachowaniu kata 45° w rastrze osiaga sie pózniej najlepsze zludzenie optyczne dla oka. Wedlug fig. R pozytyw ra¬ strowy zaklada sie do kopiarki warstewka ku górze, a film- podlegajacy naswietleniu — wars¬ tewka w dól. Za pomoca nastepujacego póz¬ niej naswietlenia otrzymuje sie negatyw ra¬ strowy o prawidlowej wartosci tonu pod wa¬ runkiem, ze naswietlenie i wywolanie bylo prawidlowe.Po wykonaniu wszystkich wymaganych ne¬ gatywów przeprowadza sie laczne pokrywanie negatywów rastra kreskowania z konturem oraz rastru punktowego póltonu i cwierctonu w ko¬ piarce, dzieki czemu otrzymuje sie wymaga¬ ny film do nakladania na walce drukarki do dalszego kopiowania. Proces kopiowania prze¬ prowadza sie w fazach roboczych wedlug fig.S. i T.Przy tej czynnosci zaklada sie najpierw blo¬ ne wedlug fig. A z krzyzykami pasowania do kopiarki przy swietle czerwonym wedlug fig.S. Film podlegajacy naswietleniu zwrócony Warstewka ku górze naklada sie na te blone i umocowuje sie przezroczystymi paskami kle¬ jowymi na czterech rogach. Nastepnie na film podlegajacy naswietleniu naklada sie negatyw rastrowy kreskowania z konturem i otwartymi krzyzykami pasowania, a mianowicie warstew¬ ka ku górze. Po nastawieniu za pomoca krzy¬ zyków pasowania i sklejeniu negatywu rastro¬ wego kreskowania z filmem, mozna wedlug fig. T naswietlic przy odwrotnym ulozeniu trzech czesci. Po tym naswietleniu trzy czesci uklada sie w czerwonym swietle w polozenie wedlug fig. S i wyjmuje sie negatyw rastrowy kreskowania. Odpowiedni negatyw póltonowy lub cwierctonowy zostaje teraz, jak i przed tym dopasowany do negatywu rastrowego kres¬ kowania i skleja sie z filmem juz naswietlo¬ nym, po czym przeprowadza sie drugie naswie¬ tlenie jednak w polozeniu wedlug fig. T. Ne¬ gatyw póltonowy lub cwierctonowy mozna wko- piowac kolejno do filmu przeniesienia.Wazna jest równiez rzecza, zeby wszystkie negatywy, podlegajace skopiowaniu na film do nakladania, byly zakladane do kopiarki war¬ stewka filmowa na warstewke, aby podczas naswietlania nie bylo zbednego promieniowa¬ nia i zwiazanych z tym strat.Po wykonaniu pozytywów filmowych do na¬ kladania na walce, mozna przystapic do ko¬ piowania ich na walcach róznymi znanymi sposobami. .Gdy maja byc wykonane tony pelne z pól¬ tonami i cwierctonami zaleca sie, aby przy wyborze liczby punktów rastrowych nie sto¬ sowano mniej niz 22 punkty. Korzystniej jest zeby linie pokryte w pozytywie byly ciensze, azeby bylo mozliwe glebsze wytrawianie i tym samym wiekszy pobór farby na walcach. Stwier¬ dzono doswiadczalnie, ze grawerowanie ze szli¬ fowaniem daje ostrzejszy wyglad druku, ani¬ zeli wytrawianie. PL