Opublikowano dnia 13 lutego 1959 r. 502X9 L % POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 41675 KI. 57 a, 32/04 VEB Zeiss Ikon Dresden Drezno, Niemiecka Republika Demokratyczna Mechanizm hamujacy do migawek fotograficznych Patent trwa od dnia 1 sierpnia 1955 r.Wynalazek dotyczy mechanizmu hamujacego do migawek fotograficznych mogacego sluzyc jako mechanizm opóznionego dzialania czyli tak zwany samowyzwalacz lub opózniajacy mechanizm stykowy.Znany mechanizm hamujacy tego rodzaju jest sprzegniety z narzadem zamykajacym ob¬ wód elektryczny lampy blyskowej w sposób, synchronizujacy zaplon tej lampy z ostatnia czescia przebiegu, hamowania, przy czym obro¬ towo ulozyskowana kotwica zostaje odlaczona od kólka kotwicznego. Wada tego rodzaju urza¬ dzenia polega na tym, ze po pierwsze z powo¬ du róznej wielkosci ruchu naciagania, nacia¬ ganie mechanizmu hamujacego nie nastepuje jednoczesnie z przesuwem oslony, a po drugie, ze mechanizm naciagniety jako samowyzwalacz musi te czynnosc wypelnic, gdyz nastawienie na „samowyzwalacz" nie moze byc cofniete.Inne znane urzadzenia hamujace sluzace jako samowyzwalacz lub mechanizmy stykowe opóz¬ niajace, posiadaja przelaczalna czesc, co kom¬ plikuje budowe takiego mechanizmu. Poza tym, przewidziany w nich specjalny zasobnik ener¬ gii dla mechanizmu hamujacego w zwiazku z jego naciaganiem jednoczesnie z narzadem na¬ pedowym migawki jest niedogodny, z powodu potrzeby dodatkowych narzadów do jednoczes¬ nego naciagania.Celem wynalazku jest stworzenie mechaniz¬ mu hamujacego, sluzacego jako samowyzwa¬ lacz i stykowy mechanizm hamujacy, a nie wykazujacy wyzej wymienionych wad i nieza¬ wodnego w dzialaniu dzieki swej prostej 'bu¬ dowie.Zostaje to osiagniete wedlug wynalazku przez mozliwosc sprzegania róznych czlonów jego szeregu kólek zebatych, a narzadem napedzaja¬ cym hamujacy mechanizm. Wynika z tego ko¬ rzysc, ze z jednej strony wielkosc roboczego ruchu narzadu napedowego jest zawsze jedna¬ kowa, co jest konieczne przy przesuwie blony z jednoczesnym naciaganiem migawki i narza¬ du hamujacego, z drugiej zas strony, dowolna zmiana dzialania hamujacego jest wtedy moz¬ liwa niezaleznie od polozenia narzadu napedo-wego. Szczególnie korzystna postac wykonania uzyskuje sie gdy narzad, sprzegajacy odnosne czlonyr mechanizmu hamujacego z narzadem na¬ pedowym, jest ulozyskowany uchylnie i uksztal¬ towany jako plytka mechanizmu hamujacego.Aby zapewnic ruch bez przeszkód mechanizmu hamujacegoi jego narzadu napedowego, wskaza¬ ne jest zaopatrzenie narzadu napedowego mecha¬ nizmu, hamujacego w kilka odcinków zebatych, z których kazdy odpowiednio do swego poloze¬ nia, przedstawia czesc kola o innej srednicy.Korzystna konstrukcja mechanizmu sprzegaja¬ cego polega na zastosowaniu posredniego ste¬ rowania narzadu sprzegajacego sprezynami przez narzad nastawczy.Dalsze cechy wynalazku wynikaja z opisu przykladowego wykonania w którym mecha¬ nizm hamujacy, w postaci zespolu hamujacego kól zebatych jest wbudowany w migawke obiektywowa.Rysunek fig. 1 przedstawia migawke w sta¬ nie naciagnietym, przy czym mechanizm ha¬ mujacy jest zastosowany jako stykowy me¬ chanizm hamujacy, a fig. 2 przedstawia mi¬ gawke podczas obrotu jej pierscienia do na¬ ciagania przy czym mechanizm hamujacy slu¬ zy tu jako samowyzwalacz.W obudowie 1 jest ulozyskowany pierscien 2, do naciagania spelniajacy jednoczesnie role na¬ rzadu napedowego mechanizmu hamujacego 3 — 13 uchylnego dokola punktu 14. Pierscien 2 posiada zebate odcinki 15, 16 jako czesci kól o róznych srednicach zazebiajace sie z kólkami zebatymi 6 i 10. Dolna plytka 4 wychylnego mechanizmu hamujacego jest kierowana przez kolek 17 wchodzacy w wyciecie 18. Na koncu 19 górnej plytki 3 znajduje sie slaba sprezyna 20, naciskajaca na mechanizm hamujacy w kie¬ runku zgodnym z ruchem wskazówek zegara.Na drugim koncu 21 plytki 3 dziala w kierun¬ ku odwrotnym za posrednictwem uchylnej oko¬ lo osi 24 dzwigni 22 ,silniejsza sprezyna 23, mo¬ gaca .przezwyciezyc napór sprezyny 20. Nad górna plytka 3 znajduje sie suwak 25 sluzacy jako narzad nastawczy, posiadajacy w tym ce¬ lu raczke 26. Prowadzony za pomoca wyciecia 39 i kolka 27 suwak 25 posiada ukos 2% i krzywke 29. Podczas gdy ukos 28 sluzy do przestawiania bedacej pod naciskiem sprezyny 23, dzwigni 22 w pozycje nieczynna, krzywka 29 za posrednictwem kólka 30 dziala na dzwig¬ nie 31 wstepnego styku, która sprezyna 35 na¬ stawia zawsze w pewne stale polozenie. Uru¬ chomienie dzwigni 31 celem zamkniecia obwo¬ du przez polaczenie obydwóch styków 32, 33, nastepuje przez znajdujacy sie na pierscieniu 2 zagiecie 34. Poza tym do wlasciwego ustawie¬ nia glebokosci zaglebienia kólek zebatych 6 i 10 z zebatymi odcinkami 15 i 16, na górnej plyt¬ ce 3, sa przewidziane opory 36, 37 opierajace sie o wewnetrzna scianke obudowy 1, które przez lekkie zgiecie ich pozwalaja na zmiane glebokosci zazebienia.Migawka dziala w nastepujacy sposób: * Gdy suwak 25 jest ustawiony w polozeniu wedlug fig. 1, silna sprezyna 23 moze dzialac za posrednictwem dzwigni 22 na koniec 21 plytki 3 i obrócic caly mechanizm hamujacy dokola punktu 14 w kierunku przeciwnym do kierunku ruchu wskazówek zegara, wskutek czego kólko zebate 10 zostaje zazebione z zeba¬ tym odcinkiem 16. Utworzona w ten sposób przekladnia miedzy pierscieniem 2 i kólkiem kotwicznym 11, odpowiada stosunkom przeklad¬ ni potrzebnych dla stykowych hamujacych mechanizmów. Glebokosc zazebienia kólka 10 odcinki 16 jest ustalona przez opór 36. Przy obrocie pierscienia 2 w kierunku strzalki, za¬ giecie 34 natrafia na nosek 38 dzwigni styko¬ wej 31 i zmusza ja do zamkniecia obwcdu ele¬ ktrycznego lampy blyskowej za pomoca styków 32, 33. Nastepujace po zamknieciu styków opóz¬ nienie obrotu pierscienia 2 sluzy do tego, aby wywolane ruchem pierscienia 2 rozpoczete otwieranie niepokazanych na rysunku odcin¬ ków opóznic w stosunku do zamkniecia sty¬ ków.Gdy ze wzgledu na wlasciwosci uzytej lam¬ py blyskowej czas przedzaplonowy nie jest po¬ trzebny, wtedy, nastawia sie raczka 26 suwak 25 na znak X. Wówczas krzywka 29 wsuwa sie pod kolek 30 dzwigni stykowej 31 i wychyla ja w kierunku przeciwnym do kierunku ruchu wskazówek zegara tak, ze po wyzwoleniu z po¬ zycji naciagniecia, pierscien 2 obracajac sie w kierunku strzalki nie moze swym za¬ gieciem 34 posunac stykowej dzwigni 31 w kierunku zamkniecia styku, lecz przesuwa sie obok dzwigni 31 bez dzialania na nia.W tym przypadku zamkniecie styków dla za¬ plonu lampy blyskowej nastepuje bez opóznie¬ nia, za pomoca nie pokazanej na rysunku dzwi¬ gni, sterowanej bezposrednio lub posrednio przez pierscien napedowy odcinków.Gdy ma byc wykonane zdjecie przy uzyciu mechanizmu hamujacego jako samowyzwala- cza, wtedy ustawia sie suwak 25 w polozenie VX przedstawione na fig. 2. Podczas tego ru¬ chu suwak 25 swym ukosem 28 wychyla dzwi¬ gnie 22 przeciw sprezynie 23, w pokazane nie- - 2 -czynne polozenie, tak ze slabsza sprezyna 20 mechanizmu hamujacego, obraca go w kierun¬ ku zgodnym z kierunkiem ruchu wskazówek zegara i kólko 6 zostaje zazebione z zebatym odcinkiem 15. Glebokosc zazebienia kólka 6 z odcinkiem 15 jest okreslona wtedy przez opór 37. Jednoczesnie przesuwa sie krzywka 29 pod kólkiem 30, utrzymujac jednak nadal dzwignie 31 w pozycji nieczynnej. Przy obrocie pierscie¬ nia 2 z pozycji naciagnietej w kierunku strzal¬ ki, pierscien 2 zostaje powstrzymywany przez caly mechanizm hamujacy tak, ze powstaje wymagany odstep czasu pomiedzy nacisnieciem wyzwalacza i otworzeniem sie migawki. W tym przypadku zamkniecie styków nastepuje rów¬ niez posrednio lub bezposrednio za pomoca nie pokazanego na rysunku pierscienia napedowe¬ go odcinków .Aby przy uzyciu mechanizmu hamujacego ja¬ ko samowyzwalacza, samoczynnie, wylaczyc sprzegniecie miedzy mechanizmem hamujacym i narzadem napedzajacym, wskazane jest aby punkt obrotu 14, byl w takim polozeniu w sto¬ sunku do kólka 6, zeby kólko 6 wraz z calym mechanizmem hamujacym wysunelo sie z za¬ zebienia z odcinkiem 13. W ten sposób staje sie zbyteczne np. ulozyskowanie w szczelinie kólka zebatego 6.W odróznieniu od opisanej i przedstawionej konstrukcji migawki, sprzeganie róznych cze¬ sci mechanizmu hamujacego z narzadem nape¬ dowym tego mechanizmu, moze równiez na¬ stepowac w kierunku osiowym. PL