PL41427B1 - - Google Patents

Description

Opublikowano dnia 14 listopada 1958 r. i POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 41427 Instytut Lotnictwa *) Warszawa, Polska Urzadzenie do automatycznego zatrzymywania abciqgarek po osiqgnieciu zadanego wydluzenia Patent trwa od dnia 1 pazdziernika 1957 r.Najwieksze trudnosci w procesie obciagania sprawia zagadnienie przerwania procesu we wlasciwym momencie. Zbyt pózne zatrzyma¬ nie obciagarki moze spowodowac niekorzystna zmiane stanu powierzchni blachy w postaci ziarnistosci wywolanej lokalnymi plynieciami materialu lub nawet zerwanie arkusza. Zbyt wczesne zatrzymanie niweczy wlasciwie jedna z zasadniczych zalet obciagania, polegajaca na niemal zupelnym wyeliminowaniu powrotnych odksztalcen sprezystych. Odksztalcenia te sa tym mniejsze, im silniej obciagnieto blache na foremniku.Dla kazdego materialu oraz dla kazdego ksztaltu obciaganego przedmiotu istnieje pe¬ wien optymalny stopien obciagniecia, zapew¬ niajacy minimalne powrotne odksztalcenia spre¬ zyste, a jednoczesnie nie powodujacy powsta¬ nia ziarnistosci na powierzchni blachy.*) Wlasciciel patentu oswiadczyl, ze twórca wynalazku jest inz. mgr Wojciech Szczepinski.Dotychczas zatrzymywanie obciagarki doko¬ nywane bywa na wyczuciu pracownika, który w obawie przed zerwaniem blachy obciaga przewaznie zbyt slabo. Powoduje toy pózniej znaczne klopoty przy montazu, poniewaz wsku¬ tek powrotnych odksztalcen sprezystych kazdy obciagniety przedmiot ma nieco inne wymiary.Nalezy dazyc do tego, aby proces obciagania byl przerywany w sposób automatyczny, w naj¬ bardziej korzystnym momencie, który ustala sie dla kazdego obciaganego przedmiotu droga prób.Istnieja zasadniczo dwa parametry procesu obciagania, a mianowicie: sila obciagajaca oraz wydluzenie blachy.Automatyzacje zatrzymywania obciagarki naj¬ prosciej mozna zrealizowac przy okreslonej sile obciagajacej. Wystarczy wbudowanie regu¬ lowanego wylacznika manometrycznego w uklad hydrauliczny obciagarki. Wylacznik tego ro¬ dzaju wylaczy naped obciagarki przy okreslo¬ nym cisnieniu oleju.Na rysunku fig. 1 przedstawia wykres krzy¬ wej rozciagania, fig. 2 ,™ schemat elektryczny, a fig. p -r^Jfcpnitrtifccie |dhsometru.Jednakze^^tutomatyzacja w oparciu o sile obciagajaca nie zapewnia prawidlowego obcia¬ gniecia, przede wszystkim ze wzgledu na duze tolerancje grubosci blachy. Tolerancje te wy¬ nosza srednio okolo 10*/o grubosci blachy. Pirzy takiej samej sile obciagajacej moga wiec wy¬ stapic wahania wielkosci naprezen w obciaga¬ nej blasze równiez w granicach okolo 10°/o.Przy obciaganiu naprezenia w blasze musza dosc znacznie przekraczac granice plastycznosci, a wiec proces przebiega po górnej plaskiej czesci krzywej rozciagania (fig. 1). Widoczne jest, ze nawet niewielkie róznice naprezen wy¬ woluja bardzo duze róznice w wydluzeniach materialu. Z- tego wzgledu 10%-owe wahania wielkosci naprezen sa niedopuszczalne, gdyz daja zupelnie rózne warunki obciagania, a na¬ wet moga spowodowac zerwania arkusza lub powstania ziarnistosci powierzchni.Z powyzszego wynika, ze racjonalniejszym rozwiazaniem jest automatyczne zatrzymanie obciagarki przy okreslonym, wydluzeniu. Od¬ chylki grubosci blachy nie wplywaja w tym przypadku na moment zatrzymania obciagarki.Wszystkie czesci obciaga sie do jednakowego wydluzenia, dzieki czemu maja one jednakowe wymiary. Na tej zasadzie dziala urzadzenie bedace przedmiotem niniejszego wynalazku.Zasadniczym elementem urzadzenia jest tenso¬ metr, który ustawia sie na górnej powierzchni blachy po jej zamocowaniu w szczekach obcia¬ garki. W tensometr wbudowane sa dwa odi¬ zolowane wzajemnie styki, rozsuniete o wiel¬ kosc zadanego wydluzenia blachy. Styki te sa wlaczone w schemat elektryczny urzadzenia^ pokazany na fig. 2.Tensometr T jest umieszczony w pomocni¬ czym obwodzie elektrycznym pradu stalego.Napiecie w tym obwodzie wynosi 24V, w celu zmniejszenia iskrzenia na stykach tensometru.Jesli styki tensometru sa rozsuniete wtedy obwód jest przerwany, a wylacznik pomocni¬ czy zamyka obwód cewki wylacznika glówne¬ go Wg. W polozeniu tym silnik napedzajacy pompy ukladu hydraulicznego obciagarki pra¬ cuje. Z chwila^ osiagniecia przez blache zada¬ nego wydluzenia, styki tensometru stykaja sie, zwierajac obwód pradu stalego. Pomocniczy wylacznik przerywa obwód cewki wylacznika glównego i silnik zostaje automatycznie za¬ trzymany. Polozenie to przedstawiono na fig. 2.Reczne wylaczniki Wrl i Wr2 sluza do prze¬ rywania obwodów w czasie ustawiania i zdej¬ mowania tensometru z blachy.Tensometr (fig. 3) ma trzy ostro zakonczone nózki — dwie nieruchome przymocowane do tylnej scianki oraz jedna ruchoma umieszczona na przesuwnej karetce 1. Karetka moze prze¬ suwac sie wzdluz prowadnic 6. W celu zmniej¬ szenia do minimum sil tarcia pomiedzy karetka a prowadnicami zastosowano jako element po¬ sredni kulki, umieszczone w specjalnych ko¬ szyczkach. Na górnej powierzchni karetki umieszczono odizolowana plytke '8 polaczona przewodem z jednym z biegunów zródla pradu , stalego o napieciu 24V. Drugi biegun polaczono z masa tensometru. Na zagietym pionowo kon¬ cu tej plytki znajduje sie styk 2, który mozna przestawiac w celu ustawienia tensometru na zero. Sruba 4 o skoku gwintu 0,5 mm zaopa¬ trzona jest w beben mikrometryczny, z dzie¬ siecioma kreskami na obwodzie. Na wystaja¬ cym z przedniej sciany czopie, na który na¬ chodzi beben mikrometryczny wykonano sze¬ reg podzialek o rozstepie 0,5 mm. Pokrecenie bebna mikrometrycznego o jeden obrót powo¬ duje zmiane odleglosci miedzy stykami o 0,5 mm co -przy bazie tensometru równej 50 mm odpowiada zmianie wydluzenia obciaganej bla¬ chy o lVo. Przekrecenie bebna o jedna po- dzialke odpowiada wiec zmianie wydluzenia o 0,l°/o. Po zmontowania tensometru nalezy go ustawic na zero. W tym celu nalezy podla¬ czyc go do zródla pradu stalego 24V wlaczajac w szereg zarówke elektryczna, a nastepnie tak ustawic srube stykowa 4, aby przy dosu- nieciu karetki do oporu (przy najmniejszej mozliwie odleglosci nózek tensometru) styki zwieraly obwód pradu w momencie, gdy beben mikrometryczny wskazuje zerowe polozenie.Po ustaleniu polozenia, srube stykowa nalezy unieruchomic przeciwnakretka, po czym jeszcze raz sprawdzic prawidlowosc ustawienia. Przy ustawianiu tensometru na obciaganej blasze reczne wylaczniki Wrl i Wr2 musza byc wy¬ laczone, a beben mikrometryczny tensometru winien byc ustawiony na zero. Przy takim polozeniu karetka zostanie dosunieta do oporu, a odleglosc miedzy nózkami tensometru bedzie równa bazie tzn. 50 mm. Tensometr ustawiony w okreslonym miejscu na powierzchni blachy nalezy lekko przycisnac, aby nózki zaglebily sie nieco w material blachy. Celem unikniecia poslizgu nózek winno sie zalozyc dodatkowy zacisk sprezynowy powodujacy docisk tenso¬ metru do obciaganej blachy. Po ustawieniu — 2 —nalezy pokrecic beben mikrometryczny rozsu¬ wajac styki na wielkosc zadanego wydluzenia blachy i wlaczyc wylacznik Wr2. Obciagarke uruchamia sie przez wlaczenie wylacznika Wrl, zapala sie wówczas jednoczesnie zielone swia¬ tlo sygnalizacyjne. Z chwila gdy blacha osiag¬ nie zadane, wydluzenie zwieraja sie styki ten- sometru powodujac wylaczenie silnika pompy.Jednoczesnie zapala sie czerwone swiatlo sygna¬ lizujace o zakonczeniu operacji. Nalezy wów¬ czas wylaczyc wylaczniki Wrl i Wr2 i nastep¬ nie zdjac tensometr. PL

Claims (3)

1. Zastrzezenie patentowe Urzadzenie do automatycznego zatrzymywa¬ nia obciagarek po osiagnieciu zadanego wydlu¬ zenia blachy, znamienne tym, ze w pomoc¬ niczym obwodzie elektrycznym wylaczajacym naped silnika obciagarki ' umieszczono tengo- metr (T), który ustawiony bezposrednio na obciaganym arkuszu blachy jest zaopatrzony w przesuwna na kulkach karetke (1) z odizolo¬ wanym stykiem (2) i ostrzem (3), srube mikro¬ nie tryczna (4) z bebnem mikrometrycznym (5), prowadnice waleczkowe (6), dwa nieruchome ostrza (7) oraz doprowadzenie pradu za po¬ srednictwem dwóch przewodów, z których je¬ den polaczony jest ze stykiem (2), a drugi — z masa tensometru, dzieki czemu po osiagnie¬ ciu okreslonego wydluzenia obciaganej blachy styk (2) zblizywszy sie do uprzednio ustawio¬ nej na zadane wydluzenie sruby mikrometrycz- nej (4) zwiera pomocniczy obwód elektryczny, powodujac* za posrednictwem przekaznika wy¬ laczenie glównego silnika obciagarki.

Instytut Lotnictwa. i J 1 ^ f 1 6 \ 4 \ \ xf^~ / 1 '1 1 11 / ' ' ' / ' ' / ' ' / 1 ' 1 fi 1 1 ' ' i%- u m *i » U & ~~ <$ \ \ ^N. -.-. \ . f W FR Li-^i Fig.

3. PL