RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr41302 KI. 21 a2, 41/07 Skarb Panstwa (Ministerstwo Lacznosci — Wojewódzki Zarzad Lacznosci Gdansk) *) Gdansk, Polska Urzadzenie, umozliwiajqce-zdalne manipulacje i pomiary wzmacniaczy typów WR 600 i WR 550 Patent trwa od dnia 24 sierpnia 1956 r.Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie, które umozliwia przeprowadzac zdalnie za posrednic¬ twem dwóch par przewodów manipulacje i po¬ miary pradów i napiec wzmacniaczy typów WR 600 i WR 550, stosowanych w radiofonii przewodowej.Dotychczasowe rozwiazania' tego zagadnienia, w oparciu o uklady przekaznikowe bez stoso¬ wania wybieraków, umozliwiaja zdalne manipu¬ lacje (bez pomiarów) tylko jednym wzmacnia¬ czem o mocy rzedu 600 W. W wiekszosci przy¬ padków liczba wzmacniaczy WR 600 (WR 550) w radiowezle wynosi dwa lub trzy. Z tego wzglo- du uklady te nie moga znalezc zastosowania.Wadami tych ukladów sa: brak rezerwy mocy, brak sygnalizacji uszkodzenia bezpieczników '*) Wlasciciel patentu oswiadczyl, ze twórca wynalazku jest inz. Slawoj Walaszek. liniowych oraz brak mozliwosci uzyskania pew¬ nych danych o pracy wzmacniaczy, jak np. czy napiocia zarzenia w poszczególnych wzmacnia¬ czach ,sa wlaczone, które mozna uzyskac za po¬ moca urzadzenia wedlug wynalazku.Uzywane dotychczas uklady posiadaja wiec duze braki, które utrudniaja ich eksploatacje.Urzadzenie wedlug wynalazku jest dostoso¬ wane do istniejacych warunków, gdyz umozliwia indywidualne manipulacje wieksza liczba wzmac¬ niaczy oraz wprowadza dodatkowe sygnalizacje, dajace w punkcie dyspozycyjnym pelny obraz pracy radiowezla.Istota wynalazku jest skoncentrowanie w punk¬ cie dyspozycyjnym w radiocentrali wszystkich czynnosci, dotychczas wykonywanych przez stala obslugo w kazdym radiowozie, co umozliwia li¬ kwidacjo tej obslugi..Czynnosci, wykonywania zdalnie lub automa¬ tycznie za pomoca urzadzenia wedlug wynalazku, sa*nastepujace: * wlaczanie i ^lac^aWe wzmacniaczy (indywi¬ dualne), /V akustyczna kontrola jakosci audycji poszcze¬ gólnych wzmacniaczy, sygnalizowanie w radiocentrali' uszkodzenia bezpiecznika liniowego w podstacji, sygnalizowanie w radiocentrali zaniku napie¬ cia zmiennego audycji na wyjsciu wzmac¬ niaczy oraz umozliwienie rozrózniejnia,' z którego wzmacniacza przychodzi alarm, sygnalizowanie zaniku napiecia sieci zasilaja¬ cej, sygnalizowanie przekroczenia dopuszczalnej temperatury, przelaczanie linii na wzmacniacz rezerwowy, podsluch lub uziemianie linii, mozliwosc korzystania z dwóch zródel napie¬ cia sterujacego, przelaczanie na prace bez automatyki, pomiary zdalne najwazniejszych napiec i pradów lamp wzmacniaczy.Za pomoca urzadzenia wedlug wynalazku mozna równiez sterowac radiowezlami wyposa¬ zonymi we wzmacniacze typów WR 100 i.ZR 100 lub mieszane (np. WR 550 i ZR 100).Urzadzenie sklada" sie z dwóch czesci; Jedna z nich, czesc nadawcza, znajduje sie w punkcie dyspozycyjnym — radiocentrali — RC. Druga, czesc odbiorcza, znajduje sie w podstacji auto¬ matycznej — PA.Poniewaz urzadzenie umozliwia prace z do¬ wolna liczba podstacji w czesci nadawczej rozróznia sie wyposazenie wspólne uwidocznio¬ ne ma fig. 1 rysunku i wyposazenie liniowe, uwi¬ docznione na fig. 4 rysunku. Wyposazenie linio¬ we jest indywidualne i powtarza sie dla kazdej podstacji. Naleza do niego przekazniki alar¬ mowe oraz obwody alarmowe. Fig. 2 uwidacznia czesc odbiorcza, a fig. 3 uwidacznia obwody wykonawcze i uklad wzmacniaczy w podstacji.Cale urzadzenie, uwidocznione na rysunku przykladowo, wyposazono w elementy potrzeb¬ ne dla podstacji zawierajacej trzy wzmacniacze.Wlaczanie i wylaczanie wzmacniaczy odbywa sie przez nadanie przelacznikiem przechylnym K znajdujacym sie w RG (w radiocentrali w linii c-d), impulsu o odpowiednim kierunku.Uprzednio wybieraki nalezy ustawic w pozycji odpowiadajacej zadanemu wzmacniaczowi. Na¬ dany impuls przerzuca w PA {podstacji automa¬ tycznej) kotwice odpowiedniego przekaznika polaryzowanego, który za posrednictwem od¬ powiednich przekazników elektromagnetycznych wilacza jdo wzmacniacza siec zasilajaca i linie radiofoniczne. Te same przebiegi wystepuja gdy wlacza sie^dalsze wzmacniacze.^ Uklad pomiarowy wlaczany jest zdalnie za pomoca przekaznika polaryzowanego PV, znaj¬ dujacego sie w PA. W PA napiecia wzglednie prady mierzone zostaja wzmocnione w prze¬ ksztaltniku elektromechanicznym do odpowied¬ niego poziomu i podane do linii c-d. W RC rów¬ nolegle do linii c-d wlaczany jest przyrzad po¬ miarowy. Ukllady tego typu w radiofonii prze¬ wodowej nie byly dotychczas stosowane.Wybieraki sa uruchamiane za pomoca, impul- satorów wyzwalanych odpowiednimi przyciskami W5 i W6 (fig. 1). Mozliwy jest synchroniczny ruch wybieraków z zatrzymywaniem na kazdej pozycji, np. w czasie pomiarów, oraz ruch szybki do z góry obranej pozycji za pomoca przycisków PI — P26 (fig. 1). Tak po stronie nadawczej jak i odbiorczej w impuLsatorze pracuja przekazniki A, R, V, T stronie nadawczej w specjalnym ukladzie pra¬ cuja przekazniki H, N {fig: 1). Do synchronizacji ruchu wybieraków zastosowano zupelnie nowy uklad w obwodzie a-b, w sklad którego wchodzi odpowiednie okablowanie pól, 1-2 wybieraków oraz przekazniki A po stronie nadawczej i od¬ biorczej, jak równiez dwa prostowniki selenowe po stronie odbiorczej. W przypadku przesuniecia wybieraków o jeden styk poila, jeden z tych prostowników (fig; 2) zostaje wlaczony w obwód kontroli zwrotnej a-b w kierunku nieprzewodze- nia, powodujac zatrzymanie pracy ukladu na¬ pedzajacego wybieraki. W takim przypadku, przez odpowiednie manipulacje przyciskiem S (fig. 1) w punkcie dyspozycyjnym, sprowadza sie wybieraki do ruchu synchronicznego.Sygnalizowanie uszkodzenia bezpiecznika linio¬ wego, uklad w PA — B, G, ThI (fig. 2) lub Za¬ niku napiecia audycji na wyjsciu wzmacniacza, uklad w PA — F, O, ThII (fig. 2) odbywa, sie przez podanie na linie a-b impulsu o ograniczo¬ nym czasie trwania i odpowiednim kierunku.Impuls ten uruchamia w RC odpowiednie prze¬ kazniki alarmowe SI lub Sil (fig. 1), które daja sygnal akustyczny i swietlny.Sygnalizowanie zaniku sieci zasilajacej, prze¬ kaznikiem Ol (fig. 2), oraz przekroczenia do- — 2 —puszczalnej temperatury w odpowiednich punk¬ tach wzmacniacza, przekaznikiem P (fig. 2), od¬ bywa sie przez uziemienie w PA jednego lub drugiego przewodu obwodu c-d. Oprócz tego w przypadku zadzialania któregokolwiek z czuj¬ ników pozarowych, wszystkie wzmacniacze zo¬ staja natychmiast odlaczone od sieci zasilajacej, dzieki czemu zmniejszone zostaje do minimum niebezpieczenstwo rozszerzenia sie pozaru. W RC znajduje sie odpowiedni uklad, przekazników BI i B2 (fig. 1), który rozróznia te alarmy i daje sygnal akustyczny i swietlny.W urzadzeniu zastosowano równiez nowy uklad umozliwiajacy wykorzystanie jednego wzmacnia¬ cza, jako rezerwy dla kilku wzmacniaczy pra¬ cujacych. Uklad ten jest uwidoczniony na fig 3.Zastosowano tu mianowicie tzw. przewody awa¬ ryjne, do których dolaczane sa linie radiofoniczne z kazdego wzmacniacza po wylaczeniu go z pracy i do których dolacza sie wyjscie wzmacniacza re¬ zerwowego po wlaczeniu go do pracy. Uklad ten umozliwia równiez, w zaleznosci od zadania, albo uziemienie^ wszystkich linii radiofonicznych po odlaczeniu ich od wzmacniaczy, albo polacze¬ nie ich równolegle i doprowadzenie. do punktu dyspozycyjnego RC w celu przeprowadzenia na¬ sluchu.Urzadzenie jest wyposazone w elementy, które umozliwiaja pobieranie napiecia sterujacego z dwóch zródel oraz wylaczenie ukladu automa¬ tyki i prace z obsluga lokalna. PL