Opublikowano dnia 10 czerwca 1958 r. 0£JaJ3i BiDLSOTSKAI '¦-•r'.' ',".}'} i\«t«nlowego i POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 40900 KL 42 1, 13/03 Maciej Weiner Bydgoszcz, Polska Przyrzad pomiorowy zwlaszcza do pomiarów fizykalnych i fizykochemicznych, zawierajacy stos termoelektryczny Patent dodatkowy do patentu nr 40594 Patent trwa od dnia 27 lutego 1956 r.Wynalazek 'dotyczy przyrzadu pomiarowego, przystosowanego specjalnie do pomiarów fizykal¬ nych i fizykochemicznych i zawierajacego stos termoelektryczny wedlug patentu nr 40594.Przyrzad wedlug wynalazku pozwala na doklad¬ ne dokonywanie pomiarów promieniowania i wy¬ róznia sie szczególnym osadzeniem przyrzadu, jak i calym szeregiem uzupelnien przystosowujacych go do tych celów.Przyrzad pomiarowy wedlug wynalazku uwi¬ doczniono na rysuku, przy czym fig. 1 przedstawia przyrzad w najprostszym rozwiazaniu konstruk¬ cyjnym, fig. 2 — w rozwiazaniu "konstrukcyjnym dla wyzej przytoczonych celów, umozliwiajacym scisle wybieranie pasma promieniujacego, fig. 3 — w widoku z przodu konstrukcje wedlug fig. 2 przy odkrytym ogniwie termoelektrycznym, wresz¬ cie fig. 4 — pierscien przyciskowy do filtrów.Przyrzad wedlug wynalazku jest osadzony po¬ ziomo na postumencie 32 ze sruba zaciskowa 37 za pomoca nózki 34, osadzonej w postumencie teles¬ kopowo. Dzieki takiemu wykonaniu przyrzad mo¬ zna ustawic na pozadanej wysokosci wzgledem zródla promieniowania.Przyrzad wedlug wynalazku przedstawiony na fig. 1 posiada nasadzona stozkowa oprawe odblys- kowa 11, która nakreca sie na zewnetrzny gwint oslony przyrzadu pierscieniem dociskowym 12.Oprawa odblyskowa 11 jest wykonana z metalu i posiada wewnetrzna plaszczyzne pokryta war¬ stwa odblaskowa, najlepiej chromowa i wysoko- polerowana w celu powodowania odbijania pro¬ mieni na pochlaniajaca plaszczyzne ogniwa termo¬ elektrycznego. Oprawa stanowi zatem reflektor skupiajacy promienie.Dla dokonywania poszczególnych pomiarów rozmaitych czesci widma zródla promieniujacego, przyrzad posiada dodatkowy pierscien 12', który nakreca sie na miejsce pierscienia 12 z oprawa 11. W pierscieniu tym mozna osadzac dowolne filtry w zaleznosci od pozadanego rodzaju po¬ miaru zródla promieniowania.Przyrzad wedlug wynalazku moze byc wyko¬ nany w odmianie konstrukcyjnej uwidocznionej na fig. 2, umozliwiajacej dokladne pomiary, któ¬ rych mozna dokonywac nie tylko w calym pasmie promieniowania, ale i w ograniczonej wybranej czesci tego pasma. Przyrzad tak wykonany nadajesie do badania: natezenia promieniowania, np. poszczególnych pasm widma widzialnego. Przy¬ rzad jest zamocowany na rurce 34, osadzonej teleskopowo w podstawie kolumnowej 32 z trój¬ nogiem, zaopatrzonym w sruby nastawcze 23, umozliwiajace dokladne poziome nastawienie przyrzadu. Przyrzad mozna unieruchomic na po¬ zadanej wysokosci za pomoca sruby 37. Rurka nastawcza 34 osadzona jest teleskopowo i sluzy jako prowadzenie i oslona przewodów odprowa¬ dzajacych i doprowadzajacych prad z ogniwa termoelektrycznego. Ogniwo termoelektryczne po¬ siada, podobnie jak na fig. 1, stozkowa oprawe odblyskowa 11, przymocowana do ogniwa za po¬ moca nakretki 13, przy czym oprawa posiada powierzchnie wewnetrzna polerowana, najlepiej wysoko polerowana powierzchnie chromowa do odbijania swiatla. Ogniwo termoelektryczne 10 tak jest osadzone na podstawie nosnej 2, ze mie¬ dzy obrysem ogniwa a obwodem okraglym otworu przyslony pierscieniowej 18 tworzy sie przeswit, przykryty przesuwnymi zaluzjami 14 (fig. 3).Umieszczone przed ogniwem zaluzje 14 rozsuwaja sie lub zamykaja w zaleznosci od nastawienia pierscienia 15. Przez obrócenie tym pierscieniem powoduje sie rozwarcie lub zwarcie pionowej szczeliny lub szczeki 36 wskutek odsuwania sie od siebie lub dosuwania sie do siebie zaluzji 14.Przyrzad wedlug wynalazku posiada poza tym z tylu okular 16 z soczewka powiekszajaca 20 i oslona 17, utrzymujaca soczewke. Tuz za ogni¬ wem termoelektrycznym osadzona jest przezro¬ czysta Ittatówka 21, która wskazane jest wykonac najlepiej z plytki z masy termoplastycznej, na pTzyklad z nylonu, lecz moze tez ja stanowic matówka szklana.Przyrzad wedlug wynalazku moze byc zaopa¬ trzony w miejsce oprawy odblyskowej 11 w pier¬ scien 38, który sluzy jako pierscien dociskowy dowolnego filtru w zaleznosci od zadanego ro¬ dzaju pomiaru. Pierscien 38 jest jednak tak wy¬ konany, ze posiada nagwintowanie zewnetrzne, na które nasadza sie jeszcze dodatkowo oprawke 11 za pomoca jej pierscienia 12.Poslugujac sie pierscieniem 38 i badajac na przyklad czesc pasma widma widzialnego, nasta¬ wia sie przyrzad na zródlo promieniowania, obserwujac przez lunete tak, by przy otwartej szczelinie 36 z grubsza nastawic na te czesc widma, której intensywnosc promieniowania chce sie mierzyc. Nastepnie pokrecajac pierscieniem 15 i obserwujac poprzez lunete 17, zweza sie szczeline tak, by dokladnie objac jedynie te sze¬ rokosc pasma widmowego, którego intensywnosc promieniowania pragnie sie zmierzyc.Przyrzad wedlug wynalazku jest bardzo czuly i nadaje sie do wszelkich najdokladniejszych po¬ miarów fizykalnych lub fizykochemicznych. PL