Opublikowano dnia 23 grudnia 1957 r.GS £ *< [SiBUOTEK/i POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 40171 KI. 47 g, 1/02 VEB Armaturenirerk Eisenberg*) Eisenberg, Niemiecka Republika Demokratyczna J lu-- 9//,vi Bezdlaiuicoiug zawór Patent trwa od dnia 8 sierpnia 1955 r.FtólcMli w Wynalazek dotyczy zsfworu nie iosiadajacega dlawicy, najlepiej z korpusem prasowanym lub ceramicznym, przy którym przeplywajaca sub¬ stancja nie ma dostepu do elementów ruchomych Czesci górnej, przez co wykluczona jest korozja czescd metalowych.Znane zawory z dlawicami sluzacymi do uszczel¬ niania prowadzenia wrzeciona wymagaja specjal¬ nej obslugi, wzglednie ciaglego obserwowania czy to uszczelnienie nie przepuszcza. Ich konstrukcja wymaga metali kolorowych, lub stali nierdzew¬ nej, gdyz wszystkie czesci sa zwilzane ciecza.Aby usunac te trudnosci robiono zawory, pra¬ cujace z membrana gumowa oddzielajaca mirnd- srodowy lub wrzecionowy naped od przeplywa¬ jacej cieczy lub gazu. W dalszym rozwinieciu tych zaworów zbudowano takie, które sa zaopa¬ trzone w elastyczne uszczelnienie obejmujace zakonczenie wrzeciona i pray jego ruchu do góry *) Wlasciciel patentu oswiadczy*, te wspól¬ twórcami wynalazku sa Walter Hóhl i Kurt Meyer. bylo przekrecane i dociskane do wlotowych \ wy¬ lotowych otworów korpusu- W tym przypadku powstaja jednak w materiale elastycznym nie¬ korzystne miejsca odci&niec, zwlaszcza na kra¬ wedziach otworów. Takie*odcisniecia moga sie wraz z materialem uszczelniajacym przesuwac i wplywaja niekorzystnie na szczelnosc.Dalej, znany jest równiez zawór zamykajacy, którego wrzeciono jest zamkniete w membranie mieszkowej. Dla zabezpieczenia1 takiej membran ny przed zgnieceniem przez cisnienie zewnetrzne, jest ona calkowicie wypelniona hydraulicznie dzialajacym czynnikiem np. olejem lub malymi kulkami stalowymi lub szklanymi. Przy tego ro¬ dzaju membranach jest jednak potrzebna dla¬ wico.Znany jest poza1 tym zawór bezdlawicowy, w którym metalowe czefcci sa przykryte elastycz¬ nym miechem poddajacym sie w miare ruchów wrzeciona. Jednak zamocowanie miecha jest tak wykonane, je musi on prujac moment obrotowy srubowego wrzeciona, Celem wynalazku je*t podanie ko*»trukcji w, woni, w którym prsy nieobecnosci dlawicy i za-stosowaniu elastycznie sprezynujacego miecha, uszczelniajacego czesci ruchome, unika sie wyzej wymienionych wad.Otrzymuje sie to w ten sposób, ze górny kol¬ nierz zaciskowy miecha posiada ksztalt nie po¬ zwalajacy na obrót, najlepiej ksztalt kwadrato¬ wy, a dolny koniec elastycznego miecha posia¬ da1 pierscieniowe zawiniecie do srodka, do któ¬ rego mocuje sie ruchomy w stosunku do wrze¬ ciona narzad dociskowy. Powyzsze pierscienio¬ we zawiniecie jest szczelnie docisniete do rucho¬ mego narzadu dociskowego za pomoca sruby, podkladki i uszczelki, przez co i ta dolna czesc miecha otrzymuje dobre uszczelnienie. Poza rym przez harmonijkowe sfaldowanie miecha zabez¬ piecza sie go przed zgnieceniem.W dalszym rozwinieciu wynalazku przewiduje sie narzad dociskowy, który swa, najlepiej kwa¬ dratowa nasada dociska równiez kwadratowy kolnierz miecha, a którego czesc dolna posiada prowadzenie dla wrzeciona. W tym miejscu pro¬ wadzenia wrzeciono posiada splaszczenie dajace ograniczenie ruchu wrzeciona, przy jednoczes¬ nym zabezpieczeniu przeciwko jego przekrecaniu.Nakretka niewidocznie podnoszacego sie i opa¬ dajacego wrzeciona srubowego jest ulozyskowa¬ na obrotowo pomiedzy nasrubkiem i cylindrycz-^ nym narzadem dociskowym, Jest ona zabezpie¬ czona1 przed osiowym przesuwem za pomoca wystepu.Dalsza zaleta polega na tym, ze przy takiej konstrukcji czesci ruchomych zaworu nie wyma¬ gaja one zadnej szczególnie dokladnej obróbki.Na rysunku uwidoczniono przykladowe roz¬ wiazanie zaworu wedlug wynalazku, przy czym fig. 1 przedstawia zawór czerpalny w przekroju i fig. 2— przekrój wedlug linii A—B na fig. 1.Korpus 1, najlepiej z tworzywa prasowanego lub ceramicznego, posiada bezdlawicowa górna czesc, która dzieki swemu uksztaltowaniu i za¬ stosowaniu wskazanego niewidocznie podnoszo¬ nego wrzeciona 2 umozliwia zwEfrte wykonanie zaworu.Zastosowanie elastycznego miecha 3, najlepiej z gumy lub tworzywa termoplastycznego, zacis¬ nietego swym kolnierzem 4 w korpusie 1 i któ¬ rego dolny koniec jest docisniety i uszczelniony dociskiem srubowym, pozwala na konstrukcje bezdlawicowa.Docisk srubowy sklada sie z luzno we wrze¬ cionie 2 osadzonego narzadu dociskowego 5, pod¬ kladki 6, tsfrczowej uszczelki 7 i sruby mocuja¬ cej 8. Dzieki temu, mozna uniknac koniecznosci wykonania wszystkich czesci ruchomych sluza- , cych do otwierania i zamykania z metali deficy¬ towych i zastosowac nawet czesci stalowe, nie wymagajace w tym przypadku kosztownego po¬ wierzchniowego wykonczenia ochronnego, zabez¬ pieczajacego przed wplywami chemicznymi.Uszczelnienie elastycznego miecha nastepuje przez nasrubek 9 dociskajacy wkladke 10 i kol¬ nierz 4 miecha 3 najlepiej o ksztalcie kwadrato¬ wym.Wkladka 10 sluzy jednoczesnie do prowadzenia wrzeciona 2 i dzieki splaszczeniom 11 zabezpie¬ cza go przed obrotem. Na wrzeciono 2 zachodzi nakretka 12, której ruch w góre i w dól jest ograniczony nasrubkiem 9 wzglednie wkladka 10, wobec czego moze sie ona tylko obracac.Na nakretce 12 osadzona jest uchwytowa gwiazdzista glówka 13, zabezpieczona odpowied¬ nimi splaszczeniami przed obracaniem sie i przy¬ trzymywana przez nakretke przykrywkowa 14. PL