Opublikowano dnia 7 stycznia 1958 r. 4 * (biblioteka! m POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 40145 Aleksander Ladynski Warszawa, Polska KI. 37^-4 Sciana z prefabrykowanych elementów plytowych oraz prefabrykowane elementy plytowe do jej budowy Patent trwa od dnia 5 grudnia 1955 r.Przedmiotem wynalazku jest sciana z prefa¬ brykowanych elementów plytowych oraz prefa¬ brykowane elementy plytowe do jej budowy.Znane sa juz sciany, utworzone z dwóch warstw z prefabrykowanych elementów plyto¬ wych, z których jedna tworzy powierzchnie ze¬ wnetrzna, druga zas powierzchnie wewnetrzna budynku, przy czym elementy te sa polaczone ze soba kratownica zebrowa, utworzona przez za¬ lanie zaprawa wiazaca krzyzujace sie ze soba kanaly, istniejace miedzy przyleglymi do siebie elementami obu wspomnianych warstw. Sciany te wytwarza sie zasadniczo w polozeniu poziomym i dopiero po stezeniu zaprawy, tworzacej wspom¬ niane ozebrowanie wewnetrzne sciany, podno¬ szone sa one do polozenia pionowego, zazwyczaj za pomoca dzwigów, i ustawiane w miejscu ich przeznaczenia w budowanym budynku. Takie wykonywanie sciany nastrecza w wielu przy¬ padkach duze trudnosci, jezeli chodzi o nalezy¬ te utworzenie poziomych zeber miedzy odnosny¬ mi elementami plytowymi, a ponadto wymaga stosowania dzwigu. Niedogodnosci te próbowana usunac przez ustawianie elementów plytowych w polozeniu pionowym jedne na drugich i wy¬ twarzanie kratownicy miedzy nimi w tym pio¬ nowym polozeniu. Stwierdzono jednak, ze two¬ rzone w ten sposób zeberka poziome pozosta¬ wiaja wiele do zyczenia, jezeli chodzi o ich wia¬ zace dzialanie, a ponadto warunkiem nieodzow¬ nym, umozliwiajacym w ogóle wykonanie takiej sciany, jest duza dokladnosc wykonania samych elementów oraz stala kontrola nad roibotnikami ukladajacymi odnosnie elementy.Wszystkie te niedogodnosci usuwa sciana we¬ dlug wynalazku, rózniaca sie zasadniczo od zna¬ nych tym, ze elementy plytowe warstwy zewne¬ trznej posiadaja inny przekrój pionowy, anizeli elementy plytowe warstwy wewnetrznej sciany, przy czym przekrój obu tych elmentów jest tak dobrany, ze miedzy laczonymi ze soba elemen¬ tami plytowymi obu warstw powstaja tylko pio¬ nowe kanaly, których zalewanie zaprawa wia¬ zaca jest bardzo latwe i niezawodne, wiazanie natomiast poziomo przebiegajacych boków ele¬ mentów obu warstw wykonywuja sie w sposóbzwykly, analogiczny do wiazania cegiel w mu¬ rach.Wynalazek jest wyjasniony na rysunku, na którym fig. 1 — przedstawia widok z przodu elementu warstwy zewnetrznej sciany wedlug wynalazku, po ustawieniu tego elementu w tej scianie, fig. 2 — przekrój poziomy tego elemen¬ tu, fig. 3 — przekrój poziomy elementu war¬ stwy wewnetrznej sciany wedlug wynalazku, fig. 4 — przekrój pionowy elementu wedlug fig. 1 i 2, fig. 5 — przekrój pionowy ele¬ mentu wedlug fig. 3, fig. 6 — przekrój pozio- my sciany, wykonanej z elementów wedlug fig. Z i 3, fig. 7 — przekrój poziomy odmiana tej scia¬ ny, fig. 8 — przekrój pionowy sciany wedlug fig. 6 i wreszcie fig. 9 — przekrój pionowy sciany wedlug fig. 7.Elementy plytowe obu warstw sciany, jak to wyraznie uwidoczniono na fig. 2 i 3, posia¬ daja rosny przekrój pionowy i róznia sie. od znanych dotychczas elementów plytowych tym, ze elementy 1 zewnetrznej warstwy sciany posiadajac wydrazenie 2 sa zaopatrzone w uskoki krawedziowe 6 tylko na dwóch piono¬ wych (bokach kazdego elementu 1, natomiast 'pozostale dwa jego boki pionowe 3 sa plaskie, to jest sa pozbawione takiego uskoku, natomiast elementy 7 wewnetrznej warstwy sciany, po¬ siadajac uskoki 9, analogiczne do uskoków 6 elementów I, równiez tylko na dwóch swych bokach pionowych, sa ponadto pozbawione wy¬ drazenia 2. Elementy 2 sa wykonane z normal¬ nego betonu, najlepiej wibrowanego, przy ewentualnym zastosowaniu lekkiego kruszywa, a to w celu zmniejszania ciezaru elementu i po* lepszenia jego wlasnosci cieplnych. Powierz¬ chnia czolowa elementów 1 jest zaopatrzona w warstwe wodoszczelna a odpowiedniego tlu¬ czonego granitu, grysu marmurowego lub tez tynku normalnego lub szlachetnego. Elementy 1 posiadaja wglebienie 2 otoczone kolnierzem, którego boki zarówno zewnetrzne pionowe 4, jak i poziome 3 sa rowkowane w' celu uzyska¬ nia lepszej przyczepnosci betonu lub zaprawy, stosowanej4 w czasie montazu sciany. W pozio¬ mej czesci tego kolnierza wykonane sa otwo¬ ry wentylacyjne 5. Jezeli chodzi o elementy 7 wewnetrznej warstwy sciany, to posiadaja one, jak juz wspomniano, uskoki 9 tylko na piono¬ wych swych bokach, natomiast zewnetrzne po¬ wierzchnie zarówno pionowych S, jak i pozio¬ mych 10 boków tych elementów 7 sa rowkowa* ne. Elementy 7 sa pozbawione wglebienia 2, a to w celu zwiekszenia ich masy, pozwalajacego na lepsza akumulacje ciepla.Elementy 1, jak równiez elementy 7 ustar- wia sie jedne na drugich pionowo, laczac ze soba przylegle elementy 1 w plaszczyznie po¬ ziomej w zwykly sposób tak, jak laczy sie ze soba zaprawa cegly. Odnosne spoiny poziome elementów 1 sa oznaczone liczba 14, spoiny zas poziome elementów 7 oznaczono liczba 15.Spoiny 14 powstaja miedzy rowkowanymi po¬ wierzchniami 3 poziomych boków elementów 2, natomiast spoiny 15, stanowia polaczenie row¬ kowanych boków 10 elementów 7. Przy opisa¬ nym ustawieniu elementów 1 i 7 w scianie, powstaja miedzy pionowymi bokami 4 dwóch przyleglych do siebie elementów 1 w rzedzie poziomym i miedzy pionowymi bokami 8 ele¬ mentów 7 w odpowiednim rzedzie poziomym pionowe kanaly, które zalewa sie zaprawa, wskutek czego tworza sie slupki pionowe 11.Slupki te sa wytwarzane stopniowo, to jest po kazdorazowym ustawieniu jednego poziomego rzedu elementów 1 i 7. Slupki te wiaza w spo¬ sób niezsfwodny i bardzo mocny obie warstwy wewnetrzna i zewnetrzna sciany.Jak uwidoczniono na fig. 8 spoiny 14 i 15 elementów 1 i 7 sa w stosunku do siebie prze¬ stawione, co polepsza warunki termiczne sciany.Odmiana sciany wedlug wynalazku uwidocz¬ niona na fig. 7 19 polega na tym, ze plyty wewnetrzne 7 sa tutaj zastapione blokami do¬ wolnego materialu cieplochronnego, np. sipo- rexu. Bloki te oznaczone sa liczba 13 i sa ze soba laczone na zaprawe 15 zarówno w plasz¬ czyznie poziomej jak i pionowej, natomiast z elementami 1 sa laczone w plaszczyznie pozio¬ mej za pomoca slupków U, tworzonych przez zalewanie przerw miedzy elementami przyle¬ glymi 1, przy czym w celu lepszego zwiazania bloków 13 ¦ elementami 1 wytwarza sie slupki 11 w ksztalcie zblizonym do odwróconej litery „T", a to w celu wytworzenia mozliwie duzej powierzchni przylegania.Ze wzgledów termicznych korzystnie jest miedzy wytwarzane slupki U a przylegle do siebie uskoki 6 i 9 elementów I i 7 wstawic paski 12 z materialu cieplochronnego.Jest rzecza oczywista, ze cienkie sciany dzia¬ lowe lub balustradowe mozna wykonywac tak¬ ze z jednej tylko warstwy elemenów 1 lub 7. PL