PL40079B1 - - Google Patents

Description

Opublikowano dnia 27 stycznia 1958 r.^'"S V a? 4 -< POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 40079 KI. 42 a, 18 Boleslaw Solarek Poznan, Polska Pantograf optjjcznjj Patent trwa od dnia 4 listopada 1955 r.Pantograf optyczny, zastepujacy pantograf kreslarski, sluzy do powiekszania drobnych ry¬ sunków, planów i map metoda graficzno-op- tyczna.Sposób powiekszania polega na odrysowaniu padajacego na kalke techniczna obrazu mapy, rzutowanego przez obiektyw powiekszalnika na kalke techniczna, podobnie jak na matówke w aparacie fotograficznym.W porównaniu z istniejacymi powiekszalnika¬ mi i rzutnikami powiekszalnik do map posiada szereg nowych odmiennych ksztaltem czesci me¬ chanicznych, które tworza ze znanymi elemen¬ tami aparatów optycznych calkowicie odmienna konstrukcje.Próby powiekszania za pomoca znanych juz po¬ wiekszalników i rzutników nie daly pomyslnych wyników, gdyz dlugi czas trwania powiekszania* niewygoda, trudnosci uzyskania dokladnej skali i koniecznosc specjalnych przystosowan tych aparatów, nie zachecaly do ich uzywania o ile posiadano juz pantograf kreslarski.Zaleta pantografu optycznego wedlug wyna¬ lazku, której nie posiada pantograf kreslarski, jest moznosc powiekszania bardzo drobnego ry¬ sunku. Poza tym powiekszalnik zajmuje przy uzyciu malo miejsca, jest wygodny w obsludze i nie wymaga specjalnych przygotowan. Czas trwania powiekszania jest znacznie krótszy niz przy uzyciu pantografu kreslarskiego.Rysunek przedstawia pantograf optyczny w przekroju* wmontowany do stolu.Urzadzenie do trzymania podlozonej mapki sklada sie z ramienia dociskowego 2 wygietego kolisto tak, aby umieszczona w wygieciu 6 mapka zwinieta w rolke nie ulegla podnieceniu.Ramie dociskowe 2 wspiera sie poprzez srube osiowa 1 na uchwycie wsporczym 3, nie pozwa¬ lajacym na boczne odchylenie sie ramienia 2., Sila docisku wywierana przez sprezyne sru¬ bowa 4 przyczepiona do jednego z konców ra¬ mienia 2 jest przenoszona na zasadzie dzwigni dwuramiennej na plytke dociskowa 12, polaczo¬ na z ramieniem 2 przegubowo w celu lepszego przylegania plaszczyzny plytki 12 do szybki pizylozeniowej 33. Dokladne przyleganie tej plytki jest konieczne azeby powierzchnia mapki byla szczelnie przycisnieta do plaszczyznyszybki, w celu zapewnienia ostrosci obrazu mapki, niezmiennego przylozenia mapki i za¬ bezpieczenia jej przed dostepem powietrza, które w polaczeniu z temperatura wytworzona przez intensywne oswietlenie mapki, mogloby ja zwegMc.Urzadzenie oswietleniowe mapki lub rysunku sklada sie z zarówki o mocy 60W, k^óra swa oprawka jest osadzona w oprawie polozeniowej 16, utrzymujacej zarówke w polozeniu pozwala¬ jacym na maksymalne uzyskanie natezenia swiatla. W celu spotegowania oswietlenia zasto¬ sowany jest reflektor lustrzany U, skupiajacy odbite swiatlo na powiekszanym fragmencie mapki. Maksymalne skupienie swiatla reguluje sie reflektorem za pomoca lamanego ramienia 10, polaczonego z reflektorem paskami 27 obej¬ mujacymi ref lektor,. przy czym jezeli jest on szklany, nalezy pod paski podlozyc gumowe podkladki zabezpieczajace przed peknieciem.Odchylanie boczne reflektora zastepuje sie obra¬ caniem zarówki z oprawka,, aby uzyskac cen¬ tralne polozenie swiecacego wlókna zarówki w wypadku, gdy zarówka zbudowana jest nie¬ symetrycznie.Urzadzenie zamocowania, regulacji i wymiany obiektywu sklada sie ze wstawki obiektywowej 36, która przymocowuje sie do korpusu A za pomoca srub.W razie koniecznosci wymiany obiektywu _o innej ogniskowej nalezy zamocowac wstawke 36 do korpusu A w miejscu odpowiadajacym nowej ogniskowej obiektywu.Wstawka obiektywowa posiada tulejke pro- wadnicza 7, w która ciasno jest wsuniety obiektyw, aby nie ulegl samoczynnie prze¬ sunieciu przy powypadkowych wstrzasach po¬ wiekszalnika.Regulacja obiektywu przy nastawianiu na ostrosc dokonuje sie za pomoca uchwytu' 8, na¬ lozonego na obiektyw i zacisnietego na nim dwiema srubami.Ramka 32 z oprawiona luzno szybka przy- lozeniowa 33 jest wsuniete, w obrzeze korpusu A opierajac sie na nim swym kolnierzem 13, sluza¬ cym jednoczesnie do wyjmowania ramM. Za¬ sadniczy korpus czesci A powiekszalnika wy¬ konany jest z cienkiej blachy lub innego tworzywa i posiada boczne wyciecia umozliwia¬ jace wyjmowanie i regulacje obiektywu za po¬ moca wystajacych konców uchwytu. Przez wy¬ ciecia te obserwuje siic ustawienie mapki, której zadany wycinek powinien znalezc sie w gra¬ nicach prostokata rtaznaczonegó na szybce przy- lózenioweg 33. £rostotóat, który obejmuje sw^nii bokami nastawiony wycinek mapy* wypelnia wraz z obrazem tej mapy caly ekran.By nie ulec chwilowemu oslepieniu przy regulacji mapki, nalezy patrzec na wycinek oswietlonej mapki poprzez ciemne szkielko, które w razie potrzeby powinno byc nasuwane na otwór wgladowy. Korpus A jest przymocowany do kadluba B swym kolnierzem za pomoca dwóch srub.Tuby B i C sa odpowiednio zesuwane w celu uzyskania zmiennego stopnia powiekszenia. Na przeciwleglych scianach tuby B zaznaczona jest podzialka 31, wskazujaca jak daleko nalezy wsunac tube B do obrzeza tuby C, by otrzymac zaznaczony na tej podzialce stopien powiek¬ szenia.Unieruchomienie wzgledem siebie tub B i C otrzymuje sie przez dokrecenie 2 srub motylko¬ wych 30. Trwalosc konstrukcji unieruchomiona powstaje na skutek zastosowania dosc grubych scianek 18, które swa sztywnoscia nie ustepuja pod naciskiem dokrecanych srub. Azeby nie powstaly wyzlobienia pod naciskiem srub, za¬ projektowano pozostale dwie sciany z duraiu- miniowej blachy 19 o grubosci 2 mm.Dociskaniu srub na kadlub tuby B towarzyszy rozsadzanie tuby C. Zeby zapobiec znieksztal¬ ceniu na skutek rozsadzania, wmontowano od wewnatffc w tube Cna jej obrzezu zelazna obrecz 20 szerokosci 70 mm i grubosci 2 mmi, do której przyspaWane sa nakretki do srub motylkowych 30.Tuba oslonna C posiada ksztalt ostroslupa scietego dostosowanego do osloniecia promieni rzucanych na ekran. Cala powierzchnia wewne¬ trzna tub B \C pomiedzy obiektywem i ekranem jest wymalowana czarna matowa farba. TubaC, jest zakonczona ekranem z przejrzystej szyby 23, wstawionej luzno w obramowanie i zabez¬ pieczonej przed wypadnieciem blaszanymi za¬ stawkami 9 o docisku sprezynowym.Widocznosc obrazu na ekranie (szybie) uzyskuje sie po przylozeniu do ekranu kalki kreslarskiej.Jezeli powiekszalnik nie jest wmontowany w stól, lecz posiada inna podstawe, np. nogi pod¬ trzymujace tube w jej srodkowej czesci, wów¬ czas obrzeze ekranu jest wolne i pozwala przy¬ mocowac kalke na ekranie za pomoca przycisków z |odkiadkami z miejskiej gumy. Przyciski te za posrednictwem napinanych sprezyn sa za¬ czepiane W dowolnym miejscu naokolo ekranu.W wypadku, gdy powiekszalnik jest wnwnto? wany W stól, wówczas, moze byc pochylany razem z plyta stolu za pomoca zawias 2fi i wtedy kalke mozna przymocowac pluskiew- — 2 —kami. Przy poziomym (polozeniu plyty kalke mozna przycisnac dwoma ciezarkami. Unie¬ ruchomienie pochylonej plyty stolu otrzymuje sie przez dokrecenie nakretek motylkowych nastawnego wspieracza 25.Do oswietlenia uzyc mozna zarówke nisko- woltowa o skupionym punkcie swietlnym, da¬ jacym przy uzyciu reflektora równomierniejsze oswietlenie. Zarówka niskowoltowa wymaga transformatora, przez co koszt aparatu staje sie wyzszy. Bóznica w oswietleniu polega na tym, ze za pomoca zwyklej zarówki i uzyciu reflek¬ tora, na skutek duzej rozpietosci wlókna swie¬ cacego zarówki, odbite przez reflektor swiatlo pada na mapke smugami. Nie przeszkadza jednak zupelnie odrysowac na kalce technicznej powiekszony obraz mapki z najwieksza do¬ kladnoscia. PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe Pantograf optyczny, zastepujacy pantograf kreslarski i sluzacy do powiekszania bardzo drobnego rysunku metoda graficzno-optyczna, polegajaca na odrysowaniu rzuconego na kalke techniczna obrazu mapy, znamienny tym, ze za¬ wiera w jednej obudowie urzadzenie do przy¬ kladania rysunków, ekran i obiektyw, który rzuca obraz nieprzejrzystego rysunku w róz¬ nych regulowanych skalach na kalke techniczna w ten sposób, ze obraz pada od spodu kalki; wskutek czego przy stosunkowo slabym zródle swiatla obraz posiada duza jasnosc, umozliwia¬ jaca odrysowanie powiekszenia w oswietlonym, pomieszczeniu. Boleslcuw Solarek CWD nr. 2638/Ww/II B-55 WDA. 2217 - 100 kmpi. B5 PL