Opublikowonodnlo 10 grudnia 1956 r. 605<{X3/Ol POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 39239 KI. 42 q, 2/01 Kazimierz Witkowski Ursus, Polska Termoregulator nastawny Patent trwa od dnia 8 czerwca 1955' r.Znane dotychczas termoregulatory bimeta- liczne i wydluzeniowe rzadko osiagaja doklad¬ nosc ponizej 2% wskazan i czesto zawodza za¬ równo przy spadkach, jak i przy zwyzkach tem¬ peratury.Przedmiotem wynalazku jest wydluzeniowy termoregulator róznicowy, w którym osiagnieto wieksza dokladnosc i czulosc wskazan, dzieki zastosowaniu przy dzwigni przekladniowej wkladki nozowej i siodelek klinowych, zapozy¬ czonych z konstrukcji wag. Poza tym termo¬ regulator wedlug wynalazku, przy jednym czujniku wydluzeni owym, jednoczesnie steruje optyczny wskaznik temperatury, wylacznik na¬ stawny na dana temperature i styki zabezpie¬ czajace przed przekroczeniem okreslonej tem¬ peratury.Termoregulator wedlug wynalazku ma zasto¬ sowanie do wszelkiego rodzaju elektrycznych urzadzen grzejnych, jak piece muflowe, suszar¬ nie i piece przemyslowe, w których utrzymanie , nastawionej temperatury odbywa sie przez ste¬ rowanie przerywaczy rteciowych, wylaczników olejowych itd., wlaczajacych i wylaczajacych elementy grzejne.Na rysunku uwidoczniono schematycznie, czesciowo w przekroju, konstrukcje i schemat polaczen termoregulatora wedlug wynalazku, przeznaczonego do regulacji temperatury spo¬ pielania, wynoszacej 1000 °C, z dokladnoscia do ±10°C.W obudowe 1 wkrecona jest nastawnie o- prawka 2 z przeciwnakretka 3. W oprawce 2 umocowana jest na gwint chromoniklowa rurka 4 zasklepiona dnem 5, w której spoczywa luzno steatytowy pret 6, dociskany do dna 5 rurki 4 przez metalowy pret 7 o mniej wiecej tej samej srednicy, zakonczony plasko lub pra¬ wie plasko od strony preta 6 i z rowkiem lo¬ zyskowym 8 na drugim koncu, wystajacym do wnetrza obudowy i. Naprzeciwko rowka 8 znaj¬ duje sie drugi podobny rowek 9 na wystepie 20dzwigni kolankowej U, zamocowanej uchylnie na trzpieniu 12. Miedzy rowkami 8 19 polozo- \ na jesi lo^no dwustronnie zaostrzona wkladka ,-l&* ma*]fecarzat$aESxne przeniesienie nacisku dzwigni li pod)'wplywem SPttbowym sprezyny 14 na prety 7 i 6. Na odizolowanym od oslony 1 koncu dluzszego ramienia dzwigni 11, znajduja sie dwa styki 15, 16.Podczas pracy, gdy wstawiona do mufli czy pieca rurka 4 zacznie sie rozgrzewac, bedzie sie ona wydluzac wiecej od znajdujacego sie w jej wnetrzu steatytowego preta 6, wobec czego pret 7 zostanie wepchniety w glab rurki 4, co spo¬ woduje obnizenie sie styków 15, 16 az do stycz¬ nosci styku 15 z przesuwanym tloczkiem 17 wy¬ pychanym przez sprezyne srubowa 18 z cylin- derka 19. Polozenie zasadnicze tloczka 17 zalezy od ustawienia pokretnej galki 20 w stosunku do skali 21, gdyz galka 20 jest osadzona na precie 22, a na drugim jego koncu osadzone jest kólko 23, na które nawija sie lub z którego od- wija sie linka stalowa 24, zaczepiona drugim koncem w punkcie 25 na dolnym przedluzeniu tloczka 17. Ponizej górnej krawedzi tloczka 17 i naprzeciw istyku 16 znajduje sie styk 26.Napiecie z sieci lub z innego zródla dopro¬ wadza sie do zacisków 27, 28, z których zacisk 27 jest polaczony bezposrednio ze stykami 15, 16, a zacisk 28 bezposrednio ze stykiem 26 oraz przez umieszczona poza obudowa 11 cewke 29 elektromagnesu wylacznika rteciowego z cylin- derkiem 19 i tloczkiem 17. Zacisk 28 laczy sie bezposrednio z jednym z glównych zacisków sieci przy wylaczniku rteciowym, a zacisk 27 z przeciwnym koncem elementów grzejnych, polaczony z drugim zaciskiem sieci za posred¬ nictwem bezpiecznika topikowego 30.Gdy piec jest zimny, wówczas styki 15, 16 znajduja sie mniej wiecej w pozycji uwidocz¬ nionej na rysunku, a tloczek 17 jest wysuniety w góre w zaleznosci od nastawienia galki 20 na skali 21.Prad do grzej ników pieca wlacza sie za po¬ moca przycisku przechylajacego wylacznik rte¬ ciowy znajdujacy sie obok pieca, np. w jego podstawie, o ile podstawa ta w czasie pracy pieca nie podlega zbytniemu nagrzaniu. W mia¬ re nagrzewania pieca rurka 4 wydluza sie, pret 7 przesuwa sie w lewo, co powoduje opa¬ danie styków 15, 16 az do stycznosci styku 15 z tloczkiem 11, co ma miejsce przy osiagnieciu nastawionej temperatury, z chwila zamkniecia polaczenia miedzy 15 i 17 zostaje wzbudzona cewka 29 elekromagnesu wylacznika rteciowe¬ go, co spowoduje przerwe w obwodzie grzej¬ nym pieca, trwajaca az do chwili, gdy pod wplywem odpowiedniego spadku temperatury styki 15 i 17 znów sie nie rozlacza.Jezeli jednak z jakiegokolwiek nie przewidzia¬ nego powodu temperatura w piecu bedzie sie na¬ dal podwyzszac (np. z powodu zaciecia sie mecha¬ nizmu Jub wadliwego polaczenia), wówczas styki 15, 16 nadal beda sie obnizac, az styk 16 dotknie styku 26, po czym nastapi zwarcie i przepalenie bezpiecznika 30 przez który prze¬ chodzi prad do grzejników pieca, a wiec unie¬ ruchomienie pieca z odpowiednim ostrzezeniem.Uwidoczniony na rysunku styk 26 jest staly, ale jego wysokosc mozna regulowac podklad¬ kami tak aby styk miedzy 16 i 26 nastepowal dokladnie przy maksymalnej "temperaturze do¬ puszczalnej. Ustawienie zasadniczego polozenia dzwigni 11 mozna doregulowac dlugoscia wkladM 13 i przesuwem rurki 4, za pomoca oprawki 2 z przeciwnakretka 3.Jezeli, jak to uwidoczniono tytulem przykla¬ du na rysunku, wkladka 13 jest ustawiona po¬ ziomo, wskazane jest by ona byla lekka a kat jej ostrza nie byl duzo mniejszy od kata sio¬ delek 8, 9 ale nie za duzy, co moglo by powo¬ dowac opieranie sie bokiem przy wychyleniu dzwigni 11 w dól lub w góre.Bezpiecznik tcpikowy 30 daje najwieksza gwarancje ochrony urzadzenia grzejnego i je¬ zeli fakt jego przepalenia jest odpowiednio za¬ sygnalizowany stanowi on najprostsze i naj¬ wygodniejsze zabezpieczenie Dzwignia U jest polaczona z optycznym wskaznikiem temperatury 31 za pomoca linki 32, przechodzacej przez kólka 33 i 34. W ten sposób przy jednym narzadzie czujnikowym otrzymuje sie nie tylko dzialanie termostatu, ale jednoczesnie i bezposrednie wskazanie temperatury.Oczywiste jest, ze mechanizm wkladki 13 moze byc odwrócony i np. pret 7 zamiast rowka moze miec ostrze.. PL