Opublikowano dnia 20 stycznia 1956 r* XM A)l*ll POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 38398 KL 30 a, 8/02 Jan Krotoski Poznan, Polska Zatrzask do uproszczenia szwu materacowego w chirurgii Patent trwa od dnia 9 grudnia 1954 r.Szew materacowy jest obecnie w chirurgii na ogól w malym uzyciu i posluguja sie nim na szersza skale tylko nieliczni chirurdzy. Jest to nastepstwem wiekszych udnosci w jego wyko¬ naniu niz szwu zwyklego, a niewatpliwie i niedo¬ statecznego uswiadomienia sobie jego wartosci w pewnych okreslonych okolicznosciach.Szew materacowy istnieje w dwóch zasadni¬ czych odmianach: jako szew materacowy ciagly i szew materacowy pojedynczy.Wszystko, o czym bedzie mowa ponizej, odnosi sie do szwu materacowego pojedynczego, dla któ¬ rego mozliwosci zastosowania sa znacznie wiek¬ sze niz dla szwu ciaglego. Szew materacowy po¬ jedynczy wykonuje sie jak wiadomo w ten spo¬ sób, ze kazdy brzeg irany przekluwa sie dwukrot¬ nie, przeprowadzajac nic, która w plaszczyznie równoleglej do brzegów rany uzyskuje szeroki punkt oparcia. Wskutek tego przyleganie brze¬ gów rany jest scislejsze li na wiekszej przestrzeni.Przyleganie Itakie i wynikajaca z niego szczelnosc szwu jest spowodowana samym przebiegiem lub polozeniem nici i mozna ja uzyskac przy stosun¬ kowo slabym zacisnieciu petli szwu.Posiada to duze znaczenie w zapobieganiu mar¬ twicy uciskowej tkanki w miejscu, gdzie ucisk nici na nia przy zbyt silnym doaiagnieciu szwu jest nadmierny. .Szew materacowy pojedynczy wystepuje w dwóch postaciach, które posiadaja odmienne za¬ stosowanie.Wykonujac szew materacowy pojedynczy, w sposób najczesciej stosowany, to znaczy prze¬ kluwajac oba brzegii rany w poprzecznym do osi dlugiej rany kierunku i powtarzajac te sama czyn¬ nosc w kierunku pTzeciwnym uzyskuje sie przy zaciskaniu petli szwu odchylenie brzegów rany na zewnatrz. Jest to tak zwany szew materacowy „wywijajacy" brzegi rany. W przypadkach za¬ wijania sie brzegów rany do srodka, jak to ma miejsce w niektórych ranach skórnych, naczy¬ niach itp., mozna te wlasciwosc szwu wykoTzy-stac dla prawidlowego ulozenia (prawidlowej adaptacji) brzegów rany. Im silniej zostanie za¬ cisniety tego rodzaju szew tym wiecej brzegi rany wywijaja sie (odchylaja) W przypadkach, gdy zalezy na tym, aby wy-, wijajace sie na zewnatiz brzegi rany doprowadzic do prawidlowego przylegania, a wiec zblizyc je ku srodkowi, wykonuje sie tak zwany szew ma¬ teracowy ,(Wglebiajajcy" brzegi. Wykonuje sie go w ten sposób, ze przekluwa sie jeden brzeg rany dwukrotnie, przeprowadzajac przezen nic w pla¬ szczyznie równoleglej do dlugiej osi rany, a na^ stepnie uskutecznia to samo na drugim brzegu, tylko w przeciwnym kierunku. I tutaj stopien zbli¬ zenia ku srodkowi lub wglebienia brzegów rany zalezy w duzej'mierze od stopnia zacisniecia petli szwu. *Tego rodzaju szew materacowy ma szcze¬ gólne zastosowanie, np, przy wykonywaniu szwu zoladkowego, jelitowego itp., a mianowicie przy wykonywaniu drugiego pietra {drugiej warstwy) szwu surowiczówkowego lub miesniiów^kowo-sturo- wiczówkowego. Powstaja przy tym bardzo. dobre warunki dla zetkniecia sie na wiekszej przestrze¬ ni blony surowiczej jelitowej lub zoladkowej.Wykonanie szwu materacowego obecnie pow¬ szechnie uzywanego jest nastepujace.. Pizy szwie „wywijajacym" brzegi orany, po. przekluciu w zwykly sposób obu brzegów rany umieszcza sie igle w imadle odwrotnie i igle i nic przeprowa¬ dza sie przez oba brzegi w przeciwnym kierunku.Poniewaz przy szyciu stosuje sie zwykle prowa¬ dzenie igly w kierunku do siebie lub od strony prawej ku lewej, przeto, prowadzenie w odwrot¬ nym kierunku nastrecza pewne trudnosci. Nie zawsze tez prowadzac igle w kierunku odwrot¬ nym niz zwykle trafia sie w to miejsce, pTzez które zamierza sie szew przeprowadzic, co nie¬ kiedy moze spowodowac nieszczelnosc szwu.Przy wykonywaniu szwu materacowego „wgle¬ biajacego" po przeprowadzeniu nici przez jeden brzeg rany nalezy postapic tak samo, jak w po¬ przednim przypadku i igle wraz z nicia przepro¬ wadzic przez .drugi brzeg (rany.Jezeli w czasie operacji wykonuje sie jeden lub kilka szwów materacowych, to trudnosci jakie przy tym moga wyniknac nie beda mialy natural¬ nie wiekszego znaczenia na przebieg operacji. Je¬ zeli jednak, poslugujac sie nim na szersza skale, wykonuje sie go w znacznie wiekszej ilosci, trud¬ nosci te moga odbic sie na calosci operacji i do¬ kladnosci szwu, przedluzajac równiez czas ope¬ racji, nie mówiac jnz o ewentualnych powikla¬ niach, jakie moga nastapic w zwiazku z nieszczel¬ noscia szwu.W celu uproszczenia wykonywania szwu ma¬ teracowego pojedynczego zastosowano nowy spo¬ sób, który ma na celu wy eliminowanie koniecz¬ nosci odwracania igly w imadle i przeprowadza¬ nia igly i nici przez tkanki w kierunku odwrot¬ nym przy wykonywaniu drugiej czesci szwu. t)o tego celu nalezy uzyc nitki z nawleczonymi na oba konce iglami. Po przeprowadzeniu jednej igly w sposób zwyczajny przeiz brzegi rany, przepro¬ wadza sie druga igle równiez w sposób zwyczaj¬ ny, tj. w. kierunku do siebie lub,od ^strony pra¬ wej do lewej przez brzegi rany i wiaze oba kon¬ ce nici. A wiec obie igly przeprowadza sie w jed¬ nym kierunku. W Celu uniezaleznienia sie od asy¬ sty, która w czasie zakladania pierwszej czesci szwu musialaby trzymac igle druga palcami lub penseta, baczac aby sie nie wywlekla, umieszczo¬ na zostala igla druga w specjalnym aparaciku, nazwanym w dalszym ciagu opisu zatrzaskiem, przytwierdzonym na ramieniu lub rekojesci ima¬ dla do prowadzenia igiel.Na rysunku przedstawiono, tytulem przykladu, zatrzask wedlug wynalazku, przy czym fig. 1 przedstawia widok perspektywiczny zaJozonego na imadle zatrzasku, w którym zacisnieta jest igla, nawleczona na nitce, a druga igla jest umiesz¬ czona w dziobie imadla, fig. 2— podobny widok zatrzasku w podzialce powiekszonej, osadzonej na rekojesci imadla, fig. 3 — podobny widok za¬ trzasku rozlozonego na czesci, a fig. 4 — widok z przodu zatrzasku 'rozlozonego na czesci.Zatrzask sklada sie z trzech czesci A, B, C.Czesc pierwsza A zatrzasku jest wykonana z dwóch jezyczków; sprezynujacych lf V niezbyt szerokich z odgietymi koncami dla latwiejszego wprowa¬ dzenia (pod nie igly. Blaszki sa odgiete pod katem prostym wzgledem wspólnej szerszej blaszki 2 za¬ mocowanej na bocznej scianie podstawowej czes¬ ci c zatrzasku za pomoca srubek 3, która pozwala na dowolne dociskanie jezyczków f, V do sprezy¬ nujacej plytki, w zaleznosci od stopnia przesu¬ niecia sie ku górze hib dolowi. Przesuwanie to jest umozliwione dzieki zastosowaniu otworu po¬ dluznego 4 w srodkowej czesci blaszki Wspólnej; w którym osadzona, jest srubka 3.Czesc druga B zatrzasku stanowi plytka rucho¬ ma posiadajaca wygiecie odpowiadajace mniej wiecej wycinkowi 1/3 kola. Na góirnej powierzchni posiada ona rowek 5 do utrzymywania igly, a na przednim brzegu po stronie prawej wypuklosc 6, która ulatwia wsuwanie igly pod blaszki 1, V i jej — 2 —zdejmowanie. Na powierzchni dolnej B posiada trzy krótkie preciki 7, zaopatrzone w sprezynki srubowe 8, w odpowiednie zaglebienia 9 podsta¬ wowej czesci c zatrzasku, przy czym sprezynki 8 unosza plytke ku górze.Czesc C posiada na górnej powierzchni wkles¬ niecie odpowiadajace wygieaLu czesci B i trzy za¬ glebienia 9, w których osadza sie preciki 7 ze sprezynka 8. Na powierzchni dolnej czesci c po¬ siada zlobowate wglebienie 10 do osadzania ra¬ mienia imadla 11. Na sciance bocznej czesci c znajduje sie nagwintowany otwór 12 do srubki 13# która sluzy da unieruchomienia zatrzasku na ra¬ mieniu lub rekojesci 11 imadla.Zatrzask mozna zamocowac prawie na kazdym imadle bez koniecznosci jakiejkolwiek zmiany ksztaltu imadla. Zamocowuje sie go blizej dzioba imadla lub dalej, zaleznie od rodzaju wykonywa¬ nego szwu. Dla imadel o specjalnie szerokich re¬ kojesciach stosuje sie zatrzask o nieco szerszym wglebieniu 10. • Zakladanie igiel ulatwia, jak juz wyzej wspom¬ niano wypuklosc 6 na brzegu walka rowka 5 czesci B, o która opiera sie igle przed wsunieciem jej pod blaszki 1, 1'. Przy Wyjmowaniu igly z za¬ trzasku wypuklosc 6 ulatwia przesuniecie igly o kat 90° w polozenie, w którym najlatwiej jest uchwycic ja dziobem imadla.Wynalazek, w znacznym .stopniu upraszcza i ulatwia . wykonywanie szwu materacowego w mozliwie krótkim czasie. Ponadto umozliwia on uzyskanie O' wiele latwiej dostateczna szczelnosc szwu i unikniecie przez to powiklan, jakie w na¬ stepstwie tej nieszczelnosci moga wystapic, np. krwawienie, zapalenie otrzewnej itp. Wynalazek obejmuje równiez inne odmiany zatrzasku, nie przekraczajace jego zakresu.Nalezy przypuszczac, ze uproszczenie wykony¬ wania szwu materacowego, przy uzyciu takiego zatrzasku, przyczyni sie do wiekszego rozpow¬ szechnienia szwu materacowego, który w chirurgii ukladu krwionosnego, przewodu ^pokarmowego, oraz w szwie powieziowym, miesniowym itp po¬ siada, jak wiadomo, duze znaczenie, jak równiez przyczyni sie do usprawnienia go i umilkniecia po¬ wiklan, bedacych nastepstwem niedostatecznej szczelnosci wspomnianego szwu. PL