WarszcwCt dnia 31 pazdziernika 1955 r.^ ^ * Q JplBLIOTEK^ # ^ ^vME!E^ f,Prz.cc^u Patentowego POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 38347 •«%?¦ ^zfe Zaklad Sieci Elektrycznych Bydgoszcz Przedsiebiorstwo Panstwowe *) (Bydgoszcz, Polska) Przenosna aparatura do prób pradowych i napieciowych prqdu zmiennego zwlaszcza do badania aparatów elektrycznych ochron przekaznikowych Patent trwa od dnia 20 listopada 1954 r.Wynalazek dotyczy przenosnej aparatury do badan ochron przekaznikowych wszelkich typów oraz do przeprowadzania badan pradowych i napieciowych aparatów elektrycznych pradu zmiennego ze szczególnym uwzglednieniem prac w terenie (poza laboratorium). Aparatura ta po¬ siada duza wielostronnosc zastosowan, szeroki zakres regulacji napiec i pradów, odpowiada w pelni wymogom bezpieczenstwa pracy w sen¬ sie odizolowania obwodów probierczych od sieci zasilajacej, stanowi kompletna aparature bez do¬ datkowych urzadzen i elementów, z wyjatkiem przyrzadów pomiarowych. Istota wynalazku jest uniwersalnosc aparatury, uzyskana przez swoiste rozwiazania ukladu elektrycznego. Gra¬ niczne wartosci regulowanych napiec i pradów *) Wlasciciel patentu oswiadczyl, ze twórcami wynalaz¬ ku sa Henryk Bocian, Zdzislaw Szymkowiak, Ed¬ mund Rosinski, Wiktor Mamel, Mieczyslaw Bocian i inz. Apolinary Sygnatowicz. wynosza: regulacja napieciowa 0-440 V przy ob¬ ciazeniu 25 A, lub 0-550 V przy obciazeniu 0,4 i regulacja pradowa 0-3000 A.Tak szeroki zakres regulacji napieciowej i pradowej uzyskuje sie przez zastosowanie ja¬ ko elementu regulacyjnego transformatora o nie¬ zaleznych galwanicznie odizolowanych uzwoje¬ niach. Transformator ten posiada trzy uzwoje¬ nia: pierwotne zasilajace 220 V, wtórne regulo¬ wane 0-220 V i dodatkowe uzwojenie 110 V do zasilania obwodów czasomierza.Montazowe rozwiazanie ukladu, dajace wy¬ prowadzenie na zewnatrz poszczególnych uzwo¬ jen, umozliwia zastosowanie, szeregu polaczen uzyskiwanie napiec regulowanych w zakresach 0-175 V, 45-220 V, 220-440 V i 330-550 V, zacho-wujac w kazdym przypadku pelne bezpieczen¬ stwo obslugi przez mozliwosc calkowitego odizolowania od sieci badanych elementów.Dla prób wtórnych elementów pradowych, gdzie praktycznie biorac, potrzebny prad zawiera sie w granicach 0-40 A w celu zwiekszenia czulosci i plynnosci regulacji zastosowano staly uklad oporów ograniczajacych natezenie pradu, zala¬ czany zaleznie od koniecznosci.Uklad zasilania czasomierza i zalaczania me- ' onanizmu jest nieodlacznym elementem apara¬ tury.Zastosowano tu w mysl wynalazku wspólbiez¬ ne zalaczenie mechanizmu pomiarowego czaso¬ mierza równoczesnie z zalaczeniem obwodów pradowych (napieciowych). Dla wyzszych zakre¬ sów pradowych zastosowano dodatkowy trans¬ formator podwyzszajacy (pradowy).W celu zwiekszenia maksimum osiaganych pradów zastosowano zasilanie przystawki przez element regulacyjny w ukladzie autotransforma- torowym. W tym przypadku przez zmniejszenie rozproszenia strumienia magnetycznego osia¬ gnieto na zakresie 1000 A prad maksymalny 3150 A.Na rysunku fig. 1 przedstawia uklad ideowy czesci zasadniczej aparatury, fig. 2 — uklad ide¬ owy przystawki do aparatury (transformator pradowy), fig. 3 — uklad montazowy lewej scia¬ ny czesci zasadniczej (od wewnatrz), fig. 4 — widok wewnetrzny czesci zasadniczej (od przo¬ du), fig. 5 — uklad montazowy prawej sciany cze¬ sci zasadniczej (od wewnatrz), a fig. 6—przekrój transformatora regulacyjnego.Aparatura jako calosc sklada sie z dwóch czesci: z czesci zasadniczej (regulacyjnej) wedlug fig. 1 i przystawki (transformatorka pradowego) wedlug fig. 2.Glównym elementem czesci zasadniczej jest transformator regulacyjny l 220/0-220 V 5,5 kVA. Na kolistym rdzeniu nawiniete sa trzy uzwojenia: uzwojenie zasilajace la, uz¬ wojenie regulacyjne Ib i dodatkowe uzwojenie lc dla obwodu czasomierza. Kazde z tych uzwo¬ jen posiada konce wyprowadzone do zacisków 9, 11, 12 na zewnatrz przez odpowiednie wylacz¬ niki 2, 4a, 5. Uzwojenie regulacyjne 16 poza za¬ sadniczym wyprowadzeniem 11 napiecia regulo¬ wanego posiada mozliwosc zasilania w ukladzie autotransformatorowym na zaciski 10 przez przelacznik pakietowy 3.W obwodzie napiecia regulowanego znajduje sie dodatkowo przelacznik 1-biegunowy 7 prze¬ laczajacy zakresy napieciowe 0-175 V na 45-220 V z równoczesna zmiana kierunku napiecia.Obwód 1, 5, 12 zasilania czasomierza posiada wlasne zabezpieczenie w postaci bezpiecznika automatycznego 6, wykluczajace uszkodzenie przy ewentualnych zwarciach w obwodach po¬ miaru czasu.Wylacznik 4b, zalaczany równoczesnie z wy¬ lacznikiem 4a, uruchamia wspólbieznie mecha¬ nizm pomiarowy czasomierza z elementem rozru¬ chowym badane ochrony. Oporniki tlumiace 8 mozna dowolnie laczyc w ukladzie pomiaro¬ wym. Czesc zasadnicza aparatury stanowi zwar¬ ta calosc o mozliwie najmniejszych wymiarach.Poszczególne elementy umieszczono na kon¬ strukcjach wsporczych w miejscach, uniemozli¬ wiajacych ewentualne uszkodzenie mechaniczne oraz pozwalajacych na latwa obsluge.Przelacznik napiecia 14 jest sprzegniety z umieszczonym zewnatrz pokretlem. Poszcze¬ gólne zaciski sa • umieszczone we wglebieniach, chroniacych przed porazeniem przy obslugiwa¬ niu. Pokretla przelaczników umieszczono na ply¬ cie czolowej.Przystawka (transformator pradowy) jest wy¬ konana równiez jako zamknieta calosc. Trans¬ formator, wykonany na rdzeniu plaszczowym, posiada dwa odizolowane od siebie uzwojenia: uzwojenie zasilajace 15 i uzwojenie wtórne 16.Uzwojenie wtórne posiada trzy sekcje o zrózni¬ cowanych przekrojach polaczone szeregowo (50, 150, 500 A). Jedynie na zakresie 1000 A dwucze¬ sciowe uzwojenie 500 A laczone jest równolegle.Konce uzwojen wyprowadzone sa na plyte izo¬ lacyjna, zamykajaca obudowe transformatora od góry.W celu przeprowadzenia badan pradowych do 40 A i napieciowych do 220 V uzywa sie tylko czesc zasadnicza; badany element podlacza sie do zacisków 11 (odplyw I-II), laczac w szereg (w przypadku prób pradowych) odpowiednie oporniki (8). Napiecie zasilania podlacza sie do zacisków 9 (doplyw I). Przelacznik 7 ustawia sie w odpowiednie polozenie. Zamyka sie wy¬ laczniki 2, 4. Reguluje sie polozenie przelaczni¬ ka napiecia az do osiagniecia odpowiedniej wartosci.Dla badan urzadzen z elementami czasowymi (zwlocznymi), podlacza sie dodatkowo uklad po¬ miaru czasu. Czasomierz jest zasilany z zacisków 12. Elektryczne uruchomienie czasomierza naste¬ puje przez zamkniecie obwodu na zaciskach 13.W celu uzyskania do badan napiecia wyzszego niz 220 V laczy sie szeregowo uzwojenia la, Ib transformatora z uwzglednieniem chwilowych - 2 -kierunków napiec. Zasilanie 220 V doprowadza sie do zacisków 9.Kompletem dwóch aparatów mozna przepro¬ wadzac próby przekazników róznicowych, odle¬ glosciowych, kierunkowych (bez przesuniec fa¬ zowych miedzy 0° a 180°) i innych.Do badan pierwotnych ochron nadpradowych lub do badan wyzwalaczy nadmiarowych pier¬ wotnych, wymagajacych pradów wyzszego rze¬ du, stosuje sie przystawke. Przystawka stanowi posrednie sprzeglo miedzy elementem badanym a czescia zasadnicza aparatury.Badany element podlacza sie do zacisków od¬ powiedniego zakresu przystawki. Uzwojenie pierwotne przystawki laczy sie z zaciskami 11 czesci zasadniczej. Zasilanie czesci zasadniczej, w celu zwiekszenia zakresu pradowego, zalacza sie na zaciski 10 (autotransformator). Dalszy przebieg badan jak przy uzyciu czesci zasadni¬ czej. PL