Opublikowano dnia 15 pazdziernika 1955 r.IbibligtekaI POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 38045 KI. 67 a, 10 Centralne Biuro Konstrukcji Lozysk Tocznych*) Warszawa, Polska Elektryczny przyrzad róznicowy do sterowania szlifierek, obrabiajacych bieznie pierscieni lozysk tocznych Patent trwa od dnia 29 czerwca 1954 r.Szlifierki wahliwe, obecnie stosowane w fabry¬ kach lozysk toczonych w Polsce, posiadaja czuj¬ niki z kontaktami elektrycznymi, umozliwiaja¬ cymi zatrzymanie obrabiarki po wyszlifowaniu biezni piersienia lozyska na zadany wymiar. W przyrzadzie takim obydwa styki przylutowane sa do koncówek srub mikrometrycznyeh, pozwalaja¬ cych na regulacje tolerancji szlifowania biezni.Przyrzady takie, automatyzujace prace szlifierek nie eliminuja jednak koniecznosci pózniejszego dobierania pierscieni wewnetrznego i zewnetrz¬ nego, tak aby ostateczny luz w zlozonym lozys¬ ku miescil sie w wymaganych tolerancjach. We¬ dlug wynalazku zas pierscienie bez ich doboru szlifuje sie parami, tzn. wstawiajac do przyrzadu juz wykonany pierscien zewnetrzny szlifuje sie pierscien wewnetrzny na zadany wymiar. Po roz¬ patrzeniu szeregu konstrukcji opracowano nowy przyrzad na bazie juz istniejacych przyrzadów na szlifierkach, dostosowujac go do nowych za¬ dan. Zasadnicza cecha przerobionego przyrzadu *) Wlasciciel patentu oswiadczyl, ze twórcami wynalazku sa inz. Waclaw Pelc i inz. Wincen¬ ty Chmielewski. jest moznosc szlifowania biezni wewnetrznego pierscienia z uwzglednieniem wymiaru kulek dla danego lozyska i wymiaru biezni, wspólpracuja¬ cego z poprzednim, pierscienia zewnetrznego. Bu¬ dowa nowego przyrzadu polega na zmianie je¬ dnej sruby mikrometrycznej ze stykiem na sru¬ be innej konstrukcji, poruszanej od dzwigni, u- mocowanej na stale i zalozeniu dodatkowego sy¬ stemu dwóch ukladów dzwigni, dotykajacych koncami biezni pierscienia zewnetrznego oraz stoliczka pomiarowego.Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony na rysunku, przedstawiajacym schemat polaczen czujnika w widoku frontowym. Przed urucho¬ mieniem szlifowania biezni pierscienia dla dane¬ go lozyska pobiera sie wlasciwe dla niego dwie dowolne kulki 8 z jednej partii selekcyjnej i wklada sie je jedna za druga z odpowiednia prze¬ kladka dystansowa 13 pomiedzy nimi do kasetki stolika pomiarowego. Dzwignia 7, docisnieta do kulek sprezyna, zatrzymuje sie w swym poloze¬ niu, odpowiadajacym wymiarom kulek. Na sto¬ liku pomiarowym 9 kladzie sie dowolny pierscien zewnetrzny 6 wzglednie wewnetrzny przez zmia¬ ne kierunku dzialania ukladu dzwigni. Przesuwdzwigni 5, dotykajacej biezni pierscienia 6 przez dodatkowa dzwignie 4 ustala polozenie styku 12, umieszczonego na srubie mikrometrycznej 3.Pret 10 dotykajacy bieznie wewnetrznego piers¬ cienia szlifowanego I dziala na dzwignie 14.Zetkniecie sie styków II, 12 powoduje zatrzyma¬ nie sie maszyny. Pokrecaniem sruby mikrome¬ trycznej 3 ustala sie zadany wymiar biezni pier¬ scienia wewnetrznego z uwzglednieniem luzu,, jaki ma miec lozysko. Po otrzymaniu wlasciwych wymiarów blokuje sie srube mikrometryczna .9 i zamyka wieczko skrzynki pomiarowej, ewentu¬ alnie plombujac je. W czasie dalszego szlifowa¬ nia pierscieni obsluga maszyny wymienia za kazdym razem pierscien zewnetrzny na stoliku, a gotowe pierscienie kompletuje „parami".Zmiana srednicy pierscienia zewnetrznego po¬ woduje zmiany,wielkosci szczeliny miedzy kon¬ taktami 11 i 12, a tym samym odpowiednia zmia¬ ne glebokosci szlifowania pierscienia wewnetrz¬ nego. W przypadku zmiany kulek (z innej partii selekcyjnej) wymienia sie tylko kulki z szuflad¬ ki na nowe bez potrzeby regulacji sruby mikro¬ metrycznej, co powoduje analogiczna zmiane szczeliny miedzy kontaktami U i 12.Zainstalowanie niedrogiego przyrzadu wedlug wynalazku powinno zastapic prace kwalifiko¬ wanego szlifierza, zlikwidowac remanenty pier¬ scieni, nieznajdujacych pary, wdrodze z selekcyj¬ nego doboru. Drobna ta adaptacja uczyni z ma¬ szyny normalnej produkcyjnej maszyne znacznie sprawniejsza. PL