PL37758B1 - - Google Patents

Description

W okresie wzmozonego tempa rozwoju gospo¬ darczego przemysl drzewny z kazdym rokiem coraz bardziej odczuwa znaczny niedobór surowca lis¬ ciastego do produkcji cennych materialów.Wydaje sie, ze glówna przyczyna niedoborów róznych wyrobów drzewnych jest zbyt maly ogólny przyrost drewna pospolitych gatunków (dab, jesion, olcha, klon) w postaci rocznego etatu masy rebnej oraz znamienny fakt przetrzymywania na pniu poza koleja rebnosci duzych zasobów drewna drzewo¬ stanów bukowych z obawy przed pekaniem okra¬ glego surowca.Niewatpliwie w znacznym stopniu na ogólny niedobór drewna lisciastego wplynela dysproporcja miedzy naturalnym przyrostem a masa drewna rok rocznie pozyskiwana z gatunków nadmiernie eks¬ ploatowanych.Radykalnie problemu niedoboru drewna liscia¬ stego w krótkim czasie i w latwy sposób nie da sie rozwiazac. Calkowite zlikwidowanie niedoborów materialów drzewnych jest mozliwe dopiero po systematycznym zwiekszeniu powierzchni produk¬ cyjnej w poszczególnych klasach wieku w ciagu najblizszych kilkudziesieciu lat. Tak dlugi okres wyrównywania niedoboru zahamowalby nie tylko rozwój rodzimego przemyslu drzewnego ale i inne galezie produkcji, w przypadku zrezygnowania z importu drewna zbyt kosztownego jak na nasze warunki.Poza wymienionymi mozliwosciami, przy znacznie mniejszym nakladzie kosztów, istnieje w pewnym stopniu mozliwosc zmniejszenia i obecnie ogólnego niedoboru w drewnie przez zwiekszenie ilosci po¬ zyskiwanego surowca dla potrzeb przemyslu, a mia¬ nowicie za pomoca stosowania jedynie bardziej racjonalnego sposobu wstepnej obróbki okraglego surowca.Sposób ten umozliwia pelne wykorzystanie masy okraglego- drewna przemyslowego bez strat od pekniec, to jest w tej ilosci masy jaka wyprodu¬ kowal las na zaspokojenie pilnych potrzeb prze¬ myslu drzewnego.Proponowany sposób polega na zakladaniu wew¬ natrz okraglego drewna suchych drazków buko¬ wych, które podobnie jak seki chronia jednoczesnie surowiec i tarcice lisciasta przed powstaniem cze¬ stych i glebokich pekniec promieniowo-rdzemo- wych.Stwierdzono doswiadczalnie, ze sila tarcia specz- nialych drazków od wilgotnosci otaczajacego swie-zego drewna, wywolana cisnieniem pecznienia, dostatecznie równowazy sily odrywajace biolo¬ gicznych naprezen wlókien w drewnie zabezpie¬ czonym i tym samym drazki te uniemozliwiaja pow¬ stanie glebokich szczelin, dyskwalifikujacych drew¬ no do obróbki lub dalszego przerobu w fabrykach i zakladach przemyslu drzewnego.W niekorzystnych warunkach dosuszania tarcicy, zwlaszcza wiekszych wymiarów, stosuje sie dodat¬ kowo asekuracyjny zabieg przeciw wystapie¬ niu dalszych groznych pekniec przez "zalozenie tak zwanych kolków zelbetonowych o otworach uprzednio wywierconych w okraglym surowcu.Dodatkowe zabezpieczenie tarcicy 'grubszych wy¬ miarów w ten sposób gwarantuje pelna uzytecz¬ nosc, zwlaszcza bukowych materialów nawierzchni kolejowych.Dotychczas.celem zapobiezenia tym peknieciom stosowano rózne sposoby, jak malowanie czól farba olejna o bialym kolorze, zaklejanie papierem czól, spinanie wystepujacych pekniec za pomoca róz¬ nego ksztaltu zelaznych lub stalowych spinaczy, obtasmianie blacha bednarska lub zwyklym drutem, a ostatnio przez nacinanie czól siekierka pomyslu Karola Gizeszczuka. Wszystkie te sposoby okazaly sie zabiegami malo skutecznymi przeciw wysta¬ niu glebokich pekniec w okraglym surowcu prze¬ myslowym.Proponowany system drazkowania skutecznie za¬ bezpieczajacy drewno lisciaste przed pekaniem, nalezy stosowac juz od chwili scinki drzew przy pomocy znanych urzadzen mechanicznych, a mia¬ nowicie sciagacza srubowo-linkowego L (fig. 1) oraz elektrycznej wiertarki stojakowej W (fig. 1) w nastepujacych kolejnych czynnosciach.W najnizszym punkcie nasady pnia 1 (fig. 1), to jest w szyi korzeniowej, po zdjeciu waskiego piers¬ cienia kory napina sie mechaniczny sciagacz po obwodzie pnia przy pomocy sztorcowego klucza z reczna dzwignia.Nastepnie ponizej tego sztucznego zabezpiecze¬ nia scina sie drzewo pila reczna lub mechaniczna w miejscu 2 (fig. 1). Jest to pierwsza faza czyn¬ nosci, zabezpieczajaca pien drzewa P (fig. 1) przed stratami, które zazwyczaj powstaja w formie du¬ zych odlupów podczas obalania scinanego drzewa P = S-{-T (fig. 1). Sciagacz zdejmuje sie dopiero po trwalym zabezpieczeniu przed pekaniem czesci przyziemnej pnia po zalozeniu suchych drazków w cylindrycznie wywiercone otwory.Nastepna czynnoscia jest wywiercanie otworów w odleglosci 3 — 5 cm od zaznaczonego rysa¬ kiem miejsca przeciec na klode sklej karska S (fig. 1) w miejscu 5 (fig. 1) oraz klode tartaczna T (fig. 1).Srednica otworów winna wynosic 26 mm. W klo¬ dzie sklejkowej wywierca sie otwory na glebokosc 2/3 cieciwy przekroju w ukladzie czworokatnym 10 X 10 cm wewnatrz centralnej strefy falszywej twardzieli, w które nastepnie osadza sie gladkie drazki bukowe dlugosci 17 cm z pbu konców na dwa dni przed przecieciem.Nastepnie w klodzie tartacznej wywierca sie otwory O w ukladzie równoleglym w odstepach od¬ powiadajacych srodkowemu polozeniu drazków po¬ zyskiwanej tarcicy pozadanej grubosci, jak to wi¬ dac na przekroju T w punktach D cieciw (fig. 1).Proponowany system równoleglego drazkowania klód tartacznych jest mniej oszczedny w czasie wiercenia otworów oraz ilosci potrzebnych do za¬ lozenia wewnatrz zabezpieczanego surowca draz¬ ków bukowych niz system zakladania drazków w klodach sklejkarskich, jak to widac z porów¬ nania przekrojów poprzecznych Tf i 5' (fig. 1) zabezpieczonych klód sklejkowych i tartacznych.-System równoleglego drazkowania klód tartacz¬ nych chroni nie tylko surowiec podstawowy przed powstaniem pekniec promieniowo rdzeniowych a (fig. 1 —T'), ale stanowi jednoczesnie zabieg za¬ bezpieczajacy tarcice_Tr i K figi 1 (zarówno przed pekaniem podczas dosuszania w niekorzystnych warunkach, jak i przed spaczeniem sie i wichrowa- toscia prawidlowych ksztaltów poszczególnych pla¬ szczyzn po zalozeniu kolków zelbetonowych Z(fig. 1).Aktywnosc biologicznych naprezen wlókien swie¬ zego drewna maleje stopniowo w czasie natural¬ nego przesychania drewna okraglego lub dosusza¬ nia róznych sortymentów tarcicy na skutek powol¬ nego uchodzenia wody wolnej dopóki wilgotnosc w drewnie nie zblizy sie do stanu wody w ilosci okolo 30%- Dluzyce i klody bukowe jako wielkie bryly drewna lezac nawet przez okres calego roku na wolnym powietrzu, nigdy nie osiagaja wilgo¬ tnosci ponizej 30%» a tym samym wlókna drzewa sa zawsze w stanie mniejszej lub wiekszej aktyw¬ nosci naprezen biologicznych, zdolnych wywolac grozne pekniecia promieniowo-rdzeniowe, siegajace daleko w glab surowca przemyslowego, dyskwali¬ fikujac tym samym pelna jego uzytecznosc na sku¬ tek koniecznosci odcinania spekanych czesci nie¬ kiedy na glebokosc 2 i wiecej metra biezacego.Wiercenie otworów przeprowadza sie przy po¬ mocy elektrycznej wiertarki stojakowej np. radziec¬ kiej typu 1-27 Fabryki Wyborg lub czeskiej Kovo z wiertlem typu „Irvin" srednicy 26 mm ustawio¬ nej na specjalnie skonstruowanym stoliku metalo¬ wym (fig. 2), poniewaz wiertarki tego typu sa przy¬ stosowane do wiercenia otworów w elementach plaskich a nie w okraglym surowcu drzewnym.Wystajace nad poziomem stolu -listewki a (fig. 2) - 2 -sluza do przytrzymywania plaskiej stopy wiertarki podczas przesuwania jej do odpowiedniego punk¬ tu, w którym ma nastapic wiercenie otworu na wylot w zabezpieczonym surowcu. Rozsuwcny stól posiada zebata szczeke ruchoma C (fig. 2), która z jednej strony obejmuje okragly surowiec oraz stala szczeke b (fig. 2) obejmujaca drewno w czasie przymocowywania pomocniczego przyrzadu za po¬ moca sruby o plaskim gwincie d (fig. 2) Poza lym stól ten moze posiadac wyskalowana suwnice a' (fig. 2) w celu dokladnego rozmieszczenia równo¬ leglych otworów w klodzie tartacznej, zaleznie od grubosci pozyskiwanej tarcicy. Sprawniej mozna wyznaczac miejsca wywiercania otworów w klo¬ dach tartacznych za pomoca metalowej klupy, od¬ mierzajac symetrycznie od kierunku osi biologicz¬ nej miejsca rozstawienia pil zadysponowanego sprzegu.Manipulacja klód sklejkowych na wyrzynki oraz dluzyc tartacznych na klody przeprowadzona na skladnicach kolejowych lub przemyslowych, odby¬ wa sie bez poslugiwania sie sciagaczem stalowo- linowym, gdyz sciagacz stosuje sie jedynie w cza¬ sie scinki drzew. PL

Claims (1)

Zastrzezenia patentowe 1. Sposób zabezpieczania przemyslowego drewna lisciastego przeciw peknieciom rdzeniowym, znamienny tym, ze zaklada sie wewnatrz okra¬ glego surowca odpowiedni system gladkich drazków bukowych z suchego drewna. 2. Sposób wedlug zastrz 1, znamienny tym, ze dla klód i wyrzynków sklejarskich stosuje sie sys¬ tem drazków obwodowo zamknietych w grani¬ cach centralnej • strefy falszywej twardzieli a dla klód tartacznych system równoleglego drazkowania, wzdluz calego przekroju. 3. Odmiana wedlug zastrz. 1 i 2, znamienna tym, ze w przypadku dosuszania tarcicy na wolnym powietrzu lub w suszarni w niekorzystnych warunkach w klodach tartacznych nawierca sie dodatkowe otwory obok zalozonych drazków drewnianych, w które po wyjsciu tarcicy spod traka osadza sie zelbetonowe kolki, zabezpie¬ czajace grube elementy nawierzchni kolejowej z drewna bukowego przed pekaniem. 4. Urzadzenie wedlug zastrz. 1— 3, znamienne tym, ze przy wierceniu otworów wiertarka elektry¬ czna w okraglych materialach drzewnych stosuje sie metalowy stól suwnicowy z zebaty¬ mi szczekami, przytrzymujacymi jednoczesnie surowiec i wbudowana stojakowa wiertarke w pozycji nieruchomej w czasie wiercenia otworów. Franciszek Ryszard BikartIo opisu petentoutego nr 37T58 Ark. 1 O. D. Dv Z 5 Fig.

1.Do opisu patentowego nr 37758 Ark. 2 Fi9.z\ PL