Wynalazek dotyczy urzadzen do przesuwania zadrukowywanych pasków papieru w maszy¬ nach do dodawania i maszynach o konstrukcji podobnej, zwlaszcza takich urzadzen do przesu¬ wania papieru, które normalnie przesuwaja wa¬ lek o jeden, dwa lub wiecej skoków (wierszy) zaleznie od nastawienia recznie uruchamianej dzwigni odstepów wierszowych, a ponadto sa¬ moczynnie zmieniaja przesuw jednowierszowy w dwu lub wiecej wierszowy, gdy zostaja nacis¬ niete okreslone klawisze (zwykle klawisze wy¬ prowadzania sumy ogólnej i sumy posredniej).Dzieki temu rózne liczby lub girupy liczb sa od¬ dzielane jednym lub 'wiecej dodatkowymi odste¬ pami wierszowymi, co zwieksza znacznie przej¬ rzystosc przy rachowaniu.Dotychczas znane urzadzenia tego rodzaju pracuja zwykle na tej zasadzie, ze jeden i ten sam przesuwac* przesuwa w jednym zabiegu roboczym kolo posuwowe* nieruchomo polaczone z walkiem, o jeden, dwa lub wiecej wierszy.Zasada ta powoduje jednak przy przesuwie dwu- lub wiecej wierszowym te niedogodnosc ze szybkosc posuwu walka, zwlaszcza w szybko¬ bieznych maszynach elektrycznych z duzymi walkami, staje sie tak wielka, ze zachodzi nie¬ bezpieczenstwo, iz walek wskutek swej bezwlad¬ nosci przesunie sie za daleko (przeskoczy), tak ze przesuw stanie sie nieregularny.Urzadzenie wedlug wynalazku usuwa niebez¬ pieczenstwo nieregularnego przesuwu przy szyb¬ ko obracajacych sie walkach i znamienne jest zasadniczo tym, ze posiada dwa rózne przesu- wacze, które przy przesuwie dwu lub wiecej wierszowym powoduja przesuw walka w dwócjft odrebnych zabiegach roboczych, przy czym jedgn z tych przesuwaczy przy przesuwie jednowiej szowym jest utrzymywany w polozeniu nieczyn¬ nym, podczas gdy drugi przesuwacz uskutecznia przesuw walka o jeden wiersz zarówno przyprzesuwie jednowierszowym, jak i przy przesu¬ wie dwuwierszowym.W ten Gposbb wdekszy- przejuw odbywa £lie w dwóch oddlzieflttiych zalbdegaich roboczych, wsku¬ tek czego maksymalna szybkosc obrotowa walka nie wzrasta tak dalece, by powodowac nieregu- larnosc przesuwu. Ponadto przesuw papieru za pomoca urzadzenia wedlug wynalazku odbywa sie ciszej, niz w przypadku gdy jest on usku¬ teczniany w jednym zabiegu roboczym. Ponie¬ waz ruchy narzadów przesuwajacych staja sie nieznaczne, urzadzenie wymaga poza tym mniej przestrzeni niz znane urzadzenia do przesuwu dwu lub wiecej wierszowego.Na rysunku uwidoczniono szczególnie korzy¬ stna postac wykonania przedmiotu wynalazku, przy czym fig. 1 przedstawia perspektywiczny widok urzadzenia z poszczególnymi czesciami, osiowo rozsunietymi dla wiekszej przejrzystosci, przy czym czesci skladowe sa przedstawione w polozeniu, jakie zajmuja, gdy maszyna jest recz¬ nie nastawiona na posuw dwuwierszowy, fig. 2 przedstawia-widok jak na fig. l z tym jednak, ze poszczególne czesci urzadzenia sa przedsta¬ wione w polozeniu, jakie zajmuja, gdy maszyna zostala nastawiona na posuw jednowierszowy, a fig. 3 przedstawia te same czesci przy nasta¬ wieniu maszyny na posuw jednowierszowy, przy czym czesci te sa przedstawione w polozeniu, jakie zajmuja przy wyprowadzaniu siimy, przy którym odbywa sie dodatkowy posuw.Walek 1 do papieru jest nieruchomo polaczo¬ ny z walem ?, osadzonym w nie uwidocznionych na rysunku scianach czolowych maszyny. Z wa¬ lem 2 jest poza tym nieruchomo polaczone kolo 3, przerzucania wiersza, uruchamiane za pomoca dwóch przesuwaczy 4 i 5. Przesuwacz 4 przesuwa kolo 3 o jeden skok (wiersz) przy kaz¬ dym ruchu maszyny, niezaleznie od nastawienia dzwigni 6 odstepu wierszy, przy czym przesu¬ wacz 4 jest napedzany w zwykly sposób przez glówny wal maszyny za posrednictwem odpowie¬ dniego urzadzenia do przenoszenia ruchu.Przesuwacz 5 jest obrotowo osadzony na wale 7, nieruchomo polaczonym z dzwignia posuwo¬ wa 8, osadzona obrotowo na wale 2 walka 1.Przesuwacz 5 jest ponadto nieruchomo polaczo¬ ny ze sworzniem 9, pozostajacym pod dzialaniem sprezyny JO. Sprezyna 10 swym drugim koncem jest jH^ijiocowana do sworznia 11, umieszczo¬ nego na tarczy kciukowej 12, i dociska sworzen 9 do krawedzi tarczy kciukowej 12. Tarcza kciu¬ kowa 12 j^st obrotowo osadzona za pomoca oski 13 w nie uwidocznionej na rysunku scianie czo¬ lowej wózka.Dzwignia posuwowa 8 jest zaopatrzona w wy¬ ciecie 14, wskutek czego sworzer 9. posiada pew¬ na swobode ruchu. Dzwignia 8 jest ponadto za¬ opatrzona w nieruchomy sworzen 15, na którym jest osadzony obrotowo krazek 16. Zewnetrzny koniec sworznia 15 pozostaje pod dzialaniem sprezyny 17, polaczonej swym drugim koncem ze sworzniem 1S, umieszczonym na tarczy kciu¬ kowej 12. Sprezyna 17 dazy wiec do przycia¬ gniecia dzwigni 8 w takie polozenie, w którym sworzen 9 przylega do krawedzi wyciecia 14, przy czym sworzen 9 jest naciskany w prawo przez krawedz tarczy kciukowej 12, wskutek cze¬ go przesuwacz 5 nie zazebia sie z kolem posu¬ wowym 3 (fig. 1 i 2).Dzwignia 6 odstepów wierszowych posiada nieruchomy sworzen 29, wchodzacy^to-' wyciecia krzywkowego 20 w tarczy 12, przy czym wycie¬ cie 20 posiada dwa gniazda spoczynkowe 21 i 22 dla sworznia19. '" Tarcza kciukowa 12 jest ponadto zaopatrzona w osadzony obrotowo krazek 23, uruchamiany przy wyprowadzaniu sumy za pomoca narzadu uruchamiajacego 24, uruchamianego przy nacis¬ nieciu odpowiedniego klawisza.Krazek 16 jest uruchamiany za pomoca na¬ rzadu 25, który uruchamia go przy kazdym su¬ wie maszyny, niezaleznie od sposobu nastawie¬ nia przesuwu wierszy i od tego jaki klawisz zostal nacisniety.Wyzej opisane urzadzenie dziala w sposób ni¬ zej opisany. W przypadku, gdy maszyna zostala nastawiona za pomoca dzwigni G na przesuw jednowierszowy, poszczególne elementy przybie¬ raja polozenie, uwidocznione na fig. 2. Sworzen 19 dzwigni odstepów wierszowych 6 znajduje sie wówczas w gniezdzie 22 wyciecia 20 tarczy kciu¬ kowej 12, a przy ruchu maszyny narzad 25 prze¬ suwa sie ku górze i uruchamia krazek 16, a tym samym równiez i sworzen 15 oraz dzwignie 8, która zostaje wychylona w kierunku przeciw¬ nym do ruchu wskazówek zegara i pociaga przy tym za soba sworzen 7 i osadzony na nim prze¬ suwacz 5-. Przy wychylaniu przesuwacza 5 swo¬ rzen 9 przylega jeszcze ciagle do krawedzi tar¬ czy 12. Zabezpiecza to przesuwacz 5 od zazebie¬ nia sie z kolem 3.Przesuw uskutecznia sie w tym przypadku je¬ dynie za pomoca przesuwacza 4, który jak to wyzej zazmiaozoaio .wykonuje przesuw przy kaz¬ dym suwie maszyny.W przypadku gdy maszyna jest nastawiona na przesuw dwuwierszowy, wówczas (fig. 1) dzwignia odstepów wierszowych 6 zostala recz¬ nie przesunieta w swe drugie polozenie, przy — 2 -czym sworzen 19 tej dzwigni znajduje sie w ctru- . gim gniezdzie 21 wyciecia 20 tarczy kciukowej 12. Przy ruchu maszyny narzad 25 przesuwa sie ku górze uruchamiajac krazek 16, a tym samym równiez i sworzen 15 oraz dzwignie 8, która zo¬ staje wychylona w kierunku przeciwnym do ru¬ chu wskazówek zegara, zabierajac przy tym . sworzen 7 i osadzony na nim przesuwacz 5.Przy wychylaniu przesuwacza 5 sprezyna 10 po¬ ciaga sworzen 9 w kierunku sworznia 11, a po¬ niewaz tarcza kciukowa 12 zostaje przy tym nieco wychylona, wysunieta czesc krawedzi tej tarczy nie przytrzymuje juz sworznia 9, który zostaje tak daleko przesuniety, ze przesuwacz .5 zazebia sie z kolem 3. Przy dalszym przesuwa¬ niu narzadu 25 ku górze, przesuwacz 5, zazebio¬ ny z kolem 3, zostaje przesuniety dalej, tak ze kolo 3 zostaje obrócone o jeden skok (wiersz).Przy tym samym suwie maszyny, przesuwacz 4 zostaje jak poprzednio przesuniety o jeden wiersz, przy czym to przesuniecie moze byc uskutecznione przed lub po przesuwie przesu¬ wacza 5. Przesuw uskuteczniony przez przesu¬ wacz 4 musi oczywiscie nastapic po wj^drukowa- niu liczby. W pewnych przypadkach pozadane jest, by przesuw za pomoca przesuwacza 5 od¬ bywal sie przed drukiem, przy czym otrzymuje sie wówczas uklad druku jak w maszynach z obowiazkowym posrednim przesuwem przed suma ogólna i suma do przeniesienia, tzn. ze otrzymuje sie najpierw poszczególne pozycje, nastepnie dodatkowy odstep wierszowy, a wresz - cie sume. Przy recznie nastawionym przesuwie dwuwierszowym otrzymuje sie podwójny odstep wierszowy w len sposób, ze po wydrukowaniu pozycji przesuwacz 4 przesuwa kolo 3 o jeden skok, a w nastepnym suwie maszyny przesuwacz ó przesuwa to kolo o jeden skok przed druko¬ waniem nastepnej pozycji.W przypadku gdy maszyna jest nastawiona na przesuw jednowierszowy i naciska sie kla¬ wisz sumowania, czesci urzadzenia przybieraja polozenie, uwidocznione na fig. 3. Przy ruchu maszyny wyzwala sie w tym przypadku ruch narzadu 24, który zostaje wychylony ku górze i uruchamia krazek 23, a tym samym i tarcze kciukowa 12, która zostaje wychylona do tego samego polozenia, jak przy nastawieniu na prze¬ suw dwuwierszonwy. Przesuw odbywa sie wów¬ czas w dwóch skokach w sposób wyzej opisany.Po uskutecznionym przesuwie narzad 24 powra¬ ca do swego polozenia wyjsciowego, przy czym równiez i tarcza kciukowa 12 powraca do nor¬ malnego polozenia, w którym znajduje sie przy nastawieniu na przesuw jednowierszowy. . PL