Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie, ma¬ jace na celu utrzymywanie okreslonego stanu wody w kotlach parowych. Znany jest sposób pobierania czynnika w miejscu kotla, odpowia¬ dajacemu normalnemu poziomowi wody w kotle celem dostarczenia go do pompy odsrodkowej.W zaleznosci od tego czy czynnik zostal dostar¬ czony do pompy odsrodkowej w stanie cieklym czy jako para, powstaje w przewodzie tlocza¬ cym pompy rózne cisnienie, uzywane do stero¬ wania zaworu regulujacego zasilanie kotla. Uzy¬ ty do tego celu czynnik wraca nastepnie z po¬ wrotem do kotla. Takie urzadzenie regulujace poziom wody w kotle wystarcza tylko wtedy, gdy pompa odsrodkowa pracuje przy stalych obrotach, przy obrotach bowiem wiekszych w przypadku tloczenia pary bedzie istniec w prze¬ wodach tloczacych cisnienie równe lub wyzsze, niz przy tloczeniu wody przy mniejszych obro¬ tach. Wtedy oczywiscie sterowanie zaworu zasi¬ lajacego, utrzymujacego samoczynnie staly po¬ ziom wody w kotle, jest niemozliwe. Wynalazek usuwa te wade.W celu utrzymywania okreslonego stanu wo¬ dy w kotle, czynnik pracujacy pobiera sie w pewnym okreslonym miejscu kotla, a nastep¬ nie spreza sie go w zamknietej komorze. Wy¬ tworzone cisnienie pary lub cieczy sluzy do re¬ gulacji doplywu wody zasilajacej, np. do stero¬ wania zaworu regulujacego. Regulacje taka da sie przeprowadzic przy kazdej ilosci obrotów i jest ona szczególnie korzystna, jesli w kotle parowym wystepuja wahania cisnien, albo gdy pompa zasilajaca, pracujaca bez wlasnego nape- .du, sprzezona jest bezposrednio z maszyna pa¬ rowa.Rysunek przedstawia urzadzenie wedlug wy¬ nalazku, przy czym fig. 1 przedstawia przekrój pompy tlokowej, polaczonej z pompa sterujaca, fig. 2 — podobny przekrój odmiany urzadzenia, fig. 3 — schemat ukladu przewodów, laczacych urzadzenie z kotlem parowym, fig. 4 — przekrój innej odmiany urzadzenia.Zwykla pompa tlokowa zasilajaca 1 jest po¬ laczona z pompa sterujaca 2. Korpus cylindra 3pompy zasilajacej 1 stanowi jedna calosc z kor¬ pusem cylindra 4 pompy sterujacej 2. Tlok 5 s..t poihpy nasilajacej ma .^sa^e Aktora sluzy ja- / Jka tlok pompy %r [Pompa zasilajaca posiada za¬ wór wlotowy 7 f wyfotTowy 8, a pompa steruja¬ ca 2 posiada zawór wlotowy 9 a wylotowy 20.W dalszych przewodach 11 pompy zasilajacej 1 umieszczony jest zawór regulujacy 12, który, w razie potrzeby, zawraca czesc pompowanej cieczy do zbiornika zapasowego. Zawór 12 otwierany jest tloczkiem 14, który przytrzymy¬ wany jest sprezyna 13. Pompa sterujaca 2 po¬ laczona jest, za pomoca przewodu 15 z zaworem regulujacym 12. Fig. 3 pokazuje, ze przewody zasysajace 32 i 33 pompy sterujacej 2 prowadza do kotla parowego 31, przy czym przewód zasy¬ sajacy znajduje sie w miejscu odpowiadajacym ^normalnemu poziomowi wody 34 w kotle 31.Sposób dzialania opisanego urzadzenia jest, nastepujacy. Tlok 5 posuwa sie w kierunku strzalki az do polozenia oznaczonego na rysun¬ ku linia przerywana i zasysa ze zbiornika 28 wode. Zawór wlotowy 7 jest wtedy otwarty, a wylotowy 8 zamkniety. Wraz z tlokiem 5 po¬ rusza sie tlok 6 pompy sterujacej 2 i zasysa z kotla 31 czynnik, którym moze byc woda lub para. iPrzy ruchu powrotnym tloka zamyka sie zawór wlotowy 7 a otwiera sie wylotowy 8 i za¬ ssana woda jest wypompowywana do kotla 31, w tym samym czasie pompa sterujaca kieruje czesc zassanego czynnika przewodem 33 do kotla 31, do czasu az tlok 6 zamknie zawór wyloto¬ wy 10. Poczawszy od tego momentu w górnej przestrzeni 16 czynnik, który nie moze juz od¬ plynac, zaczyna byc sprezany. O ile pompa ste¬ rujaca zassala z kotla 31 wode, to woda wobec swej niescisliwosci zaczyna za posrednictwem przewodu 15 dzialac na tloczek 14 zaworu regu¬ lujacego 12 i sciskac sprezyne 13. Otwierajacy sie wówczas zawór 17 umozliwia powrót wody przewodem 18 do zbiornika 28. Poniewaz w pewnych warunkach brak jest zaworu zwrot¬ nego miedzy kotlem 31 a zaworem sterujacym 12, moze z kotla 31 odplynac do zbiornika 28 woda w takich ilosciach, jakie przepusci zawór 17. Jesli poziom wody w kotle 31 lezy ponizej normalnego, to pompa sterujaca zassie pare i po zamknieciu zaworu wylotowego 10 sprezy ja tlo¬ kiem 6. Wystepujacy wzrost cisnienia nie wy¬ starczy do pokonania nacisku sprezyny 13 i za¬ wór 17 nie otworzy sie; zassana ze zbiornika 28 woda zasilajaca bedzie bez reszty przepompo¬ wana do kotla 31. W ten sposób wykorzystujac rózna scisliwosc wody i pary w przestrzeni zamknietej 16 uzyskuje sie w przyblizeniu sta¬ ly poziom wody.Zaznaczyc nalezy, ze pompa 1 niezaleznie od zassanego pompa 2 czynnika za kazdym razem oddaje jednakowa ilosc wody do kotla 31 i do¬ piero kiedy tlok 6 zamknie zawór wylotowy 10 reszta wody zasilajacej jest odprowadzana, w za¬ leznosci od poziomu wody w kotle 31, do zbior¬ nika 28 badz do kotla 31. Stala ilosc dostarczo¬ nej wody jest zalezna od dlugosci drogi, która ma odbyc tlok 6 az do zamkniecia zaworu 10.Sruba 19 sluzy do odpowiedniego nastawiania nacisku sprezyny zaworu 17, sruba zas nastaw- cza 35 do ograniczania stopnia otwarcia zaworu 17. Byloby celowe regulowac równiez pojem¬ nosc przestrzeni 16, np. za pomoca sruby.'Nalezy podkreslic, ze pompa sterujaca moze byc oddzielona od pompy zasilajacej, przez co uzyskac mozna duza swobode w dozowaniu dostarczanej stalej ilosci wody, jesli przyspieszy sie skoki tloka pompy sterujacej. Inny przyklad rozwiazania zagadnienia utrzymywania stalego poziomu wody w kotle parowym przedstawia fig. 2. Rózni sie ono od poprzedniego glównie tym, ze zawór regulujacy wbudowany jest bez¬ posrednio w tlok pompy zasilajacej. W tym celu tlok 5 posiada wydrazenia 20 i 21, w których osadzony jest tlok 6 pompy sterujacej. Dno 22 tloka 5 jest uksztaltowane w postaci zaworu 23.Uszczelniacz 24 zaworu w postaci pierscieniowej nasadki umocowany jest na tloku 6 i dociskany sprezyna 25. Przez kanal 26 i przewód 27 wy¬ drazenie 20 jest polaczone z przewodem ssacym pompy zasilajacej. [Pompa sterujaca, która z pom¬ pa zasilajaca tworzy jedna calosc, zbudowana jest w ten sam sposób, jak w przypadku po¬ przednim. Sposób dzialania urzadzenia w tym przypadku jest ponizej podany. Po ssaniu przez zawór 9 wody i zamknieciu tlokiem 6 zaworu wylotowego 10 cisnienie w przestrzeni 16 przy dalszym ruchu tloka 6 do góry wzrasta, powo¬ dujac otwarcie zaworu 23 wskutek wzglednego ruchu tloków 5 i 6, Reszta zassanej przez za¬ wór 7 wody odplywa przez wydrazenie 20 i prze¬ wód 27 do zbiornika 28. Jesli z kotla zassala pompa sterujaca pare, to wobec nieznacznego wzrostu cisnienia w komorze 16 nacisk sprezy¬ ny 25 wystarczy do utrzymywania zaworu 23 w stanie zamknietym i pelna ilosc wody zosta¬ nie tlokiem 5 przepompowana do kotla parowe¬ go. Wedlug schematu na fig. 3 pompa zasilaja¬ ca 1 ssie ze zbiornika 28 przewodem 29 wode i wtlacza ja. przez zawór sterujacy 12 i przewód 30 calkowicie lub czesciowo do kotla parowego 31, zaleznie od tego, czy pompa sterujaca zassa¬ la wode czy pare. Cisnienie zamknietej prze¬ strzeni 16 jest przenoszone przez przewód 15 na zawór sterujacy 12. Przewód ssacy 32 pompy — 2 —{ sterujacej 2 umieszczony jest na poziomie wody kotla parowego 31. Przy nizszym stanie wody pompa sterujaca zasysa pare, a przy wyzszym wode. Wedlug odmiany przedstawionej na fig. 4 obok zwyklej pompy sterujacej jest przewidzia¬ na jeszcze jedna podobna pompa. Tlok 5 pompy zasilajacej ma dwa trzpienie, z których jeden sluzy jako tlok 6, a drugi jako taki sam tlok 35 drugiej pompy. Cisnienie wytworzone za pomo¬ ca tych pomp sluzy do regulacji zaworu zasila¬ jacego 37. Pompa sterujaca 2 zasysa w zalez¬ nosci od poziomu wody w kotle wode lub pare, podczas gdy druga pompa 36 niezaleznie od sta¬ nu wody zasysa stale albo wode albo pare.W przedstawionym przykladzie przyjeto, ze pompa 36 polaczona jest z przestrzenia wodna zbiornika. Sposób dzialania jest nastepuj-acy: jesli obydwie pompy przez zawory wlotowe 9 i 38 zasysaja wode, co moze miec miejsce przy zbyt wysokim stanie wody w zbiorniku, to zo¬ staje ona przy ruchu tloków 6 i 35 wyparta do góry z komór 16 i 39 i przechodzi przewodami 41 i 42 do cylindra 40 zaworu.regulujacego 37.Przewód 41 umieszczony jest powyzej obciazo¬ nego sprezyna tloka 43, a przewód 42 ponizej obciazonego sprezyna tloka 44 w cylindrze 40.Obydwa tloki 43 i 44 dzialaja w przeciwnym kie¬ runku na zwiazany z zaworem 37 talerzyk 45.Gdy obydwie pompy zasysaja wode, to cisnie¬ nie jest równe i zawór 37 pozostaje w spokoju.Kiedy jednak pompa sterujaca 2 zassie pare, to w niej wytworzy sie cisnienie mniejsze, niz w pompie 36, która stale otrzymuje wode. Z te¬ go powodu otwiera sie zawór 37 i pompa zasila¬ jaca dostarcza do kotla 31 wode do czasu, az otworza sie zawory wylotowe 46 i 47 i przewo¬ dami 48 i 49, prowadzacymi do kotla 31, naste¬ puje wyrównanie cisnien. Przewód 48 konczy sie dokladnie tak samo jak przewód ssacy pom¬ py sterujacej 2 na wysokosci" zadanego poziomu wody, podczas gdy przewód 49, podobnie jak przewód ssacy pompy 36, prowadzi do przestrze¬ ni wodnej zbiornika. Przy zamknietym zawo¬ rze 37 dostarczona przez obciazony sprezyna za¬ wór 50 woda odprowadzona jest z powrotem do zbiornika 28 wody zasilajacej. Nalezy zwrócic uwage, ze wykonanie powyzszego urzadzenia opierac sie moze nie tylko na zaworze regulu¬ jacym 12, lecz mozliwe jest ograniczenie podnie¬ sienia sie tloka pompy zasilajacej w przestrze¬ ni zamknietej 16 bezposrednio przez cisnienie, np. gdy korbowód tloka 5 pompy zasilajacej po¬ laczony jest z tlokiem 5 elastycznie; podczas obecnosci wody w przestrzeni zamknietej 16 tlok pompy zasilajacej ulegnie samoczynnemu za¬ trzymaniu sie.Opisane urzadzenia nadaja sie szczególnie do kotlów uzywanych w pojazdach, przy których dotychczasowe urzadzenia zasilajace zawodzily lub byly zbyt kosztowne.I PL