Warszawa, dnia 7 pazdziernika 1953 r.POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 35403 KI. 21 c, 26 Zaklady Przemyslu Azotowego „Chorzów"*) (Chorzów, Polska) Elektryczny lacznik z gniazdkiem wtyczkowym Udzielo/no patentu z moca od dnia 19 grudnia 1951 r.Wynalazek dotyczy elektrycznego lacznika z gniazdkiem wtyczkowym dla natezen pradu powyzej 25A. Znane laczniki i gniazdka wtycz¬ kowe stanowia oddzielne przyrzady, z których kazdy posiada zespól narzadów wewnetrznych niezaleznie od tego, czy przyrzady te pracuja samodzielnie, czy tez sa ze soba zlaczone dla wspólnej pracy np. przez zesrubowanie skrzy¬ nek, stanowiacych obudowe poszczególnych przyrzadów.Istota wynalazku polega na polaczeniu lacznika i gniazdka wtyczkowego w jeden przyrzad, po¬ siadajacy wspólne narzady wewnetrzne. Wspom¬ niane narzady wewnetrzne sa w zasadzie narza¬ dami zwyklego lacznika, a dzieki zastosowaniu wynalazku sluza równoczesnie jako narzady gniazdka. Lacznik z gniazdkiem wtyczkowym wedlug wynalazku jest równie prosty jak znany lacznik bez gniazdka i zawiera prawie wylacznie te same narzady wewnetrzne. Okolicznosc ta *) Wlasciciel patentu oswiadczyl, ze wynalazca jest Eugeniusz Klein w Bangowie. umozliwia bardzo latwa i tania przeróbke lacz¬ nika zwyklego na lacznik z gniazdkiem wedlug wynalazku. Niezaleznie od wspomnianych ko¬ rzysci lacznik z gniazdkiem wedlug wynalazku przewyzsza znane gniazdka wityczkowe pod wzgledem sily docisku styków wtyczki do sty¬ ków gniazdka. W znanych gniazdkach docisk ten wywieraja sprezyny, odginane przy wpro¬ wadzeniu wtyczki, w laczniku zas wedlug wyna¬ lazku dla wywarcia podobnego docisku wykorzy¬ stane sa silne sprezyny lacznika.Na rysunku fig. 1 przedstawia schematycznie znany lacznik w przekroju poprzecznym, fig. 2 — lacznik z gniazdkiem wtyczkowym wedlug (wy¬ nalazku z zalaczona wtyczka, a fig. 3 — znana wtyczke.Dzialanie znanego lacznika (fig. 1) polega na zwieraniu nieruchomych styków 1, 2 za pomoca styku ruchomego 3, dociskanego sprezyna 4 w przypadku obrotu ramienia 5 lacznika o 90°.Liczba nieruchomych styków 1, 2 i stykowi ru¬ chomych 3 podobnie jak liczba sprezyn 4 odpo¬ wiada liczbie faz doprowadzanego pradu. Stykih2 stanowiace ptak** plytki, saepattzone w im- by, do których zamocowuje sie pfzewodnck, do- pcowadtajacy prad, spoczywaja «na slupkach izolacyjnych. Styki ruchome 3 sa zamocowane w uchwytach 10 z materialu izolacyjnego 1 po¬ laczone w Jeden sztywny uklad, na skutek czego poruszaja sie one równoczesnie.Wedlug wynalazku elektryczny lacznik z gniazdkiem wtyczkowym, przedstawiony na fig. 2, rózni sie od lacznika znanego, przedsta¬ wionego na fig. 1, glównie tymi, ze nieruchome styki 2 zostaly calkowicie usuniete, a na ich miejsce, w przypadku gdy wtyczka wstanie wprowadzona do gniazdka, wchodza poszczegól¬ ne kolki 6 wtyczki. Kolki 6 sa plaski* i posia¬ daja ten sam przekrój poprzeczny, co styki 1 znanego lacznika (fig. 1). Przy wprowadzaniu wtycriri do gniazdka koSti 6 przechodza przez otwory w plytce 7 z materialu izolacyjnego, która stanowi ich prowadnice, przy czym w kon¬ cowym pólcieniu wtyczki odcinki koncowe kol¬ ków 6 zajmuja na slupach izolacyjnych to samo polozenie, które iw znanym laczniku (fig. 1) zaj¬ muja nieruchome styki 2. Po wprowadzeniu wtyczki do gniazdka przekrecenie ramienia 5 lacznika w polozenie wlaczone powoduje pola¬ czenie nieruchomych styków 1 z odpowiednimi kolkami 6 wtyczki za pomoca ruchomego sty¬ ku 3. Wspomniane polaczenie Uzyskuje file pod dzialaniem sily rozprezajacej sprezyny 4 lacz¬ nika. Slupki izolacyjne 13 sa zaopatrzone w wglebienia, do których wchodza wystepy 12 kolków 6 wtyczki. W najprostszym rozwiazaniu, przedstawionym na fig. 2 kolki 6 sa zaopatrzone w nity. W przypadku gdy lacznik Jest wylaczony, wglebienia i wystepy 12 nie przeszkadzaja Pt*T wprowadzaniu lub wysuwani/u wtycztoL Nato¬ miast gdy lacznik jest zalaczony, kolki 0 sa przycisniete z duza sila do slupów 13, Od urte- mozldwoa wyciagniecie wtyczki.Narzady wewnetrzne lacznika wedlug Wyna¬ lazku spelniaja funkcje narzadów wewnetrznych gniazdka wtyczkowego, mianowicie zapewniaja dokladne polaczenie kolków. 0 wtyczki ze sty¬ kami gniazdka, a ponadto (uniemozliwiaja wpro¬ wadzenie lub wyjecie wtyczki, gdy gniazdko znajduje sie pod napieciem w razie wlaczenia lacznika. Dalsza korzysc polaczenia lacznika z gniazdkiem w jeden przyrzad wedlug wyna¬ lazku polega na umozliwieniu tak zwanego blo¬ kowania lacznika za pomoca ukladu, uwidocz¬ nionego na fig. 2. Uklad blokujacy uniemozliwia wlaczenie lacznika w przypadku gdy wtyczka nie zostala wprowadzona do gniazdka. Zapad¬ ka 8, których moze byc dwie lub wiecej, umie¬ szczona na fig. 8, obchwytuje sworzen 9, stano¬ wiacy jedno z usztywnien ukladu uchwytów 10 z materialu izolacyjnego. Gdy zapadka 8, znaj¬ dujaca sie pod dzialaniem sprezyny, nie uwi¬ docznionej na rysunku, np. nawinietej na jej os, opiera sie swym zagieciem na sworzniu 9, wla¬ czenie lacznika jest niemozliwe. Po wprowadze¬ niu wtyczki, umieszczony na niej wystep 11 lub odpowiednio uksztaltowana jej obudowa (wywie¬ raja nacisk na drugi koniec zapadki 8, która sie odchyla i zwalnia sworzen 9. Wówczas, obraca¬ jac ramieniem 5, mozna spowodowac wlaczenie lacznika.Lacznik z gniazdkiem iwedlug wynalazku moze byc zaopatrzony ponadto w zapadke 14, która zatrzaskuje sie, gdy wtyczka zostala prawidlo¬ wo wprowadzona do gniazdka. Zapadka ta, która wspóldziala z odpowiednim wystepem 17, umie¬ szczonym na obUdowiie wtyczki, jest narzadem znanych gniazdek wtyczkowych. Drugim zna¬ nym narzadem gniazdek wtyczkowych, w które moze byc zaopaitrzony wylacznik z gniazdkiem wtyczkowym, wedlug wynalazku, jest samoza¬ mykajace sie wieczko, umieszczone przy otwo¬ rze w obudowie wylacznika, przez który wpro¬ wadza sie wtyczke.Lacznik z gniazdkiem wtyczkowym wedlug wynalazku moze byc takze uzyty jako zwykly lacznik bez gniazdka wtyczkowego. W tym celu nalezy lacznik zaopatrzyc w odpowiednia liczbe rHeruChoiflyori styków 2, przez otwór zas, slu¬ zacy poprzednio do wprowadzania wtyczki, wprowadzic w znany sposób kabel lub przewody doprowadzajace prad. Przy tym nalezy równiez usunac zapadke blokujaca 8 lub unieruchomic ja w pozycji odsunietej. Po wprowadzeniu wtycuki do gnfoadfca wedlug wynalazku, wtyczka zostaje uziemiona przez polaczenie z uziemiona obudowa gtiawifra w dowolny znany Eposób.Ssoaoegótati* wygodny sposób uziemienia wtyczki polega na zaopatreendu jej w plytke mosiezna 16, a obudowy gniarriko w sprezyne 15, która wy¬ wiera nacisk na te plyte^ zapewniajac uziemienie Wtyczki. PL