Wynalazek dotyczy walków naciskowych wy¬ ciagarki z lozyskami tocznymi do maszyn prze¬ dzalniczych.Takie walki naciskowe wyciagarki posiadaja umieszczone z lewej 1 prawej strony lozyska toczne dla tulejek zaopatrzonych w okladzine z sukna i skóry, kauczuku lub materialu po¬ dobnego. Okladzina ta ulega zuzyciu. Przedza powoduje nierównosci na powierzchni okladziny i dlatego konieczne jest po krótszych lub dluz¬ szych okresach wygladzenie lub zmiana okla¬ dziny. Nastepnie lozyska toczne tulejek wyma¬ gaja dozoru. Dlatego tulejki zaopatrzone w okladzine trzeba zdejmowac z dolnych wal¬ ków i zakladac z powrotem na miejsce ich ulozyskowania. Winno to nastepowac bez wiek¬ szych trudnosci i to w ten sposób, aby nie ucierpialo na tym ograniczenie ustalajace tulej¬ ki na lozysku tocznym.Dlatego zaproponowano w tym celu wytocze¬ nie w srodku tulejki rowka, stanowdacego poosio¬ wy opór lozyska tocznego.Jesli podczas pracy jeden walek naciskowy jest w ruchu obrotowym, to przy tym rozwia¬ zaniu lozysko toczne drugiego walka nacisko¬ wego ustawia sie ukosnie i tulejka traci bardzo latwo swoje poosiowe ograniczenie ustalajace.Przesuwa sie ona wówczas w bok i okladzina zostaje w krótkim czasie uszkodzona. Przy usuwaniu cylindrów naciskowych z wyciagar¬ ki takie tulejki latwo wypadaja na podloge, co przysparza pracy obsludze, powoduje strate czasu oraz powazne zaklócenia w pracy.Wystepuje równiez znaczne zuzycie boczne pier¬ scieniowego rowka w tulejce jako skutek sto¬ sunkowo duzego luzu miedzy czescia lozyskowa tulejki i lozyskiem tocznym, tak ze po pewnym okresie pracy tulejke trzeba wymienic. Wyko¬ nanie takich tulejek jest drogie, poniewaz wy¬ magaja one dokladnej obróbki.W celu usuniecia wymienionych wad tulejka walka naciskowego jest zamocowana w mysl wynalazku na zewnetrznej powierzchni lozyska tocznego dzieki promieniowemu naciskowi, spo-wodowanemu elastycznoscia materialu walka naciskowego. W sposób korzystny nastepuje to wskutek elastycznosci i naprezenia okladziny, osadzonej na tulejce plaszczowej, jednak pro¬ mieniowy nacisk wywolany moze byc równiez przez elastyczne czesci tulejki plaszczowej, np. przez umieszczone na miej sprezynujace paski podluzne.Walki wedlug wynalazku przedstawiono, ty¬ tulem przykladu, na rysunku, przy czym fig. 1 przedstawia czesciowo w przekroju widok bocz¬ ny walka naciskowego, fig. 2 — przekrój po¬ przeczny walka, fig. 3 — przekrój podluzny od¬ miany walka naciskowego w stanie zmonto¬ wanym, a fig. 4 w czasie nasadzania walka na lozysko toczne, fig. 6 — przekrój poprzeczny wal¬ ka naciskowego wedlug fig. 4, fig. 5 zas — drugi przekrój tegoz walka tuz przy lewej stronie osadzonego w tulei lozyska tocznego z pominie¬ ciem okladziny, fig. 7 i 8 przedstawiaja prze¬ kroje podluzne innej odmiany walka nacisko¬ wego, fig. 9 ~ przekrój podluzny tulejki plasz¬ czowej i zamocowanie lozyska tocznego innej odmiany walka naciskowego, oraz fig. 10 przed¬ stawila iw przekroju podluznym dalsta odmien* walka naciskowego.Os 2 walków naciskowych 1 wedlug fig. 1 i 2 posiada na swoich koncach wpuszczone w nie czopy 3 lozysk tocznych 4, na które nasadzone sa tulejki plaszczowe 6 wtloczone w elastyczne okladziny 7. Lozysko toczne 4 osadzone jest na czopie 3 przechodzacym przez jego srodkowy otwór. Walek naciskowy 1 sklada sie z me¬ talowej, cienkosciennej tulejki plaszczowej 6, zaopatrzonej z jednej strony w scianke czolowa 6*. W czesci srodkowej tej tulejki 6 znajduja sie osiowe szczeliny 5, sama tulejka zad pokryta jest odpowiednia elastyczna okladzina 7. Sred¬ nica okladziny 7 jest mniejsza od zewnetrznej srednicy tulejki plaszczowej 6, wskutek czego wywiera ona promieniowy nacisk na tulejke 6 w kierunku strzalek na fig, 2. Sprezyste zeber¬ ka 8, rozmieszczone miedzy podluznymi szcze¬ linami 5 tulejki plaszczowej 6, sa wciskane do wewnatrz i dzieki temu zakleszczaja od ze¬ wnatrz lozyska toczne 4, Srednica wewnetrzna tulejki 6 w porównaniu ze srednica zewnetrzna lozyska tocznego 4 jest cokolwiek wieksza, na co wskazuje wyprostowany ksztalt zeberek 8, przed¬ stawionych na fig. 1. Na jednym koncu podluz¬ nych ezGzelftn 5 zagiete do srodtoa wystepy tworza osiowe oparcie dla zewnetrznego czola lozyska tocznego 4.Dla ochrony przed zanieczyszczeniem wolna przestrzen tulejki 6 jest zamknieta po stronie zwróconej do osi 2 za pomoca tarczy 10 sztyw¬ no zamocowanej na nieruchomej osi 2. Jezeli jako lozyska toczne 4 zastosowane beda jedno¬ rzedowe lozyska kulkowe, to wówczas wskutek luzu w lozysku kulkowym walki naciskowe 1 posiadaja odpowiednia swobode ruchu, co jest bardzo korzystne ze wzgledu na technike prze¬ dzalnicza, Przy drugim przykladzie wykonania walek (fig. 3—6) posiada na obwodzie tulejki 6 trzy odosobnione; przesuniete wzgledem siebie o 120°, osiowe szczeliny, w które wchodza nosy o ksztal¬ cie scietych stozków czlonów naciskowych 12; czlony naciskowe posiadaja u góry kolnierze 13 o wielkosci mogacej pokryc szczelinki 11, Pod wplywem promieniowego nacisku elastycznej okladziny 7 nosy czlonów naciskowych 12 zostaja wcisniete do wewnatrz ku jednej stronie lozyska tocznego 4 i tworza, jak to widac na fig. 3, poo¬ siowe oparcia, które przy wprowadzaniu lozyska do tulejki cofaja sie ze szczeliny. Jako oparcie z drugiej strony lozyska tocznego 4 sluza wystepy 14, mieszczace sie wewnatrz tulejki plaszczowej po przeciwleglej stronie lozyska.Pewna gietkosc walka naciskowego osiaga^ sie przez zastosowanie lozyska tocznego 4 z luzem, lub przy stosowaniu lozyska tocznego 4 bez luzu, przez powiekszenie luzu miedzy tulejka 6 i lozy¬ skiem tocznym 4.W trzecim przykladzie wykonania walka (fig. 7) w szczelinach tulejki plaszczowej 6 sa umieszczone lamelki 15, na jednym koncu 19 za¬ giete do wewnatrz, a blizej drugiego konca zao¬ patrzone w pólkoliste wygiecie (21). Utworzone w ten sposób na kazdej lamelce 15 dwa wyste¬ py sluza dla lozyska 4, przedstawionego linia przerywana, jako lewe lub prawe oparcie. Przy przesuwaniu lozysk 4 do wnetrza tulejki pra¬ wostronne koliste wygiecie lamelki naciskane jest przez zewnetrzna powierzchnie lozyska do góry, a po dojsciu do lewego oparcia i przesu¬ nieciu calej dlugosci lozyska, pod naciskiem elastycznej okladziny, koliste wygiecie lamelki powraca na swoje miejsce i sluzy jako prawe oparcie dla lozyska 4.W przykladzie wedlug fig. 8 tulejka 6 posia¬ da odpowiednie naciecia, w których znajduja sie jezyczki 16 w ksztalcie plaskich sprezyn, których swobodne konce zagiete sa pod prostym katem do wewnatrz haczykami. Przy nasu¬ waniu walka I na os 2 jezyczki 16 zostaja wci¬ sniete przejsciowo w okladzine 7 pod dziala¬ niem wybrzuszonej formy jednej polowy lozy¬ ska tocznego 4. Po nasunieciu zas walka naci¬ skowego swobodne konce jezyczków 1$ zagle¬ biaja sie w wytoczony rowek X8 lozyska tocz¬ nego 4 i w ten sposób zostaje lozysko 4 ustalone osiowo w swym polozeniu. — 2 —We wszystkich opisanych rodzajach walków naciskowych wyzyskuje sie naprezenie wzgled¬ nie elastycznosc okladziny 7 na tulejce 6. Jako material na okladzine 7 nadaja sie szczególnie sukno i skóra, korek, kauczuk oraz inne ma¬ terialy syntetyczne o podobnych wlasciwosciach.Jednak mozna równiez umocowac walek na¬ ciskowy na lozysku tocznym 4, korzystajac wy¬ lacznie z elastycznosci tulejki 6.W tym celu tulejka 6 wedlug fig. 9 posiada podluzne zeberka 20, które powstaja wskutek naciec na tulejce 6; naciecia te przechodza na obu koncach w gladka cylindryczna tulejke, Ze¬ berka 20 sa nieco lukowo wygiete do wewnatrz w swym przekroju podluznym. Urzadzenie jest tego rodzaju, ze zeberka 20 przy wtlaczaniu lozyska tocznego 4 pod wplywem sily nacisko¬ wej wzdluz osi lozyska zgniatane sa w obrebie granicy elastycznosci materialu tulejki tak, ze dopiero po zupelnym przesundecaiu walka naci¬ skowego powracaja znów do swojego pierwotne¬ go ksztaltu i tworza na jednej stronie lozyska 4 oparcia. Na drugiej zas stronie lozysko toczne 4 opiera sie o skierowane do wewnatrz wystepy 14 tulejki plaszczowej 6.W dalszym ciagu mozliwe jest, w sensie przy¬ kladu wedlug fig. 10, zakleszczenie w tulejce plaszczowej 6 lozyska tocznego 4 za pomoca elastycznosci jej materialu, dzialajacego na ze¬ wnetrzna powierzchnie lozyska tocznego 4.W tym celu wytlacza sie w materiale tulejki plaszczowej 6 w obrebie miejsca na lozysko tocz¬ ne 4 szereg obwodowych zagiec 22, które w prze¬ kroju pionowym wzdluz osi tulejki plaszczowej 6 przedstawiaja sie linia falista; wykonanie moze byc takze tego rodzaju, ze zagiecia 22 nie szereguja sie bezposrednio jedno za drugim, lecz moga byc równiez wytloczone od siebie oddzielnie. Srednica wewnetrzna tulejki pla¬ szczowej 6 (fig. 10)P mierzona na zagieciach 22, jest nieco mniejsza od srednicy zewnetrznej lo¬ zyska tocznego 4, tak ze zagiecia 22 w stanie nasadzenia tulejki plaszczowej 6 zaopatrzonej w okladzine 23 wywieraja odpowiednie dziala¬ nie zaciskowe na lozysko toczne 4. Jako poosio¬ we oparcie miedzy lozyskiem tocznym 4 i tu¬ lejka plaszczowa 6 sluzy kolnierz 24, umieszczo¬ ny na zewnetrznej powierzchni tocznej lozyska tocznego.W wykonaniach na fig. 9 i 10 nie jest wyma¬ gane stosowanie okladziny z materialu ela¬ stycznego.Walek naciskowy wedlug wynalazku wyróz¬ nia sie tym, ze jest latwy do wyjmowania przy czyszczeniu i jest osadzony bez zarzutu na lozy¬ sku tocznym, (wskutek czego nie wystepuja jakie¬ kolwiek przesuniecia walka naciskowego podczas pracy. Utrzymuje sie tez pewien pozadany, ze wzgledów techniki przedzalniczej, luz walka na¬ ciskowego w stosunku do osi 2. Szczególnie ko¬ rzystny jest fakt, ze unika sie wszelkiego tarcia poslizgowego miedzy czesciami nieruchomymi i obrotowymi. Calkowite zamkniecie lozyska tocznego od zewnatrz gwarantuje bezpieczen¬ stwo ruchu. Poniewaz przy tym smar lozyskowy nie wchodzi w stycznosc z elementami uszczel¬ niajacymi, nie osiada równiez kurz z przedziwa i miejsca uszczelnien pozostaja stale czyste. Nieco przedostajacego sie przez miejsca uszczelnien kurzu osadza sie w przestrzeni miedzy lozyskiem tocznym i uszczelnieniem bez szkody dla lozyska.Zgodnie z wynalazkiem rozwiazanie kon¬ strukcyjne walka naciskowego jest proste w wy¬ konaniu i tanie. Mozna przy tym stosowac walki naciskowe równie dobrze (w kazdym ra¬ zie bez znaczniejszej róznicy) zarówno w przy¬ padku, gdy os walka naciskowego przechodzi przez jego srodek, jak równiez w przypadku, gdy os na swoich koncach posiada walki na¬ ciskowe. PL