PL34606B1 - Sposób wytwarzania barwników jednoazowych oraz sposób barwienia za pomocq lych barwników - Google Patents

Sposób wytwarzania barwników jednoazowych oraz sposób barwienia za pomocq lych barwników Download PDF

Info

Publication number
PL34606B1
PL34606B1 PL34606A PL3460647A PL34606B1 PL 34606 B1 PL34606 B1 PL 34606B1 PL 34606 A PL34606 A PL 34606A PL 3460647 A PL3460647 A PL 3460647A PL 34606 B1 PL34606 B1 PL 34606B1
Authority
PL
Poland
Prior art keywords
dye
parts
group
dyes
benzoyl chloride
Prior art date
Application number
PL34606A
Other languages
English (en)
Filing date
Publication date
Application filed filed Critical
Publication of PL34606B1 publication Critical patent/PL34606B1/pl

Links

Description

Stwierdzono, ze otrzymuje sie cenne barwni¬ ki jednoazowe, jesli barwniki o,o'-dwuoksyjed- noazowe zawierajace jedna tylko grupe kwasu sulfonowego i co najmniej jednokrotnie reszte skladnika szeregu benzenowego lub naftaleno¬ wego, traktowac organicznymi srodkami acylu- jacymi, zawierajacymi tylko jedna grupe powo¬ dujaca acylowanie pochodzaca funkcjonalnie z grupy karboksylowej, a poza tym wolnymi od grup nadajacych rozpuszczalnosc i od grup da¬ jacych sie w nie przeprowadzac.Jako barwniki o,o'-dwuoksyjednoazowe, na¬ lezy rozumiec tego rodzaju barwniki jednoazo¬ we, które zawieraja ugrupowanie atomowe: Barwniki jednoazowe wykazanego powyzej rodzaju daja sie otrzymywac w sposób znany, jezeli np. zwiazek dwuazonowy o-aminooksy- OH I —C OH C- // C—N = N—C benzenu lub o-aminooksynaftalenu polaczyc ze skladnikiem sprzegania, sprzegajacym sie^w po¬ lozeniu orto wzgledem grupy OH i przy tym do¬ brac material wyjsciowy w ten sposób, iz jeden z obu skladników zawiera grupe sulfonowa. o-Aminooksy.naftaleny, dajace sie przeprowadzac w zwiazki dwuazonowe, moga zawierac dalsze podstawniki, np. wspomniana powyzej grupe sulfonowa, a ponadto równiez inne podstawni¬ ki, np. atomy chlorowca, jak brom, a zwlaszcza chlor, grupy nitrowe, alkoksylowe, alkyloarylo-sulfoamidowe iub grupy aikylowe. Jako przy¬ klady tego rodzaju o-aminooksyzwiazków, daja¬ cych sie przeprowadzac w zwiazki dwuazono- we, mozna wymienic miedzy innymi nastepuja¬ ce, zawierajace grupe sulfonowa, (które nalezy sprzegac z azoskladnikami pozbawionymi grup sulfonowych): kwas 2-amino-2-oksybenzeno-4- sulfonowy, kwas 4-metylo-2-amino-1-oksyben- zeno-5-sulfonowy, kwas 4-chloro-2-amino-2- oksybenzeno-6-sulfonowy, kwas 4-nitro-2-ami- no-2-oksybenzeno-6-sulfonowy, kwas 6-nitro- 2-aminO'-2-oksybenzeno-4-sulf onowy, kwas 5-ni- tro-2-amino-2-oksybenzeno-4- sulfonowy, kwas 2 -amino-2-oksynaf taleno-4-sulfonowy, kwas 2-amino-2-oksynaftaleno-4*-sulfonowy, kwas 6-nitro-2-,amino-2-oksynaftaleno - 4-sulfonowy; pozbawione grupy sulfonowej (które nalezy sprzegac z azoskladnikami, zawierajacymi gru¬ pe kwasu sulfonowego): 2-amino-2-oksyibenzen, 4-chloro-2-amino-2-oksybenzen, 4,6-dwuchloro- 2-amino-2-oksybenzen, 3,4,6-trójchloro-2-ami¬ no-2-oksybenzen, 6-nitro-4-metylo-2-amino-2- oksybenzen, 4-nitro-2-amino-1-oksybenzen, 5-ni- tro-2-amino-2-oksybenzen, 6-nitro-2-,amino-2- oksybenzen, 5 -nitro-4-chloro-2-amino-2-oksy- benzen, 6-nitro-2-amino-4-chloro-2-oksybenzen, 4- nitro-6-chloro-2-amino-2-oksybenzen, 4,6-dwu- nitro-2-amino-2-oksybenzen, dwuetyloamid kwa¬ su 2-amino-2-oksybenzeno-4-sulfonowego.Jako skladniki sprzegania, które moga slu¬ zyc do wytwarzania barwników o,o'-dwuoksy- jednoazowych zawierajacych jedna tylko grupe sulfonowa nadaja sie zarówno takie, które swa zdolnosc sprzegania zawdzieczaja grupie wodo¬ rotlenowej, jak równiez takie, które zawdziecza¬ ja swa zdolnosc sprzegania grupie metylenowej.Jako przyklady tego rodzaju skladników, moz¬ na wymienic sprzegajace sie w polozeniu orto wzgledem grupy wodorotlenowej oksybenzeny: 2-oksy-4-metylobenzen, 2-oksy-4-(fcrzeciorzedo- wy) amylobenzen, l-oksy-4-izobutylobenzen; sprzegajace sie w polozeniu orto wzgledem gru¬ py wodorotlenowej 8-oksychinoliny, np. 5-chlo- ro-8-oksychinolina, arylidy kwasu acetyloocto- wego lub 2,4-dwuoksychinolina. Dobre wyniki mozna, osiagnac za pomoca sprzegajacych sie w polozeniu orto wzgledem grupy wodorotleno¬ wej oksynaftalenów lub pirazolonów zwlaszcza 2-arylo- (np. fenylo)-3-metylo-5-pirazolonów.Jako przyklad tego rodzaju skladników sprze¬ gania mozna wymienic: 2-oksynaftalen, (przy czym nalezy prace prowadzic metoda, wedlug której sprzeganie nastepuje w polozeniu 2, np. w srodowisku mocno zasadowym przy uzyciu wodorotlenków potasowcowych). 5-chloro-2- oksynaftalen, 5,8-dwuchloro-2-oksynaftalen 2-oksy-4-metoksynaftalen, 2-oksy-6-metoksy- naftalen, 2-oksy-7-metoksynaftalen, dwuetylo¬ amid kwasu 2-oksynaftaleno- 6-sulfonowego, kwas 2-oksynaftaleno-4-sulfonowy, kwas 2-oksy« naftaleno-5-sulfonowy, kwas 2-oksynaftalenó- 4-sulfonowy, kwas 2-oksynaftaleno- 6-sulfonowy, kwas 2-oksynaftaleno-7-sulfonowy, kwas 2-oksy- naftaleno-3-sulfono-iV-metyloanilido-8-sulfono - wy; 3-metylo-5-pirazolon, 2,3-dwufenylo-5-pira- zolon, 2-fenylo-3-metylo-5-pirazolon, 2-(3'-nitro- fenylo)-3-metylo-5-pirazolon, 2-(2'-chlorofenylo)- 3-metylo-5-pirazolon, 2-(3'-sulfofenylo)-3-mety- lo-5-pirazjolon, 2-(2'-chloro-5'-sulfofenylo)-3-rne- tylo-5-pirazoion, l-(2,-metyld-5'-sulifofenylo)-3- metylo-5-pirazolon.Bardzo cennymi materialami wyjsciowymi okazaly sie barwniki o,o'-dwuoksyjednoazowe, zawierajace tylko jedna grupe sulfonowa i od¬ powiadajace wzorowi ogólnemu Ri—N=N—Rz, w których Ki oznacza reszte benzenov/a lub na¬ ftalenowa, posiadajaca w polozeniu sasiaduja¬ cym z grupa azowa grupe wodorotlenowa i R2 — reszte 2-fenylo-3-metylo-5-pirazolonu lub resz¬ te naftalenowa zwiazana w polozeniu 4 wzgle* dem grupy azowej i posiadajaca w polozeniu sa¬ siadujacym z grupa azowa grupe wodorotle¬ nowa.Jako srodki acylujace, którymi traktuje sie barwniki o,o'-dwuoksyjednoazowe przy stosowa¬ niu sposobu wedlug wynalazku, wchodza w gre zwiazki o wzorze ogólnym X — Rs, w którym X oznacza grupe powodujaca acylowanie pocho¬ dzaca funkcjonalnie z grupy karboksylowej i Rs — reszte benzenowa wolna od grup nadaja¬ cych rozpuszczalnosc i od grup dajacych sie w nie przeprowadzac. Miedzy innymi mozna wymienic np, chlorobezwodnik kwasu cynamo¬ nowego, chlorobezwodniki kwasów arylooksy- octowych, chlorobezwodnik kwasu maslowego, jak równiez pochodne kwasu benzoesowego, np. chlorek m- lub p-nitrobenzoilowy, i w pierw¬ szym rzedzie ,ehlorowcobezwodniki kwasu ben¬ zoesowego, np. bromo-, a zwlaszcza ,chlorobez- wodnik.Traktowanie srodkami acylujacymi mozna przeprowadzac z korzyscia w obecnosci trzecio¬ rzedowych zasad organicznych, zwlaszcza piry¬ dyny. Ponadto zaleca sie w ogóle reakcje pro¬ wadzic w srodowisku bezwodnym i w nieobec¬ nosci wolnych zasad. Zaleznie od zamierzonego celu, np. ze wzgledu na rozpuszczalnosc nowych barwników jednoazowych, acylowanie mozna przeprowadzac np.^przez odpowiedni dobór ilo¬ sci i rodzaju srodka acylujacego, jak równiez — 2 —i warunków pracy, tak iz nastepuje •zestrowanie jednej lub obu grup OH, znajdujacych sie w po¬ lozeniu orto wzgledem grupy azowej. W barwni- . kach, otrzymywanych z I-fenylo-3-metylo-5-pi- razolonu, jako skladnika sprzegania, grupa keto- enolowa znajdujaca sie w polozeniu 5 reszty pirazolonowej na ogól nie ulega zestrowaniu.Barwniki^ jednoazowe, otrzymywane sposobem wedlug wynalazku, odpowiadaja ogólnemu wzo¬ rowi: Y-O O-Z ! J Ri—N = N—R2 w którym Ki i R» oznaczaja reszte benzenowa * lub naftalenowa, Y oznacza reszte kwasu kar- bonowego wolna od grup nadajacych rozpu¬ szczalnosc, a Z oznacza atom wodoru lub reszte kwasu karbonowego taka sama jak Y.Barwniki te nadaja sie do barwienia wlókien zwierzecych, np. skóry, jedwabiu, a zwlaszcza welny. Wybarwienia otrzymywane przy ich uzy¬ ciu wyrózniaja sie w porównaniu z wybarwie- niami, otrzymywanymi za pomoca barwników "sluzacych przy stosowaniu sposobu wedlug wy¬ nalazku jako materialy wyjsciowe, lepsza od¬ pornoscia na dzialanie zasad i (lub) lepsza od¬ pornoscia na dzialanie swiatlar Omawiane barwniki nadaja sie do chromo¬ wania sposobem jednokapielowym, tj. do bar¬ wienia wlókien roztworami, zawierajacymi jed¬ noczesnie z barwnikiem zwiazki oddajace chrom, np. chromian sodu lub potasu, i sól buforujaca, która w temperaturze podwyzszonej, np^ w tem¬ peraturze 100°C, zapobiega tworzeniu sie odczy¬ nu zasadowego. .Tego rodzaju sól stanowi np. siarczan amonowy.W ponizszych przykladach czesci oznaczaja czesci wagowe, a procenty — procenty wagowe.Przyklad I. 12,6 czesci chlorku benzo- ilowego"wkrapla sie, w temperaturze pokojowej, mieszajac, do 280 czesci suchej pirydyny, po czym wprowadza sie 40 czesci sproszkowanego dobrze wysuszonego barwnika, który wytworzo¬ no przez sprzeganie zdwuazonowanego kwasu 1-a«mino-2-oksynaftaleno-4- sulfonowego z l-o- ksynaftalenem i po ukonczonym sprzeganiu uwolniono przez zakwaszenie od ewentualnej obecnosci wolnej zasady. Mieszanine reakcyjna estryfikuje sie utrzymujac ja w ciagu 2 godzin w temperaturze 40° — 45°C, a nastepnie odde- stylowuje w prózni wieksza czesc pirydyny. Po¬ zostalosc rozrabia sie okolo 400 czesciami wody i barwnik po dodaniu 20 — 40 czesci chlorku sodu odsacza sie i suszy w prózni. Otrzymuje sie 45 czesci ciemnego, rozpuszczalnego w wo¬ dzie proszku, który barwi welne w kapieli kwasnej na kolor czerwono-brunatny. Podobny produkt otrzymuje sie, jesli do wytworzenia barwnika uzyje sie 1-oksynaftalenu zamiast 2-oksynaftalenu. * Przyklad II. 11,2 czesci chlorku benzoi- lowego, mieszajac dokladnie, wkrapla sie do 280 czesci suchej pirydyny, po czym wprowadza sie 44 czesci drobno sproszkowanego, wysuszonego barwnika, który wytworzono przez sprzeganie zdwuazonowanego kwasu 1 -amino- 6-nitro-2-o- < ksynaftaleno-4-sulfonowego z 2-oksynaftalenem.Mieszanine estryfikuje sie utrzymujac ja w cia¬ gu 2 godzin w temperaturze 40° — 45°C i na¬ stepnie pddestylowuje wieksza czesc pirydyny w prózni. Pozostalosc rozrabia sie w przybli¬ zeniu 400 czesciami wody i barwnik po doda¬ niu 20 — 40 chlorku sodu odsacza sie i suszy w prózni. Otrzymuje sie 50 czesci ciemno czer¬ wonego, rozpuszczalnego w wodzie proszku, któ¬ ry barwi welne w kapieli kwasnej na odcienie ciemno brunatne.Przyklad III. 44 czesci suchego barwni¬ ka, otrzymanego przez sprzeganie zdwuazono¬ wanego 5-nitro-4-chloro-2-aminofenolu z kwa¬ sem l-oksynaftaleno-5-sulfonowym, estryfikuje sie w 200 czesciach suchej pirydyny, 11 cze¬ sciami chlorku benzoilowego w temperaturze 60° — 70°C. Po uplywie godziny mieszanine roz¬ ciencza sie 300 czesciami wody i pirydyne zobo¬ jetnia 285 czesciami 30%-owego kwasu solnego.Nastepnie barwnik odsacza sie, przemywa i su¬ szy. Otrzymuje sie 53 czesci ciemnego proszku, który rozpuszcza sie w goracej wodzie z zabar - wieniem bordoczerwonym i barwi welne w ka¬ pieli kwasnej na kolor bordo z odcieniem bru¬ natnym.Stosujac zamiast powyzszego barwnika wyj¬ sciowego barwnik, otrzymany przez sprzeganie zdwuazonowanego 4-nitro-2-aminofenylu z kwa¬ sem l-oksyiiaftaleno-5-sulfonowym, otrzymuje sie równiez rozpuszczalny w wodzie goracej acy- lowany barwnik, który barwi welne w kapieli kwasnej na kolor fioletowobrunatny.Przyklad IV. 42,4 czesci suchego barw¬ nika, otrzymanego przez sprzeganie zdwuazono¬ wanego kwasu l-amino-2-oksynaftaleno-4-sulfo- nowego z 2-fenylo-3-metylo-5-pirazolonem i "uwolnionego pod koniec przez przemywanie i zakwaszenie od ewentualnej obecnosci wolnej zasady, wprowadza sie do 280 czesci suchej pi¬ rydyny w temperaturze 65° — 70°C i estryfiku¬ je przez wkroplenie 11,5 czesci chlorku benzoi¬ lowego. Przy umiarkowanym podniesieniu tem- — 3 ¦ —peratury, po uplywie krótkiego czasu, otrzymuje sie przezroczysty, ciemno czerwony roztwór.Miesza sie go w ciagu godziny, nie pozwalajac obnizyc sie temperaturze ponizej 40° — 45°C, po czym oddestylowuje sie w prózni okolo 200 cze¬ sci pirydyny i pozostalosc zadaje 200 czesciami wody. Po dodaniu 20 czesci chlorku sodu barw¬ nik wydziela sie calkowicie, odsacza sie go i su¬ szy w prózni w temperaturze 60°C.Otrzymuje sie 50 czesci proszku koloru po¬ maranczowego, który rozpuszcza sie w cieplej wodzie, tworzac roztwór przezroczysty. W ka¬ pieli kwasnej barwi on welne na kolor czerwo- no-pomaranczowy.Przyklad V. 16,8 czesci chlorku benzoi- lowego, mieszajac dokladnie, wkrapla sie w tem¬ peraturze pokojowej do 280 czesci suchej piry¬ dyny i wprowadza nastepnie 45,6 czesci sprosz¬ kowanego wysuszonego barwnika, otrzymanego przez sprzeganie zdwuazonowanego l-oksy-2-a- mino-4-nitro-6-chlorobenzenu z l-(4,-sulfofeny- lo)-3-metylo-5-pirazolonem. Estryfikuje sie w ciagu 2 godzin w temperaturze 40° — 45°C, po czym oddestylowuje sie w prózni wieksza czesc pirydyny, pozostalosc rozrabia 400 czesciami wo¬ dy, odsacza barwnik, ewentualnie po dodaniu 20 —1 40 czesci chlorku sodu i suszy go w próz¬ ni. Otrzymuje sie 55 czesci czerwono-brunatne- go, rozpuszczalnego w wodzie proszku, barwia¬ cego welne w kapieli kwasnej na kolor czerwo- no-brunatny.Przyklad VI. 42 czesci suchego barwni¬ ka, otrzymanego przez sprzeganie zdwuazonowa¬ nego kwasu 4-nitro-2-aminobenzeno-6-sulfono¬ wego z l-fenylo-3-metylo-5-pirazolonem, rozpu¬ szcza sie w 280 czesciach suchej pirydyny w tem¬ peraturze 60° — 70°C i, mieszajac, estryfikuje przez wkraplanie 12,5 czesci chlorku benzoilo¬ wego. Po uplywie godziny zawiesine miesza sie z 300 — 400 czesciami lodu i przez wkroplenie okolo 350 czesci 30%-owego kwasu solnego do¬ prowadza do odczynu slabo kwasnego na kongo.Nastepnie barwnik odsacza sie, przemywa 10%-owym roztworem chlorku sodu do odczy¬ nu obojetnego i suszy.Barwnik stanowi pomaranczowy proszek, któcy rozpuszcza sie w cieplej wodzie, dajac roz¬ twór przezroczysty, i barwi welne w kapieli kwasnej na kolor czerwony.Przyklad VII. 40 czesci sproszkowane¬ go, dobrze wysuszonego barwnika, otrzymanego przez sprzeganie zdwuazonowanego kwasu J-oksy^2-amino-4-chlorobenzeno-6-sulfonowego z 2,4- gano! uwolnionego od zasad przez przemywanie i zakwaszenie, estryfikuje sie powoli w 200 cze¬ sciach suchej pirydyny, mieszajac dokladnie z 14 czesciami chlorku benzoilowego w tempera¬ turze 65° — 75°C. Otrzymuje sie przy tym roz¬ twór, z którego czesciowo wydziela sie poma¬ ranczowo zabarwiony barwnik. Po uplywie go¬ dziny dodaje 300 czesci zimnej wody i zobpjet- nia pirydyne przez powolne dolewanie 280 cze¬ sci 30%^owego kwasu solnego, przy czym barw¬ nik wydziela sie. Odsacza sie go, przemywa zimna woda i suszy w prózni w temperatu¬ rze 90°C.Otrzymuje sie 40 czesci zólto-pomaranczowe- go proszku, który rozpuszcza sie w goracej wo¬ dzie, dajac roztwór przezroczysty. W kwasnej kapieli barwi on welne na kolor zólto-brunatny. A Przyklad VIII. 46 czesci sproszkowane¬ go, dobrze wysuszonego barwnika, otrzymanego przez sprzeganie zdwuazonowanego kwasu 1-a- mino-2-oksynaftaleno-4-sulfonowego z l-(2,-chlo- rofenylo)-3-metylo-5-pirazolonem i po ukonczo¬ nym sprzeganiu uwolnionego przez przemywa¬ nie i zakwaszenie od zasad, rozpuszcza sie w 200 czesciach suchej pirydyny i mieszajac estryfi¬ kuje powoli w temperaturze 40° — 45°C 11,2 cze¬ sciami chlorku benzoilowego. Poczatkowo prze¬ zroczysty roztwór staje sie po pewnym czasie metnym i barwnik wydziela sie czesciowo. Po godzinnym mieszaniu, w temperaturze 40° — 45°C oddestylowuje sie w prózni okolo 220 cze¬ sci pirydyny, pozostalosc zadaje sie 400 czescia¬ mi wody, dodaje 20 czesci chlorku sodu i wy¬ tworzony barwnik odsacza sie i suszy.Otrzymuje sie 55 czesci pomaranczowo-czer¬ wonego rozpuszczalnego w wodzie proszku, któ¬ ry barwi welne w kapieli kwasnej na kolor brunatno-pomaranczowy.Przyklad IX. 41 czesci dobrze wysuszo¬ nego barwnika otrzymanego przez sprzeganie zdwuazonowanego* kwasu 4-chloro-2-aminofeny- lo-6-sulfonowego z l-fenylo-3-metylo-5-pirazo- lonem i po ukonczonym sprzeganiu 'uwolnione- go od zasad przez zakwaszenie, estryfikuje sie w 200 czesciach pirydyny w temperaturze 60° — 70°C przez wkraplanie 11,2 czesci chlorku ben¬ zoilowego. Po uplywie godziny rozrabia sie roz¬ twór, w którym barwnik jest czesciowo zawie¬ szony, 300 czesciami lodowatej wody i doprowa¬ dza go przez wkraplanie 350 czesci 30%-owego kwasu solnego do odczynu slabo kwasnego na kongo. Nastepnie barwnik odsacza sie, prze¬ mywa zimna woda do odczynu obojetnego i suszy. _ 4 _Barwnik rozpuszcza sie w gotujacej wodzie dajac roztwór przezroczysty i barwi welne w kapieli kwasnej na kolor zólto-pomaranczowy.Przyklad X. 42,4 czesci suchego barwni¬ ka, otrzymanego przez sprzeganie zdwuazono- wanego kwasu l-amino-2-oksynaftaleno-4-sul- fonowego z l-fenylo-3-metylo-5-pirazolonem i uwolnionego przez przemywanie i zakwaszenie od wolnych zasad, dodaje sie do 280 czesci su-, chej pirydyny w temperaturze 65° — 75°C i estryfikuje przez wkroplenie 12 czesci chloro- bezwodnika maslowego, otrzymujac przezroczy¬ sty ciemno-czerwony roztwór, po czym po uply¬ wie godziny oddestylowuje w prózni 200 czesci pirydyny. Do pozostalosci dodaje sie 300 czesci wody i wytraca calkowicie barwnik 30 czescia¬ mi chlorku sodu, odsacza go i suszy. Otrzymuje sie 50 czesci pomaranczowego proszku, który rozpuszcza sie w goracej wodzie dajac przezro¬ czysty roztwór i barwi w kapieli kwasnej wel¬ ne na kolor czerwono-pomaranczowy.Przyklad XI. 47 czesci suchego barwni¬ ka otrzymanego przez sprzeganie zdwuazonowa- nego kwasu I-amino-2-oksy-6-nitronaftaleno- 4-sulfonowego z l-fenylo-3-metylo-5-pirazolo- nem i uwolnionego przez przemywanie i zakwa¬ szenie od nadmiaru zasad, estryfikuje sie w tem¬ peraturze 65° — 75°C w 280 czesciach suchej pirydyny 12 czesciami chlorku benzoilowego. Po uplywie godziny mieszanine rozciencza sie w przyblizeniu 300 czesciami zimnej wody, zo¬ bojetnia, pirydyne kwasem solnym, odsacza wy¬ dzielony barwnik, przemywa i suszy. Otrzymu¬ je sie 60 czesci pomaranczowego proszku, który rozpuszcza sie we wrzacej wodzie dajac prze¬ zroczysty roztwór i barwi welne w kapieli kwasnej na kolor czerwono-brunatny.Przyklad XII. 44 czesci suchego barwni¬ ka, otrzymanego przez sprzeganie zdwuazono- wanego kwasu i-oksy-2-aminojber.''eno-4-suifo- no-6-karbonowego z 2-fenylo-3-metylo-5-pira- zolonem estryfikuje sie w temperaturze 60° — 70°C w 200 czesciach suchej pirydyny 11 cze¬ sciami chlorku benzoilowego. Po uplywie go¬ dziny mieszanine rozciencza sie 300 czesciami wody i zobojetnia pirydyne 285 czesciami 30%-owego kwasu solnego; nastepnie barwnik odsacza sie z wydajnoscia 53 czesci, rozpuszcza sie w goracej wodzie i barwi welne w kapieli kwasnej na kolor czerwono-zólty.* Przyklad XIII. 42 czesci suchego barw¬ nika, otrzymanego przez sprzeganie zdwuazono- wanego kwasu 4-nitro-2-amino-1-oksybenzeno- 6-sulfonowego z I-fenylo-S-metylo-S-piirazolo- nem, estryfikuje sie w 200 czesciach suchej pi¬ rydyny 9,5 czesciami chlorku p-nitrebenzoilowe- go. Po uplywie godziny do masy reakcyjnej/do¬ daje sie 300 czesci wody, zobojetnia 285 czescia¬ mi 30%-owego kwasu solnego, barwnik odsacza sie, przemywa woda i suszy. Otrzymuje sie 50 czesci pomaranczowo-zóltego proszku, który roz¬ puszcza sie w goracej wodzie z zabarwieniem ipomaranczowo-czerwonym. Barwnik barwi wel¬ ne w kapieli kwasnej na kolor czerwony.Przyklad XIV. 40 czesci suchego barw^ nika, otrzymanego przez sprzeganie 4-chloro- 2-aminofenylu z kwasem 2-oksynaftaleno-6-sul¬ fonowym, estryfikuje sie w temperaturze 60° — 70°C w 200 czesciach suchej pirydyny 23 cze¬ sciami chlorku benzoilowego. Po uplywie go¬ dziny roztwór rozciencza sie 300 czesciami wo¬ dy i pirydyne zobojetnia w przyblizeniu 285 cze¬ sciami 30%-owego kwasu solnego, nastepnie barwnik odsacza sie, przemywa i suszy. Otrzy¬ muje sie 52 czesci pomaranczowego proszku, który rozpuszcza sie w goracej wodzie z zabar¬ wieniem czerwono-pomaranczowym; welna bar¬ wiona tym barwnikiem sposobem jednokapielo- wym w obecnosci srodka oddajacego chrom, za¬ barwia sie na kolor fioletowy.Przyklad XV. Do kapieli farbierskiej, zawierajacej na 4000 czesci wody 1,5 czesci barwnika, otrzymanego przez zestrowariie chlor¬ kiem benzoilowym barwnika opisanego w przy¬ kladzie III (otrzymanego ze zdwuazonowanego 5-nitro-4-chloro-2-amino-l-oksybenzenu i kwa¬ su l-oksynaftaleno-5-sulfonowego), 2,5 czesci siarczanu amonu, 2,5 czesci chromianu sodu, jak równiez 20 czesci krystalicznego siarczanu sodu, wprowadza sie w temperaturze 60°C — 100 cze¬ sci dobrze zwilzonej welny, podnosi temperatu¬ re w ciagu 30 minut do wrzenia i barwi sie go¬ tujac w ciagu 2 godzin. Nastepnie welne plucze sie i suszy. Welna zostaje zabarwiona na kolor niebieski z odcieniem zielonym.Ponizsza tabela zawiera dane co do pewnej ilosci dalszych barwników, które barwia wel¬ ne w sposób opisany w powyzszym przykladzie, dajac wybarwienia trwale. — 5 —Barwnik o,o'-dwuoksyjednoazowy Acylowany Opisany w przykladach Dwuazon Skladnik sprzegania 2. 3.Kwas l-amino-2-o- ksynaftaleno-4-sul- fonowy Kwas l-amino-2-o- ksynaftaleno-4-sul- fonowy Kwas l-amino-6-ni- tro-2-oksynaftaleno- 4-sulfonowy 4. 4-nitro-2-amino-l- oksybenzen 5. Kwas I-amino-2-o- ksynaftaleno-4- sul¬ fonowy 1-oksynaftalen (sprzeg¬ niety w polozeniu 2) 2-oksynaftalen 2-oksynaftalen kwas 1-oksynaftaleno- 5-sulfonowy l-fenylo-3-metylo- 5-pirazolon Chlorkiem benzoilowym 6. l-oksy-2-amino-4- l-(4'-sulfofenylo)-3-me- nitro-6-chlorobenzen tylo-5-pirazolon 7. Kwas 4-nitro-2-ami- no-I-oksybenzeno- 6-sulfonowy 8. Kwas l-oksy-2-a- mino-4-chlorObenze- no- 6-sulfonowy 9. Kwas l-amino-2-o- ksynaftaleno-4-sul- fonowy 10. Kwas 4-chloro-2-a- mino-1-oksybenze- no-6-.suilfonowy 11. Kwas l-amino-2-o- ksynaftaleno-4-sul¬ fonowy 12. Kwas l-amino-2- oksy-6-nitronaftale- no-4-sulfonowy 13. Kwas I-oksy-2-a- mino-benzeno-4-sul- fono-6-karbonowy 14. Kwas 4-nitro-2-a- mino-1-oksybenzeno -6-sulfonowy 15. 4-chloro-2-amino- 2-oksybenzen l-fenylo-3-metylo- 5-pirazolon 2,4-dwuoksychinolina l-(2'-chlorofenylo)-3-me- tylo-5-pirazolon l-fenylo-3-metylo- 5-pirazolon I-fenylo-3-metylo- 5-pirazolon l-fenylo-3-metylo- 5-pirazolon l-fenylo-3-metylo- 5-pirazolon l-fenylo-3-metylo- 5-pirazolon kwas 2-oksynaftaleno- 6-sulfonowy chlorobcz- wodnikiem maslowym chlorkiem benzoilowym chlorkiem p-nitroben- zoilowym chlorkiem benzoilowym Barwa wybar- wienia na wel¬ nie sposobem jednokapielo- wego chromo- v/ania 1 niebieska 1 niebieska 2 czarna 3 fioletowo-brunatna 4 czerwona z odcieniem niebieskim 5 pomaranczowa 6 pomaranczowa 7 bordo-czerwona 8 czerwona 9 czerwona 10 czerwona o odcieniu niebieskim 11 czerwona o odcieniu zóltym 12 pomaranczowa 13 pomaranczowa 14 fioletowa. PL

Claims (7)

1. Zastrzezenia patentowe 1. Sposób wytwarzania barwników jednoazo- wych, znamienny tym, ze barwniki o,o'-dwu- oksyjednoazowe, zawierajace jedna tylko grupe kwasu sulfonowego i co najmniej jednokrotnie reszte skladnika szeregu ben¬ zenowego lub naftalenowego traktuje sie takim organicznym srodkiem acylujacym, który jako grupe powodujaca acylowanie zawiera tylko jedna funkcjonalna pochod¬ na grupy karboksylowej, a poza tym jest pozbawiony grup powodujacych rozpuszcza¬ nie lub grup dajacych sie w nie przepro¬ wadzac.
2. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze stosuje sie srodek acylujacy, odpowiadajacy wzorowi X — K3, w którym X oznacza fun¬ kcjonalna pochodna grupy karboksylowej, a Rs — reszte benzenowa wolna od grup na¬ dajacych rozpuszczalnosc i grup dajacych sie w nie przeprowadzac.
3. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze acylowanie przeprowadza sie w obecnosci pirydyny za pomoca chlorku benzoilu.
4. Sposób wedlug zastrz. 1 — 3, znamienny tym, ze acylowaniu poddaje sie barwnik za- x wierajacy tylko jedna grupe sulfonowa o wzorze ogólnym Ri—N=N—R2, w którym Ri oznacza reszte benzenowa lub naftaleno¬ wa, posiadajaca w polozeniu sasiadujacym z grupa —N-=N— grupe OH, a R2 — reszte naftalenowa posiadajaca w polozeniu sasia¬ dujacym z grupa —N = N— grupe OH.
5. Sposób wedlug zastrz. 1 — 3, znamienny tym, ze acylowaniu poddaje sir. barwnik za¬ wierajacy tylko jedna grupe sulfonowa i od¬ powiadajacy wzorowi ogólnemu Ri—N=N— R2, w którym Ri oznacza reszte benzenowa lub naftalenowa posiadajaca grupe wodoro¬ tlenowa w polozeniu sasiadujacym z grupa azowa i R2 — reszte l-fenylo-3-metylo-5-pi- razolonu zwiazana z grupa azowa w polo¬ zeniu 4. 6. Sposób wedlug zastrz. i, znamienny tym, ze acylowaniu chlorkiem benzoilowym poddaje sie barwnik o wzorze SO,H I / —OH I N II N I 7. Sposób wedlug zastrz. 1 — 4, znamienny tym, ze acylowaniu chlorkiem benzoilowym poddaje sie barwnik o wzorze —OH —OH 8. Sposób wedlug zastrz. 1 — 4, znamienny tym, ze acylowaniu chlorkiem'benzoilowym poddaje sie barwnik o wzorze SO.H 0,N— I N II N J- OH \/\/ —OH — 7 —Sposób Wedlug zastrz. 1 — S i 5, znamien¬ ny tym, ze acylowaniu chlorkiem benzoilo- wym poddaje sie barwnik o wzorze SO,H I —OH H3C-0 II N- I N II N I C ^C-OH 10. Sposób wedlug zastrz. 1 — 3 i 5, znamien¬ ny tym, ze acylowaniu chlorkiem benzoilo- wym poddaje sie barwnik o wzorze 11. Sposób barwienia za pomoca barwników otrrymywanych wedlug zastrz. 1 — 10, zna¬ mienny tym, ze wlókno barwi sie sposobem jednokapielowym roztworami zawierajacy¬ mi jednoczesnie barwnik i srodek oddajacy chrom. 12. Sposób wedlug zastrz. 11, znamienny tym, ze wlókno bairwi sie roztworami zawieraja¬ cymi jednoczesnie chromian potasu i sól bu¬ forujaca, zapobiegajaca tworzeniu sie odczy¬ nu zasadowego roztworu w temperaturze podwyzszoneji. 13. Sposób wedlug zastrz. 12, znamienny tym, ze jato sól buforujaca stosuje sie siarczan amonu. Ci ba S o ciete Anonyme Zastepca: inz. W. Zakrzewski rzecznik patentowy 02N- H»C-C —Cl —OH I N II N /C%r C-OH N N < -SO,H Druk. LSW. W-wa. Zam. 4633 z dn.
6.XI. 51 r. 2-B-4326
7. PL
PL34606A 1947-02-26 Sposób wytwarzania barwników jednoazowych oraz sposób barwienia za pomocq lych barwników PL34606B1 (pl)

Publications (1)

Publication Number Publication Date
PL34606B1 true PL34606B1 (pl) 1951-08-31

Family

ID=

Similar Documents

Publication Publication Date Title
US1623005A (en) Azo dyestuffs containing chromium and process of making same
US2109552A (en) Azo dyestuffs and their metalliferous derivatives
PL34606B1 (pl) Sposób wytwarzania barwników jednoazowych oraz sposób barwienia za pomocq lych barwników
US2432403A (en) Monoazo dyes
US2556743A (en) Metallized azo dyes
US1877615A (en) Metalliferous azo-dyestuffs and process of making same
US1821938A (en) New azo dyestuffs
US2034390A (en) Blue, red, and brown metallized acid azo dyes
US2828301A (en) Metal-containing azo dyestuffs
US2432034A (en) Chromium complexes of 1-phenyl-5-methyl-3-pyrazolone azo compounds
US2969350A (en) Azo dyestuffs and their metal complex compounds
US2086854A (en) Metallized acid azo dyes
US2375561A (en) Asymmetrical urea disazo dyestuffs
US2757172A (en) Monoazo dyestuffs containing heavy metal
US2714102A (en) O-hydroxy-o&#39;-carboxy azo dyestuffs
US2218299A (en) Metalliferous azo dyestuffs containing simultaneously the pyrazolone ring and the thiazol ring
US3102109A (en) Azo dyes
US4116624A (en) New heavy metal complex dyes, process for their manufacture and use thereof
DE341266C (de) Verfahren zur Herstellung beizenziehender Disazofarbstoffe
US3146226A (en) Metallized dyes formed by coupling a benzene diazo component with a cyclic ketone
US1801120A (en) Dyestuffs of the pyrazolone series and process of making same
US3007914A (en) Monoazo dyestuffs
US2525610A (en) Metallized dyes from trimethylacetoacetonitrile
US2293804A (en) Monoazo dyestuffs and their manufacture
AT162592B (de) Verfahren zur Herstellung von neuen Disazofarbstoffen