PL34261B1 - - Google Patents

Description

* W celu otrzymania jak najmniejszych zmian czestotliwosci nosnej przy modulacji czestotli¬ wosciowej stosuje sie w znanych urzadzeniach zródlo porównawcze o stalej czestotliwosci, a na¬ pieciem, powstalym wskutek róznicy czestotli-. wosci, rozrzadza sie czestotliwosc drgan nosnych.Wynalazek dotyczy urzadzenia tego rodzaju.Celem wynalazku jest otrzymanie takiefeo urza¬ dzenia o wielkiej czulosci regulacji i jednoczes¬ nie niewrazliwego na zmiany amplitudy i znie¬ ksztalcenia.Wynalazek opiera sie na stwierdzeniu faktu, ze na kondensatorze, ladowanym w jednym kie¬ runku ze zródla, rozrzadzanego czestotliwosciowo o amplitudzie napiecia, uwazanej za stala, a mia¬ nowicie ladowanym w ten sposób, ze kazdy, okres daje kondensatorowi zasadniczo jednakowy la¬ dunek, w drugim zas kierunku — ladowanym ze zródla pradu stalego poprzez opornosc, powstaje napiecie dodatnie lub ujemne, zaleznie od tego czy rozrzadzana czestotliwosc jest wieksza, czy tez mniejsza od czestotliwosci pozadanej. Jezeli zastosowane sa równiez srodki, aby napiecie zródla napiecia stalego wzrastalo lub zmniejsza¬ lo sie razem z amplituda rozrzadzanego napiecia zmiennego, to uzyskuje sie dodatkowo to, ze znak ladunku kondensatora staje sie niezalezny od amplitudy napiecia zmiennego. Te wyniki moga byc uzyskane np. przez spowodowanie tego, aby ladowanie odbywalo sie w pierwszym z wymie¬ nionych kierunków poprzez kondensator ladow¬ niczy, przy zachowaniu warunku, zeby iloczyn pojemnosci kondensatora ladowniczego, opornos¬ ci i wartosci sredniej czestotliwosci nosnej byl równy jednosci.Na rysunku fig. 1, 2 i 3 przedstawiaja ukla¬ dy polaczen, wyjasniajace wynalazek, fig. 4 zas — przyklad konstrukcyjnego wykonania urzadze¬ nia wedlug wynalazku.Na fig. 1 litera E oznacza zródlo napiecia zmiennego, którego czestotliwosc ma byc rozrza¬ dzana. W tym celu kondensator rozrzadczy Gi jest ladowany w jednym kierunku poprzez kon¬ densator ladowniczy Ci i prostownik Di, a wprzeciwnym kierunku bateria Di poprzez opor¬ nosc Ru 'Ladowanie w'jednym kierunku jest szybsze, .gdy* czestotliwosc' fródla E rosnie, podczas gdy ladowanie w drugim kierunku jest uwazane za niezmienne. Wychodzi sie w tym przypadku z za¬ lozenia, ze kondensator ladowniczy Ci jest bar¬ dzo maly w porównaniu z kondensatorem roz- rzadczym C2, przy czym ladunek, otrzymany przez Ci podczas kazdego okresu, uwaza sie za zalezny jedynie od amplitudy napiecia zródla E.Ladunek ostateczny kondensatora Ci powinien byc równy zeru. Wtedy fCiRi = 1, gdzie / ozna¬ cza czestotliwosc. Gdy czestotliwosc / wzrasta, wówczas kondensator Ci jest ladowany w jednym kierunku, a gdy / maleje — w kierunku przeciw¬ nym. Napiecie e, które zjawia sie na zaciskach C2, moze wiec byc uzyte jako napiecie rozrzad- cze.Jednakze w rozpatrywanym tutaj przypadku napiecie e zalezy równiez od wartosci napiecia zródla E, które nigdy nie moze byc uwazane za stale, nawet przy zastosowaniu stabilizatora.Urzadzenie, które czyni e niezaleznym równiez od zmian amplitudy napiecia zródla E, jest uwi¬ docznione na fig. 2. Urzadzenie to rózni sie od urzadzenia wedlug fig. 1 tym, ze zamiast napie¬ cia stalego zastosowane jest tu napiecie, zmienia¬ jace sie w zaleznosci od wartosci napiecia zród¬ la E, poniewaz bateria Bi jest zastapiona kon¬ densatorem C3, który jest ladowany poprzez pro¬ stownik Da ze zródla napiecia rozrzadzanego. A wiec ladowanie kondensatora rozrzadczego Ci w obu kierunkach jest tu zalezne od amplitudy na¬ piecia zródla E, które wskutek tego ma teraz nie¬ znaczny wplyw na znak napiecia rozrzadczego lub w ogóle nie ma zadnego wplywu.W powyzszych rozwazaniach opierano sie na przypuszczeniu, ze napiecie zródla E jest scisle sinosoidalne lub co najmniej symetryczne w sto¬ sunku do linii zerowej. W rzeczywistosci na ogól tak nie jest. W celu uniezaleznienia sie od nieru- gularnosci przebiegu napiecia linia zerowa moze byc przesunieta do góry lub na dól, az stanie sie styczna krzywej napiecia. W urzadzeniu wedlug fig. 3 zostalo to osiagniete za pomoca kondensa¬ tora Ca i prostownika Du Kondensator Ci tworzy wraz z obydwoma pro¬ stownikami Di i Di obwód zamkniety, który mo¬ ze byc ladowany tylko w jednym kierunku. Jeze¬ li bowiem górna okladzina kondensatora stanie sie ujemna, to przez oba prostowniki poplynie natychmiast prad wyrównawczy, poniewaz zas opór prostowników w kierunku przewodzenia jest nieznaczny, potencjal ten zmienia sie. Tak wiec z kondensatora mozna pobierac jedynie dodatnie napiecie, podczas gdy pozadane jest, aby przy prawidlowej czestotliwosci napiecie to wynosilo zero, przy czestotliwosci wiekszej bylo dodatnie, a przy czestotliwosci mniejszej bylo ujemne.Mozna to osiagnac przez wtracenie w zamkniety obwód Di, Di, Ci sily elektromotorycznej o prze¬ ciwnym znaku, ladujacej kondensator w przeciw¬ nym kierunku.Sluzace do tego celu urzadzenie jest przed¬ stawione na fig. 4.W przewód anodowy prostownika Di i m przewód katodowy prostownika Di wlaczone sa oporniki Ri i Rs równej wartosci, zabocznikowa- ne kondensatorami gladzikowymi. Przez te opor¬ niki przeplywa prad, pochodzacy ze zródla Bi na¬ piecia stalego i to w kierunkach przeciwnych.Niezaleznie od tego, jak duza jest wartosc napie¬ cia zródla Bi i czy ta wartosc pozostaje stala, kon¬ densator Ci przy prawidlowej czestotliwosci nie otrzyma zadnego ladunku, a przy odchyleniach od tej czestotliwosci otrzyma ladunek, zmienia¬ jacy sie w zaleznosci od odchylenia w jednym lub drugim kierunku.W celu uzyskania szybkiej, czulej regulacji kondensator Ci nie powinien posiadac zbyt duzej pojemnosci, co powoduje jednak z jednej strony niebezpieczenstwo, ze mniejsze czestotliwosci mo- dulacyjne moga byc stlumione, z drugiej zas stro¬ ny — srednia wartosc napiecia na kondensato¬ rze Ci staje sie nieprawidlowa wskutek asymetrii.Aby usunac te wade, drgania modulacyjne moga byc doprowadzone raz jeszcze dodatkowo do kon¬ densatora Ci lub wprowadzone szeregowo w ob¬ wód tego kondensatora'. W tym celu mozna otwp- rzyc lacznik Si, a zamknac dwubiegunowy lacz¬ nik S-i, wskutek czego drgania malych czestotli¬ wosci modulacyjnych doprowadza sie z czesci mo¬ dulacyjnej oscylatora modulacyjnego MO prze¬ wodami m poprzez filtr (nie uwidoczniony na ry» sunku) do kondensatora Ci.Oscylator MO jest modulowany czestotliwos- ciowo za pomoca mikrofonu MC, przy czym cze¬ stotliwosc srednia jest utrzymywana stala za po¬ moca napiecia rozrzadczego z kondensatora Cz, doprowadzonego przewodem l do oscylatora. Oscy¬ lator kwarcowy CO w stopniu mieszajacym ML wytwarza drgania, sluzace do porównywania.Drgania te sa dostarczane. poprzez stabilizator amplitudy LM do opisanej wyzej czesci obwodu, z której odgalezione jest napiecie rozrzadcze dla oscylatora.Tytulem przykladu podano nizej niektóre liczbowe dane dla rozmaitych czesci urzadzenia, — 2 —przedstawionego na fig. 4, które pozwalaja na o- irzymanie* zadowalajacych rezultatów: Czestotliwosc zasadnicza fm Kondensator „ jy Opornik Ri R2 R3 Napiecie B2 Ci C2 Ca C4 69,000 okr/sek 0,005 \lF 0,1 \lF 1 \lF 24 \lF 600000 « 4700 fi 4700 -fi 10 V. PL

Claims (7)

1. Zastrzezenia patentowe Urzadzenie do stabilizowania czestotliwosci nosnej drgania modulowanego czestotliwoscio- wo za pomoca napiecia, regulujacego czesto¬ tliwosc oscylatora, a wytwarzanego na kon¬ densatorze rozrzadczym w ten sposób, iz do¬ prowadza sie don ladunki elektryczne o prze¬ ciwnych znakach, przy czym wielkosc jednego z ladunków, doprowadzonych w jednostce cza¬ su, zalezy od czestotliwosci, znamienne tym, ze jest tak wykonane, iz wielkosci obu ladun¬ ków zaleza w ten sam sposób od amplitudy wytwarzanego drgania.

2. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze kondensator rozrzadczy (Ci) jest wlaczony szeregowo w obwód dwu szeregowo polaczo¬ nych ze soba prostowników (Di i Di), prze¬ wodzacych w tym samym kierunku, z których jeden (Di) jest polaczony poprzez kondensa¬ tor ladowniczy (Ci) o pojemnosci malej w stosunku do pojemnosci kondensatora roz- rzadczego (C2) z oscylatorem, w celu zas do¬ prowadzenia ladunku o przeciwnym znaku, kondensator rozrzadczy (C2) jest polaczony poprzez opornik z kondensatorem (Cs), pola¬ czonym z oscylatorem poprzez prostownik (Ds).

3. Urzadzenie wedlug zastrz. 2, znamienne tym, ze kondensator (Cs) i polaczony z nim szere¬ gowo prostownik (Ds) sa przylaczone do oscy¬ latora poprzez kondensator (Ca), przy czym równolegle do szeregowego ukladu kondensa¬ tora (Cs) i prostownika (Ds) przylaczony jest. prostownik (Da) o kierunku przewodzenia przeciwnym do kierunku przewodzenia pro¬ stownika (Ds), polaczonego szeregowo z kon¬ densatorem (Cs).

4. Urzadzenie wedlug zastrz. 2, 3, znamienne tym, ze oba szeregowo polaczone prostowni¬ ki (Di, Di), w których obwodzie lezy kon¬ densator rozrzadczy, sa tak spolaryzowane, iz kondensator rozrzadczy nie moze sie rozlado¬ wac przez nie.

5. Urzadzenie wedlug zastrz. 4, znamienne tym, ze zmiana napiecia na kondensatorze rozrzad¬ czym (Ci), spowodowana polaryzacja, jest skompensowana napieciem stalym, wytwo¬ rzonym w obwodzie kondensatora (Cs), pola¬ czonego szeregowo z prostownikiem (Ds), po¬ laczonym z oscylatorem.

6. Urzadzenie wedlug zastrz. 5, znamienne tym, ze napiecie polaryzacji i napiecie stale sa do¬ prowadzone z oporników (R2 i Rs), przez któ¬ re przeplywa szeregowo prad z zródla (B2) pradu stalego.

7. Urzadzenie wedlug zastrz. 1 — 6, znamienne tym, ze do kondensatora rozrzadczego (Ci) doprowadza sie dodatkowo napiecie zmienne o malej czestotliwosci modulacyjnej lub tez wprowadza sie je szeregowo w obwód tego kondensatora. N. V. Philips' Gloeilarapenf abrieken Zastepca: inz. W. Zakrzewski rzecznik patentowy Bltknr 1 - 150 zam 1042 — 16.3-51. T-2-11228—2^A-^1 r.Do opisu patentowego nr 34261 HI i-£*5~S)*. i <* _h'UUUH_ 5vS, :tf ^5- ™9"<* v«».^ <& * ^ 'O i ?*•-* -^-4 ¦IBLICTEKA j PL