Wynalazek dotyczy ulepszen w obwodach kontrolujacych wybieranie , a scislej dotyczy obwodów do kontrolowania wybierania nume¬ rów w przelacznikach wybierakowych, uzywa¬ nych w automatycznych telefonicznych syste¬ mach laczenia.Na rysunku fig. 1, 3, 4, 5 uwidaczniaja czte¬ ry odmiany czesci obwodu kontrolnego wedlug wynalazku, natomiast fig. 2 jest wykazem do¬ prowadzanych potencjalów.Aparaty abonenta wywolujacego i wywoly¬ wanego 1 i 2 (fig. 1) moga byc polaczone mie¬ dzy soba za pomoca pewnej liczby przelaczni¬ ków wybierakowych 3 14.Operacje cyfrowe wybieraków sa kontrolo¬ wane przez zwykly nadajnik impulsów abo¬ nenta wywolujacego lub inne urzadzenie, wska¬ zujace cyfry, za posrednictwem rejestru/ wstawionego do centrali glównej. Aparat wy¬ wolujacy 1 jest przylaczony do szczotek wy¬ bieraka 3 przez przelaczniki niecyfrowe i ob¬ wód polaczeniowy 6; a rejestr jest zwiazany z obwodem 6 przez urzadzenie przelaczajace 5." Przelaczniki wybierakowe sa zwyklego typu, posiadajacego poziomy stykowe, z 'którymi wspólpracuje zespól szczotek. Na rysunku uwi¬ doczniono 2 szczotki przy wybieraku 3, aczkol¬ wiek wybierak moze miec ich wiecej. Szczotki wybieraka sa poruszane po koncówkach, gdy jest wzbudzony elektromagnes P i zatrzymuja sie na zespole koncówek z chwila, gdy tenze elektroimagnes rozmagnesuje sie.Rejestr zawiera szereg przelaczników, uru¬ chomianych kolejno przez urzadzenie wywo¬ lujace, zgodnie z kolejnymi cyframi wybiera¬ nego numeru. Szczotka i zespól koncówek jed¬ nego z tych przelaczników rejestru sa uwidocz¬ nione na fig. 1. Jest to przelacznik rej estrowy, który odpowiada cyfrze, przeznaczonej dla, wy¬ bieraka 3. Gdy szczotka RB przesuwa sie w kierunku jednej z dziesieciu koncówek (uwi¬ doczniono tylko 4 sposród nich), zgodnie z dzia¬ laniem urzadzenia wywolujacego przy apara-cie 1, przy przekazniku startowym RSR reje stru, wzbudzonym w sposób zwykly/ zamknie sie -obwód: ziemia, kontfckt pasywny zespolu kontaktów przekaznika GMR« w rejestrze, kon- , takt aktywny zespolu przekaznika RSR w re¬ jestrze, kontakty wybieraków, uzwojenie prze- • kaznika AR wybieraka, uziemiona batern.Przekaznik AR zamyka równolegly «obwód wzbudzajacy elektromagnesu P wybieraka.Kontakt pasywny tego przekaznika usuwa zie¬ mie z wybieraka na szczotkach T.Elektromagnes P uruchomia szczotki - wy¬ bieraka 3, by ' przesuwac j«e po koncówkach, co bedzie trwac tak dlugo, az wzbudzi sie prze¬ kaznik GVR.Wzbudzenie przekaznika GVR jest kontrolo¬ wane przez lampe gazowana GVr posiadajaca ka¬ tode C, anode A i elektrode kontrolna CE. Elektro¬ da kontrolna jest poprzez opornik R5 o opornosci 200000 omów i opornik R3 o opornosci 300000 omów polaczona z bateria HTB o znacznym napie¬ ciu. Anoda A lampy gazowanej jest polaczona poprzez opornik R6 o opornosci 1000 omów i po¬ przez uzwojenie przekaznika GVR z bateria.. Przy uziemionej katodzie C przekaznik GVR wzbudzi sie, gdy lampa gazowana zjonizuje sie.Jest ona z kolei kontrolowana przez dwie lampy prózniowe VI i V2. Lampy VI i V2 sa to tetrody, w których siatka oslonna jest po¬ laczona z katoda. Mozna by uzyc triod, ma¬ jacych podobne charakterystyki, lecz uzycie w opisanym sposobie tetrod umozliwia zastoso¬ wanie nizszych napiec. Uzywane sa tu tetrody. typu RCA. 50L6GT, bo umozliwiaja zadowala¬ jaca prace systemu, gdy ich wlókna pracuja przy polowie nominalnego napiecia. Obie lampy moga byc wyposazone w jedna banke lub w dwie oddzielne banki. Lampa gazowana GV mo¬ ze byc dowolnego typu handlowego, a typ opi¬ sany jest' zwyklym trójelektrodowym o zimnej kalodzie.Do elektrod lamp VI i V2 moga byc dopro¬ wadzane rózne potencjaly po przez szczotke RB rejestru i po przez szczotke. T wybieraka.Potencjaly, doprowadzane do siatki pierwszej lampy VI i do katody drugiej lampy poprzez szczotke T wybieraka, do katody pierwszej lampy VI i siatki sterujacej drugiej lampy V2/ sa uwidocznione na fig. 2. Potencjaly w wy¬ bieraku sa doprowadzone poprzez oporniki R7 o opornosci 600 omów, a potencjaly w rejestrze — poprzez oporniki R8 o opornosci 100 omów Siatki sterujace sa polaczone poprzez oporniki Rl i R2.Trzynascie róznych ujemnych potencjalów pradu stalego, o 2V jeden rózny od drugiego, sa przeznaczone do oznaczenia dziesieciu cyfr numeru linii i trzech cech pracy, cechy zaje- tosci linii, cechy wywolywania linii i blednego albo. powolnego dzialania tarczy numerowej.Gdy kiedykolwiek potencjaly, doprowadzone do elektroda dwóch lamp VI i V2 przez szczotki wybieraka i rejestru, nie sa takie same, wtedy prad bedzie plynal w obwodzie anodowym jednej lub drugiej lampy przez wspólne odga¬ lezienie obwodów anodowych, które prowadzi do baterii HTB o znacznym napieciu. Elek¬ troda kontrolujaca CE lampy gazowanej GV, po¬ laczona z tym odgalezieniem, jest utrzymywana ponizej potencjalu, potrzebnego do ^jonizacji lampy. Jednakze* gdy obie siatki sterujace ma¬ ja ten sam potencjal, co odpowiadajace im ka¬ tody, wówczas-prad, plynacy w tym wspólnym odgalezieniu obwodów anodowych, jest nie¬ znaczny i potencjal elektrody kontrolnej CE wzrasta do pelnego potencjalu baterii o znacz¬ nym napieciu, w ten sposób wywolujac joni¬ zacje gazowanej lampy GV i dzialanie przekaz¬ nika GVR.Gdy przekaznik GVR zadziala, przerwie swoim kontaktem pasywnym obwód wzbudza¬ jacy elektromagnesu napedowego P wybieraka, zatrzymujac wybierak na koncówkach próbnych tej linii, do której jest przylaczony ten sam potencjal ujemny, co i do koncówki, na której pozostaje szczotka RB rejestru.Tworzenie kompletnego polaczenia jest •pro¬ wadzone dalej w ten sam sposób.Szczotka RB styka sie jeszcze z jedna kon¬ cówka, gdy juz dosiega najblizszej nastepnej kon¬ cówki, w ten Sposób na chwile laczac je obie: to za¬ pobiegnie przerwaniu polaczen do katody lam¬ py V2 i siatki sterujacej lampy VI. Szczotka T wybieraka nie moze byc urzadzona tak, by laczyla dwie koncówki, poniewaz koncówki na wybieraku sa zwielokrotnione. By ustrzec sie od blednego -dzialania lamp VI i V2, gdy szczotka T opuszcza koncówke, obwód, prowa¬ dzacy do tej szczotki, jest uziemiony poprzez opornik R4 o opornosci 1 megoma.Na fig. 3" uwidoczniono uklad, w którym uzyto tylko 2 triody w rejestrze, bez lampy gazowanej. Zamiast rozróznienia miedzy dwiema koncówkami, przeprowadzonego przez szczotki jedynie *za pomoca róznic napiecia, zrobiono rozróznienie zarówno w napieciu, jak i w bie¬ gunowosci. W taki sposób pierwsze piec kon¬ cówek zarówno rejestru, jak i wybieraka moze byc przylaczonych do odprowadzen 6, 12, 18, 24 i 30V baterii ujemnej, a druga grupa pieciu koncówek moze byc przylaczona do podob- - 2 —Jiych doprowadzen baterii dodatniej. Bateiie dodatnia i ujemna sa to dwie baterie, majace punkt wspólny. Odniesienie potencjalu baterii do tego punktu, pozwala .rozróznic je jako do¬ datnia i ujemna. Przylegle koncówki moga byc stopniowane skokami innymi niz 6V.Gdy szczotka T wybieraka przeskakuje przez cechujace koncówki, których potencjal jest bar¬ dziej ujemny niz potencjal, doprowadzony do koncówek, na których pozostaje szczotka RB, wtedy siatka sterujaca lampy VI, polaczona ze szczotka T poprzez opornik R3, stanie sie bar¬ dziej ujemna niz katoda tej lampy, która jest polaczona ze szczotka RB poprzez opornik R2.Siatka lampy V2, która jest polaczona z szczotka RB i z siatka lampy VI' poprzez opornik Rlf bedzie w ten sposób dodatnia, w stosunku do katody lampy, która jest pola¬ czona ze szczotka T wybieraka. Kiedy ta ce¬ cha przewaza, prad anodowy lampy VI bedzie zasadniczo równy 0, a prad anodowy lampy V2 przy swej , wartosci nasycenia powoduje zamkniecie obwodu wzbudzajacego przekaznika VR2 przez baterie o duzym napieciu do ziemi i przez kontakt aktywny zespolu sprezyn re¬ jestrowego przekaznika X, * który jest wzbu¬ dzony w tym czasie.Jesli cechy sa odwrócone, co sie tyczy od¬ nosnej biegunowosci koncówek, crzy których sa zatrudnione dwie szczotki, wtedy przekaznik VR1 wzbudzi sie, a przekaznik VR2 pozosta¬ nie nie wzbudzony.Kiedy jeden lub oba te przekazniki pozo¬ staja nie wzbudzone, obwód elektromagnesu napedowego P wybieraka (który, jak iw po¬ przednim przypadku byl utworzony poprzez zespoly kontaktów przekazników AR i RSR) zamknie sie równiez przez kontakt pasywny jednego z przekazników VR1 i VR2 do ziemi.Po odwróceniu potencjalów, przylaczonych do siatek sterujacych, gdy szczotki wybieraku i rejestru zajmuja pierwsza koncówke, 'przyla¬ czona do baterii dodatniej, przekaznik VR2 zwalnia sie, podczas gdy przekaznik VR1 dzia¬ la. Jesliby podczas tego krótkiego - czasu przejs¬ cia, elektromagnes wybieraka zwolnil sie nim VR2 dolaczy przytrzymujaca ziemie przez swój kontakt pasywny, wtedy moze byc uzyty kon¬ densator C miedzy sprezynami przerywajacymi przekazników VR1 i VR2 a ziemia. Prad zmienny, plynacy przez ten kondensator, utrzy; ma elektromagnes w stanie wzbudzenia, az ziemia ustali sie na jednym z kontaktów prze¬ kaznikowych.Gdy szczotka T wybieraka styka sie z kon¬ cówka, która ma potencjal i biegunowosc kon¬ cówki, na której pozostaje szczotka rejestru, wtedy siatka lamp VI i V2 beda o tym samym potencjale, co ich odnosne katody, tzn. o po¬ tencjale zasadniczo zerowym. Przez opornik Rl prad nie plynie. Prad anodowy kazdej lampy osiagnie punkt nasycenia i przekazniki VR1 i VR2 zadzialaja w tym samym czasie.Usunie to ziemie z obwodu elektromagnesu napedowego P i wybierak zatrzyma sie swoimi szczotkami 6 na wybieranej koncówce.Po zadzialaniu przekazników VR1 i VR2 utworzy sie zwarcie poprzez wewnetrzne kon¬ takty aktywne i zespoly sprezyn tych prze¬ kazników ponad opornikiem Rl, by utrzymac siatki obydwóch lamp na potencjalach ich' od¬ nosnych katod, gdy szczotka T wybieraka jest na chwile uziemiona dla dania cechy zajetosci.Opornik Rl moze miec opornosc 1 megoma lub wiecej, co wyeliminuje wplyw indukcyjnosc:, który moze powstac podczas przeskakiwaniu szczotki wybierakowej T po koncówkach. Opor¬ niki R2 i R3, które sa polaczone w szereg z tymi .szczotkami, moga miec opornosc od 1000 do 2000 omów, by ograniczyc prad do war- * tosci mniejszej niz 0,02 A podczas krótkiego czasu, gdy do szczotki T jest przylaczona zie¬ mia zajetosci poprzez kontakt pasywny, prze¬ kaznika AR. Napiecie baterii HTB wynosi wprzy¬ blizeniu 100 V, Taksamo, jak na fig. 1, przewód próbny jest uziemiony poprzez oporniki R4, któ¬ ry moze byc dany w rejestrze lub wybieraku.W urzadzeniu, uwidocznionym na fig. 4, dwie lampy prózniowe VI i V2 sa zastosowana w polaczeniu z mostkiem czterech prostowni¬ ków i z pojedynczym uzwojeniem szybko pusz¬ czajacego przekaznika VR albo, jak uwidocz¬ niono na fig. 5, z dwuuzwojefiiowym przekazni¬ kiem VR i dwoma prostownikami SI i S2.Dwie triody VI i V2 maja charakterystyke, w której prad anodowy jest mniej lub wiecej proporcjonalny do potencjalu i biegunowosci siatki. Tylko gdy siatki dwóch lamp sa o tym samym potencjale i maja te sama biegunowosc, prady anodowe i potencjaly anod obu lamp beda równe.Gdy potencjaly anod sa równe, wtedy prad plynie od baterii HTB poprzez kontakt aktyw¬ ny zespolu sprezyn przekaznika RSR rejestru (kontakt ten ze wzgledu na przejrzystosc uwi¬ doczniono jako odsuniety od przekaznika), a stad poprzez oporniki Rl i R2 do anod lamp prózniowych. Przez xuzwojenie przekaznika VR w mostku prostowniczym prad nie plynie.Jednakze gdy potencijal jednej z siatek np lam¬ py VI jest ' wiekszy niz potencjal drugiej. — 3 —wtedy prad bedzie plynal nie tylko przez opor¬ nik Rl, lecz równiez przez opornik R2, przez prostownik S3, uzwojenie przekaznika VR i pro - stownik S4. W ten sposób przekaznik VR za- dziala/ gdy tylko potencjaly anodowe sa nie¬ równe. Mostek prostownikowy jest tak zbu¬ dowany, ze przeplyw pradu bedzie zawsze w tym samym kierunku, tak ze zmiana poten¬ cjalu kontrolujacego w lampie VI na potencjal jak w lampie V2 i na odwrót nie spowoduje zwolnienia przekaznika VR.Gdy^ szczotka RB jest posunieta na' kon¬ cówke i przekaznik RSR jest wzbudzony, prad nierównowagi poplynie, kiedy siatka lampy V2 znajdzie ziemie, dolaczona poprzez pasywny kontakt zespolu przekaznika AR wybieraka.Gdy przekaznik AR wzbudzi sie, ziemia dola¬ cza sie do tej siatki poprzez opornik R4. Za¬ znacza sie, ze ziemia, dolaczona przez pasywny kontakt zespolu przekaznika AR, nie moze do¬ siegnac do wybierakowych szczotek RB, do* chodzi tam jedynie poprzez oporniki R3 i R4 0 bardzo duzej opornosci.Gdy szczotka próbna dosiegnie koncówki, która ma te sama biegunowosc co koncówka, na której pozostaje szczotka RB, wtedy prad nie bedzie plynal przez przekaznik VR. Prze¬ kaznik zwalnia sie i przerywa obwody "wzbu¬ dzajace przekaznika AR i elektromagnesu P, zatrzymujac w ten sposób wybierak.Przeplyw pradu przez przewód próbny pod¬ czas wybierania jest tak maly, ze nie spowo¬ duje przesluchu. Uklad polaczen baterii do koncówek wybieraka i rejestru jest taki sam, jak na fig. 3.Uklad ten pozwala na uzycie katody ogrze¬ wanej bezposrednio, przez co obwód zarzenia moze byc przerwany, gdy rejestr jest nieczynny, bez obawy opóznienia wtedy, gdy rejestr zo¬ stanie nastepnie uruchomiony i obwód zarze¬ nia znowu zamkniety. Wlókna ogrzewane bez - posrednio osiagaja warunki emisji prawie na¬ tychmiast po zamknieciu obwodu zarzenia. PL