Przedmiotem wynalazku jest urzadze¬ nie do wlaczania biegów zmiennej przekla¬ dni zebatej, wyposazonej w sprzegla klo¬ we dla poszczególnych biegów, zwlaszcza w pojazdach mechanicznych. Urzadzenie ta¬ kie stosowane jest glównie w wozach, po¬ ruszajacych sie po szynach i napedzanych silnikami spalinowymi, np. lokomotywach.W takich przekladniach zebatych zna¬ ne sa sprzegla, wlaczajace sie w chwili zrównania sie szybkosci obrotowych ich tarcz i rozpoczynajacego .sie zwiekszenia obrotów jednej tarczy wzgledem drugiej, które w dalszym ciagu bedzie nazywane wyprzedzaniem sie tarcz sprzegla wlaczo¬ nego; sprzegla takie sprzegaja kola zebate poszczególnych biegów przekladni; ponad¬ to przekladnie te zawieraja osobne urza¬ dzenia, sluzace do szybkiego wywolywania szybkosci równej z szybkoscia obrotowa tarczy wlaczanej sprzegla. W tych urza¬ dzeniach stosowane sa sprzegla klowe o klach ze scietymi skosnie- powierzchniami czolowymi. Jako takie urzadzenia stoso¬ wane sa tu zarówno urzadzenia hamulco¬ we do hamowania szybciej obracajacej sie tarczy sprzegla pa^zy przechodzeniu na bieg wyzszy wzglednie przy wlaczaniu biegu, w którym tarcza] sprzegla, polaczona ,z wa¬ lem napedzajacym, obraca sie szybciej niz druga tarcza tego sprzegla, jak i urzadze¬ nia przyspieszajace, sluzace do zwieikszania.szybkosci obroltówej wolniej obracajacej sie tarczy sprzegla przy przechodzeniu na bieg nizszy wzglednie przy wlaczaniu -bie¬ gu, w którym tarcza sprzegla, polaczona z walem napedzajacym, obraca sie wolniej niz druga tarcza tego sprzegla i który wy¬ maga odpowiedniego zwiekszenia szybkos¬ ci obrotowej walu silnika napedowego.Znane urzadzenia przyspieszajace sa uza¬ leznione od dzialania silnika napedowego, przy czym urzadzenia synchronizacyjne u- mozliwiaja zwiekszanie liczby obrotów sil¬ nika tylko do liczby odpowiadajacej szyb¬ kosci obrotowej walu, sprzegnietego z ta¬ kim urzadzeniem, nie moga wiec byc stoso¬ wane tam, gdzie zalezy nam na uzyskaniu wyprzedzania jednej tarczy sprzegla przez druga.Przedmiot wynalazku niniejszego tym sie wyróznia, ze za pomoca niego mozna przyspieszyc proces wlaczania biegów nie¬ zaleznie od szybkosci obrotowej walu sil¬ nika dzieki temu, ze urzadzenie to jest wy¬ posazone w urzadzenie przyspieszajace, na które oddzialywa jeden z walów napedza¬ nych i który przez wlaczanie podczas zmia¬ ny biegów jest w stanie przyspieszyc ruch obrotowy wolniej obracajacej sie tarczy sprzegla.W tym celu pomiedzy czesc mechanizmu, polaczona z walem napedzajacym, a czesc mechanizmu, polaczona z napedzana cze¬ scia (przekladni, jest wbudowana przekla¬ dnia pomocnicza, któtrej stopien przenie^ sienia jest wiekszy od stopnia przeniesie¬ nia przy najnizszym (najpowolniejszym) biegu przekladni. Przekladnia pomocnicza wedlug wynalazku podczas normalnego ru¬ chu mechanizmu przekladni nie dziala, na¬ tomiast moze byc wlaczana podczas zmiany biegu. Taprzekladnia pomocnicza moze byc równiez wykonana tak, ze za pomoca niej mozna podczas zmiany biegów hamowac szybciej obracajaca sie tarcze .sprzegla.Ze wzgledu na uniezaleznienie dziala¬ nia urzadzenia przyspieszajacego od dzia¬ lania silnika zastosowanie jego szczególnie poleca sie w takich pedniach, które sa ste¬ rowane elektrycznie, pneumatycznie lub hydraulicznie na odleglosc. W tych przy¬ padkach szybkosc obrotowa walu silnika jest utrzymywana zasadniczo stala. Nie wymagane jest przy tym sprzeganie urza¬ dzenia wedlug wynalazku z urzadzeniem do sterowania na odleglosc, co jest zwykle stosowane w wiekszosci znanych urzadzen tego rodzaju. Urzadzenie do sterowania na odleglosc moze utrzymywac liczbe obrotów biegnacego jalowo odlaczonego silnika na^ pedowego nadal na poziomie ustalonym po¬ przednio za pomoca tegoz urzadzenia, pod¬ czas gdy przelaczanie biegów odbywa sie w sposób najszybszy niezaleznie od urza¬ dzenia do sterowania na odleglosc i szyb¬ kosci obrotowej walu silnika.Znane sa urzadzenia przekladni, w któ¬ rych do wyprzedzania przy przelaczaniu na biegi wyzsze stosuje sie osobna przekla¬ dnie pomocnicza o stopniu przeniesienia wyzszym od stopnia przekladni najwyzsze¬ go biegu przekladni glównej, która urucha¬ miana od strony walu napedzanego sluzy jako urzadzenie hamulcowe do zmniejsze¬ nia ilosci obrotów walu napedzajacego. W odróznieniu okI znanych ukladów przekla¬ dnia pomocnicza w urzadzeniu wedlug wy¬ nalazku jest tak pomyslana, ze sluzy do przyspieszania wlaczanej tarczy sprzegla przy przelaczaniu na bieg nizszy wzglednie przy wlaczaniu biegu, w którym tarcza sprzegla, polaczona z walem naipedzajiacym, obraca sie wolniej od drugiej tarczy tego sprzegla i daje odpowiednio do tego stosu¬ nek przekladni wyzszy od stosunku prze¬ kladni najnizszego biegu przekladni glów¬ nej.W odróznieniu od znanych urzadzen do przekladni zmiennych z wyprzedzaniem urzadzenie wedlug wynalazku zawiera je¬ den tylko mechanizm pomocniczy, wspólny dla wszystkich biegów przekladni zmien¬ nej, który dziala jako mechanizm sprzega- — 1 —jacy z walem napedzanym, gdy tarcza sprzegla, polaczona z walem napedzaja¬ cym, obraca sie wolniej niz druga tarcza tego sprzegla, gdy natomiast tarcza sprze¬ gla, polaczona z walem napedzajacym, ob¬ raca sie szybciej od drugiej tarczy sprze¬ gla, dziala jako urzadzenie hamulcowe.Uruchamianie urzadzenia wedlug wy¬ nalazku niniejszego moze byc polaczone z urzadzeniem, wlaczaj acym poszczególne biegi przekladni zmiennej, w dowolny zna¬ ny sposób. Poleca sie zastosowanie do tego celu rozrzadzania za pomoca podcisnienia.Na fig. 1 i 2 rysunku przedstawione sa schematycznie, przewaznie w przekroju, dwa przyklady wykonania urzadzenia we¬ dlug wynalazku niniejszego.Cyfra 1 oznacza wal napedzajacy; 2 — sprzeglo cierne; 3 — wal napedzany; Jf — oslone przekladni kól zebatych; 5, 6, 7 — kola zebate, osadzone na czesciach walu napedzajacego. Na tulei 8 kola zebatego 5 osadzona jest tarcza 10 sprzegla klowego, a na tulei 9 kola zebatego 7 osadzona jest tarcza 11 drugiego sprzegla kloiwego. Obie tarcze sa osadzone na tulejach przesuwnie lecz nie obrotowo. Tarcze 12 i 18, wspól¬ dzialajace z tarczami 10, 11, sa umieszczo¬ ne na kole zebatym 6 i stanowia z nim je¬ dna calosc.Na czesciach walu napedzanego osadzo^ ne sa w tejze oslonie kola zebate 15, 16, 17, zazebiajace sie kolami zebatymi 5, 6 i 7.Na tulejach 18 i 19 kól zebatych 15 i 17 osadzone sa przesuwne tarcze sprzeglowe 20 i 21. Tarcze 10 i 20 oraz tarcze 11 i 21 sa polaczone ze soba za pomoca dzwigni ob¬ racajacych sie okolo osi 88 i 39. Na kole zebatym 16 umieszczone sa tarcze sprze¬ glowe 22 i 23.Z kolem zebatym 5 polaczone jest szty¬ wno male kólko zebate 25 oraz oslona 26 sprzegla ciernego 2. Walek 27, stanowiacy przedluzenie walu napedzanego 3 jest prze¬ prowadzony przez srodki kól zebatych 16 i 15, a dalej jest osadzony obrotowo w ko¬ le 15 za pomoca lozyska. Wal 3 i walek 27 sa polaczone ze soba za pomoca klina 1-4* Na prawym koncu walka 27 umocowana jest tarcza sprzeglowa 28. Ponadto na tymze .koncu walka 27 osadzone jest luzno i przesuwnie kolo zebate 35, posia¬ dajace dwie powierzchnie cierne 29 i 81, wspólpracujace odpowiednio z (powierzch¬ niami ciernymi 30 na tarczy sprzeglowej 28 wzglednie 32 bebna 33, umocowanego w oslonie przekladni. Za pomoca dzwigni 36 kolo zebate 35 moze byc przesuniete w pra¬ wo lub w lewo, dzieki czemu moze byc wlaczona dowolna para wymienionych po¬ wierzchni ciernych.Za pomoca powyzszej przekladni mozna nastawic wymienione ponizej 4 biegi (li¬ czac od walu napedzajacego 1 poprzez sprzeglo 2): I bieg: kolo zebate 5, kolo zebate 15, sprzeglo 20, 22, kolo zebate 16, kolo ze¬ bate 6, sprzeglo 13, 11, kolo zebate 7, kolo zebate 17, wal napedzany 3.II bieg: sprzeglo 10, 12, piasta kola 6, sprzeglo 13, 11, kolo 7, kolo zebate 17, wal napedzany 3.III bieg: kolo 5, kolo 15, sprzeglo 20, 22, piasta kola 16, sprzeglo 23, 21, wal na¬ pedzany 3.IV bieg: sprzeglo 10, 12, kolo 6, kolo 16, sprzeglo 23, 21, wal napedzany 3.Jezeli np. tarcza sprzeglowa 20 zosta¬ nie wylaczona z zazebienia z tarcza 22, a tarcza 10 zostanie sprzegnieta z tarcza 12, to niezbedne staje sie, jak to wynika z przedsta¬ wionego na rysunku stosunku przekladni pomiedzy poszczególnymi kolami zebatymi, pewne zahamowanie tarczy sprzeglowej 10, poniewaz tarcza ta obraca sie przed wlaczeniem sprzegla — szybciej od odpo¬ wiadajacej jej tarczy 12. Odwrotnie, w ra¬ zie sprzegania tarczy 20 z tarcza 22 nie¬ zbedne jest pewne przyspeszenie ojbrotu tarczy 20. W celu sprzegniecia tarczy 11 z tarcza 13 trzeba przyspieszyc nieco obrót tarczy 13, w celu zas sprzegniecia tarczy — * —21 z tarcza 22 trzeba nieco zahamowac tar¬ cze 23.Aby przejsc z biegu 1-ego na 2-gi lub z 3-ego na 4-ty, nalezy po wylaczeniu sprze¬ gla ciernego 2 wylaczyc z zazebienia tar¬ cze sprzeglowa 20, sl zamiast niej wprowa¬ dzic w zazebienie tarcze sprzeglowa 10. Po¬ niewaz tarcza 10 obraca sie szybciej od od¬ powiadajacej jej tarczy 12, wiec nalezy ob¬ roty tarczy 10 zmniejszyc, co dokonywa sie w nastepujacy sposób: przesuwa sie za po¬ moca dzwigni 36 kolo zebate 35 w lewo, do zetkniecia sie ze soba powierzchni cier¬ nych 31 i 32. W wyniku tego kolo 35 be¬ dzie hamowane, bo beben 33 jest polaczony sztywno z oslona przekladni. Wskutek te¬ go zmniejsza sie szybkosc obrotowa kola 25 oraz kola 5 i zespolonej z tym kolem tar¬ czy sprzeglowej 10. Skoro tylko obroty jej zaczna spadac ponizej obrotów kola 6, wlaczaja sie w znany sposób tarcze 10, 12.Aby przejsc z biegu 2-ego na 1-szy lub z 4-ego na 3-ci, trzeba wyprowadzic z zaze¬ bienia tarcze 10, a wprowadzic w zazebie¬ nie tarcze 20 sprzegla. Po obluznieniu sprzegla ciernego 2 i rozlaczeniu tarcz 10 i 12 szybkosc obrotowa przesuwnej tarczy 20, obracajacej sie wolniej od odpowiada¬ jacej jej tarczy 22, nalezy powiekszyc w sposób nastepujacy: za pomoca dzwigni 36 kolo zebate 35 zostaje przesuniete w pra¬ wo, tak ze powierzchnia cierna 29 zostaje zetknieta z powierzchnia cierna 30 tarczy 28. Wskutek tego kolo 35 otrzymuje obroty od walu 3 za posrednictwem walka 27 i tarczy 28. Poniewaz stosunek przekladni kól zebatych 35, 25 jest wiekszy od stosun¬ ku przekladni kól 17, 7, wiec szybkosc ob¬ rotowa kola 5 .staje sie wieksza niz byla poprzednio przy takichze samych pozosta^ lych warunkach ruchu (stala szybkosc ob¬ rotowa walu napedzanego), przy czym szybkosc ta bedzie wzrastala, a zarazem szybkosc obrotowa kola 15 odpowiednio sie zwieksza, osiagajac wielkosc stosunko¬ wo duza wobec szybkosci normalnie przez, to kolo rozwijanej. Tarcza 20 wykazuje wiec daznosc do przekroczenia szybkosci obrotowej tarczy 22, polaczonej z kolem 16.Skoro tylko szybkosc obrotowa tarczy 20 przekroczy szybkosc obrotowa tarczy 22, tarcze 20 i 22 podlegaja wlaczeniu w znany sposób.Aby przejsc z biegu 2-ego na 3-ci, na¬ lezy wylaczyc tarcze sprzeglowe 10 i 11, które byly wlaczone przy 2-gim biegu, a przesunac do wlaczenia tarcze 20, 21. Je¬ zeli zalozy sie, ze najpierw wyprowadzono z zazebienia tarcze 10, to wlaczenie tarcz 20, 22 uskutecznia sie przez przyspieszenie obrotu tarczy 20. A mianowicie, najpierw przesuwa sie w prawo kolo zebate 35, czyli sprzega sie je z walem napedzanym za; po¬ srednictwem powierzchni ciernych 29, 30.Przez to uskutecznia sie w wyzej opisany sposób zwiekszenie szybkosci obrotowej zarówno kola zebatego 5, jak i kola zeba¬ tego 15 oraz polaczonej z nim tarczy sprze¬ glowej 20. Wlaczenie sie sprzegla zachodzi w chwili zrównania sie szybkosci obroto¬ wych obydwóch tarcz sprzegla. Poniewaz przy tym tarcza 11 sprzegla winna byc od¬ sunieta, a tarcza 21 dosunieta do odpowia¬ dajacej jej tarczy 23, przeto celem jak naj¬ szybszego wyrównania sie szybkosci tarcz sprzegla ruch obrotowy tarczy 23, polaczo¬ nej z kolem zebatym 16, musi byc odpowie¬ dnio zahamowany. Uskutecznia sie to w ta¬ ki sposób, ze kolo zebate 35 przesuwa sie w lewo. Wskutek tego szybkosc obrotowa kól zebatych 35, 25, 5 i 15 oraz kola zeba¬ tego 16, sprzegnietego z kolem zebatym 15 za pomoca sprzegla 20, 22, a przez to i szybkosc obrotowa tarczy 23 szybko sie zmniejszaja az do wielkosci, przy której w chwili rozpoczynajacego sie wyprzedza¬ nia zachodzi wlaczenie sie sprzegla 23, 21.Jezeli podczas przechodzenia z biegu 2-ego na 3-ci najpierw wylaczone zostanie sprzeglo 11, 13, przy czym tarcza 21 prze¬ sunieta ku tarczy 23, to szybkosc obroto- — 4 —wa kola zebatego 16, a przez to i tarczy 23 winna ulec zmniejszeniu. Nastepuje to dzieki przeniesieniu napedu z kola zebate¬ go 35 poprzez kolo zebate 25, sprzeglo 10, 12 oraz kolo zebate 6, zazebiajace sie kolem zebatym 16. Po uprzednim wylaczeniu sprzegla 10, 12 i przesunieciu tarczy 20 ku tarczy 22 kolo zebate 35 zostaje przesunie¬ te w prawo. Dzieki spowodowanemu przez to zwiekszeniu sie szybkosci obrotowej za¬ równo kola zebatego 25, jak i (za posred¬ nictwem kola zebatego 5) kola zebatego 15 oraz tarczy 20 na nim osadzonej, wyrów¬ nanie sie szybkosci tarcz sprzegla nastepu¬ je szybko.Jezeli przy przechodzeniu z btegu 2-ego na 3-eci oba sprzegla 12, 10 i 11, 13 zo¬ stana wylaczone jednoczesnie, a przesuw¬ ne tarcze sprzeglowe 20 i 21 zostana do- suniete do wspóldzialajacych z nimi tarcz 22 i 23, to szybkosc obrotowa obracajacej sie jalowo pary kól zebatych 6, 16 szybko sie zmniejsza wskutek tarcia mechaniz¬ mów, tak iz najpierw tarcza 20, która ob¬ raca sie szybciej od tarczy 21 sprzega sie z tarcza 22. Nastepnie moze byc tarcza 21 sprzegnieta z tarcza 23, jak to opisano po¬ wyzej, przy czym obroty tarczy 23 zostaja nieco zahamowane.Przy przechodzeniu z 3-go biegu na 2-gi odlacza sie najpierw na przyklad tarcze 20, a szybkosc obrotowa tarczy 10 zmniejsza sie przez hamowanie; w tym celu przesu¬ wa sie kolo zebate 35 na lewo, jak to opi¬ sano powyzej. Po sprzegnieciu tarczy 10 z tarcza 12 moze byc wylaczona tarcza 21, a tarcza 11 sprzegnieta z tarcza 13 po .prze¬ sunieciu kola zebatego 35 w prawo, tak iz szybkosc obrotowa kola zebatego 6 zostaje zwiekszona do wartosci, przy której moze rozpoczynac sie wyprzedzanie.Na fig. 2 wal napedzajacy 1 jest sprze¬ gniety z kolem zebatym 45 za posrednic¬ twem sprzegla ciernego 2 i jego oslony 26.Na czesciach walu napedzajacego umiesz¬ czone sa kola zebate 46 i 47. Na czesciach walu przystawki osadzone sa kola zebate 55, 56 i 57. Z kolem 47 jest polaczony wal napedzany 40. Liczby 50, 60, 51 i 61 ozna¬ czaja przesuwne tarcze sprzegiel, osadzo¬ ne nie obracalnie lecz przesuwnie na tule¬ jach, zespolonych odpowiednio z kolami zebatymi 45, 55, 47 i 57. Urzadzenie we¬ dlug fig. 2 posiada dodatkowy wal, ozna¬ czony na rysunku liczba 80, na którego koncach osadzone sa kola zebate 49 i 59.Kolo zebate 57 jest zespolone z kolem ze¬ batym 48, zazebiajacym sie z kolem zeba¬ tym 49. Kolo zebate 59 zazebia sie z kolem zebatym 58, osadzonym obrotowo na pias¬ cie kola zebatego 55.W czopie 65, wystajacym z oslony 4, znajduja sie dwa kanaliki 66 i 67, dopro¬ wadzajace olej pod cisnieniem. Kanaliki te lacza sie z kanalikami 68 i 69, wykonany¬ mi w kadlubie kola zebatego 55 i uchodza¬ cymi do przestrzeni 70, 71, znajdujacych sie wewnatrz kadluba tego kola. Przestrze¬ nie te lacza sie z dwoma wiencami kanalów poziomych, w których umieszczone sa male tloczki 72 i 73, za pomoca których tarcze cierne 74 i 75 moga byc dociskane do tarcz ciernych 76 i 77, osadzonych na kole zeba¬ tym 55. Tarcza cierna 74 jest osadzona na piascie kola zebatego 58 przesuwnie, lecz nieobrotowo, natomiast tarcza cierna 75 jest przesuwnie, lecz nieobrotowo, osadza¬ na na pierscieniu 78, przymocowanym do oslony przekladni.Za pomoca przekladni, uwidocznionej na fig. 2, mozna ulozyc, wychodzac z walu 1 poprzez sprzeglo cierne 2, nastepujace 4 biegi: I bieg: kolo 45, kolo 55, sprzeglo 60, 62, kolo 56, sprzeglo 63, 61, kolo 57, kolo 47, wal napedzany 40.II bieg: kolo 45, kolo 55, sprzeglo 60, 62, kolo 56, kolo 46, sprzeglo 53, 51, wal napedzany 40.III bieg: sprzeglo 50, 52, kolo 46, kolo 56, sprzeglo 63, 61, kolo 57, kolo 47, wal napedzany 40. — 5 —IV bieg-: (bezposredni) sprzeglo 50, 52, sprzeglo 53, 51, wal napedzany 40.W urzadzeniu tym zespól kól zebatych 48, 49, walu 80 oraz kól zebatych 59, 58 umozliwia przeniesienie obrotów pomiedzy odleglymi od siebie czesciami przekladni, przy czym jest mozliwe zwiekszenie obro¬ tów poprzednio wolniej obracajacego sie kola. Wlaczenie tego zespolu odbywa sie w ten siposób, ze kolo zebate 55 zostaje sprze¬ gniete z kolem zebatym 58 dzieki dziala¬ niu sprezonego oleju na tloczki 72 i posre¬ dnio tarcze cierna 74- W celu zas zmniej¬ szenia szybkosci obrotowej kolo zebate 55 zostaje sprzegniete dzialaniem oleju pod cisnieniem na tloczki 73 i posrednio na tar¬ cze cierna 75 z pierscieniem ciernym 78, umocowanym nieruchomo w osdonie prze¬ kladni.Ponizej opisane jest tytulem przykla¬ du przejscie z biegu 2-go na bieg 3-ci. Na drugim biegu wlaczone sa sprzegla 51, 53 oraz 60, 62. Wobec tego najpierw wylacza sie tarcze 51 z wspóldzialania z tarcza 53, a tarcze przesuwna 61, obracajaca sie szyb¬ ciej od odpowiadajacej jej tarczy 63, dosu- wa sie do tarczy 63. W celu zrównania szybkosci obrotowych tarcz wlaczanego sprzegla i uzyskania wyprzedzania jednej tarczy przez druga, nalezy odpowiednio przyspieszyc szybkosc obrotowa kola zeba¬ tego 56. Przyspieszenie to zachodzi dzieki temu, ze kolo zebate 55 sprzega sie z kolem zebatym 59 dzialaniem oleju na tloczki 72 oraz posrednio na tarcze cierna 74- Teraz dzieki przekladni 48, 49, 59, 58 kolo zeba^ te 55 bedzie napedzane z wieksza szybko¬ scia, anizeli przy wlaczonych sprzeglach 60, 62 oraz 61, 63. Wskutek tego kolo ze¬ bate 55 nada tarczy 63 — za posrednic¬ twem sprzegla 60, 62 — szybkosc wieksza od szybkosci tarczy 61.Po wlaczeniu sprzegla 61, 63 odlacza sie kolo zebate 55 od kola zebatego 58 przez odpowiednie rozrzadzenie cisnienia oleju, dzialajacego na tloczki 72.Jezeli nastepnie sprzeglo 60, 62 zosta¬ nie wylaczone, a przesuwna tarcza 50 sprzegla zostanie dosunieta do odpowiada¬ jacej jej tarczy 52, to w celu przyspiesze¬ nia chwili wlaczenia sie sprzegla 50, 52 zmniejsza sie odpowiednio szybkosc obroto¬ wa szybciej obracajacej sie tarczy 50. U- skutecznia sie to znów przez rozrzadzenie oleju pod cisnieniem, który skierowuje sie poprzez kanalik 66, kanalik 69 w kole 55 oraz komore 71 na tloczki 73. Wskutek te¬ go obroty kola zebatego 55 zostaja nieco zahamowane dzieki tarciu tarczy ciernej 75 o pierscien cierny 78, sztywno polaczony z oslona przekladni, a zatem zmniejszona zostanie odpowiednio szybkosc obrotowa kola zebatego 45, zazebiajacego sie z ko¬ lem zebatym 55, oraz zespolonej z kolem 45 tarczy sprzeglowej 50 az do chwili wla¬ czenia sie sprzegla 50, 52. Po tym wyprze¬ ga sie kolo zebate 55 od nieruchomego pier¬ scienia 78 przez odpowiednie rozrzadzenie cisnieniem oleju.Jezeli przy przechodzeniu z biegu 2-go na 3-ci najpierw wylaczy sie sprzeglo 60, 62, a potem wlaczy sprzeglo 50, 52, nalezy uprzednio szybkosc obrotowa tarczy 50 za pomoca opisanego urzadzenia zmniej¬ szyc do wielkosci zblizonej do obrotów tar¬ czy 52. Po wlaczeniu sprzegla 50, 52 i wy¬ laczeniu sprzegla 51, 53 przyspiesza sie, w celu wlaczenia sprzegla 61, 63, ruch obro¬ towy tarczy 63 slz do szybkosci odpowiada¬ jacej poczatkowi wyprzedzania. Uskutecz¬ nia sie to, jak opisano powyzej, przez zwie¬ kszenie szybkosci obrotowej kola zebatego 56 dzieki nepedzaniu go kolem zebatym 55 za posrednictwem kola zebatego 45, sprze¬ gla 50, 52 i kola zebatego 46.W podobny sposób uskutecznia sie prze¬ chodzenie z biegu 3-go na 2-gi bieg przez przyspieszanie wzglednie hamowanie ru¬ chu obrotowego tarcz sprzegiel podlegaja¬ cych wlaczeniu.Sterowanie oleju tloczonego w urzadze¬ niu, przedstawionym na fig. 2, moze byc ~ 6 —dokonywane w dowolny ziiaiiy sposób. W urzadzeniu sterowniczym cisnienie oleju moze byc szybko zmniejszane przez wypu¬ szczenie oleju po dokonanym wlaczeniu od¬ powiedniego sprzegla przekladni. PL