Najdluzszy czas trwania patentu do 1 lutego 1956 W patencie nr 29584 opisany jest pelen¬ gacyjny uklad anten ramowych, w którym zastosowane sa obrotowe anteny ramowe, rozmieszczone symetrycznie na obwodzie kola. Poza tym w patencie tym zapropono¬ wano, zeby zamiast kazdej z ram obroto¬ wych zastosowac dwie stale ramy skrzy¬ zowane pod katem 90° i goniometr, aby w ten sposób uniknac mechanicznych trudno¬ sci, polaczonych zawsze z obrotem anten.Pod nazwa goniometr nalezy tu rozumiec uklad, skladajacy sie z dwóch cewek ante¬ nowych oraz z cewki ruchomej umieszczo¬ nej obrotowo w polu wzbudzonym przez te cewki antenowe.Gdy jednak, jak to bywa zwykle, po¬ szczególne goniometry sa umieszczone w bezposredniej bliskosci skrzyzowanych an¬ ten ramowych, to powstaja trudnosci jed¬ noczesnego i dokladnego obracania cewek ruchomych, nalezacych do róznych gonio- metrów, z centralnego miejsca obslugi pe- lengatora.Wedlug wynalazku trudnosci tych uni¬ ka sie w ten sposób, ze goniometry, naleza¬ ce do róznych anten, sa umieszczone wszy¬ stkie w jednym miejscu, przy czym z odpo¬ wiadajacymi im antenami sa one polaczone przewodami wielkiej czestotliwosci. W tym przypadku mozna w sposób prosty ob-slugiwac wszystkie obrotowe cewki gonio- metrów jednoczesnie, przy czym np. cewki obrotowe poszczególnych goniometrów sa osadzone mechanicznie na wspólnej osi.W patencie nr 29584 podane sa rózne sposoby rozrózniania sposród wielu polozen odbioru zerowego, jakie istnieja w tego ro¬ dzaju urzadzeniu pelengacyjnym, polozen wolnych od efektu nocnego.Proponowano juz nastepnie sposób wy¬ raznego wyznaczania kierunku nadchodze¬ nia fal, przy którym oprócz glównej ante¬ ny kierunkowej z obwodem wejsciowym odbiornika sprzega sie jeszcze dodatkowa antene kierunkowa. Bieguny jednej z tych anten stale sie przelacza synchronicznie z przelaczaniem przyrzadu wskaznikowego, wlaczonego w obwód wyjsciowy odbiorni¬ ka. Azeby okreslic strone pelengowanego nadajnika, to jest azeby znalezc wlasciwy kierunek, z dwóch przestawionych wzgle¬ dem siebie o 180° kierunków zerowych na¬ lezy obserwowac przebieg wychylen wska¬ znika przy obracaniu anteny kierunkowej.Przy odpowiednim doborze faz przelacza¬ nia biegunów anteny i przyrzadu wskazni¬ kowego mozna uzyskac to, ze pelengowany kierunek przypada w tym polozeniu odbio¬ ru zerowego, w którym wskaznik przyrza¬ du, znajdujacego sie w obwodzie wyjscio¬ wym odbiornika, przechodzi poprzez polo¬ zenie zerowe, poruszajac sie w kierunku zgodnym z kierunkiem obrotu glównej an¬ teny kierunkowej pelengatora.Taki sposób uzyskiwania jednoznaczne¬ go okreslania kierunku daje sie zastosowac bardzo prosto w ukladzie pelengatora we¬ dlug wynalazku; a mianowicie w srodku kola, na obwodzie którego znajduja sie skrzyzowane anteny ramowe, umieszcza sie dodatkowa skrzyzowana antene ramowa, przy czym cewke ruchoma goniometru, na¬ lezacego do tej dodatkowej anteny ramo¬ wej, umieszcza sie wspólosiowo z cewkami obrotowymi pozostalych goniometrów. Je¬ zeli cewka obrotowa tego dodatkowego u- kladu ram skrzyzowanych, która sprzega sie z odbiornikiem, jest szybko i stale prze¬ laczana jednoczesnie z przyrzadem wskaz¬ nikowym na wyjsciu odbiornika, to uzysku¬ je sie jednoznacznosc okreslania kierunku w sposób wyzej opisany.Na rysunku przedstawiony jest przy¬ klad ukladu anten ramowych wedlug wy¬ nalazku. Cale urzadzenie sklada sie z czte¬ rech skrzyzowanych anten ramowych 1, 2, 3, Jf z odpowiednimi czterema ukladami ce¬ wek/, //, ///, IV, polaczonymi z antenami za pomoca przewodów zasilajacych. Cewki ruchome czterech ukladów sa przylaczone do cewek wzbudzajacych glównego ukladu cewek V, którego cewka ruchoma jest przylaczona do obwodu wejsciowego od¬ biornika E.Aby zaklócenia w poszczególnych ante¬ nach byly jak najmniejsze, korzystnie jest, aby odbiór pradu z poszczególnych anten, jak to juz proponowano dla ukladu obro¬ towych anten ramowych, odbywal sie w górnym miejscu skrzyzowania ram, a nie jak zwykle w dolnym miejscu skrzyzowa¬ nia. Skrzyzowane anteny ramowe moga byc wówczas w dolnym skrzyzowaniu pola¬ czone, a w razie potrzeby równiez uziemio¬ ne. PL