Przedmiotem niniejszego wynalazku jest dodatkowy bezpiecznik, calkowicie od¬ dzielony od innych bezpieczników, normal¬ nie stosowanych w zapalnikach, przy czym ten dodatkowy bezpiecznik dziala tylko wtedy, gdy z jakichkolwiek przyczyn przebieg strzalu nie odbywa sie normal-nie, czyli nie tak, jak przewidziano. Bez¬ piecznik ten sklada sie z urzadzenia, umoz¬ liwiajacego zaplon ladunku wybuchowego w ogóle tylko w odpowiedniej chwili i w ciagu dokladnie okreslonego^ czasu, nieza¬ leznie od innych bezpieczników, bez wywie¬ rania wplywu na narzady powodujace za¬ plon i bez pozostawania pod wplywem tych narzadów, jezeli pocisk wybucha w zada¬ nym miejscu i czasie. We wszystkich nor¬ malnych przypadkach, gdy bezpiecznik nie potrzebuje dzialac, nie istnieje wiec za¬ den wzajemny wplyw bezpiecznika i na¬ rzadów zaplonowych.Bezpiecznik wedlug wynalazku stano¬ wi narzad zamykajacy, napedzany mecha¬ nizmem zegarowym i nie znajdujacy sie pod wplywem urzadzenia zaplonowego; narzad ten zamyka w dowolnym miejscu np. droge iglicy do splonki lub kanal za¬ plonowy miedzy splonka i ladunkiem wy¬ buchowym, zwalniajac je tylko w z góry okreslonej chwili i tylko na okreslony czas, liczac od chwili strzalu.Na zalaczonym rysunku przedstawione sa przyklady wykonania przedmiotu wy¬ nalazku. Fig. 1 przedstawia widok z góry i czesciowy przekrój jednej postaci wyko¬ nania, fig. 2 — przekrój pionowy wzdluz linii // — // na fig. 1, fig. 3 — podobny do fig. 2 przekrój pionowy odmiany wy¬ konania, fig. 4 — widok z góry i czescio¬ wy przekrój drugiej postaci wykonania, fig. 5 — przekrój wzdluz linii V — V na fig. 4.Wedlug fig. 1 i 2 srubowa sprezyna napedowa 12 oparta jest z jednej strony o kadlub 19 mechanizmu zegarowego, a z drugiej strony — o narzad zamykajacy 16. Z kotwica hamujaca 13 mechanizmu zegarowego polaczony jest na stale drazek wahadlowy H, wahajacy sie w wycieciu 18 kadluba 19 mechanizmu zegarowego.Liczba 15 oznaczono kólko wychwytowe mechanizmu zegarowego. Narzad zamyka¬ jacy 16 posiada wyciecie 17 o odpowied¬ niej wielkosci, które umozliwia zaplon la¬ dunku wybuchowego w ciagu okreslonego z góry czasu. Caly mechanizm zegarowy wbudowany jest w znany sposób miedzy czesci 21 i 22 kadluba zapalnika.Urzadzenie powyzsze dziala w sposób nastepujacy.Mechanizm zegarowy, nakrecony przy montowaniu zapalnika, zostaje w znany sposób zabezpieczony przed przedwczes¬ nym dzialaniem (rozkrecaniem sie). W chwili strzalu ten nie przedstawiony na rysunku bezpiecznik zwalnia mechanizm zegarowy, co powoduje uruchomienie na¬ rzadu zamykajacego 16, który uprzednio wskutek swego polozenia uniemozliwial zaplon ladunku wybuchowego; szybkosc tego ruchu zalezy jedynie od sily sprezy¬ ny 12 i dzialania kotwicy hamujacej me¬ chanizmu zegarowego, poza tym zas jest niezalezna od wlasnosci balistycznych po¬ cisku. Dzieki temu ruchowi narzadu za¬ mykajacego, który w tym przypadku jest ruchem obrotowym, po pewnym czasie, da¬ jacym sie dowolnie obierac przy wytwa¬ rzaniu mechanizmu, wyciecie 17 ustawia sie naprzeciwko iglicy 10 i umozliwia za¬ plon ladunku wybuchowego pocisku w cia¬ gu czasu równiez dowolnie obranego przy wytwarzaniu mechanizmu zegarowego.Jezeli podczas tego czasu odpowiadaja¬ cego dlugosci wyciecia 17 z jakichkolwiek powodów zaplon nie nastapil, np. wskutek zepsucia sie innych bezpieczników, to na¬ rzad zamykajacy 16 z powrotem zamyka droge dla ruchu iglicy, tak iz niemozliwy sie staje pózniejszy wybuch pocisku.To nie dajace sie juz z zewnatrz zwol¬ nic powtórne zamkniecie jest bardzo waz¬ ne np. w granatach recznych, dla zapobie¬ zenia temu, by nie ulegly wybuchowi gra¬ naty, odrzucone z powrotem przez wroga, i nie wyrzadzily szkody we wlasnych sze¬ regach.W odmianie wykonania wedlug fig. 3 narzad zamykajacy 16 otwiera lub zamy- — 2 —ka nie droge dla ruchu iglicy, lecz kanal zaplonowy 23 miedzy splonka zapalajaca 11 i splonka pobudzajaca 20.Oczywiscie, w niektórych przypadkach, gdy powtórne zamkniecie nie jest pozada¬ ne, wyciecie 17 moze byc tak wykonane, by po calkowitym rozkreceniu sie mecha¬ nizmu zegarowego droga miedzy iglica i splonka pozostawala stale otwarta-. W przypadku urzadzenia wedlug fig. 3 w ten sam sposób kanal zaplonowy moze byc sta¬ le otwarty, poczawszy od pewnej chwili, liczonej od chwili strzalu.Naped mechanizmu zegarowego moze sie równiez odbywac w znany sposób za pomoca sily odsrodkowej, o ile chodzi o pociski o ruchu wirowym.Wreszcie odnosnie do konstrukcji we¬ dlug fig. 4 nalezy jeszcze zauwazyc, ze iglica 10 sluzy równoczesnie za wal kotwi¬ cy 18 i ze drazek wahadlowy posiada w tym przypadku ksztalt okraglej tarczy.Odpowiednie uksztaltowanie drazka wahadlowego, np. wedlug fig. 1 i 4, posia¬ da duze znaczenie, by pomimo malych wy¬ miarów mechanizmu zegarowego osiagnac duze czasy wahania przy malych dlugos¬ ciach wahan. Warunki te sa dlatego waz¬ ne, ze energia mechaniczna, która mozna nagromadzic w stosunkowo bardzo malej sprezynie napedowej, jest równiez bardzo mala, tak iz na caly czas rozkrecania sie mechanizmu zegarowego musi przypadac bardzo mala liczba wahan kotwicy.Oczywiscie, szczególy opisanych urza¬ dzen moga byc wykonane w inny sposób, niz podano powyzej, bez przekraczania granic wynalazku. Np. narzad zamykaja¬ cy móglby wykonywac ruch prostolinijny zamiast obrotowego.Bezpiecznik wedlug wynalazku posiada te duza zalete, ze dziala niezaleznie od szybkosci pocisku, liczby jego obrotów i w ogóle niezaleznie od wlasnosci balistycz¬ nych, a ponadto zawiera urzadzenie do powtórnego zabezpieczania zapalnika, u- mozliwiajace bezpieczna manipulacje wy¬ strzelonymi, lecz nie zniszczonymi pociska¬ mi. Urzadzenie to mozna, oczywiscie, sto¬ sowac we wszystkich zapalnikach bez wzgledu na to, czy chodzi o zapalniki ude¬ rzeniowe lub czasowe do pocisków artyle¬ ryjskich, bomb lotniczych, granatów recz¬ nych, czy tez do pocisków do miotaczy min, gdyz urzadzenie to dziala zupelnie niezaleznie od innych bezpieczników. PL