Uzywane dotychczas kólka wskazniko¬ we w kasach rejestrujacych lub podob¬ nych urzadzeniach posiadaja pewna wa¬ de, która w niektórych przypadkach utru¬ dniala stosowanie ich wraz z prostymi narzadami napedzajacymi i rozrzadczy- mi, które trzeba bylo zastepowac narza¬ dami bardziej skomplikowanymi. Wspo¬ mniana powyzej wada polega na tym, ze o ile ze wzgledu na zaoszczedzenie miejsca lub z innych powodów trzeba bylo ograni¬ czyc srednice kólek, znaki na tych kól¬ kach byly tak male, ze z pewnej zadanej odleglosci od aparatu dawaly sie trudno odczytywac. Celem wynalazku jest wiec usuniecie tej wady w postaci zbyt ma¬ lych znaków, a tym samym stworzenie moznosci latwego odczytu przy kólkach wskaznikowych o stosunkowo nieduzej srednicy. Kólko wskaznikowe wedlug wy¬ nalazku posiada ramiona, polaczone swy¬ mi koncami z jednej strony wahliwie z piasta, mogaca obracac sie naokolo osi kólka, podczas gdy drugie konce tych ra¬ mion podtrzymuja wieksza liczbe wycin¬ ków pierscieniowych, zachodzacych na siebie i rozmieszczonych mniej wiecej w kierunku obwodu, przy czym kazdy z tych wycinków jest wykonany tak, iz moze byc odsloniety w polozeniu odczytu.Przyklad wykonania kólka wedlug wynalazku jest uwidoczniony na rysunku, na którym na fig. 1 podano w widoku z boku kólka wskaznikowe, na fig. 2 —przekrój wzdluz linii II — II kólka we¬ dlug fig. 1, zas na fig. 3 — przekrój wzdluz linii 77/ — III kólka wedlug fig. 1.Na rysunku liczba 1 oznaczono czesc oslony kasy rejestrujacej, zaopatrzona w otwór odczytowy 3, zamkniety okien¬ kiem 2. Liczba U oznaczono wal kólka wskaznikowego, na którym jest osadzona obrotowo piasta 8, zaopatrzona w trzy tarcze 5, 6, 7. Z tarczami 5 i 7 sa po¬ laczone wahliwie za pomoca trzpieni 9 ra¬ miona 10 wycinków pierscieniowych 11, zaopatrzonych w cyfry 0 — 9. W oma¬ wianym przykladzie wykonania ramion tych jest dziesiec. Kazdy z wycinków pierscieniowych 11 jest nieco krótszy od odstepu miedzy ramionami 10. Wycinek pierscieniowy posiada na jednym koncu dwa wystepy 12, wystajace w kierunku poprzecznym (fig. 2), na drugim zas kon¬ cu — w dwa zagiecia 18 w postaci haków.W tarczy 6 sa zamocowane sworznie 15, zaopatrzone w rowki pierscieniowe 14.Kazdy z tych sworzni 15 wystaje z tar¬ czy 6 tak, iz sluzy jako oparcie ramion 10, ograniczajac równoczesnie obrót ich okolo walka 4. Sworznie 15 sa wykonane tak, iz umozliwiaja nakladanie ich z obu stron tarczy 6, przy czym w kazdy rowek pierscieniowy wchodzi zagiety koniec sprezyny srubowej 19, której drugi ko¬ niec jest z kolei polaczony z zagieciem 13 wycinka pierscieniowego (fig. 1). Dzieki sprezynom 19 wycinki 11 sa utrzymywa¬ ne w polozeniu spoczynkowym, uwidocz¬ nionym na fig. 1.W przykladzie wykonania piasta 8 jest zaopatrzona w przedluzenie 16, na które sa nasadzone dwa kólka zebate 17, 18. Kólko 17 zazebia sie z narzadem roz- rzadczym (najkorzystniej z zebatka), nie uwidocznionym na rysunku i przestawia¬ jacym kólko wskaznikowe, kólko zas 18 sluzy do przenoszenia ruchu obrotowego omawianego kólka na drugie kólko wska¬ znikowe. Na rysunku wycinek 11 z cyfra „4" nalezy uwazac jako znajdujacy sie w polozeniu odczytowym, to jest przed o- kienkiem 2. Poniewaz wycinki 11 sa wy¬ konane tak, ze czesc koncowa jednego z nich pokrywa czesc drugiego sasiedniego odcinka, przeto wycinek, znajdujacy sie w polozeniu odczytowym, jest zawsze przykryty czesciowo wycinkiem sasied¬ nim. Celem dokonania odczytu odslania sie tarcze odczytywana przez usuniecie zaslony 20, umieszczonej miedzy okien¬ kiem a odcinkiem pierscieniowym i pod¬ trzymywana na koncach ramieniem 21 (fig. 1). Za pomoca preta 22, prowadzo¬ nego np. przez tarcze kciukowa, zaslona moze wykonywac ruchy wahliwe wraz z oporkami 23 tak, iz gdy zostanie ona prze¬ sunieta w dól z polozenia przedstawione¬ go na fig. 1, wówczas oporki 23 wspól¬ dzialaja z wystepami 12, wystajacymi z boku wycinka pierscieniowego 11, znaj¬ dujacego sie w polozeniu odczytowym.Dzieki poprzednio wspomnianemu u- ksztaltowaniu wycinków i ramion wyci¬ nek pierscieniowy, przykrywajacy sasie¬ dni wycinek, moze byc przesuniety o ty¬ le, ze umozliwi odczyt na poprzednio przy¬ krytym wycinku pierscieniowym. Po od¬ czytaniu zaslona i wycinek pierscienio¬ wy, odchylony wbrew dzialaniu sprezyny 19, powracaja do swego polozenia spo¬ czynkowego. Oprócz mozliwosci stosowa¬ nia stosunkowo duzych znaków na wycin¬ kach pierscieniowych 11 dzieki ich odsla¬ nianiu oslona 20 osiaga sie jeszcze dalsza korzysc w porównaniu ze stosowanymi dotychczas kólkami wskaznikowymi. Przy stosowaniu bowiem tych kólek zachodzi koniecznosc wymiany jednego ze znaków, co dzieki podzialowi na pierscieniowe wy¬ cinki jest ulatwione, gdyz moga one byc pojedynczo usuwane.W granicach wynalazku istnieje oczy¬ wiscie mozliwosc wykonywania urzadze¬ nia w kilku odmianach. — 2 — PL