Wynalazek niniejszy dotyczy maszyn do zmywania naczyn z dwoma urzadzenia¬ mi natryskowymi, z których jedno dopro¬ wadza za pomoca pompy ciecz zmywaja¬ ca, a drugie — za pomoca pompy ciecz plu¬ czaca, przy czym kazde z tych urzadzen zawiera zawór regulacyjny; te zawory sa przymusowo sprzezone ze soba i sa urucho - miane za pomoca urzadzenia rozrzadczego tak, ze jeden zawór jest zamkniety, gdy drugi jest otwarty.Wynalazek ma na celu osiagniecie w takich maszynach prostego i latwego dla obslugi rozrzadu, zapobiegajacego bledne¬ mu nastawianiu urzadzen rozrzadczych, co posiada wazne znaczenie w razie korzysta¬ nia z maszyny wedlug wynalazku w gospo¬ darstwie domowym ze sluzba czesto nie¬ wprawna i nieuwazna.Wspomniany cel osiaga sie w mysl wy¬ nalazku przez takie przymusowe sprzeze¬ nie zaworu do oprózniania urzadzenia do zmywania z zaworem regulacyjnym, roz¬ rzadzajacym polaczenie pompy do zmywa¬ nia z zasilajacym ja zbiornikiem do cieczy zmywajacej, azeby przy otwarciu zaworu oprózniajacego zawór regulacyjny byl o- twierany koniecznie.Wedlug jednej postaci wykonania u- rzadzenie rozrzadcze jest uzaleznione od zaworów w ten sposób, ze w pewnym polo¬ zeniu urzadzenia nastawczego (w poloze¬ niu mycia) zawór regulacyjny urzadzenia do mycia jest otwarty, a zawór regulacyjnyurzadzenia do plukania jest zamkniety, po¬ lozenie zas zaworu wzglecjnie zaworów o- prózniajacych jest tego rodzaju, ze wypu- * szczenie cieczy zarzadzenia do mycia jest uniemozliwione; w innym polozeniu urza¬ dzenia nastawczego (w polozeniu pluka¬ nia) zawór regulacyjny urzadzenia do my¬ cia jest zamkniety, a zawór regulacyjny u- rzadzenia do plukania jest otwarty, w trzecim zas polozeniu (w polozeniu opróz¬ niania) zawór regulacyjny urzadzenia do mycia i zawór wzglednie zawory opróznia¬ jace sa otwarte.Urzadzenia te moga posiadac wspólny zawór oprózniajacy, umieszczony w urza¬ dzeniu do mycia, przy czym urzadzenie na¬ stawcze jest polaczone z zaworem tak, iz zawór zarówno w polozeniu mycia jak i w polozeniu plukania jest zamkniety, a tyl¬ ko w polozeniu oprózniania jest otwarty.Dla uruchomienia obu zaworów regulacyj¬ nych i zaworu oprózniajacego moze byc zastosowany pojedynczy narzad nastaw- czy, najlepiej jednak dwa narzady wzgled¬ nie raczki, które sa umieszczone tak, ze jedna nastawia zawory regulacyjne, a dru¬ ga zawory regulacyjne i zawór oprózniaja¬ cy.Urzadzenia tej moga jednak równiez po¬ siadac osobne zawory oprózniajace. W tym przypadku urzadzenie nastawcze jest po¬ laczone z zaworami tak, iz w polozeniu my¬ cia zawór oprózniajacy urzadzenia do my¬ cia jest zamkniety, a zawór oprózniajacy * urzadzenia do plukania jest otwarty, na¬ tomiast w polozeniu plukania warunki sa odwrotne, a w polozeniu oprózniania wszystkie zawory sa otwarte. Równiez i w tym przypadku moze byc zastosowany tyl¬ ko jeden narzad nastawczy, jednak najle¬ piej stosuje sie dwa takie narzady, np. dwie raczki, które rozrzadzaja wszystkie zawcry.Maszyna wedlug wynalazku jest opisa¬ na ponizej i przedstawiona na zalaczonych rysunkach jako przyklad wykonania. Fig. 1 przedstawia widok perspektywiczny ma¬ szyny do zmywania naczyn, przy czym dla wiekszej wyrazistosci linie ograniczajace, zasloniete przez polozone przed nimi cze¬ sci, sa wyrysowane linia ciagla, fig. 2 przedstawia schematyczny widok przedsta¬ wionego na fig. 1 urzadzenia rozrzadczego w zwiekszonej podzialce, fig. 3 — widok perspektywiczny i czesciowy schematyczny widok innej postaci wykonania wynalazku, fig. 4 — przekrój jednego z zaworów ssa¬ cych tej postaci wykonania, a fig. 5, 6 i 7 przedstawiaja urzadzenie nastawcze tej po¬ staci wykonania w polozeniu mycia, plu¬ kania wzglednie oprózniania.Wedlug fig. 1 maszyna do mycia na* czyn posiada oslone 10 zasadniczo prosto- padloscienna, zaopatrzona w zdejmowana odchylana klape 11. Obydwa urzadzenia do plukania i mycia sa umieszczone calko¬ wicie w dolnej czesci oslony, podczas gdy górna czesc oslony tworzy komore natry¬ skowa. Koszyk wzglednie klatka, zawiera¬ jaca naczynia i przesuwana na listwach prowadniczych 12 (z których na fig. 1 przedstawiona jest tylko jedna), jest na¬ tryskiwana wylacznie z dolu zarówno cie¬ cza do mycia jak i ciecza do plukania.Kazde urzadzenie natryskowe zawiera pompe, napedzana przez silnik, zbiornik do cieczy i tryskacz (fig. 2). Oslona 14 silni¬ ka elektrycznego i oslony 15 i 16 dwóch umieszczonych z obu stron silnika poitip na ciecz do mycia wzglednie plukania sa polaczone w jedna calosc, która jest umie¬ szczona z boku zbiornika, przedzielonego przegroda na dwa przedzialy, a mianowi¬ cie na otwarty przedzial 17 na ciecz do mycia i zamkniety przedzial 18 na ciecz do plukania. Do otworu wejsciowego posrod¬ ku Kazdej pompy jest przylaczony sztywno koniec krócca 20 wzglednie 21, drugi zas otwór krócca jest przylaczony do otworu w dnie przedzialu do mycia 17 wzglednie przedzialu do plukania 18. Do otworu wyj¬ sciowego pompy na ciecz do mycia, znaj¬ dujacego sie na obwodzie jej oslony, jest — 2 —przylaczona rura tloczna 22, polaczona z tryskaczem na ciecz do plukania, który w niniejszym przykladzie stanowi rura stalo¬ wa 23, wychylana w przód i w tyl. Do o- tworu wyjsciowego pompy do plukania, znajdujacego sie równiez na obwodzie jej oslony, jest przylaczona rura tloczna 24, polaczona z tryskaczem cieczy pluczacej, który w niniejszym przykladzie sklada sie z nieruchomej rury stalowej 25, umieszczo¬ nej wzdluz brzegu przedzialu 17 na ciecz do mycia. Pompa na ciecz myjaca w swym najnizszym punkcie jest zaopatrzona w ru¬ re odplywowa 26, polaczona z rura wylo¬ towa 27.Kazdy króciec 20 i 21 posiada wylot w odpowiednim przedziale na cieczj i uksztal¬ towany w postaci gniazda zaworowego na kulisty grzybek zaworowy 28 wzglednie 25, umocowany na trzonie zaworowym 31, któ¬ ry jest prowadzony w odgalezieniu rury i na dolnym koncu posiada krazek 32. Dwu- ramienna dzwignia 33 obejmuje kazdym rozwidlonym koncem tarcze 32. Dzwignia jest umocowana na osi 34, przepuszczonej przez tablice rozdzielcza 35, umieszczona na oslonie 10, przy czym na koncu os po¬ siada katownik 36. Raczka 40, osadzona w tablicy 35, posiada wystep 41, który wspól¬ dziala z katownikiem 36 w sposób opisany nizej.W rurze odplywowej 26 pompy do my¬ cia 15 umieszczony jest, nieprzedstawiony na rysunku, zawór dowolnej znanej budo¬ wy, którego trzon zaworowy 42 jest prze¬ puszczony przez odgalezienie wspomnia¬ nej* rury na zewnatrz i na zewnetrznym koncu posiada krazek 43. Sprezyna 44, u^ mieszczona na trzonie 42, dazy do utrzy¬ mania zaworu w polozeniu zamknietym.Raczka 45, umocowana na tablicy rozdziel¬ czej 35 maszyny, jest osadzona na drazku 46, który naprzeciwko krazka 32 trzonu 31 narzadu ssacego pompy do mycia i krazka 43 trzonu 42 zaworu odplywowego pompy do mycia jest zaopatrzony w kciuki 48.Opisane wyzej urzadzenie dziala w spo¬ sób nastepujacy.Fig. 1 przedstawia maszyne, przygoto¬ wana do mycia, kiedy wystep 41 raczki 40 opiera sie o jedno ramie katownika 36 K za¬ wór ssacy 28 pompy do mycia jest otwarty, zawór w rurze odplywowej 26 tej pompy jest zamkniety a zawór ssacy 29 pompy do plukania jest równiez zamkniety. W tym polozeniu raczka 45 zajmuje polozenie nie¬ czynne, w którym kciuki 4& nie wspóldzia¬ laja z krazkami 32 i 43. Po uruchomieniu silnika zostaje napedzana pompa do my¬ cia, przy czym brudne naczynia sa zmywa¬ ne przez strumienie rury natryskowej 23, poruszanej zwrotnie.Gdy po ukonczonym myciu maszyna powinna byc nastawiona na plukanie, to raczke 40 obraca sie w kierunku ruchu wskazówki zegara z polozenia wedlug fig, 1 w polozenie wedlug fig. 2. Gdy wystep 41 zetknie sie z drugim ramieniem katow¬ nika 36, to ramie to zostaje obrócone wraz z osia 34 w kierunku przeciwnym do ruchu wskazówki zegara, przy czym dzwignia 33 przez swoje wspóldzialanie z krazkami 32 zamyka zawór 28 i otwiera zawór 29. W ten sposób zostaje wylaczona pompa do mycia a wlaczona pompa do plukania, tak iz naczynia sa oplukiwane przez stru¬ mienie, wyplywajace z rury natrysko¬ wej 25.W obu polozeniach raczki 40 wystep 41 powinien przyjmowac takie polozenie wzgledem ramion katownika 36, zeby ka¬ townik osiagnal lub przekroczyl kat 90° pomiedzy plaszczyzna, przechodzaca przez punkt stykowy wystepu i os obrotowa racz¬ ki, oraz styczna do powierzchni katownika 36 w punkcie styku z wystepem. W ten spo- cób bowiem nastepuje zaryglowanie dzwig¬ ni 33 a tym samym i zaworu w polo¬ zeniu nastawionym, tak iz sprezynowa¬ nie osi 34 lub innego sprezystegp wla¬ czonego narzadu nie moze spowodowac cofniecia zaworów. Powierzchnie katowni-ka 36, stykajace sie z wystepem 41, najle¬ piej jest wyzlobic, tak iz w polozeniach na¬ stawienia raczki 40 punkty srodków wy¬ zlobienia zlewaja sie z osia obrotu raczki.W ten sposób moze nastapic obrót raczki poza polozenie nastawione bez wywolania dalszego obrotu osi 34.« ; Gdy po ukonczonym plukaniu ciecz ma byc wypuszczona z maszyny, to raczke 40 nastawia sie w polozenie mycia (fig. 1), wskutek czego zawór ssacy 28 pompy do mycia zostaje otwarty. Nastepnie raczke 45 obraca sie w kierunku przeciwnym do wskazówki zegara, przy czym kciuk 48, wspóldzialajacy z trzonem 42 zaworu od¬ plywowego pompy do mycia, osadzony na drazku 46, naciska trzon do wewnatrz przeciwko dzialaniu sprezyny 44, tak iz za¬ wór zostaje otwarty, a ciecz zawarta w przedziale do mycia 17, w pompie do my¬ cia 15 i tryskaczu 23 moze odplywac przez rure 27. Gdy przy koncu plukania raczka 40 me jest ustawiona w polozenie mycia, a zawór ssacy pompy do mycia równiez nie zostal otwarty zanim raczka 45 zostanie ustawiona w polozenie oprózniania, to jed¬ nak to nastapi samoczynnie przy nasta¬ wianiu raczki] 45 w to polozenie, gdyz przy tym kciuk 48 drazka 46, dzialajacy na krazek 32, podnosi i otwiera zawór 28.W postaci wykonania, przedstawionej na fig. 3 — 7 urzadzenia do mycia i do plukania posiadaja osobne zawory opróz¬ niajace. Jak widac na fig. 3 otwarty prze¬ dzial na ciecz do mycia 17 i zamkniety przedzial do plukania 18 sa utworzone przez nachylone przegrody 51 i 52, umiesz¬ czone w zbiorniku 50. Kazdy przedzial po¬ siada skierowane na zewnatrz skrzydlo 53 wzglednie 54. Pomiedzy tymi skrzydlami umieszczony jest zespól 14, 15, 16 pomp i silnika. Jak i poprzednio, liczba 20 ozna¬ cza króciec ssacy pompy na ciecz do my¬ cia, liczba 22 — rure tloczna, liczba 26 — rure odplywowa, liczba 21 — króciec ssacy pompy- na ciecz do plukania i liczba 24 — rure tloczna. W tym przypadku równiez i pompa na ciecz do plukania jesti polaczona z rura odplywowa 55.Otwory ssace i oprózniajace pomp sa rozrzadzane przez zawory, które zasadni¬ czo maja jednakowa budowe. Zawory ssa¬ ce i oprózniajace pompy do mycia sa ozna¬ czone liczbami 56 wzglednie 57, a zawory ssace i oprózniajace pompy do plukania •=— liczbami 58 wzglednie 59. Kazdy zawór jest zaopatrzony w ramie uruchomiajace 60. Jak wynika z fig. 4, która przedstawia przekrój przez zawór ssacy pompy do my¬ cia, króciec 20 posiada zaglebienie 61 i przy pomocy kolnierza 62 i srub 63 jest przymo¬ cowany do nakladki pierscieniowej 64 skrzydla 53. Otwór w dnie tego skrzydla zawiera narzad zaworowy 56 i ramie na¬ stawcze 60.Kazde ramie nastawcze 60 jest umoco¬ wane na koncu walka nastawczego 65 za¬ woru ssacego 56 pompy do mycia 15, na koncu walka 66 miesci sie zawór opróznia¬ jacy 57 tej pompy, na koncu walka 67 miesci sie zawór ssacy 58 pompy do plu¬ kania 16 i na koncu walka 68 miesci sie za¬ wór oprózniajacy 59 tej drugiej pompy.Walki te, przedstawione równiez na fig. 5, 6 i 7, uwidoczniajacych urzadzenie roz- rzadcze wewnatrz maszyny, sa rozrzadza¬ ne w nastepujacy sposób za pomoca raczek 72 wzglednie 73, umieszczonych na tablicy rozdzielczej 35 maszyny i umocowanych na czopach 70 i 71.Na kazdym z walków 65 — 68 jest u- mocowane ramie nastawcze w postaci dzwi¬ gni dwuramiennej 74, 75, 76 wzglednie 77* Ramiona nastawcze 74 i 75 zaworów 56 i 57 pompy do mycia sa polaczone ze soba za pomoca sprezyny 78, a ramiona nastaw¬ cze 76 i 77 zaworów 58 i 59 pompy do plu¬ kania sa polaczone za pomoca sprezyny 79.Na czopie 70 raczki 72 jest umocowane ra¬ mie nastawcze 80, a na czopie 71 raczki 73 — ramie nastawcze 81.Ramie nastawcze 81 wspóldziala z wy-stepem 82 lacznika 83, który jest prowa¬ dzony w odpowiedni sposób w plytce pro¬ wadnicze] 84, umieszczonej za tablica roz¬ dzielcza 35, i który na jednym koncu 85 jest polaczony przegubowo z ramieniem na- stawczym 76 zaworu ssacego 58 pompy do plukania, na drugim zas koncu posiada wy¬ step 86, zachodzacy za trzpien 87, umiesz¬ czony na swobodnym koncu dzwigni na¬ stawczej 75 zaworu oprózniajacego 57 pompy do plukania.Ramie nastawcze 80 wchodzi w wygie¬ cie 90 lacznika 91, prowadzonego równiez w odpowiedni sposób w plytce prowadni¬ czej 84 i posiadajacego na swobodnym kon¬ cu dwa wystepy 92 i 93, które wspóldziala¬ ja z trzpieniami 94 wzglednie 95, umiesz¬ czonymi na swobodnych koncach ramion nastawczych 76 i 77 zaworów ssacego i o- prózniajacego 58 wzglednie 59 pompy do plukania, natomiast na drugim koncu 96 lacznik opiera sie o swobodny koniec ra¬ mienia nastawczego 74 zaworu ssacego 56 pompy do plukania. Wspomniane wygiecie 90 posiada dwie kolowe powierzchnie 97 i 98, przedzielone wydrazeniem 99.Opisane urzadzenie nastawcze dziala w sposób nastepujacy.Na fig. 5, która przedstawia rózne ra¬ miona, nastawione w polozenie do mycia, polozenie ramienia 74 odpowiada otwarte¬ mu polozeniu zaworu ssacego 56 pompy do mycia, polozenie ramienia 75 — polozeniu zamkniecia zaworu oprózniajacego 57 wspomnianej pompy, polozenie ramienia 76 polozeniu zamkniecia zaworu ssacego 58 pompy do plukania, i wreszcie polozenie ramienia 77 otwartemu polozeniu zaworu oprózniajacego 59 tej pompy. Polozenie to odpowiada stanowi bezruchu maszyny, przy którym odbywa sie plukanie i mycie, a raczka 72 zajmuje naileoiej pionowe po¬ lozenie. Powierzchnia kolowa 97 wygiecia 90 lacznika 91 jest dobrana tak, ze jej srodek w tym polozeniu lacznika lezy na osi czopa 70. W ten sposób wiec lacznik zostaje zaryglowany w tym polozeniu, gdyz obrót raczki 72 przeto i ramienia nastaw¬ czego 80 nie powoduje dalszego przesunie¬ cia lacznika. Jak widac na rysunku, spre¬ zyny 78 i 79 daza do sprowadzenia ramion 75 i 76, przeto równiez i zaworów 57 i 58 w polozenie zamkniecia.Gdy maszyna ma byc nastawiona na plukanie (fig. 6), to czop 70 powinien byc obrócony za pomoca raczki 72 w kierunku ruchu wskazówek zegara, patrzac na fig. 5, 6 i 7. W ten sposób lacznik 91 jest prowa¬ dzony przez ramie 80 w prawo, przy czym wszystkie ramiona 74 — 77 zostaja obró¬ cone w kierunku ruchu wskazówki zegara w sposób nastepujacy. Ramie 74 zaworu ssacego 56 pompy do mycia zostaje obró¬ cone przez sprezyne 78, ramie 76 zaworu ssacego 58 pompy do plukania — przez wystep 92, a ramie 77 zaworu oprózniaja¬ cego 59 wspomnianej pompy przez sprezy¬ ne 79. Obrót ramienia 76 powoduje, ze po¬ laczony z nim lacznik 83 jest prowadzony w prawo, wskutek czego ramie 75 zaworu oprózniajacego 51 pompy do mycia zosta¬ je obrócone przez wystep 86. Po przesta¬ wieniu zawór ssacy 56 pompy do mycia jest zamkniety, zawór oprózniajacy 57 jest o- twarty, zawór 58 pompy do plukania jest otwarty i zawór oprózniajacy 59 tej pompy jest zamkniety. Sprezyny 78 i 79 daza wiec w tym przypadku do sprowadzenia zawo¬ rów 56 i 59 w polozenie zamkniecia.Powierzchnia kolowal 98 wygiecia 90 lacznika 91 jest tak dobrana, ze jej srodek w tym polozeniu lezy na linii srodkowej czopa 70, tak iz lacznik 91 zostaje zaryglo¬ wany w opisany wyzej sposób. Wyciecie 99 w wygieciu sluzy do ulatwienia wspól¬ dzialania ramienia 80 z lacznikiem 91, gdyz ramie to opiera sie o jedna z krawe¬ dzi wyciecia 99 zanim wejdzie na po¬ wierzchnie kolowa 97 wzglednie 98.Podczas mycia naczyn w maszynie za¬ wór oprózniajacy 59 pompy do plukania jest otwarty, a podczas plukania w ma- w- 5 —szynie zawór oprózniajacy 57 pompy do mycia jest otwarty. Poniewaz pompy w tym przypadku sa polaczone z silnikiem i obracaja sie stale, przeto uklad ten po¬ siada te zalete, ze przy myciu pompa do plukania a przy plukaniu — pompa do my¬ cia obracaja sie luzem, tak iz wobec zmniej¬ szonego hamowania osiaga sie lepsza sprawnosc.Gdy maszyna ma byc oprózniona, to za¬ wory ustawia sie najpierw za pomoca racz¬ ki 72 w polozenie mycia (fig. 5), po tym czop 71 obraca sie za pomoca raczki 73 w kierunku ruchu wskazówki zegara, patrzac na fig. 5, 6 i 7. W tak przedstawionym po¬ lozeniu koniec ramienia nastawczego 81 styka sie z kolowa powierzchnia 100 wyste- pui 82. Powierzchnia ta jest dobrana tak, ze jej srodek lezy w tym polozeniu na osi czo¬ pa 71, wskutek czego lacznik 83 zostaje za¬ ryglowany w podobny sposób, jak lacznik 91.Jak juz wspomniano, zawór ssacy 56 pompy do mycia i zawór oprózniajacy 59 pompy do plukania w polozeniu mycia sa otwarte, natomiast obydwa inne zawory 57 i 58 sa zamkniete. Przy obracaniu czopa 71 i ramienia nastawczego 81 lacznik 83 zosta¬ je przesuniety w prawo, patrzac na fig. 5, 6 i 7. Wskutek tego ramie 75 zaworu o- prózniajacego 57 pompy do mycia i ramie 76 zaworu ssacego 58 pompy do plukania sa wprowadzone w polozenie otwarcia wbrew dzialaniu sprezyn 78 i 79\ których drugie konce sa przy tym przytrzymane, a mianowicie koniec sprezyny 78 — dzieki wspóldzialaniu pomiedzy ramieniem 74 i lacznikiem 91, a koniec sprezyny 79 — dzieki wspóldzialaniu pomiedzy ramieniem 77 i lacznikiem 91. W tym polozeniu wszy¬ stkie zawory maszyny sa wiec otwarte, u- mozliwiajac calkowite jej opróznienie z cieczy.Po opróznieniu maszyne nastawia sie na mycie w ten sposób, ze raczka 71, która przy myciu i plukaniu przyjmuje pionowe polozenie, sprowadza sie znowu w to polo¬ zenie, wskutek czego zostaje zwolniony lacznik 83, tak iz ramiona 75 i 76 wracaja w polozenie, przedstawione na fig. 5, pod wplywem sprezyn 78 i 79.Jak juz wspomniano wyzej, sprezyny dzialajace na zawory sa umieszczone tak, ze daza do zamkniecia zaworów. Aby za¬ pewnic prawidlowe zamykanie zaworów, ramiona nastawcze 80, 81 sa polaczone z lacznikami 83 i 91, tak, iz przy ustawieniu ramion nastawczych 74, 77 w polozenie, od¬ powiadajace polozeniu zamkniecia zawo¬ rów, laczniki 83, 91 zostaja wyprowadzane w pewnym stopniu poza wspomniane po¬ lozenie ramiom nastawczych, to znaczy tak, ze wspomniane ramiona nie sa powstrzy¬ mywane przez wystepy 86, 92 i 93, jak równiez przez oporek 96 od obrotu o nie¬ wielki kat w kierunku polozenia zamknie¬ cia zaworów, co ewentualnie moze byc po¬ trzebne dla uzyskania niezawodnego za¬ mkniecia.Chociaz w opisanych postaciach wyko¬ nania polaczenia pomiedzy urzadzeniami natryskowymi i zbiornikami sa uskutecz¬ niane przez zawory, umieszczone w prze¬ wodach ssacych pomp, to jednak, nie od¬ biegajac od istoty wynalazku, polaczenia te moga byc uskuteczniane za pomoca zawo¬ rów, umieszczonych w przewodach tlocz¬ nych pomp. PL