PL28141B1 - Sposób gaszenia pozaru. - Google Patents

Description

Wiadomo dobrze, ze ogien mozna ga¬ sic, wtryskujac do plomienia substancje stale mniej lub wiecej rozdrobnione. Nie¬ stety jednak wszystkie materialy, propo¬ nowane dotychczas, sa czesto zbyt malo skuteczne, a sposoby ich stosowania, opar¬ te na dawniejszych doswiadczeniach, rów¬ niez nie sa dosc skuteczne.Przedmiotem ninie j szego wynalazku jest stosowanie do gaszenia ognia stalych zwiazków metalowych i metaloidowych, których zdolnosci gasnicze nie zostaly do¬ tychczas wyzyskane w sposób ekonomicz¬ ny, przy czym te materialy, sposród któ¬ rych glówne sa wyliczone ponizej, uzywa sie W postaci odpowiedniej do warunków, t, j. w postaci aglomeratów, proszków, roz¬ tworów lub zawiesin, powlok, srodków im¬ pregnacyjnych i na ogól w dowolnych po¬ staciach, odpowiadajacych celowi. Sub¬ stancje te, stosowane w jednej z wyzej po¬ danych postaci, przeznaczone sa do wtry¬ skiwania do plomienia za pomoca dowol¬ nych srodków, regulowanych recznie lub samoczynnych, albo tez moga byc umiesz¬ czone zapobiegawczo w miejscach, prze¬ znaczonych do zabezpieczenia, np. w tyn¬ ku ogniotrwalym, zaporach przeciwognio- wych i t. d., albo tez na ogól moga byc sto¬ sowane w przypadkach zapobiegania po¬ wstawaniu i rozprzestrzenianiu sie ognia podczas pozaru pod wszelkimi jego posta¬ ciami, np* przy paleniu sie palnych sub¬ stancji gazowych, cieklych lub stalych, któ*rych spalanie sie przebiega powoli, ener- gicfcnqp lub wybuchowo powodujac wybu¬ chy gaju kopalnianego praz pozary py¬ lu, i Dzieki swej zdolnosci do gaszenia sub¬ stancje te moga gasic w malych dawkach, przy czym nie jest konieczne rozrzedzanie tlenu wokól plonacego materialu palnego.Jako przyklad mozna podac, ze pod¬ czas próby osiagnieto calkowite zgaszenie plomienia plonacej ligroiny umieszczonej w glebokim zbiorniku (punkt wrzenia 80 — 10CPC) przez uzycie w tym celu fluor¬ ku potasowego (jednego z cial wymienio¬ nych ponizej) w postaci czastek o sredni¬ cy mniejszej od 0,1 mm, wytryskiwanego równomiernym deszczem w ciagu 1 sekun¬ dy, a nawet krócej w ilosci 5 mg na cm2 palacej sie powierzchni. Te liczby, które sie moga zmieniac, wykazuja, ze fluorek potasu, a jeszcze lepiej fluorokrzemian! po¬ tasu, który jest czynniejszy, nadaje sie do gaszenia pozaru.Sposób stosowania tych substancyj róz¬ ni sie w tym przypadku zasadniczo od dawniejszego sposobu stosowania stalych srodków gaszacych, za pomoca których mozna bylo dazyc jedynie do stlumienia ognia przez zarzucenie plomienia, to jest w celu odizolowania go od otaczajacego powietrza lub mechanicznego zapobiegania paleniu sie, przez pokrycie samym mate¬ rialem gaszacym, np. piaskiem albo piana, lub tez dzialaniem gazów, jakie substancja gaszaca mogla wywiazywac w zetknieciu z plomieniem (np. dwuweglan sodu). Po¬ wracajac do wyzej wymienionego przykla¬ du, nalezy zaznaczyc, ze do zgaszenia te¬ go samego plomienia piaskiem z Fontaine¬ bleau lub kaolinem nalezalo by uzyc prze¬ szlo 100 razy wiecej srodka gaszacego niz fluorku potasowego lub jeszcze czynniej- szego fluorokrzemianu potasu.Ppza tym wynalazek niniejszy doty¬ czy nie tylko stosowania do gaszenia ognia szeregu substancji, nie uwazanych jeszcze dotychczas za srodki gaszace, lecz takze stosowania dawnych stalych srodków ga¬ szacych, o ile nie maja one dzialac w daw¬ kach tlumiacych, lecz w warunkach, w któ¬ rych w gre wchodza ich wlasnosci gasza¬ ce, nieznane dotychczas, a nie ich dziala¬ nie mechaniczne, spowodowane jakimikol¬ wiek efektami masy, takimi, jiak odosob¬ nienie, przykrycie, pochlanianie, rozcien¬ czenie lub oziebienie materialu palnego, albo takimi, jak rozcienczenie, pochlania¬ nie chemiczne lub usuniecie otaczajacego tlenu, albo wreszcie takimi, jak wszelkie inne efekty masy, powodujace powstawa¬ nie zapory mechanicznej dla pozaru. Tak wiec przy uzyciu podczas opisanej powy¬ zej próby gaszenia dwuweglanu sodu za¬ miast fluorku potasu w pozostalych wa¬ runkach, praktycznie niezmienionych, wy¬ starcza zastosowac dawki dwuweglanu so¬ du dziesieciokrotnie wieksze od dawek flu¬ orku potasu lub jeszcze czynniejszego flu¬ orokrzemianu potasu, czyli w kazdym razie dawki jeszcze znacznie nizsze od dawek, podanych dla piasku i kaolinu, pomimo znacznie mniejszej zdolnosci dwuweglanu sodu do gaszenia pozarów.Poniewaz proponowane substancje po* siadaja wlasnosci gaszace, przeto mozna je rzucac na ognisko, przeznaczone do zga¬ szenia, poslugujac sie powietrzem, jafeo zródlem energii. Z tego wzgledu mozna srodek gaszacy wyrzucac w urzadzeniach stalych z pewnej odleglosci za pomoca sprezonego powietrza o malym zasiegu dzialania lub tez za pomoca wentylatorów o duzej sprawnosci w urzadzeniach prze¬ noszonych. Jedna z licznych korzysci, wy¬ nikajacych z tej cechy wynalazku, jest moznosc gaszenia pozaru w lokalach zamknietych lub pólzamknietych bez nie¬ bezpieczenstwa uduszenia sie obecnych w nich osób, a takze bez koniecznosci opróz¬ niania tego lokalu, np. plomien gazu swietlnego daje sie zgasic za pomoca roz¬ pylonego w powietrzu fluorku potasu, któ* - % -tfego wypada na litr powietrza- mniej niz 1 g, przy czym czasteczki tego ciala posia¬ da ja srednice mniejsza niz 0,1 mm.Oczywiscie, moznosc poslugiwania sie strumieniem powietrza nie wylacza innych sposobów rozpylania.Potrzeba pamietac, ze substancje, na¬ dajace sie do gaszenia pozaru, nalezy sto¬ sowac w postaci rozdrobnionej na mialkie czastki, których wielkosc moze sie zmie¬ niac w zaleznosci od warunków ich stoso¬ wania, przy czym czastki te nalezy roz¬ praszac mozliwie równomiernie w srodo¬ wisku, w którym maja dzialac.Do wykonania w praktyce niniejszego wynalazku nadaja sie dobrze nastepujace substancje, uzyte w stanie naturalnym al¬ bo przygotowane sztucznie, jak równiez ich mieszaniny ze soba albo z innymi cia¬ lami: np. jodek sodu, kwasne i obojetne szczawiany lub zelazicyjanek sodu; weglan i zelazicyjanek litu; sole mineralne, orga¬ niczne, mieszane, podwójne i zlozone pota¬ su, np. haloidki, chloran, jodan, dwuchro¬ mian, zalazocyjanek, zelazicyjanek, fluoro¬ krzemian, fluorotytanian, azotan, pyroan- tymonian, pyrosiarczyn, kwasny alloksa- nian, anyzan, antymonylowinian, benzoe¬ san, cynamonian, jednocyjanuran, szcza¬ wian kwasny lub obojetny, amido-szcza- wian, (NH2 — CO — COOK)\ parabanian, sulfogwajakolan, kwasny albo obojetny wi¬ nian i moczan; ta lista soli potasowych, podana dla przykladu, nie ogranicza za¬ kresu wynalazku, który obejmuje calosc pochodnych potasowych; jodek baru, bo¬ ran, fosforany i antymonian wapnia, tlenki i wodorotlenki, fosforan, weglan, krzemian magnezu; fosforan amonowo-magnezowy; tlenek, fosforany, zelazicyjanek cynkuj fosforany, weglany zelaza, blekit pruski, blekit francuski, octan i boran manganu; fosforan i weglan niklu; fosforany i wegla¬ ny kobaltu; tlenki i wodorotlenki oraz fo¬ sforan glinu; haloidki olowiu; chloro-azot- ki fosforu, a mianowicie trójmeryczny cfttoro-azotek fosforu; jodek, tlenek, siar¬ czek antymonu, antymon, wegiel, tlenek lub wodorotlenek krzemu.Posród wyszczególnionych zwiazków istnieja takie, których dzialanie gaszace dosiega maximum, jezeli sa one zmieszane z innymi zwiazkami, podanymi w tym spi¬ sie. Ziiajduja sie w tym spisie równiez sub¬ stancje palne, jak i spalajace sie; substan¬ cje te nalezy stosowac w takich warun¬ kach, aby ich zdolnosc gaszenia zostala Wyzyskana, to jest nie mozna je stosowac we wszystkich przypadkach; np. nie nale¬ zy je stosowac do gaszenia plonacego we¬ gla lub drzewa, rozpylajac nad nimi sub¬ stancje palna, jak azotan potasu, gdyz, jak to ogólnie wiadomo, efekt bylby wrecz przeciwny i tylko przyspieszono by spa¬ lanie. Natomiast ten sam azotan potasu gasi bardzo dobrze plonacy gaz swietlny, gdy stosowac go w postaci mgly utworzo¬ nej z pytu i mgle te przepuscic nad og1- niem. Substancje palne, bedace czesto srodkami wybuchowymi, w celu osiagnie¬ cia mozliwie dokladnego rozproszenia do¬ prowadza sie do wybuchu przez zetkniecie ich z plomieniem.Przy stosowaniu wynalazku w praktyce nalezy przyjac za zasade ogólna, ze do ga¬ szenia plomieni stalych wystarcza stoso¬ wac gestosc rozproszenia, która bardzo czesto nie przekracza 3 g srodka gaszace¬ go na litr objetosci zajmowanej przez pfc- mien; gestosc te trzeba nieraz przy gasze¬ niu pewnych materialów palnych podniesc do 10 g na litr, a nawet nieco wiecej, przy czym do zapobiegania rozprzestrzenianiu sie wybuchów w chodnikach podziemnych lub kanalach, a zwlaszcza w kopalniach, gestosc rozproszenia powinna byc dziesiec razy wieksza. Srednica czastek srodka ga¬ szacego nie powinna przekraczac 0,1 mm.Jezeli uzywa sie pochodnych potasowych, to gestosc te mozna hardzo czesto obnizyc do 1 g na litr, a nawet duzo nizej (np. do 0,3) dla najczynniejszych, a mianowicie — 3 —dla wiekszosci soli organicznych, tego-me¬ talu. Te granice zmieniaja sie zreszta za¬ leznie od rodzaju-plomieni; jakie maja byc gaszone; granice, podawane w niniejszym opisie, odpowiadaja plomieniowi gazu swietlnego. Gestosc rozproszenia, niezbed¬ na do gaszenia, bedzie wieksza np. dla plo¬ mienia wodoru i mniejsza dla plomienia alkoholu. Rozumie sie samo przez sief ze niektóre plomienie sa malo wrazliwe, a nawet zupelnie niewrazliwe na te sposoby gaszenia; sa to np. plomienie materialów palnych, które same przez sie zawieraja skladnik spalajacy sie, np. bawelna strzel¬ nicza i inne materialy lub mieszaniny wy¬ buchowe, jak równiez ich pochodne lub materialy palne, zapalajace sie samorzut¬ nie w zwyklej temperaturze lub w tempe¬ raturach slabo podwyzszonych. Substan¬ cje wymienione powyzej mozna stosowac mieszajac je z innymi materialami, które przeprowadzaja je w stan plynny, zapo¬ biegaja ich ponownej aglomeracji, ulatwia¬ ja ich rozpraszanie lub ulepszaja ich zdolnosc gaszenia albo tez na odwrót mozna znacznie polepszyc aktywnosc srod¬ ków gaszacych, uzywanych obecnie, jezeli dodac do nich jedna lub wiecej substancji, wymienionych powyzej; sposród substan¬ cji, które mozna glównie uwazac za srodki pomocnicze dla zwiazków najbardziej aktywnych, takich, jak pochodne potaso¬ we, nalezy wymienic przede wszystkim na¬ stepujace: weglan litu, zielen Guigneta, krzemionke, magnezje, szczawiany sodu lub amonu, ziemie okrzemkowa, dwuwe¬ glan sodu, fosforan amonu i t. d.Ustawione w szeregu o malejacej aktywnosci wymienione zwiazki tworza nastepujace grupy: 1. Sole organiczne potasu (sole pro¬ ste, mieszane, podwójne lub zlozone). 2. Sole mineralne potasu (sole pro¬ ste, mieszane, podwójne lub zlozone). 3. Fosforan amonowo-magnezowy, fo¬ sforany i weglany kobaltu i niklu, weglan zelaza, blekit pruski, blekit francuski, tlenek antymonu, chloroazotek fosforu. 4. Wszystkie inne zwiazki podane w opisie.Ponizsze przyklady uwydatniaja wyr raznie zdolnosc do gaszenia pozarów nie¬ których substancji, wymienionych powy¬ zej.Przyklad I. Plomien gazu swietlnego plonie w rurze, zasilanej iloscia powietrza wystarczajaca do calkowitego spalania sie.Za pomoca odpowiedniego mechanicznego procesu zawiesza sie w tym powietrzu ta¬ ka ilosc blekitu pruskiego, która moze ono ze soba porwac w postaci mialkiego pylu; plomien gasnie, czego nie mozna przypi¬ sac jakiejkolwiek przeszkodzie mechanicz¬ nej, ani tym bardziej znaczniejszemu obni¬ zeniu stezenia tlenu w otaczajacej atmo¬ sferze.Przyklad II. Dokladna mieszanina we¬ glanu litu i parabanianu potasu w stosun¬ ku 1 : 2, uzyta w tych samych warunkach, okazuje sie bardziej aktywna od kazdego z tych skladników, wzietego oddzielnie.Przyklad III. Weglowodór, ligroina (punkt wrzenia 90 — 120°C) plonie w zbiorniku na otwartym powietrzu przed rura doprowadzajaca regularny strumien powietrza na plomien. Plomien gasnie na¬ tychmiast, gdy z rury doprowadzona zo¬ stanie mgla zieleni Guigneta.. Równiez i tu¬ taj wyniku nie mozna przypisac zadnemu dzialaniu mechanicznemu.Przyklad IV. Zgaszenie osiaga sie równiez rozpylajac drobno wodny roztwóf emetyku, podczas gdy rozpylanie samej wody nie wplywa zupelnie na gaszenie po¬ zaru. PL

Claims (6)

1. Zastrzezenia patentowe. 1. Sposób zapobiegania pojawianiu sie, rozwojowi i rozprzestrzenianiu sie ognia i wybuchów, znamienny tym, ze w zetknie¬ cie sie z plomieniem wprowadza sie drobne — 4 —czastki stale jednej lub kilku substancji, posiadajacych zdolnosc do gaszenia plo¬ mienia, przy czym tak sie dobiera gestosc rozproszenia tych czastek, iz znajduje sie ona w pewnym stosunku do szybkosci przenoszenia sie plomienia i zmienia sie w przyblizeniu od pewnej wartosci do war¬ tosci dziesieciokrotnej, zaleznie od tego, czy idzie o plomien staly, czy o wybuchy, lecz gestosc ta jest stosunkowo mala, np. 10 g lub mniej na litr objetosci plomienia w przypadku plomienia stalego, przy czym zdolnosc gaszaca czaatek wystepuje tym wyrazniej, im mniejsza jest ich wielkosc.
2. 2. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze substancje do gaszenia pozaru roz¬ drabnia sie na czastki, których grubosc nie przekracza 0,1 mm.
3. 3. Sposób wedlug zastrz. 1 i 2, zna¬ mienny tym, ze uzywa sie substancji, które sa pochodnymi metali albo metaloidów, a zwlaszcza pochodnymi potasowymi.
4. 4. Sposób wedlug zastrz. 3, znamien¬ ny tym, ze przy gestosci rozproszenia rów¬ nej albo nizszej od 1 g na litr przestrzeni objetej pozarem stosuje sie organiczne po¬ chodne potasu, zwlaszcza kwasny alloksa* nian, anyzan, antymonylo - winian, benzoe¬ san, cynamonian, jednocyjanuran, obojetny lub kwasny szczawiem, amidoszczawian, parabanian, sulfogwajakolan, obojetny lub kwasny winian i moczan albo pewne sole nieorganiczne, jak dwuchromian, zelazocy- janek, zelazicyjanek, fluorokrzemian, fluo- rotytanian, azotan, pyroantymonian i pyro- siarczyn.
5. 5. Sposób wedlug zastrz. 1 — 4, zna¬ mienny tym, ze do rozpylania czastek srod¬ ka gaszacego uzywa sie sprezonego powie¬ trza lub wentylatorów/
6. 6. Sposób wedlug zastrz. 1 — 4, zna¬ mienny tym, ze sposród substancji do ga¬ szenia pozarów wybiera sie substancje al¬ bo grupy substancji, dajacych w zetknieciu sie z ogniem reakcje wybuchowa w celu o- siagniecia mozliwie najlepszego rozprosze¬ nia czastek gaszacych. Charles Robert Dufraisse. Zastepca: M. Skrzypkowski, rzecznik patentowy. bruk L. Boguslawskiego i Ski, Warszawa. PL