Energja, sluzaca do rozruchu silników spalinowych, jest z reguly tylko w ograni¬ czonej ilosci do dyspozycji i nie wystarcza do pokonania równoczesnie wszystkich wy¬ stepujacych przy rozruchu oporów spreza¬ nia. Konieczne zatem jest przy rozruchu silników wylaczenie calkowite lub czescio¬ we sprezania i przejscie do normalnego sprezania dopiero wtedy, gdy kolo zama¬ chowe osiagnie szybkosc dostateczna do spowodowania jednego lub kilku suwów sprezania w cylindrach roboczych.Zwlaszcza przy rozruchu silników Die- sel'a zdarza sie bardzo czesto ten wypadek, ze nie udaje sie udzielic kolu zamachowe¬ mu szybkosci, wystarczajacej do wykonania pracy sprezania. Energja srodka roznrc-ho- wego wystarcza wprawdzie do uruchomie¬ nia silnika, nie jest jednak w stanie udzielic masom rozpedowym takiej szybkosci, jakiej potrzeba do przelaczenia na normalne spre¬ zenie, zwlaszcza, jezeli czesc energji roz¬ ruchowej zestala stracona lub tez zuzyta przy poprzednim rozruchu.Przedmiotem wynalazku jest sposób rozruchu, polegajacy na tern, ze nietylko opory sprezania w cylindrach roboczych, lecz równiez opory robocze w pompach po¬ mocniczych zostaja przy rozruchu przynaj¬ mniej czesciowo zniesione.Zalety tego nowegojspusobu rozruchu polegaja nietylko na tern, ze mozliwe jestrozrus&anie sflnifca mniejsza iloscia energji, lecz takze na tern, ze pompy pomocnicze rozpoczynaja prace podczas rozruchu w do¬ kladnie wlasciwej chwili. W silnikach Dieselfa jest np. wazne, zeby przed pierw¬ szym suwem sprezania paliwo nie dostalo sie do cylindrów roboczych, a to dlatego, aby przy przejsciu na normalne, pelne spre¬ zenie uniknac przedwczesnych zaplpnów i polaczonego z niemi odwrotnego obrotu wa¬ lu silnika, Z tego samego powodu nie na¬ lezy przed pierwszym suwem sprezania do¬ prowadzac powietrza wdmuchowego, z któ- rem paliwo lub znajdujace sie w dyszy resztki paliwa w drobno rozpylonym stanie moga $ie w niewlasciwym czasie dostac do cylindrów roboczych. W tych wypadkach zwilaisroza, w których sprezarki, sluzace do wytwarzania powietrza wdmuchowego, przylaczone sa bezposrednio, bez zbiorni¬ ków- nas powietrze, wprost do miejsc wtry¬ sku, zadanie to najlepiej rozwiazac przez zastosowanie sposobu rozruchu w mysl wy¬ nalazku, wedlug którego pompy paliwowe i sprezarki do powietrza wdmuchowego zaczynaja dzialac dopiero z poczatkiem wlasciwego okresu roboczego.Zmniejszenie oporu roboczego pomp po¬ mocniczych, któremi sa: pompa powietrzna do wytwarzania rozruchowego i wdmucho¬ wego powietrza, pompa do powietrza prze- dtnuchdwego, pompa paliwowa i pompa do wody chlodzacej, mozna najprosciej osia¬ gnac- przez unoszenie zaworów ssacych pod¬ czas suwu tlocznego pomp. Mozna równiez w tym samym celu odlaczac pompy od od¬ powiednich mechanizmów napednych.Zmniejszenie oporu roboczego pomp odby- w» sie wedlug wynalazku razem z rozru¬ chem silnika zapomoca jednego ukladu sta- widlowego.Rysunek przedstawia schematycznie przyklady wykonania przedmiotu wynalaz¬ ku. Fig. 1 przedstawia wykonanie z zasto¬ sowaniem kurków do odprezania cylindra roboczego f cylindrów pomp pomocniczych; fig. 2 i 3 — odprezanie zapomoca pomocni¬ czych ksiuków, a fig. 4 jeszcze jedno od¬ mienne wykonanie wynalazku.Na fig. 1 rysunku 1 oznacza cylinder ro¬ boczy, 2 — sprezarke do powietrza wdmu¬ chowego, 3 — pompe przedmuchowa, a 4 — pompe paliwowa. Do wylaczania oporów sprezania i oporów roboczych w poszcze¬ gólnych cylindrach sluzy stawidlo, odpre¬ zajace podczas rozruchu calkowicie lub czesciowo cylinder roboczy 1 i cylindry pomp pomocniczych 2, 3, 4, przyczem naj¬ lepiej jest polaczyc to stawidlo ze stawi- dlem rozruchowem: minka w ten sposób, zeby pompy zaczynaly dzialac z normalna sprawnoscia, skoro cylindry robocze pra¬ cuja juz z normailnem sprezeniem. Sta- widlami odprezajacemi sa kurki 5, 6, 7, 8, które sa polaczone ze soba drazkami 9 i 10 i moga byc przestawiane zarówno raczka 11, jak i raczka 12. Rozruch silnika odby¬ wa sie przy otwartych kurkach. Poniewaz wszystkie opory sprezania i opory robocze sa wylaczone, silnik pod dzialaniem srodka rozruchowego otrzymuje juz po kilku obro¬ tach taka szybkosc, ze kolo zamachowe 13 moze pokonac nietylko< suwy robocze w cy¬ lindrach pomp pomocniczych, lecz takze suw sprezania w cylindrze silnika, co u- mozliwiai przelaczenie na normalna prace.Fig. 2 przedstawia jeden z cylindrów po¬ mocniczych, który odpreza sie przez otwar¬ cie zaworu glównego zapomoca ksiuków pomocniczych. 1 oznacza cylinder pompy pomocniczej, 2 — zawór, a 3 — wal sta- widlowy. Zawór 2* poruszany jest podczas normalnej pralcy ksiukiem 4, a prócz tego przy rozruchu — jeszcze ksiukiem 5. Jak widac z fig. 3, oba ksiuki leza bezposrednio obok siebie. Aby podczas rozruchu krazek dzwigniowy 6 stykal sie z obydwoma ksiu- kami, wal stawidlowy przesuwa sie w kie¬ runku osiowym. Ksiuk 5 podtrzymuje za¬ wór 2 prawie podczas calego okresu robo- cziego w stanie otwartym, wskutek czego — 2 —pompa pomocnicza nie moze wykonywac zadnej pracy.Na fig. 4 przedstawiony jest silnik, w którym w cylindrze roboczym i cylindrze pompy pomocniczej suwy ku górze i ku do¬ lowi odbywaja sie jednoczesnie. 1 oznacza cylinder roboczy silnika, 2 — cylinder pom¬ py pomocniczej, 3 — normalne kolo zama¬ chowe, a 4 — pomocnicze kolo zamachowe.To ostatnie jest pedzone recznie zapomoca przekladni kól zebatych 5 i 6, zwiekszaja¬ cej ilosc obrotów kola zamachowego. Do kola 5 przymocowana jest reczna korba 7.Dzwignie reczna 8 przestana1 sie naprzód na lewo i zlacza przez to sprzeglo klowe 9 ze sworzniem 10 i walem silnika1. Równo¬ czesnie cylinder roboczy i cylinder pompy pomocniczej zostaja otwarte przez uniesie¬ nie zaworów 11 \ 12, poniewaz zderzak 13 zetknie sie z drazkiem lacznym 14 i poru¬ sza dzwignie katowe 15 i 16. Nastepnie za¬ kreca sie silnik korba reczna. Dla przela¬ czenia na normalna prace nalezy dzwignie reczna 8 przesunac dwa razy skokami na prawo. Po pierwszym ruchu zamykaja sie zawory 11 i 12, silnik osiaga pelne spreze¬ nie. Skoro potem pierwsze zaplony nasta¬ pia, prziesuwa sie dzwignie reczna jeszcze raz, a' przez to korba 7 ziostaije odlaczona od walu silnika.Przy wielocylindrowych silnikach prze¬ laczenie wszystkich cylindrów roboczych i cylindrów pomp pomocniczych na normalna pra/ce mozna uskutecznic równoczesnie lub stopniowo grupami po sobie nastepujacemi zapomoca jednego stawidla rozruchowego dla kazdej grupy lub zapomoca wspólnego stawidla rozruchowego, to znaczy, naprzód przelacza sie( tylko jedna grupe cylindrów roboczych i cylindrów wspólpracujacych pomp pomocniczych, a nastepnie inne po^ dobne grupy cylindrów. • Charakter wynalazku nie zmieni sie, je¬ zeli jedna lub wiecej pomp pomocniczych nie beda przelaczane wspólnem stawidlem rozruchowem. Tak np. pompy do powie¬ trza rozruchowego lub do wody chlodzacej moga dopiero wtedy rozpoczynac swa pra¬ ce, gdy silnik znajdzie sie juz w pelnym ruchu. Z drugiej strony pompy do powie¬ trza przedmuchowego przy silnikach dwu¬ suwowych moga juz wczesniej zaczac pra¬ cowac, niz odpowiednie cylindry robocze, aby z pewnoscia osiagnac niezbedna do pierwszych zaplonów wysokosc sprezenia* PL