Stwierdzono, ze mozna otrzymywac cenne barwniki kadziowe, jesli pochodne karboksylowe jedno- lub wielordzenio- wych karbocyklicznych lub heterocyklicz¬ nych zwiazków pierscieniowych, zawiera¬ jacych w czasteczce jedna lub wieksza liczbe azogrup lub azoksygrup wzglednie ich pochodne, bedzie sie kondensowac z aminami dajacych sie kadziowac ukladów pierscieniowych. Obydwa skladniki moga poza tym zawierac w czasteczce inne pod¬ stawniki.Nowe te barwniki barwia wlókna ro¬ slinne z kadzi na rozmaite, przewaznie zól¬ te odcienie; zabarwienia otrzymywane w ten sposób wyrózniaja sie duza odporno¬ scia na gotowanie i na dzialanie chloru, a w niektórych przypadkach — doskonala odpornoscia na dzialanie swiatla.Stwierdzono nieoczekiwanie, ze pro¬ dukty kondensacji daja sie kadziowac za pomoca zwyklych srodków redukcyjnych, przy czym jednak redukcja azogrup wzglednie azoksygrup nie powoduje roz¬ szczepienia czasteczki.Przyklad L 27 kg kwasu azobenzeno - - 4,4* - dwukarbonowego przeprowadza sie w chlorobezwodnik za pomoca 30 kg chlor¬ ku tionylu w obecnosci okolo 200 kg o - - dwuchlorobenzenu, po czym nadmiar chlorku tionylu oddestylowuje sie. Roz¬ twór chlorobezwodnika wprowadza sie w temperaturze okolo 160°C do roztworu 45 kg 1 - aminoantrachinonu w okolo 400kg d w dwuchlorobenzenu, pó czym miesza¬ nine reakcyjna gotuje sie jeszcze pod chlodnica zwrotna w ^ciagu trzech godzin.Wytworzony barwnik- wytraca sie juz na goraco w postaci trudno rozpuszczajacego sie zóltego osadu. Nastepnie odsysa sie go i przemywa. Barwnik, otrzymany w ten sposób, rozpuszcza sie w stezonym kwasie siarkowym z brazowawopomaranczowym zabarwieniem i barwi bawelne z czerwonej kadzi na trwale zielonkawozólte odcienie.Przyklad II. 27 kg kwasu azobenze- no - 4,4' - dwukarbonowego przeprowadza sie w chlorobezwodnik w sposób podany w przykladzie I i konden$uj« z 70 kg i-- - amino - 5 - benzoylo - amino - antrachi¬ nonu.: Wytworzony produkt kondensacji rozpuszcza sie w stezonym kwasie siarko¬ wym z pomaranczowobrazowym zabarwie¬ niem i barwi bawelne z ciemno czerwonej kadzi na bardzo trwale zólte odcienie. Od¬ pornosc tych zabarwien na dzialanie swia¬ tla i wplywy atmosferyczne jest dosko¬ nala.Przyklad III. Kondensujac taka sama ilosc 1 - amino - 4 - benzoylo - amino - an- trachinonu w sposób wedlug przykladu II otrzymuje sie barwnik, który barwi bawel¬ ne z fiolkowej kadzi na pomaranczowo - czerwono i jest równiez bardzo odporny na dzialanie chloru i swiatla. Roztwór w ste¬ zonym kwasie siarkowym jest brazowawo- czerwony.Przyklad IV. 29 kg kwasu azoksyben- zeno - 4,4' - dwukarbonowego przeprowa¬ dza sie w chlorobezwodnik przez gotowa¬ nie z 30 kg chlorku tionylu w obecnosci okolo 200 kg o - dwuchlorobenzenu. Roz¬ twór chlorobezwodnika, uwolniony od nadmiaru chlorku tionylu, wprowadza sie do roztworu 70 kg / - amino - 5 - benzoylo- - amino - antrachinonu, ogrzanego do tem¬ peratury 160 — 180°C, po czym cala te mase gotuje sie w ciagu wielu godzin pod chlodnica zwrotna. Wydzielony produkt kondensacji odsysa sie i przemywa. Roz¬ puszcza sie on w stezonym kwasie siarko¬ wym z pomaranczowoczerwonym zabar¬ wieniem. Barwi on bawelne z ciemnoczer¬ wonej kadzi na bardzo trwale zólte odcie¬ nie, takie same jak odcienie, opisane w przykladzie II.Przyklad V. 23 kg kwasu azobenze¬ no - 4 - karbonowego przeprowadza sie w chlorobezwodnik przez gotowanie z 15 kg chlorku tionylu w obecnosci okolo 200 kg o - dwuchlorobenzenu, po czym nadmiar chlorku tionylu oddestylowuje sie. Roz¬ twór chlorobezwodnika wprowadza sie na¬ stepnie do roztworu 35 kg 1 - amino - 5 - - benzoylo - amino - antrachinonu w okolo 300 kg o - dwuchlorobenzenu i miesza w temperaturze 200°C jeszcze w ciagu dwóch godzin. Z ochlodzonego roztworu wydziela sie barwnik. Rozpuszcza sie on w stezo¬ nym kwasie siarkowym z brazowoczerwo- nym zabarwieniem, a barwi bawelne z ciemno czerwonej kadzi na trwale zólte odcienie.Przyklad VI. Kondensujac dwuchlorek kwasu azobenzeno - 3,3' - dwukarbonowe¬ go z 1 - amino - 5 - benzoylo - amino - an- trachinonem w sposób wedlug przykladu II otrzymuje sie barwnik, który barwi ba¬ welne z ciemnoczerwonej kadzi na trwale zólte odcienie. W stezonym kwasie siarko¬ wym rozpuszcza sie on z brazowym zabar¬ wieniem.Przyklad VII. 25 kg 5 - amino - antra- pirymidyny kondensuje sie mieszajac w ciagu wielu godzin w temperaturze okolo 180 — 2O0°C w o - dwuchlorobenzenie z 16 kg chlorku kwasu azobenzeno - 4,4' - - dwukarbonowego (otrzymanego przez gotowanie kwasu azobenzeno - 4,4' - dwu¬ karbonowego z pieciochlorkiem fosforu w chlorobenzenie; po ochlodzeniu wytworzo¬ ny chlorek krystalizuje w postaci czerwo¬ nych igiel o punkcie topnienia 165°C).Trudno rozpuszczajacy sie produkt kon¬ densacji odsysa sie jeszcze na cieplo i przemywa. W stezonym kwasie siarko- 2 —wyra rozpuszcza sie on z pomaranczowe- brazowym zabarwieniem, Z kadzi cietnno- czerwonej barwi on bawelne na trwale zólte odcienie.Jesli zamiast uzytej powyzej 5 s atni~ no - antrapirymidyny bedzie sie stosowalo te sama ilosc 4 - amino * antrapirymidyny, wówczas powstaje barwnik kadziowy, da¬ jacy zólte zabarwienia o mocniejszym zie¬ lonym odcieniu.Przyklad VIII. 37 kg 4 * amino - 1,2 - (o <¦ chlorofenylo) - imidoazolo - antrachi- nonu o nastepujacym wzorze: -C-< i, 0 NH* kondensuje sie gotujac w ciagu dluzszego czasu w o - dwuchlorobenzenie z 16 kg chlorku kwasu azobenzeno - 4,4' - dwukar- bonowego. Produkt kondensacji rozpuszcza sie w stezonym kwasie siarkowym z zólto- pomaraliczowyró zabarwitaiem Barwfe roztworu k*dzi j zostaje w niej zabarwiona na zóltojtorim- moczowe odcrente o doskonalej odporno^ idL Przyklad IX. 25 kg / - ztmktó - 5 - - benzoylo - amino - antr&chinonu, bardao rozdrobnionego* kondensuje sie w 10 kg pirydyny z 31 kg chlorku kwasu azoben¬ zeno - 4,4' - dwukarbonoWego mieszajac W ciagu dluzszego cz&su w temperaturze 40 ^- 5Q°C. Nastepnie cala te nulse wlewa sie do roztworu 35 kg 1 * amino - 4 - ben- zoylo - amino - antraclimonu w o - dwu- chlofobenzenie, ogrzanego do 160°Cf po czym mase te miesza sie jeszcze w ciagu 3 godzin w temperaturtefe 180aC, Bartnik wy¬ dzielony na goraco ciagnie z czerwoftawo- fiolkowej kadzi na bawelne z ponlatanczo- wyni zabarwieniem, wyrózniajacym sie do¬ skonala odpornoscia.Jesli zamiast 1 - dminó - 4 *- benzdyte - - amino - antrachinonu uzyje sie do drugiej kondensacji 25 kg / - amino - antrachlno- nur Wówczas otrzymuje sie trwale zólte zabarwienia.Przyklad X. 9 kg produktu kortden^ sacji o nastepujacym wzorze: H*N — 3 —(porównaj patent niemiecki nr 520 876) kondensuje sie w stanie rozdrobnionym w nitrobenzenie z 3,5 kg chlorku kwasu azo- benzeno - 4,4* - dwukarbonowego miesza¬ jac w ciagu dluzszego czasu w temperatu¬ rze 200 — 220°C. Produkt kondensacji roz¬ puszcza sie w stezonym kwasie siarkowym z oliwkowozielonym zabarwieniem. W fiol- kowoniebieskiej kadzi bawelna uzyskuje bardzo trwale zabarwienie khaki, Z takim samym skutkiem mozna stoso¬ wac do kondensacji aminy innych daja¬ cych sie kadziowac ukladów pierscienio¬ wych, jak np. aminy lub dwuaminy szere¬ gu dwubenzantronowego lub antantrono- wego.Przyklad XL 33 kg kwasu 3,3' - dwu- metoksy - azobenzeno - 4,4' - dwukarbono¬ wego (otrzymanego z kwasu 2 - metoksy - - 4 - nitrobenzoesowego przez redukcje) za pomoca zasad przeprowadza sie w chlo¬ rek kwasowy tak, jak w przykladzie I, za pomoca chlorku tionylu w obecnosci o - - dwuchlorobenzenu, a nastepnie konden¬ suje z 70 kg 1 - amino - 5 - benzoylo - a- mino - antrachinonu. Wytworzony produkt kondensacji rozpuszcza sie w stezonym kwasie siarkowym z ciemnoczerwonym za¬ barwieniem. Z czerwonawofiolkowej kadzi bawelna barwi sie na bardzo trwale zólte odcienie.Przyklad XII. 34 kg chlorku kwasu 4 - metoksy - azobenzeno - 3',5* - dwukar¬ bonowego (który otrzymuje sie np." przez zdwuazowanie kwasu 5 - amino - izoftalo- wego, sprzegniecie z fenolem, nastepnie zmetylowanie grupy wodorotlenowej t przeprowadzenie kwasu za pomoca chlorku tionylu w chlorek kwasowy, krystalizujacy z benzyny w postaci zlotawozóltych bla¬ szek o punkcie topnienia 135°C) rozpuszcza sie w o - dwuchlorobenzenie i kondensuje sie z 70 kg / - amino - 5 - benzoylo - ami¬ no - antrachinonu. Otrzymany barwnik barwi bawelne w czerwonawo - fiolkowej kadzi na bardzo trwale zólte odcienie.Roztwór tego barwnika w stezonym kwasie siarkowym jest zabarwiony pomaranczowo.Przyklad XIII. 67 kg 1 - aminoantra- chinonu rozpuszcza sie w 700 kg o - dwu¬ chlorobenzenu w temperaturze 160°C, po czym do roztworu tego wprowadza sie 37 kg chlorku kwasu azobenzeno - 4,3', 5' - - trójkarbonowego (punkt topnienia 135°C) i miesza jeszcze w ciagu okolo 2 godzin w tej samej temperaturze. Barwnik, otrzy¬ many z wydajnoscia prawie teoretyczna, odsysa sie, przemywa i suszy. W stezonym kwasie siarkowym rozpuszcza sie on z pomaranczowoczerwonym zabarwieniem; bawelne barwi on w fiolkowoczerwonej ka¬ dzi na bardzo trwale zielonkawozólte od¬ cienie.Uzyty chlorek kwasu azobenzeno - - 4,3',5' - trójkarbonowego mozna otrzy¬ mywac z kwasu azobenzeno - 4,3',5' - trój¬ karbonowego za pomoca pieciochlorku fos¬ foru w jednochlorobenzenie. Sam zas kwcts trójkarbonowy mozna otrzymywac np. przez kondensacje estru metylowego kwa¬ su p - nitrozo - benzoesowego z kwasem 5- - amino - izoftalowym w lodowatym kwasie octowym i nastepujace potem zmydlenie za pomoca zasad.Przyklad XIV. 89 kg 1 - amino - an¬ trachinonu rozpuszcza sie w 1 000 kg o - - dwuchlorobenzenu w temperaturze okolo 160°C. Do tego roztworu dodaje sie 43 kg chlorku kwasu azobenzeno - 3,5, 3', 5' - - czterokarbonowego (punkt topnienia 133°C) i miesza otrzymana mieszanine w ciagu 2 godzin w temperaturze okolo 140 — 160°C. Po ochlodzeniu barwnik odsysa sie, przemywa i suszy. Rozpuszcza sie on w stezonym kwasie siarkowym z pomaran- czowobrazowym zabarwieniem. Bawelna barwi sie w ciemnoczerwonej kadzi na bar¬ dzo trwale zielonkawozólte odcienie.Uzyty chlorek kwasu azobenzeno - - 3,5,3', 5' - czterokarbonowego mozna o- trzymac z odpowiedniego kwasu za pomo¬ ca pieciochlorku fosforu. Sam zas kwas — 4 —czterokarbonowy otrzymuje sie np. przez redukcje kwasu 5 - nitro - izoftalowego za pomoca zasad.Barwnik dajacy, praktycznie biorac, ta¬ kie same zabarwienia otrzymuje sie przez kondensacje chlorku kwasu azoksybenze- no - 3,5,3', 5' - czterokarbonowego z / - a- mino - antrachinonem. Kwas azoksybenze- no 3,5, 3', 5' - czterokarbonowy otrzymuje sie sposobem Loesnera (Journal fur prak- Produkt kondensacji wytraca sie prawie calkowicie i po mieszaniu, trwajacym oko¬ lo jednej godziny w temperaturze 160°C, odsysa sie go i przemywa; rozpuszcza sie on w stezonym kwasie siarkowym z brazo- wawoczerwonym zabarwieniem. Barwi on bawelne w fiolkowej kadzi na bardzo trwale zólte odcienie, Jesli w tym przykladzie uzyje sie do kondensacji zamiast / - aminoantrachino- nu odpowiednia ilosc (52 kg) 1 - amino - - 6 - chloroantrachinonu, wówczas równiez powstaje bardzo cenny zólty barwnik ka¬ dziowy, dajacy zupelnie podobne odcienie.Chlorek kwasowy, uzyty w tym przy¬ kladzie, otrzymuje sie np. z odpowiednie¬ go kwasu dwukarbonowego za pomoca pie- ciochlorku fosforu. Krystalizuje on w po¬ staci czerwonych igiel o punkcie topnienia 250°C. Kwas dwufenylo - azo - dwufeny- lo - 4,4' - dwukarbonowy otrzymuje sie przez redukcje kwasu 4 - nitro - dwufeny¬ lo - 4' - karbonowego za pomoca cukru gronowego.Przyklad XVI. Jesli roztwór 46 kg dwuchlorku kwasu dwufenylo - azo - dwu¬ fenylo - 4,4' - dwukarbonowego w o - dwu- chlorobenzenie bedzie sie kondensowalo wedlug przykladu XV z 69 kg / - amino - - 5 - benzoylo - amino -antrachinonu przez tische Chemie, tom 50, strona 565) przez redukcje kwasu 5 - nitro - izoftalowego za pomoca arseninu sodu.Przyklad XV. Do roztworu 46 kg 1 - aminoantrachinonu w 500 kg o - dwu- chlorobenzenu, ogrzanego do 160°C, wpro¬ wadza sie powoli 46 kg dwuchlorku kwasu dwufenylo - azo - dwufenylo - 4,4' - dwu¬ karbonowego o wzorze nastepujacym; mieszanie w ciagu dluzszego czasu, wów¬ czas powstaje zólty barwnik o bardziej czerwonym odcieniu, dajacy nadzwyczaj trwale zabarwienia. W stezonym kwasie siarkowym rozpuszcza sie on z czerwonym zabarwieniem. Roztwór kadzi jest zabar¬ wiony fiolkowo.Jesli zamiast 1 - amino - 5 - benzoylo - - aminoantrachinonu skondensuje sie z chlorobezwodnikiem kwasowym taka sama ilosc / - amino - 4 - benzoylo - aminoantra¬ chinonu, wówczas otrzymuje sie cenny po¬ maranczowy barwnik kadziowy. Roztwór tego barwnika w stezonym kwasie siarko¬ wym jest ciemnoczerwony. Kadz farbiar- ska jest zabarwiona fiolkowo.Przyklad XVII. Do roztworu 35 kg 1 - amino - 5 - benzoylo - amino - antra¬ chinonu w 500 kg jednochlorobenzenu, u- trzymywanego w temperaturze 100 — 120°C, wprowadza si^ powoli 24 kg dwu¬ chlorku kwasu dwufenylo - azoksy - dwu¬ fenylo - 4,4' - dwukarbonowego, a nastep¬ nie mieszanine reakcyjna gotuje pod chlodnica zwrotna mieszajac w ciagu oko¬ lo 1 godziny. Nastepnie powstaly barwnik odsysa sie. Rozpuszcza sie on w stezonym kwasie siarkowym z ciemnoczerwonym za¬ barwieniem i barwi bawelne z fiolkowej ka¬ dzi na bardzo trwale zólte odcienie takie ci.oc- -N = N-< -CO Xl — 5 —same, jak odcienie, otrzymywane sposo¬ bem wedlug przykladu XVI, Uzyty chlorek kwasowy o wzorze na¬ stepujacym: Cl.OC^ -N- -N-< <-co. a posiada punkt topnienia 192°C. Odpo¬ wiedni kwas dwukarbonowy otrzymuje sie przez redukcje kwasu 4 - nitro - dwufeny- lo - 4* - karbonowego za pomoca cukru gronowego. 1 - amino - 5 - benzoylo - amino - antrachi- nonu w 700 kg o - chlorotoluenu wprowa¬ dza sie powoli, mieszajac, w temperaturze 140°C 49 kg dwuchlorku kwasu tlenkodwu- fenyleno - azo - tlenkodwufenyleno - dwu- Przyklad XVIII. Do roztworu 70 kg karbonowego o wzorze nastepujacym: Cl.OC -N = N-< -co. ci o Po gotowaniu pod chlodnica zwrotna w ciagu okolo 4 godzin odsysa sie barwnik wydzielony juz na goraco i przemywa sie go. Rozpuszcza sie on w stezonym kwasie siarkowym z czerwonym zabarwieniem o odcieniu fiolkowym. Roztwór kadzi jest zabarwiony fiolkowo; barwi bawelne na bardzo trwale pomaranczowozólte odcie¬ nie.Jesli zamiast 1 - amino - 5 - benzoylo - - aminoantrachinonu bedzie sie stosowalo odpowiednia ilosc 1 - amino - antrachino- nu, wówczas otrzymuje sie cenny zólty barwnik. Kondensacja z 1 - amino - 4 - - benzoylo - amino - antrachinonem daje trwaly produkt, barwiacy na pomaranczo¬ wo.Dwuchlorek kwasu dwukarbonowego o- trzymuje sie w postaci krystalicznej przez traktowanie odpowiedniego kwasu azo- dwukarbonowego chlorkiem tionylu. Posia¬ da on punkt topnienia powyzej 300°C.Kwas azodwukarbonowy powstaje w wy¬ niku redukcji kwasu nitro-tlenkodwufeny¬ leno - karbonowego cukrem gronowym i lugiem sodowym. Kwas nitro - tlenkodwu¬ fenyleno - karbonowy otrzymuje sie przez nitrowanie tlenku dwufenylenu w lodowa¬ tym kwasie octowym, kondensacje nitro- zwiazku z chlorkiem acetylu i chlorkiem glinu oraz nastepujace potem utlenienie o- trzymanego acetozwiazku lugiem chloro¬ wym.Zupelnie podobne barwniki otrzymuje sie, jesli zamiast kwasu tlenkodwufenyle¬ no - azo - tlenkodwufenyleno - dwukarbo¬ nowego o podanym powyzej wzorze bedzie sie stosowalo odpowiednie pochodne szere¬ gu fluorenowego, karbazolowego i siarcz- kodwufenylenowego, a wiec np. zwiazki o wzorze nastepujacym: CLOC- -N = N- \ y c II o er ii o -CO. Cl — 6 —Cl. OC- \_/~ ci.oc- -\ /- -w Caff5 o- / -N = N-{ -N = N- I C2//5 -C0. Cl i -CO.Cl.Przyklad XIX. Do roztworu 35 kg 1 - - amino - 5 - benzoylo - amino - antrachi- nonu w 400 kg trójchlorobenzenu, utrzy¬ mywanego w temperaturze 160 — 180°C, wprowadza sie 20 kg dwuchlorku kwasu lfl' - azonaftaleno - 5,5* - dwukarbonowe- go. Produkt kondensacji, wytracajacy sie w krótkim czasie w postaci trudno rozpu¬ szczalnej, oddziela sie i przemywa. Roz¬ puszcza sie on w stezonym kwasie siarko¬ wym z czerwonym zabarwieniem o odcie¬ niu brazowym i barwi bawelne w czerwo^ nawofiolkowej kadzi na bardzo trwale czerwonawozólte odcienie.Uzyty chlorek kwasowy o wzorze na¬ stepujacym: / \s"=N\, ci.oc-< y otrzymuje sie z soli sodowej odpowiednie¬ go kwasu karbonowego za pomoca chlorku tionylu. Posiada on punkt topnienia 215°C Kwas dwukarbonowy otrzymuje sie z kwa- \ -CO. Cl su 5 - nitro - 1 - naftoesowego przez re¬ dukcje cukrem gronowym.Przyklad XX. 29 kg chlorku kwaso¬ wego o wzorze nastepujacym: ci.oc- / \ -N=C-< ~N = N- -C = N-< -CO.Cl kondensuje sie przez gotowanie w ciagu, dluzszego czasu z 70 kg 1 - amino - 5 - ben¬ zoylo - aminoantrachinonu w o - dwuchlo- robenzenie. Barwnik, wydzielajacy sie juz na goraco w postaci trudnorozpuszczalnej, rozpuszcza sie w stezonym kwasie siarko¬ wym z pomaranczowobrazowym zabarwie¬ niem. Z fiolkowej kadzi ciagnie on na ba¬ welne dajac bardzo trwale zólte zabarwie¬ nia o zielonym odcieniu.Uzyty chlorek kwasowy, który krysta¬ lizuje z o - dwuchlorobenzenu w postaci zóltych igiel o punkcie topnienia powyzej 300QC, otrzymuje sie z odpowiedniego kwa¬ su dwukarbonowego za pomoca piecio- chlorku fosforu. Kwas dwukarbonowy o- trzymuje sie przez redukcje kwasu 2 ~ (p - - nitrofenylo) - benzotiazolo - 6• - karbono¬ wego cukrem gronowym.Przyklad XXI. 48 kg amino - dwuben- zantronu, bardzo rozdrobnionego, miesza sie w 600 kg trójchlorobenzenu w tempe¬ raturze 180°C; nastepnie dodaje sie 18 kg chlorku kwasu m,m - azo - cynamonowego — 7 —1 miesza dalej w ciagu okolo 3 godzin w temperaturze 100°C. Utworzony produkt kondensacji odsysa sie jeszcze na cieplo, przemywa i suszy. Rozpuszcza sie on w stezonym kwasie siarkowym z zabarwie¬ niem ciemnobrazowawoczerwonym i cia¬ gnie z niebieskiej kadzi na bawelne barwiac ja na niebieskie odcienie.Przyklad XXII. Roztwór 35 kg 1 - a- mino - 5 - benzoylo - aminoantrachinonu w 400 kg jednochlorobenzenu zadaje sie 18 kg chlorku kwasu p,p4 - azo - cynamono¬ wego (z benzenu zólte igly o punkcie top¬ nienia 221°C) i cala mase gotuje pod chlod¬ nica zwrotna w ciagu 2 — 3 godzin. Kry¬ staliczny barwnik, wydzielajacy sie juz na goraco, odsysa sie i przemywa. Rozpu¬ szcza sie on w stezonym kwasie siarkowym z zabarwieniem czerwonawobrazowym i ciagnie z fiolkowej kadzi na bawelne da¬ jac nadzwyczaj trwale zlotawopomaran- czowe odcienie.Chlorek kwasu p,p' - azo - cynamono¬ wego otrzymuje sie z kwasu p,p' - azo - cy¬ namonowego przez gotowanie z chlorkiem tionylu w roztworze chlorobenzenowym.Kwas p,p* - azo - cynamonowy otrzymuje sie przez redukcje kwasu p - nitro - cyna¬ monowego cukrem gronowym.Przyklad XXIII. 18 kg chlorku kwa¬ su p,p - azo - fenoksyoctowego (z benzyny igly o kolorze miesa, o punkcie topnienia 125°C) kondensuje sie z 35 kg 1 - amino - - 5 - benzoylo - amino - antrachinonu przez ogrzewanie w ciagu dluzszego czasu w o - - dwuchlorobenzenie w temperaturze 160— 180°C. Produkt kondensacji, wydzielajacy sie po ochlodzeniu, rozpuszcza sie w ste¬ zonym kwasie siarkowym z pomaranczo¬ wym zabarwieniem. Czerwona kadz o fiol¬ kowym odcieniu daje na bawelnie trwale zólte zabarwienia o zielonym odcieniu.Chlorek kwasu p,p' - azo -fenoksyocto¬ wego otrzymuje sie z kwasu p,p' - azo - fe¬ noksyoctowego przez gotowanie z chlor¬ kiem tionylu w chlorobenzenie. Kwas p,p' - - azo - fenoksyoctowy otrzymuje sie z kwa¬ su p - nitro - fenoksyoctowego przez re¬ dukcje cukrem gronowym.Przyklad XXIV. 15 kg kwasu p,p - - azo - fenylooctowego gotuje sie z nad¬ miarem chlorku tionylu w o - dwuchloro- benzenie, az cala ilosc kwasu sie rozpusci.Tworzy sie przy tym dwuchlorek kwaso¬ wy. Nadmiar chlorku tionylu oddestylo- wuje sie, po czym bez uprzedniego wydzie¬ lenia dwuchlorku kwasowego wlewa sie jego roztwór do ogrzanego do temperatu¬ ry 160°C roztworu 35 kg 1 - amino - 5 - - benzoylo - amino - antrachinonu w 400 kg o - dwuchlorobenzenu. Po ogrzewaniu masy reakcyjnej w ciagu okolo 2 godzin do temperatury 160°C pozostawia sie ja do ochlodzenia, powstaly produkt odsysa sie i przemywa. Wytworzony produkt konden¬ sacji rozpuszcza sie w stezonym kwasie siarkowym z brazowym zabarwieniem; cia¬ gnie on z ciemnoczerwonej kadzi na ba¬ welne barwiac ja na trwale zólte odcienie.Przyklad XXV. Przez kondensacje benzydyny z dwiema czasteczkami estru metylowego kwasii 4 - nitrozo - benzoeso¬ wego, nastepujace potem zmydlenie i prze¬ miane za pomoca pieciochlorku fosforu o- trzymuje sie dwuchlorek kwasu dwukar- bonowego o wzorze nastepujacym: ci.oc- -N=N-< y \_ -N = N- \ / -co. a, który krystalizuje w postaci pomaranczo- wozóltych graniastoslupów o punkcie top¬ nienia 235?C* 48 kg tego zwiazku wprowadza sie po¬ woli, mieszajac, do roztworu 45 kg / - ami¬ no - antrachinonu w okolo 500 kg o - dwu- — 8 —chlorobenzenu ogrzanego do. i6£ft. Miesza* nine reakcyjna miesza sie nastepaie je¬ szcze w ciagu okolo 2 godzin w tempera¬ turze okolo 200°C, pozostawia do ochlo¬ dzenia i odsysa utworzony osad krystalicz¬ ny. Osad ten rozpuszcza sie w stezonym kwasie siarkowym z czerwonawofiolkowym zabarwieniem. Z wodosiarczynem i lugiem daje ciemnoczerwonawofiolkowa kadz, któ- który krystalizuje z chlorobenzenu w po¬ staci pomaranczowozóltych blaszek o punk¬ cie topnienia powyzej 300°C. 51 kg tego zwiazku wprowadza sie po¬ woli w temperaturze okolo 160°C miesza¬ jac do roztworu 69 kg 1 - amino - 5 - ben- zoylo - amino - antrachinonu w okolo 700 kg o - dwuchlorobenzenu. Po mieszaniu w ciagu okolo 2 godzin w temperaturze oko¬ lo 200°C mase reakcyjna chlodzi sie do 100°C i odsysa utworzony produkt konden¬ sacji. Rozpuszcza sie on w stezonym kwa- który krystalizuje z chlorobenzenu w po¬ staci igiel o barwie miesa, o punkcie top¬ nienia 242°C. 51 kg tego zwiazku kondensuje sie z 69 kg 1 - amino - 5 - benzoylo - amino - antra¬ chinonu w sposób przytoczony w przykla¬ dzie XXVI. Otrzymany produkt kondensa¬ cji rozpuszcza sie w stezonym kwasie siar¬ kowym z zabarwieniem brazowawopoma- ranczowym i barwi bawelne w fiolkowej kadzi na nadzwyczaj trwale czerwonawo- zólte odcienie.Jesli jako material wyjsciowy bedzie sie stosowalo dwuchlorek kwasu dwukar- ra barwi bawelne na zólte odcienie o do¬ skonale) odpornosci.Przyklad XXVI. Z 4,4' - dwuamino - - azobenzenu przez kondensacje z dwiema czasteczkami estru metylowego kwasu 4 - - nitrozobenzoesowego, nastepujace potem zmydlenie i przemiane z pieciochlorkiem fosforu otrzymuje sie dwuchlorek kwasu dwukarbonowego o wzorze nastepujacym: sie siarkowym z czerwonawofiolkowym za¬ barwieniem i barwi bawelne w fiolkowej kadzi na bardzo trwale pomaranczowozól- te odcienie.Przyklad XXVII. Przez kondensacje 4,4' - dwuaminobenzofenonu z 2 czastecz¬ kami estru metylowego kwasu 4 - nitrozo¬ benzoesowego, nastepujace potem zmydle¬ nie i przemiane za pomoca pieciochlorku fosforu otrzymuje sie dwuchlorek kwasu dwukarbonowego o wzorze: bonowego odpowiedniego azoksyzwiazku (który otrzymuje sie np. przez utlenienie azozwiazku nadtlenkiem wodoru), wówczas otrzymuje sie zólty barwnik kadziowy, któ¬ ry przy barwieniu w kadzi wodorosiarczy- nowej daje takie same zólte zabarwienia o odcieniu czerwonym.Podobne zólte barwniki otrzymuje sie wówczas, gdy jako produkt wyjsciowy stosuje sie ester metylowy kwasu 3 - nitro- zo - benzoesowego, a poza tym postepuje w taki sam sposób, jak powyzej opisano.Przyklad XXVIII. Z 4,4\4" - trójami- no - trójfenylornetami otrzymuje sie przez ci.oc- -N=N-< \-N=N--N=N- -CO. Cl, ci.oc- \ )-# = #-< -co-< -N = N-< )-CO.Cl, — 9 -kondensacje z 3 czasteczkami estru mety¬ lowego kwasu 4 - nitrobenzoesowego i po nastepujacym potem zmydleniu i przemia¬ nie za pomoca pieciochlorku fosforu trój¬ chlorek kwasu trójkarbonowego o wzorze' HC -N = N-< -N = N-< -N = N- -CO.Cl -CO. Cl -CO.Clf który krystalizuje z benzyny w postaci po¬ maranczowych igiel o punkcie topnienia 215°C.Zwiazek ten, poddany przemianie za pomoca 3 czasteczek 1 - amino - 5 - ben- zoylo - amino - antrachinonu w sposób przytoczony w przykladzie XXVI, daje produkt kondensacji, który rozpuszcza sie w stezonym kwasie siarkowym z brazowym zabarwieniem i daje na bawelnie z fiolko¬ wej kadzi bardzo trwale zabarwienia o pomaranczowozóltych odcieniach. PL