Wynalazek niniejszy dotyczy silowni cieplnej, w której gazowy czynnik roboczy, zwlaszcza powietrze, krazy stale pod pew¬ nym nadcisnieniem w zamknietym obiegu kolowym, przy czym czynnik roboczy, o- grzany przez doprowadzanie ciepla z ze¬ wnatrz, rozpreza sie przynajmniej w jed¬ nej turbinie, oddajacej moc na zewnatrz, po czym czynnik ten doprowadzany jest z powrotem przynajmniej w jednej spre¬ zarce wirnikowej do wyzszego cisnienia.Celem niniejszego wynalazku jest u- mozliwienie pracy turbiny wzgledinie turbin oraz spirezarki wirnikowej wzglednie spre¬ zarek wirnikowych, zapewniajacej osiagnie¬ cie mozliwie wysokiej sprawnosci, W tym celu w silowni tego rodzaju sprezarka pra¬ cuje przy wiekszej liczbie obrotów, niz silnik turbinowy oddajacy moc na zewnatrz.Turbina moze przy tym posiadac dwa wir¬ niki o róznych liczbach obrotów, z których to wirników jeden napedza sprezarke wir¬ nikowa, a drugi oddaje moc.na zewnatrz.Wirniki turbiny, pracujacej przy wyzszym cisnieniu i wyzszej temperaturze, moga posiadac wieksze liczby obrotów, niz po¬ zostale wirniki, które napedzaja sprezarki.Na rysunku przedstawiono schematycz¬ nie kilka przykladów wykonania1 przedlmioi- tu wynalazku, przy czym we wszystkich przypadkach przyjeto, ze czynnikiem robo¬ czym jest powietrze.. Fig. 1 przedstawia schematyczny uklad silowni, w której zastosowana jest dwuka- dlubowa turbina powietrzna i jedna spre- zarkia osiowa1, których waly sa umieszczo¬ ne równolegle lecz nie wspólosiowo, spre¬ zarka zas biegnie z wieksza liczba obrotów niz turbina, przy czym ta ostatnia nape¬ dzaj pradnice, fig. 2 — schematyczny uklad odmiany silowni, w której zastosowane sa dwa, wlaczone jeden za drugim kadluby turbinowe, przy czym wirnik', pracujacy przy wyzszym cisnieniu i wyzszej tempe¬ raturze, biegnie z wieksza liczba obrotów niz drugi wirnik turbiny oraz sprezarka, fig. 3 — równiez schematyczny uklad od¬ miany silowni, w której wysokoprezna czesc turbiny jest wielokadlubowa, przy czym kadluby te wlaczone sa równolegle, fig. 4 — dalsza odmiane ukladu silowni, w której niskoprezna czesc turbiny jest rów¬ niez wielokadlubowa, przy czym kadluby te wlaczone sa równolegle, fig. 5 — inna odmiane ukladu silowni, w której zarówno wysokoprezna czesc turbiny jak i czesc niskoprezna sa wielokadlubowe, przy czym kadluby czesci wysokopreznej wlaczone sa równolegle, a kadluby czesci niskbpreznej — szeregowo, Wreszcie fig. 6 — jeszcze in¬ na odmiane ukladu silowni z turbina pro¬ mieniowa, której wirniki biegna stale z za¬ sadniczo rózniacymi sie wzgledem siebie liczbami obrotów, przy czym z jednym z wirników sprzegnieta jest pradnica, przy¬ laczona do tej samej sieci, co pradnica na¬ pedzana przez drugi wirnik turbiny.W ukladzie silowni, przedstawionej na fig. 1, powietrze, zastosowane jaldo czynnik roboczy, krazy pod pewnym nadcisnieniem w zamknietym obiegu kolowym, przy czym powietrze to ogrzewane jest cieplem dopro¬ wadzanym don z zewnatrz w palenisku 1.Wlasciwe ogrzewanie powietrza odbywa sie w powierzchniowym wymienniku ciepla 2, omywanym spalinami paleniska 7, przy czyni ogrzewanie powietrza dioprOwadlza sie przynajmniej do temperatury 500°C« Ogrzane w ten sposób powietrze doprowa¬ dzane jest do wielostopniowej osiowej tur¬ biny powietrznej 3, w której, rozprezajac sie, przekaizuje prace na wal tej turbiny, oddajacej moc na zewnatrz. Turbina 3 na¬ pedza bezposrednio pradnice 4 oraz po¬ przez przekladnie 51 — wielostopniowa osiowa sprezarke wirnikowa 5. Sprezarka ta pracuje zatem z wieksza liczba obrotów niz turbina 3, która za posrednictwem pradnicy 4 oddaje moc na zewnatrz, Ogrza¬ ne powietrze rozpreza sie w turbinie 3 przynajmniej do polowy cisnienia, jakie mialo ono przed wlotem do tej turbiny.Powietrze, wyplywajace z turbiny 3, prze¬ plywa w dalszym ciagu przewodem, 6 do przelciwpradówego wymiennika ciepla 7, w którym oddaje czesc swego ciepla po¬ wietrzu o wyzszym cisnieniu, tloczonemu osiowa sprezarka 5 przez przewód 9 do wymiennika 7, a po oddaniu czesci swego ciepla w wymienniku 7 doplywa w dalszym ciagu przez przewód 8 do powierzchniowe¬ go wymiennika ciepla 2.Do paleniska 1 prowadzi przewód 19, przez który tloczone jest powietrze dmu¬ chawa 20, poprzez wymiennik ctepla 18, do paleniska 1, przy czym do wymiennika ciepla 18 doplywaja przewodem 17 spali¬ ny z paleniska 1. W chlodnicy 25 jest do¬ datkowo chlodzone powietrze, przeplywa¬ jace z wymiennika ciepla 7 doi sprezarki 5, a ponadto oddzielna pompa 12 tloczy wode chlodzaca do sprezarki osiowej 5. Silownia posiadla pomocniczy silnik 45 do jej roz¬ ruchu.W przedstawionej na fig. 2 odmianie ukladu silowni jest zastosowana dwu- kadlubowa turbina. Oba kadluby 3a, 3b sa wlaczone w szereg jeden za drugim. Wir¬ nik1 turbiny 3a, napedzany czynnikiem o wyzszym cisnieniu i przy wyzszej tempera¬ turze, posiada wieksza liczbe obrotów niz wirnik niskopreznej turbiny 3b, bezposred¬ nio napedzajacej przynalezna pradnice 4.Wirniki obu turbin 3a, 3b sprzegniete saze soba za pomoca przekladni 52. Prze¬ kladnia ta nie jest przeznaczona do wla¬ sciwego przenoszenia! mocy, lecz przede wszystkim ma za zadanie stale takie wy¬ mownywanie poszczególnych mocy, odda¬ wanych przez wirniki turbin 3a, 36, aby kazdy z tych wirników, praktycznie bio¬ rac, oddawal zawsze wlasnie taka moc, ja¬ kiej wymagai bezposrednio napedzana przezen maszyna i na jaka wirnik ten zo¬ stal obliczony. Moc wyrównawcza, przeno¬ szona przez przekladnie 52 wynosi zawsze tylko pewien ulamek róznicy mocy tych turbin, tak iz straty mocy w tej przeklad¬ ni w porównaniu z calkowita moca silowni wynosza stosunkowo niewielki odsetek tej calkbwitej mocy.Na fig. 3 przedstawiono' dalsza odmia¬ ne ukladu silowni, w której wysokoprez¬ na czesc turbiny jest dwukadlubowa. Po¬ nadto turbina posiada jeszcze nisfcoprez- ny kadlub 3b, napedzajacy bezposrednio pradnice 4. Dwa kadluby 3a, 3aa czesci wysokopreznej sa wlaczone równolegle, a kazdy z wirników tej czesci wysokoprez¬ nej napedza przynalezna sprezarke 5a wzglednie 5b. Dwie sprezarki 5°, 5b sa wlaczone w szereg jedna za druga.Na fig. 4 przedstawiono inna odmiane ukladu silowni, w której niskbprezna czesc turbiny jest dwukadlubowa, przy czym kadluby 36, 3bb wlaczone sa równolegle.Czesc niskbprezna 3bt 3bb jest polaczona szeregowo z czescia wysokoprezna 3°. Wir¬ niki niskopreznej czesci 36, 3bb turbiny napedzaja wspólna pradnice 4.Na fig. 5 przedstawiono dalsza odmia¬ ne ukladu silowni, w której zarówno wy¬ sokoprezna czesc turbiny, jak i czesc nisko¬ prezna sa dwukadlubowe. Kadluby 37, 37° czesci wysokopreznej sa wlaczone równo¬ legle, a kadluby 3h, 3bb czesci niskoprez¬ nej1 sa wlaczone szeregowo. Calkowita ilosc czynnika doprowadzana jest zatem z czesci wysokopreznej najprzód do pierw¬ szego kadluba 3b czesci niskopreznej. Wir¬ nik jednej wysokopreznej czesci 3K turbiny napedza sprezarke 5 PL