Wynalazek niniejszy dotyczy ogniwa do odsadzania i do zblizania dwóch czesci konstrukcyjnych za pomoca pretów roz¬ porowych, .polaczonych przegubowo z obu czesciami. W znanych ogniwach tego ro¬ dzaju moment obrotowy, dzialajacy na jedna z czesci, wywoluje rozstawienie wzglednie ziestawienie pretów rozporowych, a przez, to wzajemne oddalenie od siebie wzglednie przyblizenie do siebie tych cze¬ sci. Podpieranie poruszajacych sie wizgle- dem siebie czesci uskuteczniane jest przy tym za pomoca innych narzadów, niz te któ¬ re sluza doi prowadzenia, przy czym w ogni¬ wach tych czesc oibracalna zabezpieczona zostaje przeciwko przesuwaniu sie, a czesc przesuwlna — przeciwko obracaniu .W zna¬ nych ogniwach narzady podpierajace zaj¬ muja w polozeniu zestawionym duzo miej¬ sca, wobec czego w wielu przypadkach og¬ niwa te sa trudne do zastosowania.Ogniwo' wedlug wynalazku posiada te same narzady zarówno do prowadzenia, jak i do podpierania danych czesci, dzieki czemu oprócz usuniecia wyzej wspomnia¬ nej niedogodnosci zmniejsza sie równocze¬ snie ciezar ogniwa.Wedlug wynalazku cel powyzszy osia¬ ga sie w ten sposób, ze do jednej czesci przynajmniej w trzech miejscach przycze¬ pione sa konce umieszczonych parami pre¬ tów, przy czym w kazdej parze pretów je-den z pretów, przyczepiony do drugiej czescói, pochyla sie w jedna strone, pod¬ czas gdy drugi pret, przyczepiony do ogni¬ wa pomocniczego, umieszczonego obracai- nie wzgledem obu czesci, pochyla sie w drugastrone. ;.,.Na rysunkach przedstawione sa sche¬ matycznie przyklady wykonania przedmio¬ tu wynalazku. Fig. 1 przedstawia perspek¬ tywiczny schemat jednej postaci wykona¬ nia; fig. 2 — takiz.schemat drugiej, postaci wykonania; fig. 3 — stól z zastosowaniem ogniwa wedlug wynalazku; fig. 4 przedsta¬ wia wieze reflektora, zlozona z kilku ogniw wedlug wynalazku. Dwa zesrubowane og¬ niwa mostu lukowego uwidoczniono na fig. 5. Na fig. 6 przedstawiono schemat czesci mostu lukowego, którego dzwigar sklada sie z ogniw, uwidocznionych na fig. 5.Na fig. 1 przedstawiane jest ogniwo w stanie rozstawionym. Trzy prety rozporo¬ we a1, a2, a3 polaczone sa z lezacymi na okregach wspójsrodkowych kól punktami powierzchni A (punkty /, m, n) oraz z punktami, lezacymi na powierzchni B (punkty o, p, o); oprócz tego inne, trzy pre¬ ty rozporowe b1, b2, 63 przyczepione sa na jednych swych koncach do tych samych punktów /, m, i n powierzchni A, na dru¬ gich zai swych koncach polaczone sa ze znajdujacymi sie na okregu kola punktami r s il powierzchni pomocniczej C, która daje. sie obracac wzgledem powierzchni A.Jesli powierzchnie pomocnicza C przekre¬ cic z, polozenia, przedstawionego na rysun¬ ku* .wzgledem powierzchni B o 120° w kie- runku obrotu wskazówki zegarowej, to W$?ysitkjie prety opadaja razem na jedna plaszczyzne i tworza w plaszczyznie pozio¬ mej1 dwa: polozone jeden w drugim równo¬ boczne trój katy (polozenie zestawione).Jesli pomocnicza powierzchnie C obrócic wzgledem powierzchni B w przeciwnym ki^ruokiii, to prety a1, a2, a3, b1, b2, &3 po¬ woduja odsadzanie od siebie powierzchni B i A do polozenia, przedstawionego na fig. 1. W tym polozeniu odsadzonym ogni¬ wo osiaga stan statycznie najlepszy, gdyz nie polaczone konce pretów zblizaja sie ku sobie parami tak, iz tworzy sie &zes6 równobocznych trójkatów.W razie zmniejszania powierzchni B i C^aJJbo tez powierzchni A moze byc utwo¬ rzony ostroslup, który w razie obciazenia w kierunku poprzecznym jest bardziej sta¬ tyczny od poprzednio wspomnianego ogni¬ wa. Powyzej.i ponizej nastawienia statycz¬ nie najlepszego mozna obrócic powierzch¬ nie w kazde dowolne polozenie wzgledem siebie, zaleznie od pozadanego ich oddale¬ nia.Jesli punkty przymocowania beda u- mieszczone, zamiast na okregu kola, na in¬ nej krzywej, np. na elipsie, to podnoszona powierzchnia A bedzie równoczesnie wygi¬ nana. W tym przypajdku w celu osiagnie¬ cia pozadanego wygiecia mozna zastoso¬ wac wiecej niz trzy pary pretów rozporo¬ wych. W ten sposób z; czesci plaskiej og¬ niwa zestawionego mozna otrzymac czesc wklesla, np. wklesle zwierciadlo, przy czym ustalenie poszczególnych punktów, np. punktów nisko polozonych, moze sie odby¬ wac za pomoca dowolnego rodzaju nieru¬ chomego lub przesitawialnego narzadzi (np. linki ciagnacej lub tez pretów cisnacych).Jesli jedten lub wieksza ilosc punktów /, m, n (fig. 1), przynaleznych do powierzr ehni A, umieszczona jest tak, Ae moze byc przestawiana promieniowo lub obwodowo (np. za pomoca sruby), przy czym przesta¬ wianie moze byc dokonywane niezaleznie lub w zaleznosci od ruchu rozpierajacego, to zamiast rozpierania: powierzchni A ii B równolegle powierzchnie te beda pochyla¬ ne wzgledem siebie (fig. 5 i 6).Jesli do plyty B ogniwa wedlug fig. 1 przymocowac druga plyte A1, która wraz z pretami rozporowymi przedstawia jak gdyby lustrzane odbicie plyty A, to otrzy¬ macie pgii^wp,_uwi.(^^nipflgLe fl&.Jfig^.JL W ogniwie tym wskutek ruchu pomocniczej — 2 —plyty C, prowadzonej w uksztaltowanej pierscieniowo plycie 5, wprawia sie rów¬ noczesnie w ruch zespól pretów rozporo¬ wych, umieszczonych powyzej i ponizej plyty B. Poniewaz ruch pretów rozporo¬ wych powyzej plyty B odbywa, sie w od¬ wrotnym kierunku niz ruch pretów roz¬ porowych ponizej tej plyty, wiec punkty l, m i n, lezace na powierzchni plyty A, i ich odbicia lutrzame l\ mi1, n1, znajdujace sie na powierzchni plyty A1, odpychanej od powierzchni plyty B w przeciwnym kie¬ runku, poruszaja sie w tym samym kierun¬ ku, to jest punkty /, m, n i ich odbicia lu¬ strzane Z1, mx9 n1 nie obracaja sie wzgledem siebie. Wszedzie, gdzie nie jest pozadane pokrecanie sie rozpieranych powierzchni wzgledem powierzchni podporowej, mozna zastosowac ogniwo dwurozporowe o cze¬ sciach, rozmieszczonych w postaci odbicia lustrzanego (np. przy podlnosnikach samo¬ chodowych) .Jesli polaczyc plyty A i A1 wiekszej ilosci ogniw konstrukcyjnych wedlug fig. 2 tak, jak przedstawiono np. na fig. 4 i 5, to plyty podstawowe moga byc wspólnie po¬ krecane wzgledem plyt pomocniczych, np. za pomoca lin, przymocowanych do rozpór, przy czym pokrecanie jednej tylko plyty wywoluje takze pokrecanie wszystkich in¬ nych plyt. Przez: pokrecanie jednej tylko plyty cala konstrukcja moze byc zatem na calej dlugosci lub na, czesci dlugosci roz¬ stawiona i znowu zestawiona.Na fig. 4 przedstawiona jest wiezyca, skladajaca sie z poszczególnych ogniw, oznaczonych cyframi 1, 2, 3, 4. Ogniwo 1 przytwierdzone jest do podstawy i calko¬ wicie rozstawione. Ogniwo to utrzymywa¬ ne jest w tym polozeniu za pomoca urza¬ dzenia zatrzymowego 12, 13, uwidocznio¬ nego nai fig. 3 i zapobiegajacego pokreca¬ niu sie pomocniczego pierscienia wzgledem rozpieranych pierscieni. Takze i ogniwo 2, przymocowane srub, jest calkowicie rozstawione; ogniwo zas 3, przysrubowane na stale do ogniwa 2, jest tylko czesciowo rozstawione i trtrzy^ mywane w tym polozeniu za pomoca urza¬ dzenia zatrzymowego. Ogniwo 4 znajduje sie jesizcze w polozeniu calkowicie zesta¬ wionym. Na ogniwie 4 umocowany jest reflektor 5. Wysokosc wiezycy moze byc dowolnie zmieniana w bardzo prosty spo¬ sób, polegajacy na tym, ze rozstawia sie lub zestawia razem w pozadanym stopniu jedno lub kilka ogniw konstrukcyjnych.Przy naprezeniach rozciagajacych, dzia¬ lajacych na podstawe, jak np. wspomnia¬ nej wiezycy lub w razie zastosowania przy lozach dzial, wewnatrz szkieletu nosnego nalezy zastosowac dla wzmocnienia tego szkieletu napiete liny do przejmowania sil, przekraczajacych sily zwykle. Liny te po¬ winny sie same naprezac przy rozciaganiu ogniw i to we wszystkich polozeniach po¬ srednich. W celu dalszego wzmocnienia konstrukcji oraz przy naprezeniach na sciskanie mozna umiescic wspólsrodkowo wieksza ilosc rozpór przestrzennych.Nai fig. 5 przedlstawione sa dwa ogniwa konstrukcyjne 6, 7 o budowie takiej samej, jak ogniwa konstrukcyjne i i 2 wedlug fig. 4. Ogniwa te róznia sie jednak od poprzed¬ nich tym, ze jeden z pierscieni rozporo¬ wych, mianowicie pierscien 6' wzglednie 7', zaopatrzony jest w szczeline 6", wzgled¬ nie 7". W szczelinach 6", 7" moga byc po¬ suwane i ustalane za pomoca srub, zaty- czek lub tym podobnych narzadów w okre¬ slonym polozeniu wierzcholki 8 i 9 par pre¬ tów 10 i 11. Dzieki temu pierscienie 6' i T moga byc pochylane wzgledem pozostalych pierscieni ogniw 6 wzglednie 7 i mozna wy¬ konac dzwigar mostku lukowego, jak to u- widocznia fig. 6. Ukosne nastawianie pier¬ scieni 6' i 7* moze byc uskuteczniane takze i przez to, ze wierzcholki 8, 9 przestawia sie w promieniowych szczelinach pierscie¬ ni 6', 7\ Na fig. 3 przedstawiony jest stól, w któ¬ rym, jak i we wszystkich opisanych po- — 3 —przednio postaciach wykonania przedmiotu wynalazku, roizpory a1, a2, a3 i b1, 62, 63 polaczone sa przegubowo z plytanii A i B wzglednie z plyta pomocnicza C. Ta plyta pomocniczai C zaopatrzona jest w promie¬ niowy wystep 12, za pomoca którego ply¬ ta ta moze byc zattrzrymywaina wzgledem plyty stolowej B. Przy przekrecaniu plyty pomocniczej C plyta B podnosi sie wzgled¬ nie opuszczaj sie. W polozeniu rozciagnie¬ tym wystep zatrzymowy 12 opiera sie oi o- potrek 13, wykonany w postaci guza, przy¬ mocowanego dto plyty stolowej B. Do< uru¬ chomiania plyty pomocniczej G sluzy u- chwyt 14, zamocowany na dolnej stronie tejze plyty.Aby usunac luzy w przegubach, mozna zastosowac przeguby, slamoczynnie nasta¬ wiajace sie w miare zuzycia, zaopatrzone np* w 'kliny.Oprócz przedstawionych przykladów wykonania ogniwo wedlug wynalazku moze miec zastosowanie w licznych innych urza¬ dzeniach, np, skladanych krzeslach, przy¬ rzadach sportowych, naukowych i innych.Przez zastosowanie wiekszej ilosci og¬ niw mozna zestawiac rozmaite czesci kon¬ strukcyjnie, np. skladane loza broni maszy¬ nowej, podpory do ustawiania stacyj syg¬ nalizacyjnych dla celów lacznosci, które równiez moga byc umieszczone na pojaz¬ dach, zwlaszcza przy obserwacjach arty¬ leryjskich; dalej ogniwa wedlug wynalazku nadaja sie do wykonywania skladanych kratownic masztowych, dla stanowisk ob¬ serwacyjnych na statkach, przy czym moz¬ liwe jest skrywanie sie zlozonegoi masztu pod pokladem statku; nadaja sie one tak¬ ze do zestawiania wiezyc pozarniczych oraz do budowy rusztowan. Poprzednioi wspom¬ niane promieniowe lub obwodowe przesu¬ wanie jednego lub kilku punktów zamoco¬ wania umozliwia pochylanie lub wykrzy¬ wianie osi wiezycy tak, ze wierzcholek jej lezy poza osia pionowa podstawy.Poziome ogniwa1 moinai miedzy innymi zastosowac do przesuwania soczewek, np. w aparatach fotograficznych. Ogniwa takie nadaja sie takze do budowy skladanych lodzi lub pontonów lub skladanych malych moistków lukowych, skladanych skrzydel samolotów o zmiennej powierzchni. PL