Aby zmiana polozenia okreslonego przedmiotu powodowala uruchomienie przyrzadu sygnalowego, stosuje sie, mie¬ dzy innymi, elektryczne urzadzenia sygna¬ lizacyjne, zawierajace przekaznik pradu ciaglego, który przy rozmagnesowaniu za¬ myka obwód przyrzadu sygnalowego.Przedmiotem wynalazku jest takie e- lektryczne urzadzenie sygnalizacyjne, za¬ silane ze zródla pradu o sile elektromoto¬ rycznej zmiennej, w którym obwód uzwo¬ jenia przekaznika pradu ciaglego zawiera kondensator, polaczony z uzwojeniem przekaznika szeregowo; obwód ten moze zawierac ponadto dlawik, polaczony w sze¬ reg z uzwojeniem przekaznika;- Wedlug wynalazku kondensator ma pojemnosc ta¬ ka, iz przy przekazniku wzbudzonym ob¬ wód jest nastrojony na rezonans napiec przy czestotliwosci zródla pradu.W obwodzie, nastrojonym na rezonans napiec, plynie najwiekszy prad mozliwy przy danej opornosci czynnej. Zaleta u- rzadzenia sygnalizacyjnego wedlug wyna¬ lazku w porównaniu z urzadzeniami zna¬ nymi jest wiec to, ze ten sam przekaznik rozmagnesowuje sie zarówno przy zwiek¬ szeniu jak i przy zmniejszeniu indukcyjno- sci dlawika albo pojemnosci kond&nsatora, poniewaz w kazdym z tych przypadków prad w obwodzie przekaznika maleje. To samo zachodzi w krancowych przypada *) Wlasciciel patentu oswiadczyl, ze wynalazca jest Czeslaw Betkowski.kach zwarcia przekaznika, dlawika lub kondensatora albo przerwania obwodu.Przy rozmagnesowaniu sie przekaznika na¬ stepuje zamkniecie obwodu przyrzadu sy¬ gnalowego W urzadzeniu wedlug wynalazku, tak samo jak w urzadzeniach znanych, mozna ponadto przewody obwodu uzwojenia przekaznika pradu ciaglego zalozyc tak, aby zmiana polozenia przedmiotu strzezo¬ nego byla niemozliwa bez przerwania tego obwodu. W tym celu mozna wyposazyc u- rzadzenie wedlug wynalazku w wylaczni¬ ki, umieszczone tak, iz przy zmianie polo¬ zenia przedmiotu strzezonego, np; drzwi, co najmniej jeden z 'wylaczników zostaje otwarty i przerywa obwód uzwojenia prze¬ kaznika pradu ciaglego.Mozna tez wyposazyc urzadzenie we¬ dlug wynalazku w wylaczniki, umieszczo¬ ne tak, iz przy zmianie polozenia przed¬ miotu strzezonego, np. drzwi, co' najmniej jeden z wylaczników zostaje zamkniety i zwiera kondensator, dlawik albo przekaz¬ nik. Znane jest stosowanie tego rodzaju wylaczników do zwierania opornika, wla¬ czonego w obwód uzwojenia przekaznika pradu ciaglego.Rysunek przedstawia fragment ukladu polaczen czterech przykladów urzadzenia sygnalizacyjnego wedlug wynalazku, mia¬ nowicie obwód uzwojenia przekaznika pra¬ du cieklego. Przyrzadu sygnalowego i je¬ go obwodu, jako powszechnie znanych, ry¬ sunek nie przedstawia.W przykladach, przedstawionych na rysunku, czesc przyrzadów, wchodzacych w sklad obwodu uzwojenia przekaznika pradu ciaglego, znajduje sie w miejscu niedostepnym dla osób niepowolanych, in¬ na zas czesc w pomieszczeniu, którego drzwi sa wyposazone w wylaczniki, omó¬ wione wyzej. Przyrzady te sa polaczone linia, której przerwanie lub zwarcie jest równiez sygnalizowane.W urzadzeniu wedlug fig. 1 obwód, za¬ silany napieciem U z nie przedstawionego na rysunku zródla pradu o sile elektromo¬ torycznej zmiennej, zawiera uzwojenie przekaznika P i kondensator C. Pojem¬ nosc kondensatora C jest do indukcyjno- sci uzwojenia przekaznika P dobrana tak, ze po przylaczeniu zródla pradu i po wzbudzeniu sie przekaznika P nastepuje w obwodzie rezonans napiec.Przekaznik P jest umieszczony w miej¬ scu, niedostepnym dla osób niepowola¬ nych, a kondensator C w pomieszczeniu, zamknietym drzwiami strzezonymi. Urza¬ dzenie zawiera ponadto wylaczniki KI i K2, umieszczone w drzwiach tak, iz zmia¬ na polozenia drzwi wywoluje badz otwar¬ cie wylacznika Ki, przerywajacego obwód uzwojenia przekaznika P, badz zamkniecie wylacznika K2, zwierajacego kondensator C. W obu przypadkach nastepuje rozma¬ gnesowanie przekaznika P i uruchomienie przyrzadu sygnalowego.Przekaznik P ma w stanie rozmagneso¬ wania indukcyjnosc mniejsza niz w stanie wzbudzenia. Moze sie wiec zdarzyc, ze po usunieciu przyczyny wytracenia obwodu z rezonansu i rozmagnesowania przekaznika P przekaznik P sie nie wzbudza, poniewaz natezenie pradu, plynacego przez jego u- zwojenie, jest zbyt male wobec braku re¬ zonansu w obwodzie. Aby wzbudzic prze¬ kaznik w tym przypadku, nalezy przyci¬ skiem T zblizyc kotwiczke przekaznika P do rdzenia, dzieki czemu indukcyjnosc przekaznika wzrasta, obwód1 zostaje na¬ strojony na rezonans i prad osiaga war¬ tosc nalezyta, utrzymujac kotwiczke prze¬ kaznika P w stanie przyciagnietym.Im wieksza jest indukcyjnosc obwodu przy danej czestotliwosci rezonansowej i danej opornosci czynnej, tym wiekszy wzgledny spadek natezenia pradu przy rozstrojeniu obwodu dama wzgledna zmia¬ na indukcyjnosci lub pojemnosci, ponie¬ waz rezonans jest tym ostrzejszy, im tlu¬ mienie obwodu mniejsze. Im zas jest wiek- — 2 —sza indukcyjnosc obwodu, tym mniejsza pojemnosc kondensatora przy danej cze¬ stotliwosci rezonansowej, Indukcyjnosc obwodu mozna zwiek¬ szyc albo przez zastosowanie przekaznika o wiekszej indukcyjnosci, albo przez wla¬ czenie w szereg z przekaznikiem dlawika.Urzadzenie wedlug fig. 2 rózni sie od u- rzadzenia wedlug fig. 1 tym, ze zawiera dlawik Ld, wlaczony szeregowo w obwód uzwojenia przekaznika P pradu ciaglego.Dlawik Ld znajduje sie lacznie z przekaz¬ nikiem T w miejscu niedostepnym dla o- sób niepowolanych, a kondensator C i wy- laczniki KI, K2 — w pomieszczeniu strze¬ zonym.Urzadzenie wedlug fig. 3 rózni sie od urzadzenia wedlug fig. 2 tym, ze dlawik Ld i kondensator C sa zamienione miejscami.Urzadzenie wedlug fig. 4 rózni sie od urzadzenia wedlug fig. 3 tym, ze nie ma wylaczników do przerywania obwodu i zwierania dlawika, natomiast dlawik Ld ma zwore ruchoma, polaczona mechanicz¬ nie z przedmiotem strzezonym. Zmiana po¬ lozenia przedmiotu strzezonego przesuwa zwore wzgledem rdzenia dlawika Ld, po¬ wodujac zmiane indukcyjnosci dlawika, wytracenie obwodu z rezonansu, zmniej¬ szenie natezenia pradu i rozmagnesowanie przekaznika P. Mozna np. wstawic dlawik Ld w odrzwia drzwi strzezonych, jego zas zwore przytwierdzic do ich skrzydla; o- twarcie drzwi wywoluje sygnal. PL