W urzadzeniach telewizyjnych korzyst¬ nie jest wzmacniac i przesylac sygnaly o- brazowe i impulsy synchronizacyjne tymi samymi obwodami. Sposób ten w zastoso¬ waniu do lampy katodowej, wytwarzajacej sygnaly obrazowe, nastrecza trudnosci na¬ stepujace. Podczas pracy lampy katodowej wiazka promieni elektronowych przebiega wzdluz linij równoleglych po ekranie krat¬ kowym. Zwykle w tym celu wiazka jest od¬ chylana w kierunku poziomym ze stosunko¬ wo duza czestotliwoscia i jednoczesnie jest odchylana w kierunku pionowym ze stosun¬ kowo mala czestotliwoscia, odpowiednio do liczby obrazów rozkladanych na sekunde.Podczas kazdegOi odchylenia wiazki np. z lewej strony ku prawej, zobojetniane sa po¬ szczególne ladunki elektrostatyczne, nagro¬ madzone uprzednio na ekranie pod dziala¬ niem swiatla obrazu przesylanego przed¬ miotu. Dzialanie to powoduje wzbudzanie sygnalów obrazowych w obwodzie wyjscio¬ wym lampy, odtwarzajacych rozklad swia¬ tel i cieni nai poszczególnych powierzch¬ niach elementarnych przedmiotu. Powrot¬ ne odchylenie wiazki od strony prawej ku lewej odbywa sie z wieksza szybkoscia i podczas tego okresu bieg elektronów na e- kran zostaje wstrzymany. Stwierdzono, ze podczas powrotnego odchylania wiazki wy¬ wiera ona jednak pewien wplyw na ekran, wzbudzajac niepozadane impulsy, które po wzmocnieniu i przeslaniu razem z sygnala¬ mi obrazowymi i impulsami synchronizaeyj-"*.'?;: pymi zaklócaja odbiór- Aczkolwiek te fale zaklócajace zjawiaja sie tylko w okresach powrotnego odchylania wiazki i jednocze¬ snie z impulsami synchronizacyjnymi, to jednak ich natura i wielkosc sa tego rodza¬ ju, ze po odebraniu i doprowadzeniu do siatki roizrzadlczej lampy katodowej na) sta¬ cji odbiorczej staja sie powodem niejedno¬ litego! tla odtwarzanego obrazu.Jednym z celów niniejszego wynalazku jest stworzenie sposobu telewizyjnego prze¬ sylania obrazu, dzieki któremu, stosujac lampe katodowa na stacji nadawczej do wytwarzania sygnalów obrazowych, sygna¬ ly te i impulsy synchronizacyjne, wytwo¬ rzone niezaleznie, moga byc wzmacniane i przesylane w tym samym obwodzie z wy¬ laczeniem jednak fal zaklócajacych, o któ¬ rych byla mowa wyzej, i które bez zasto¬ sowania! wynalazku zostalyby równiez wzmocnione i przeslane.Wedlug niniejszego wynalazku sygnaly obrazowe i impulsy zaklócajace zostaja wzmocnioine, po czym ma impulsy zaklóca¬ jace nalozone zostaja impulsy elektryczne, z których kazdy ma taka amplitude i taki znak, iz wypadkowa amplituda obu tych impulsów przybieral wartosc ujemna wiek¬ sza od ujemnej amplitudy sygnalów obra¬ zowych, odtwarzajacych cienie obrazu. Sy¬ gnaly obrazowe, impulsy nalozone oraz im¬ pulsy zaklócajace zostaja doprowadzone do obwodu wzmacniajacego, który jest wyre¬ gulowany w ten sposób, ze obcina wierz¬ cholki fali na wysokosci nieco wiekszej od najwiekszej ujemnej amplitudy sygnalów obrazowych.W szczególnosci, w urzadzeniu wedlug niniejszego wynalazku, z lampa katodowa, która wytwarza sygnaly obrazowe podczas okresów odosobnionych, odtwarzajace roz¬ klad swiatel i cieni na poszczególnych po¬ wierzchniach elementarnych przesylanego przedmiotu, impulsy synchronizacyjne sa wytwarzane tylko podczas okresów czasu powrotnego odchylenia promienia podczas okresów czasu miedzy odosobnionymi okre¬ sami czaisu wytwairzania sygnalów obrazo¬ wych. W jednym obwodzie wzmacniajacym zostaja wzmocnione sygnaly obrazowe i to¬ warzyszace im fale zaklócajace, wytworzo¬ ne podczas powrotnego poziomego odchyla¬ nia wiazki promieni katodowych. W innym obwodzie wzmacniajacym wzmocnione zo¬ staja natomiast impulsy synchronizacyjne, a mianowicie do amplitudy wiekszej od naj¬ wiekszej amplitudy wzmocnionych sygna¬ lów obrazowych odtwarzajacych rozklad cieni przesylanego obrazu. Wzmocnione sygnaly obrazowe, impulsy zaklócajace i wzmocnione impulsy synchronizacyjne zo¬ staja nastepnie doprowadzone do wspólne¬ go wzmacniajacego i nadawczego obwodu w ten sposób, aby impulsy synchronizacyj¬ ne mialy ten sam znak, co i sygnaly obra¬ zowe, odtwarzajace cienie przedmiotu.Obwód wyjsciowy wspólnegoi obwodu wzmacniajacego i nadawczego nie przepu¬ szcza napiec tego znaku, jezeli amplituda ich jest wieksza od najwiekszej amplitudy sygnalów obrazowych tego samego znaku.Innymi slowy, poszczególne fale impulsów zaklócajacych powinny sie znalezc na wierzcholkach wzmocnionych impulsów synchronizacyjnych, a przy przechodzeniu przez wspólny obwód wzmacniajacy i na¬ dawczy, wierzcholki tych impulsów, znie¬ ksztalcone przez fale zaklócajace, zostaja obciete. Dzieki temu impulsy synchroniza¬ cyjne, wychodzace z tego obwodu maja prostokatny wierzcholek. Zostaja one na¬ stepnie wzmocnione i przeslane bez znie¬ ksztalcenia, które mogloby przeszkadzac w odtwarzaniu obrazu na stacji odbiorczej.Na rysunku przedstawiony jest przy¬ klad wykonania wynalazku, przy czym fig. 1 przedstawia schemat nadajnika telewizyj^ nego, a fig. la, Ib, lc i Id przedstawiaja wykresy, wyjasniajace zasade dzialania na¬ dajnika wedlug fig. 1.Na fig. 1 cyfra 10 oznaczona jest lampa katodowa do wytwarzania sygnalów obra- — 2 —' zowych* Lampa ta posiada swiatloczuly e- kran kratkowy 12, który moze skladac sie np, z szeregu drobnych, swiatloczulych srebrnych kuleczek, rozmieszczonych na metalowej plytce podstawowej i odizolo¬ wanych od tej plytki i od siebie. Zródlo e- lektronów 14 wytwarza wiazke promieni e- lektronowych 16, rzucajac ja na ekran kratkowy* Lampa jest zaopatrzona w uzie¬ miona anode w postaci srebrnej powloki 17, umieszczona na powierzchni wewnetrz¬ nej scianki banki lampy.Wiazka 16 przebiega ekran dwadziescia cztery razy na sekunde. Podczas stosunko¬ wo krótkich okresów miedzy okresami prze¬ biegu poszczególnych obrazów wiazka po¬ wraca do polozenia poczatkowego, aby roz¬ poczac rozkladanie nastepnego obrazu.Niech np, beda rozkladane dwadziescia cztery obrazy na sekunde, kazdy obraz na 180 wierszy, W tych warunkach wiazka jest odchylana w kierunku poziomym za pomo¬ ca cewek 18, przez które przeplywa z gene¬ ratora 20 prad o fali w ksztalcie zebów pi¬ ly i o czestotliwosci 4320 okresów/sek.Wiazka ta jest równiez odchylana w kie¬ runku pionowym za pomoca cewek 22, przez które przeplywa z generatora 24 prad O' fali w ksztalcie zebów pily i o cze¬ stotliwosci 24 okresów/sek, Zródlo elektronów 14 posiada elektrode rozrzadcza 26, za pomoca której zmieniane jest natezenie wiazki.Obraz przedmiotu 28, którym moze byc nie tylko film kinematograficzny lecz takze krajobraz lub scena w studio, jest rzucany na ekran 12 za pomoca odpowiedniego ze¬ spolu soczewek 30.Gdy wiazka 16 przebiega ekran od stro¬ ny lewej ku prawej w stosunku do patrza- cegoi w prawo na fig. 1, poszczególne la¬ dunki elektrostatyczne, nagromadzone po¬ przednio na powierzchni ekranu, zostaja zobojetnione, dajac sygnaly obrazowe w obwodzie wyjsciowym lampy 10. Sygnaly te sa wzmacniane we wzmacniaczu 40 i sa doprowadzane poprzez polaczenie 42 do obwodu siatkowego lampy 44. Wzmacniacz 40 i lampa 44 stanowia galaz A, w której wzmocnione zostaja sygnaly obrazowe.Liczba lamp w galezi A jest taka, ^by w ob¬ wodzie wyjsciowym lampy 44 lub, co na jedno wychodzi, w obwodzie wejsciowym lampy 46, zasilanym z lampy 44, znak sy¬ gnalów obrazowych, przedstawiajacyeh roz¬ klad cieni przedmiotu, byl ujemny.W celu utrzymania stalej czestotliwo¬ sci generatorów 20 i 24, czestotliwosci 4320 okresów/sek, wzglednie 24 okresów/sek generator 48 wytwarza impulsy 50 synchro¬ nizacji wierszy w liczbie 4320 na sekunde, oraz impulsy 52 synchronizacji obrazów w liczbie 24 na sekunde. Impulsy te maja te same amplitudy jednak impulsy 52 synchro¬ nizacji obrazów trwaja dluzej niz impulsy 50 synchronizacji wierszy. Impulsy synchro¬ nizacyjne 50 po przepuszczeniu przez od¬ powiedni wzmacniacz 54 zostaja doprowa¬ dzone do generatora 20, pobudzajac go do drgan z czestotliwoscia 4320 okresów/sek.Równiez impulsy 52 po wzmocnieniu we wzmacniaczu 54 sa doprowadzane do ge¬ neratora 24 i pobudzaja go do drgan z cze¬ stotliwoscia 24 okresów/sek. Generator 24 jest tak wyregulowany, ze nie reaguje na impulsy 50 synchronizacji poziomej.Sygnaly obrazowe sa wytwarzane tylko wtedy, gdy wiazka jest odchylana w kierun¬ ku poziomym od lewej strony ku prawej i w kierunku pionowym od góry do dolu.Podczas powrotnego' odchylania wiazki w kierunku poziomym od prawej strony ku lewej, jak równiez podczas powrotnego od¬ chylania wiazki od dolnego prawego rogu ekranu do jego górnego* lewego rogu, wiaz¬ ka nie moze byc uzyta do wytwarzania sy¬ gnalów obrazowych. Wskutek tego pozada¬ ne jest przerwac bieg elektronów na ekran podczas odchylania powrotnego1 zarówno' w kierunkach poziomym jak i pionowym, i w tym celu impulsy synchronizacyjne sa z odpowiedniego stopnia wzmacniacza 54 db- — 3 —prowaidizane poprzez polaczenie 56 doi siat¬ ki roizrzadczej 26. Znak i amplituda, kazde¬ go z tych impulsów jest tego rodzaju, ze na¬ daje on siatce 26 ujemny potencjal, wy¬ starczajacy do zahamowania biegu elektro¬ nów na ekran.Dzialanie urzadzenia wedlug wynalaz¬ ku jest nastepujace. Podczas kazdego od¬ chylania promienia 16 w kierunku pozio¬ mym ladunki, nagromadzone na ekranie 12, sa zobojetniane, dajac sygnaly obrazowe 58, przedstawione na fig. Ib. Kazde odchy¬ lanie promienia trwa przez czas tv Odchy¬ lenie powrotne promienia w kierunku po¬ ziomym trwa przez olkres l2 i wlasnie pod¬ czas tych okresów powrotnych, lezacych miedzy okresami l1 trwania sygnalów obra¬ zowych, zjawiaja sie niepozadane impulsy elektryczne 60. W galezi A zostaja wzmoc¬ nione tylko sygnaly obrazowe i towarzy¬ szace im fale zaklócajace 60. Na zaciskach ostatniego stopnia 44 tej galezi fale zakló¬ cajace posiadaja ten sam znak ujemny co i sygnaly obrazowe (fig. lc). Ujemne szczy¬ towe sygnaly obrazowe lub, inaczej mó¬ wiac, sygnaly obrazowe, odtwarzajace cie¬ mne powierzchnie przedmiotu, posiadaja ujemna amplitude 62.Impulsy synchronizacyjne 50 posiadaja w ostatnim stopniu wzmacniacza 54 znak ujemny, jak przedstawiono' na fig. la, przy czym wzmacniacz ten jest galezia B, w któ¬ rej wzmocnione zostaja tylko impulsy 50 i 52. Impulsy synchronizacyjne 50 sa wzmocnione do amplitudy 64, która jest wieksza od amplitudy 62. Wskutek tego, gdy te impulsy dochodza do obwodu siatko¬ wego, czyli wejsciowego, lampy 46 poprzez polaczenie 66, zostaja one nalozone na za¬ klócajace fale 60, przesuwajac je ponizej poziomu 62 w ujemnym kierunku, jak za¬ znaczono na fig. lc. Lampa 46 ma takie na¬ piecie siatkowe, ze obcina impulsy na po¬ ziomie 68, nieco ponizej poziomu 62 ujem¬ nych szczytowych wartosci sygnalów obra¬ zowych, nie pozwalajac na przechodzenie przez lampe napiec tej wysokosci, jaka ma¬ ja którekolwiek z fal 60. Od punktu x wzmocnione sygnaly obrazowe i impulsy synchronizacyjne przechodza przez wspól¬ na galaz wzmacniajaca i nadawcza C, po¬ siadajaca lampy 46 i 70 oraz odpowiedni nadajnik radiowy 72. Poniewaz lampa 46 ma taki potencjal poczatkowy, ze obcina amplitudy na poziomie 66, przeto sygnaly obrazowe i impulsy synchronizacyjne wy¬ chodza z obwodu wyjsciowego tej lampy w postaci przedstawionej na fig. Id, przy czym impulsy synchronizacyjne 50 posia¬ daja zasadniczo plaskie wierzcholki i maja ten sam znak co i sygnaly obrazowe, przed¬ stawiajace cienie na przedmiocie 28. Z po¬ wyzszego wynika, ze sygnaly obrazowe i impulsy synchronizacyjne zostaja wzmoc¬ nione i przeslane do galezi C z wylaczeniem fal zaklócajacych 60, które w przeciwnym razie skazaly by tlo obrazu odbieranego.W praktycznym wykonaniu wynalazku zadowalajace wyniki otrzymano, stosujac lampy 44, 46 i 70 typu, oznaczonego na ry¬ sunku, jak równiez stwierdzono, ze wystar¬ czajace sa wartosci opornosci oporników, podane na rysunku. Jednak wartosci te nie maja znaczenia zasadniczego dla wynalaz¬ ku i moga ulegac zmianom w szerokich gra¬ nicach w kazdym poszczególnym przypad¬ ku. PL