, Wiadomo, ze wylot gazów spalinowych z silników spalinowych jest na ogól hamo¬ wany w przewodach wylotowych wskutek tarcia o scianki przewodów, zmiany kie¬ runku przeplywu na zagieciach oraz wsku¬ tek sily bezwladiniosci masy gazów, znajdu¬ jacych sie w spoczynku w tym przewodzie.W pierwszym przypadku, o ile scianki przewodów sa w pewnym stopniu szorstkie, powstaja w przeplywajacym gazie, przy zetknieciu sie go ze scianka, wskutek tar¬ cia ruchy wirowe, co powoduje bezposred¬ nie hamowanie przeplywu gazu. Poniewaz srodkowa czesc strumienia gazu plynie przy tym jednoczesnie ze stosunkowo wiel¬ ka szybkoscia, powstaja równiez wewnatrz strumienia wiry, zuzywajace czesc energii kinetycznej tych gazów.W drugim przypadku czesc energii ki¬ netycznej gazów ulega przemianie na cie¬ plo przy jednoczesnym czesciowym wzro¬ scie cisnienia, w miejscu zmiany kierunku przeplywu, co wywoluje ze swej strony pewna ilosc ruchu gazu w kierunku odwro¬ tnym do kierunku ruchu strumienia gazu, wskutek czego szybkosc strumienia, zostaje równiez zmniejszona i wyplyw gazu dlozna- je zaburzen.Jezeli strumien przeplywajacego gazu musi oprócz tego pokomac te&wla&ioSc IDA"sy gazu, znajdujacego sie w spoczynku, powstaje wówczas zjawisko podobne do zjawi$kai zderzenia sie* dwóch gazów.Analizujac adialbatyczny wykres pracy czterosuwowego niskopreznego silnika spa¬ linowego i jegp krzywa sprawnosci mozna stwierdzic, ze w okresie rozprezania gazu, poprzedzajacego wlasciwy wyplyw, od pewnego punktu krzywej gazy rozprezaja sie bardzo szybko, zanim tlok roboczy o- siagnie swój dolmy kukorhowy punkt mar¬ twy. Tak raptowny spadek cisnienia moz¬ na tlumaczyc tym, ze w chwili, gdy zawór wylotowy zaczynia sie otwierac, az do chwi¬ li osiagniecia przez tlok roboczy dolnego kukorbowego punktu martwego, zmniejsza fcie szybkosc wyplywu gazów, tak iz w pew¬ nej mierze mozna by zwiekszyc sprawnosc silnika pod warunkiem, ze z chwila prze¬ kroczenia przez tlok roboczy dolnego ku- korbowego punktu martwego szybkosc wy¬ plywu gazów zostalaby znacznie zwiekszo¬ na, dzieki czemu mozna by wykorzystac podcisnienie, które gazy przy bardzo szyb¬ kim wyplywie wywoluja za soba w cylin¬ drze, do ulatwienia ruchu tloka podczas je¬ go przesuwu w góre az do osiagniecia gór¬ nego odkorbowego polozenia martwego.Innymi slowy, mozliwe jest uzyskac pod¬ czas okresu pracy cylindra pewna nadwyz¬ ke tej pracy pod warunkiem, ze ta nagro¬ madzona prafca zostanie uzyta do wywola¬ nia prózni w cylindrze podczas okresu ssa- niau W zwiazku z tym, jezeli poddzas po¬ czatkowego okresu wylotu gazów uzyska sie dzieki odpowiedniemu urzadzeniu pewien nadmiar pracy, odpowiadajacy przebiego¬ wi krzywej w tym okresie, przedstawio¬ nemu na fig. 1 rysunku linia punktowa, to mozna bedkie wywolac podcisnienie w cylindrze przed okresem B zasysania! swie¬ zej mieszanki, a wówczas powierzchnie kreskowane miedzy odcietymi a i b oraz piiedzy odcietymi b i o przedstawiaja pew¬ na wartosc zwiekszonej pracy uzyskanej, dzieki czemu umozliwione jest uzyskanie zwiekszenia sprawnosci silnika wlasnie przez zastosowanie odpowiedniego urza¬ dzenia! wylotowego, za pomoca którego* prowadzone1 sa w sposób pozadany gazy wylotowe przy opuszczaniu silnika.W celu uzyskania' pozadanego wyniku nalezy nasamprzód zaopatrzyc przewody w urzadzenia ulatwiajace przeplyw gazów w kierunku wylotu z jednoczesnym hamo¬ waniem przeplywu tych gazów w kierunku odwrotnym. Uzyskuje sie to dzieki temu, ze miedzy srodkowa czescia przewodów, przez które przeplywaja gazy swobodnie, a sciankami tych urzadzen, umieszczonych w poblizu scianek przewodów, zastosowane sa martwe przestrzenie, w które uderzaja masy gazu, poruszane ewentualnie w kie¬ runku odwrotnym wskutek dzialania prze- ciwcisnienia.Jak wykazaly badania nad ruchem ga¬ zów u wylotu z zaworów lub otworów wy¬ lotowych, przy przeplywie przez te zawory lub otwory gaizy posiadaja naturalny ruch ku srodkowi, któremu szczególnie przeciw¬ dziala wirowanie gazu miedzy tlokiem a dnem cylindra, tak iz powstaje nieregu¬ larny wylot gazów, powodujacy nie tyl¬ ko w oslonach zaworów wylotowych, lecz równiez w przewodach wylotowych ruch o- brotowy gazów z jednoczesnym ruchem postepowym. Stwierdzono ponadto-, ze w celu unikniecia tego ruchu wirowego, od¬ dzialywaj acego szkodliwie na regularnosc ruchu gazów wylotowych w przewodach, nalezy splaszczyc te przewody prawie bez¬ posrednio po wylocie gazów z silnika i skrecic je w miejscach, gdzie wedlug da¬ nych doswiadczalnych powstaja w stru¬ mieniu gazu ruchy wirowe.Urzadzenie wylotowe wedlug wynalaz¬ ku posiada wiec uklad kanalów wyloto¬ wych, umieszczonych u wylotu zaworów lub otworów wylotowych do spalin, przy czym wymienione przewody sa splaszczo¬ ne i zagiete w tyl w miejscu, gdzie stru* — 2 —mien gazu sie odwraca, aby umozliwic strumieniowi gazu przeplyw mozliwie bez hamowan i bez uderzen. Nastepnie urza¬ dzenie to posiada1 ewentualnie, równiez szereg stozkowych wkladek, umieszczo¬ nych jedna za druga w malych odstepach, np. u wylotu zaworów wylotowych, aby u- niemozliwic powrotny przeplyw czesci srod¬ kowego strumienia gazów wskutek oddzia¬ lywajacego nan przeciwcisnienia.Poza tym urzadzenie wylotowe posia¬ da w razie potrzeby równiez zbiorcza prze¬ strzen w postaci traby, z która sa polaczo¬ ne przewody wylotowe, przy czym zbiorcza przestrzen jest zaopatrzona w skrzydelka, które w przekroju podluznym, w kierunku ruchu gazów, przeplywajacych przez te przestrzen, posiadaja waskie szczeliny, miedzy którymi przeplywaja spaliny. Jed¬ ne warstewki przeplywajacych przez te szczeliny spalin oddzialywaja na drugie warstewki ssace dzieki odpowiedniej budo¬ wie szczelin, przy czyni kazda warstewka gazów przeplywa przez jedna ze szczelin, wywolujac pewne podcisnienie, oddzialy¬ wajace na czastkowe warstewki, przeply¬ wajace przez szczeliny sasiednie. Powierz¬ chnie skrzydelek moga byc zreszta roz¬ mieszczone równiez tak, aby podcisnienie, powstale na powierzchni grzbietowej kaz¬ dej z nich, oddzialywalo na warstwy gazo¬ we, które jeszcze nie dotarly do tej prze¬ strzeni zbiorczej, w której skrzydelka sie znajduja, oraz, ewentualnie, na powierzch¬ nie skrzydelek1, które sa umieszczone bar¬ dziej z przodu w wymienionej przestrze¬ ni zbiorczej.Na rysunku przedstawiono kilka przy¬ kladów wykonania przedmiotu wynalazku.Fig. 1 przedstawia indykatorowy wykres pracy czterosuwowego silnika spalinowego, fig. 2 wykres punktów równej szybkosci gazu, poruszajacego sie w cylindrycznym przewodzie wylotowym, w przekroju odda¬ lonym o 55 mm od miejsca polaczenia przewodu z silnikiem, fig. 3 — takiz wykres punktów fównej szybkosci w przekroju od¬ dalonym o 60 mm dalej f czyli w odleglosci 115 mm od silnika, fig. 4 — taki sam Wykres ukladu w przekroju oddalonym o dalsze 60 mm, czyli w oddaleniu 175 mm od sil¬ nika, fig. 5 — takiz wykres w przekroju oddalonym jeszcze o dalsze 30 mm, czyli w odleglosci 205 mm od silnika, wreszcie fig. 6 — taki sam wykres w przekroju od¬ dalonym o dalsze 60 mm, czyli w odle¬ glosci 265 mm od silnika. Fig. 7 przedsta¬ wia przekrój z uwidocznionym schematycz¬ nie strzalkami przebiegiem dzialania za¬ sadniczego urzadzenia wedlug wynalaku, fig. 8 — przekrój urzadzenia o kilku szcze¬ linach wyplywowych, fig. 9 przedstawia schematycznie widok czesci rury wyloto¬ wej, doprowadzajacej gazy do zbiorczej przestrzeni, fig. 10 — widok z przodu silni¬ ka lotniczego o ukladzie cylindrów w gwia¬ zde, zaopatrzonego w rury wylotowe i prze¬ strzen zbiorcza, wykonana w postaci tlu* mika wedlug wynalazku, fig. 11 — polowe podluznego przekroju garnka wylotowego,* z którym sa polaczone rury wylotowe kaz¬ dego z cylindrów silnika, fig. 12 — w wiek¬ szej podzialce przekrój podluzny przez skrzydelka ze szczelinami, fig. 13 — prze¬ krój podluzny czesci kolowego tlumika, u- mieszczonego na silniku o ukladzie cylin¬ drów w gwiazde, fig. 14 —- w wiekszej po-, dzialce perspektywiczny widok tlumika, u- mieszczonego na rurze wylotowej silnika, fig. 15 i 16 przedstawiaja przekrój po-, przeczny oraz przekrój podluzny tegoz tlu¬ mika, fig. 17 przedstawia perspektywiczny widok wraz z czesciowym przekrojem od¬ miany wykonania tlumika, fig. 18 i 19 przed¬ stawiaja dwa podluzne przekroje oslony za¬ woru wylotowego, zaopatrzone w urzadze¬ nie przeciwdzialajace powrotnemu przeply¬ wowi gazów pod dzialaniem przeciwcisnie¬ nia* fig. 20, 21, 22 i 23 — cztery podluzne, przekroje czesci przewodów wylotowych, stanowiacych tlumiki zaopatrzone w stozkom we wkladki przeciwdzialajace powrotnemu 3przeplywowi gazów pod! dzialaniem prze- ciwcisnienia, fig. 24 i 25 — widok z boku % czesciowym przekrojem podluznym i przekrój poprzeczny oslony zaworu wylo¬ towego, zaopatrzonej w splaszczony, zwi¬ niety srubowo przewód, fig. 26 i 27 — wi¬ dok z boku i widok z góry odmiany plaskie¬ go przewodu srubowego wedlug fig. 24 i 25 ? fig. 28, 29 i 30 — odpowiednie dwa: prze¬ kroje podluzne i przekrój poprzeczny dal¬ szych trzech odmian wykonania przewo¬ dów splaszczonych.Porównujac wykresy wedlug fig. 1 — 6, stwierdzic nalezy, ze z^kreskowana po¬ wierzchnia poprzecznego przekroju, odpo¬ wiadajaca strumieniowi gaizu, przeplywa¬ jacemu z duza szybkoscia i pod wysokim cisnieniem, przekreca sie w przyblizeniu o kat 90°, przy czym powierzchnia ta rozsze¬ rza i splaszcza sie w odstepie kilku centy¬ metrów, po czym odksztalca sie w dalszym ciagu w miaire zblizania sie do konca rury wylotowej. Chcac wiec uzyskac wylot spa¬ lin z mozliwie mala strata szybkosci i z jak najmniejszymi zaburzeniami przeplywu, nalezy wyznaczyc warstwe gazów o duzej szybkosci, wysokim cisnieniu i wysokiej temperaturze w miejscu, gdzie posiada o- na najwieksze zgeszczenie i w tym stanie mozliwie zachowac ja az do ostatecznego wylotu. Z tydh wiec wzgledów nalezy wy¬ konac splaszczone przewody wylotowe we¬ dlug wynalazku i skrecic dookola wlasnej osi w tym wlasnie miejscu, gdzie plaskie warstwy gazu wylotowego posiadaja wyso¬ kie cisnienie i duza szybkosc, co odpowia¬ da wlasnie miejscu zakreskowanemu na fig. 2 i 5.Z chwila, gdy warstwa gazów uzyskala splaszczona postac, strumien w kanale plaskim zgina sie, po czyni kanal ten wy¬ prostowuje sie i utrzymuje w postaci pro¬ stej az dk wylotu, przy czym nalezy, oczy¬ wiscie, uwzglednic odchylenia uwarunko¬ wane ksztaltem silnika.W przypadku, gdy wytlaczany jest na zewnatrz do powietrza gaz ó wielkiej szyb¬ kosci przez waska szczelinke, której naj¬ wieksza' grubosc wynosi miniej wiecej 1 mm, gaz rozprezaj sie na powierzchni, polozo¬ nej w przedluzeniu jednego z obrzezy szczeliny, wywolujac w przestrzeni wzdluz tego obrzeza stosunkowo silne podcisnie¬ nie, powstale wskutek rozprezania sie ga¬ zów, przy czym ich objetosc poczatkbiwa powieksza sie Wielokrotnie. Wzdluz zau kreskowanej powierzchni, przedstawionej na fig. 7, istnieje stosunkowo znaczne pod¬ cisnienie, wywolane rozprezaniem sie stru¬ mienia1 gazu wyplywajacego pod silnym cisnieniem przez bardzo waskie szczeliny, wskutek czego do tej przestrzeni doplywa otaczajace powietrze w kierunku zazna¬ czonym strzalkami. Podczas wyplywu wiec oddzielnych strumieni gazu, pochodzacych z tej samej warstwy, lecz rozdzielonych na strugi przed ich wyplywem, przy zaloze¬ niu, ze jedne sa wzgledem drugich lekko odchylone w przestrzeni, mozna1 powie* kszyc podcisnienie, wywolane dzialaniem warstwy poprzedniej na nastepna i t. L, jak przedstawiono schematycznie w prze¬ kroju na fig. 8.W urzadzeniu wedlug fig. 9 na koncu oslony zaworu wylotowego 1 umieszczona jest cylindryczna rura 2, splaszczona w odstepie kilku centymetrów od oslony za¬ woru w miejscu 3 i zagieta wstecz w miej¬ scu 4, oddalonym o kilka centymetrów da¬ lej, po czym przechodzi ona w prostokat¬ na czesc rury w miejscu 5. Wszystkie miej- scal, w których wylotowy przewód cylin¬ dryczny zostal splaszczony i zagiety wstecz lub w bok, zostaly okreslone w zalezno¬ sci od sizybkbsci wylotu gazów, opuszcza¬ jacych oslone zaworu lub otwór wylotowy, a takze z uwzglednieniem postaci zaworu lub otworu, wywolujacych w wiekszym lub mniejszym stopniu ruch wirowy gazów.Na fig. 10 uwidoczniony jest szereg po¬ szczególnych rur splaszczonych, w wyko¬ naniu przedstawionym na fig. 9, umiesz* 4szczoniych na róznych zaworach wyloto¬ wych 1, la, Ib, lc silnika 6, posiadajace- go kilfca cylkidtów 7, 7a, 7b, 7c o ukladzie w gwiazde; Kazda z rur splaszczonych 5 polacztwia jest za pomoca kolnierzy 8 z przewodem splaszczonym 9, wygietym w miejscu 10 i polaczonym ze zbiorczym tlu¬ mikiem 11. Jak przedstawiono na przekro¬ ju podluznym wedlug fig. 11 zbiorczy tlu¬ mik ten sklada sie z lanego korpusu, posia¬ dajacego kilka kanalów 12a, 12b, 12c, we¬ wnatrz których znajduja sie powierzchnie w postaci skrzydelek 13a, 13b, 13c, przed¬ stawione nai fig. 12 w przekroju podluz¬ nym w wiekszej podzialce jako skrzydel¬ ka ze szczelinami.Powierzchnie w postaci skrzydelek 13 (fig. 12) skladaja sie na przemian z cze¬ sci pelnych 15 i czesci wydrazonych 14, przy czym czesci pelne równiez posiadaja w prziekroju poprzecznym postac skrzyde¬ lek z przedtómi brzegami 16 o stosunkowo znacznej grubosci. Te powierzchnie w po¬ staci skuzydelek sa umocowane w dowol¬ ny sposób w oslonie zbiorczego' tlumika w odpowiednich miejscach, zaleznie od ilo¬ sci kanalów 12, z którymi polaczone sA po¬ szczególne rury 9.Przedluzenia kanalów 12a, które sa naj¬ dluzsze, wskutek czego wchodza do zbior¬ czego tlumika znacznie dalej od pozosta¬ lych kanalów, objete sa wewnatrz zbiorcze¬ go tlumika z jednej strony scianka 17 zbior¬ czego tlumika, z drugiej strony scianka czesci 18 oslony tlumika, wydrazona w miejscu 19 i zakonczlona slabo odgieta scianka 20, która stanowi nie tylko odchy¬ lajaca powierzchnie skrzydelek 13b, lecz równiez prowadnice gazów wyplywaja¬ cych z przewodu 12a, aby zostaly czescio¬ wo skierowane na powierzchnie skrzydel¬ ka! 13a u wylotu kanalu 12a. Droga prze¬ plywu gazów od wylotu z silnika az do zbiorczego tlumika jest nastepujaca.Po zmianie kierunku przeplywu i spla¬ szczeniu! strumienia gazów w odgietym i splaszczonym rurociagu 2, 3, 4, 5 gazy przeplywaja w dalszym ciagu przez rure plaska 9 do plaskich kanalów 12d, 12b, 12c w zbiorczym tlumiku 11. Gaizy, doplywa¬ jace przez przewód 12a, uderzaja o czolo¬ wa i boczna powierzchnie skrzydelka 13a na calej jego dlugosci, dzieki nachyleniu skrzydelka wzgledem wewnetrznej po¬ wierzchni 17a scianki 17 oslony tlumika, wskutek czego ulegaja wówczas podzia¬ lowi na dwa oddzielne strumienie, prze¬ plywajace czesciowo przez szczeliny 14 (fig. 12), W ten sposób te odgalezione stru¬ mienie gazu wywoluja wzdJluz grzbietowe) powierzchni 25 i zaokraglonej przedniej powierzchni 26 skrzydelek 15 przestrzen podcisnienia 25\ 26*, zakreskowana ita ry¬ sunku cienkimi liniami, a która to prze¬ strzen przedluza sie wzdluz powierzchni tylnej (grzbietowej) powierzchni 22cr skrzy¬ delka 13a.Przestrzenie podcisnienia 25', 26* siega¬ ja nieco poza tylny koniec skrzydelek15 i oddzialywaja, plynac z jednego skrzydelka 15 na: nastepne, jedne na drugie, przy czym kazda ze szczelin 14 umozliwia rzeczywi¬ scie przeplyw warstw gazu przy równo¬ czesnym czesciowym rozprezaniu sie ich, tak iz na powierzchni 22a powstaja war¬ stwy o pewnym podcisnieniu tak saimo, jak w miejscach przestrzeni 25', 26' a ponadto równiez w przestrzeni 23 powstaje podci¬ snienie, powodujace zasysanie strumienia czastkowego przeplywajacego przez po¬ szczególne szczeliny 14. Podcisnienie, wy¬ wolane w przestrzeni 23, powoduje za¬ sysanie przez wolna przestrzen 21 (fig. 11) gazów, doplywajacych z kanalu 12a, któ¬ re to gazy nie przeplynely przez szczeliny 14, uderzywszy uprzednio w swej znacz¬ nej czesci o przednie czolowe powierzch¬ nie 16 skrzydelek 15. Czesc gazów, prze¬ plywajaca do swobodnej przestrzeni 21, wskutek istnienia podcisnienia wzdluz po¬ wierzchni grzbietowej 22a skrzydelka 13a, jest zasysana! przez istniejace na tej po- — 5 —wierzchni podcisnienie, laczac sie z warstwa gazu o nizszym cisnieniu.Jak wynika wiec z powyzszego w prze¬ strzeni, znajdlujacej sie miedzy dwoma sy¬ metrycznie polozonymi skrzydelkami 13a, powstaje; stosunkowo znaczne podcisnienie wywolane podcisnietniami czastkowymi w obrebie skrzydelek 15, stanowiacych czesci skrzydelek 13a, które to podcisnienia wy¬ wolane sa rozprezaniem sie strumienia ga* zu, przeplywajacego przez przestrzen 21.Podcisnienie to powoduje zasysamie gazów, znajdujacych sie w tych samych warun¬ kach w przestrzeniach, oznaczonych licz¬ bami 29, 32, doi których gaz doplywa przez kanaly 12b, 12c, po czym rozpreza sie sil¬ nie dzieki dzialaniu skrzydelek 13b i 13c, wykonanych tale samo jak skrzydelko 13a.Nalezy jednak zaznaczyc, ze zagiety ko¬ niec 20 czesci 18 stanowi rodzaj odchyla- cza, którego zadanie polega na uniemozli¬ wianiu ruchu wirowego gazów lub ich co¬ fania sie wstecz, co mogloby spowodowac zaklócenie przeplywu gazu przez przedlu¬ zenia kanalów 12b miedzy skrzydelkiem 13b a plaska powierzchnia 33 czesci 18, Nalezy równiez zaznaczyc, ze w prze¬ strzeni Z istnieje podcisnienie wskutek od¬ dzialywania czastkowych podcisnien w przestrzeniach 236, 23c, powstalych wzdluz grzbietowych powierzchni skrzydelek 13b i 13c. Tylny koniec zbiorczego tlumika polaczony jest z przewodem 34, który mo¬ ze byc polaczony z dowolnym znanym tlu¬ mikiem lub tez moze prowadzic do po¬ wietrza atmosferycznego.W odmianach urzadzen, przedstawio¬ nych na fig. 13 — 16, zbiorczy tlumik skla¬ da sie z kolowej plaskiej rury 34, z która polaczone sa plaskie rury 5, zakonczone rozszerzonym króccem 35, w którego wne¬ trzu umieszczone jest skrzydelko 36 iden¬ tyczne z opisainymi wyzej skrzydelkami 13 (fig. 11 i 12), które spelnia to samo zadanie w odniesieniu do czastkowych podcisnien, powstalych w szczelinach 14 miedzy skrzydelkami 15. Wzdlu? tylnych poz wierzchni skrzydelek 36 powstaja wiec przestrzenie 37 o stosunkowo znacznym podcisnieniu, powodujace zasysanie w kie¬ runku strzialki F gazów, plynacych w jed¬ nym kierunku w rurze 34. Wylot gazów spalinowych do atmosfery moze odbywac sie przez kilka oddzielnych tlumików 38, polaczonych stycznie z rura 34 (fig; 13, 14, 15 i 16).Poszczególne tlumiki 38 skladaja sie z wielu ulozonych jedna na drugiej plytek pierscieniowych 39 z srodkowym otworem 40, ulatwiajacym ich chlodzenie. Miedzy plytkami, ulozonymi jednia na drugiej, za¬ stosowane sa waskie szczelinki 41A których obrzeza 42 kioncza sie zaokragleniami 43, wzdluz których rozpreza sie warstwa wy¬ plywajacego gazu, powiekszajac swa po¬ czatkowa objetosc. Tak wykonane tlumiki, zastosowane w postaci wykonania urzadze¬ nia wedlug fig. 13, sa skierowane swym srodkowym otworem 40 w kierunku jazdy, tak iz podczas ruchu samolotu lub innego pojazdu powietrze uderza o te tlumiki, po¬ wodujac ich chlodzenie.W przypadku zastosowania urzadzenia do silników jednocylindrowych, a takze wówczas, kiedy jest pozadane, aby kazdy cylinder silnika mial swój osobny wylot, odpada potrzeba stosowania zbiorczej rury 34 i wylot odbywa sie wówczas bezposred¬ nio w otaczajace powietrze przez plaska rure 5, zakonczona króccem wylotowym 35, na koncu którego umieszczone jest skrzy¬ delko 36 (fig. 13). Ewentualnie moze byc takze zastosowany tlumik z waskimi szcze¬ linami 41 (fig. 16).Na fig. 17 przedstawiono wyloty pla¬ skich rur X, Y, polaczonych z przestrzenia zbiorcza, posiadajaca profilowane wkladki w postaci skrzydelek a, a, a", a"..., oraz b, b', b", &'"..., które skierowane sa tak, aby gazy plynace przez szczeliny, znajdujace sie miedzy tymi skrzydelkiami, dzialaly zu¬ pelnie tak samo, jak w urzadzeniu wedlug — 6 —fig, 12, powodujac powstanie podcisnien, oddzialywujacych wzajemnie na siebie.Aby uniknac przy wylocie gazów z prze¬ wodów X, Y powstawania szkodliwych przeciwcismien, nalezy wykonac oslone za¬ woru wylotowego wedlug fig, 18, W tym przypadku oslona, posiada przekrój wylo¬ towy dwa razy wiekszy od przekroju, któ¬ ry przewód ten musi posiadac normalnie, aby zapewnic wylot z zaworu okreslonej ilosci spalin w jednostce czasu. Przewód oslony jest zaopatrzony we wkladki 39a, 39b..., umieszczone jedna za druga, a któ¬ rych srodkowy otwór 40 posiadla taki sam przekrój przeswitu, jaki mialby przewód normalny. Przeplywajace przez taki prze¬ wód gazy przy ewentualnym powrotnym ruchu wstecz uderzaja w wolne przestrze¬ nie 41, zawarte miedzy wkladkami i scian¬ kami 42 przewodu, W odmianie wedlug fig, 19 wkladki 39a i 396 sa umieszczone na prowadnicy wrzeciona zaworu.W urzadzeniu wedlug fig. 20, 21, 22 i 23 przestrzen zbiorcza wedlug fig. 10 i 11 posiadal w tym wykonaniu postac uprosz¬ czona. Niezaleznie bowiem od tego*, czy przestrzen ta zawiera, ozy tez nie zawiera skrzydelek:, wywolujacych powstawanie w przestrzeniach podcisnienia, zasysajace¬ go spaliny, zbiorczy tlumik w wykonaniu wedlug fig. 20, 21, 22 i 23 jest zaopatrzony we wkladki 42a, 42b, 42c o róznych ksztal¬ tach bryl obrotowych (fig. 20, 21, 22) lub srubowych (fig. 23), przy czym miedzy ty¬ mi wkladkami a scianka zbiorczego tlumi¬ ka pozostaja wolne przestrzenie 43a, 43b, 43c, do których wplywaja te czesciowe strumienie gazu, które wskutek dzialania przeciwcisnieniai sa wprawiane w powrotny ruch wsteczny.Na fig. 24 i 25 uwidoczniono odmiane wykonania urzadzenia, w której zastosowa¬ no przewód wylotowy, dostosowany db ru¬ chu gazów, plynacych ku wylotowi przy jednoczesnym krazeniu podczas mchu po¬ stepowego, co powoduje powstawanie stru- mieni plaskich. Urzadzenie to jest ppdobne do urzadzania wedlug fig. 9, w którym ru¬ ra wylotowa zagieta jest wstecz w malym odstepie odi silnika. W przedluzeniu oslony zaworu 44 izastosowany jest przewód pla¬ ski 45 o przekroju prostokatnym, zwiniety srubowo dookola osi 46 wrzeciona zaworu i oddalajacy sie od tej osi w miejscu 47 w kierunku prawie prostopadlym do kierun¬ ku tej osi.W urzadzeniu wedlug fig. 25 cylinder 48 posiada zawór dolotowy 49 z oslona 50 oraz zaplonowa swiece 51 do zapalania mieszanki paliwowej. Jesli wiec gazy w cylindrze z jakiejkolwiek przyczyny zo¬ stana wprawione w ruch krazacy w kierun* ku zaznaczonym strzalka F, to zachowu¬ ja ten kierunek ruchu i nadal tak, iz wów¬ czas przeplywaja przez zawór wylotowy, wykonujac ruch wirowy, i dostaja sie dó srubowej rury wylotowej 45, której czesc zwinieta ma kierunek dostosowany do kie¬ runku iruchu tych gazów. Ruch krazacy ga¬ zów wywoluje przy wylocie z kbnca wspomnianej rury 45 stosunkowo znaczne podcisnienie, powódkijac zasysanie naste¬ pujacych po sobie warstewek gazu, unie¬ mozliwiajac w ten sposób jego ruch po¬ wrotny.Na fig. 26 i 27 uwidoczniono w widoku z bolcu i z góry przewód, podobny do prze¬ wodu 45 wedlug fig. 24, lecz zwiniety do¬ okola osi prostopadlej do zasadniczego kie¬ runku gazów w chwili ich wylotu z oslony zaworu wylotowego'.Na fig. 28 i 29 przedstawiono odmiane praktycznego wykonania omawianych po¬ przednio! ukladów z rurami plaskimi, zwi¬ nietymi wokolo pewnej osi, której kierunek odpowiada kierunkowi wylotu gazów z za¬ woru. W postaci wykonania wedlug fig. 28 i 29 rura; plaska1, jest zastapiona przez prze¬ strzen, zawarta miedzy dwiema wspólosio¬ wymi i równoleglymi tasmami srubowymi 52a, 52b, posiadajacymi ten sam skok i te sama szerokosc d, umieszczonymi prosto- — 7 -padle A)\ osi 53, a stykajacymi sie swymi wewnetrznymi i zewnetrmymi krawedzia¬ mi z dwoma wspólosiowymi cylindrami 54 i 55, których odstep d równa sie szeroko¬ sci wspomnianych tasm. Tewewnetrzne po¬ wierzchnie 52a, 52b mozna, nie przeprowa¬ dzac az do konca cylimdtra 54, gdyz mozna je, jak w urzadzeniu wedlug fig. 30, prze¬ rwac w pewnym odstepie od górnej pokry¬ wy cylindra, przy czym gazy zachowuja nadal az db wylotu nadany im ruch wi¬ rowy.Wylot gazów z przewodów plaskich, u- ksiztaltowanych wedlug wynalazku, moze sie odbywac w zaleznosci od danych wa¬ runków prostopadle, równolegle lub w do¬ wolnym innym kierunku do osi 53 cylin¬ drów 54 i 55, jednakze najlepiej jest, gdy wylot tych gazów, po odbyciu poprzednio opisanej drogi srubowej, odbywa sie przez dluga i waska, równolegla do osi 53, szcze¬ line 56, z która laczy sie dalsza prosta ru¬ ra plaska 57, przez, która g&zy wyplywaja na zewnatrz do atmosfery.Jezeli damy silnik' posiada kilka cylin¬ drów, wówczas rózne rury wylotowe 57 nalezy tak rozmiescic, aby podcisnienie, wywolane w kazdej poszczególnej rurze, oddzialywalo równiez na kazda dalsza ru¬ re, podobnie jak w urzadzeniach wedlug fig. 10 i 13. Z plaskich rur 57 gazy sa clb- prowadzane do przestrzeni zbiorczej, a stad do atmosifery przez tlumik w dowol¬ nym znanym wykonaniu. PL