Przy strzelaniu z dzial uzywa sie róz¬ nych pocisków w zaleznosci od celu, który ostrzeliwuje sie. Najczesciej uzywa sie gra¬ natów uderzeniowych, rozpryskowych, przeciwpancernych lub min. Kazdy z tych pocisków sluzy do ostrzeliwania odmienne¬ go celu, tak iz pociski te odrózniaja sie od siebie pod wzgledem ich wykonania. Róz¬ nica polega nie tylko na odmiennym wyko- nainiu zapalnika i sposobie jego dzialania, lecz równiez na grubosci scian pocisku, ilos¬ ci materialu wybuchowego i jego umieszcze¬ niu oraz na wykonaniu szczególów pocisku.Pociski rozmaitego rodzaju nie moga wiec posiadac takiego samego ksztaltu przy jed¬ nakowym ciezarze lub jednakowego ciezaru przy takim samym ksztalcie. Przy jednako¬ wym ksztalcie pocisków uzywanych do róz¬ nych celów róznice ich ciezarów sa bardzo wielkie. Oczywiscie, pociski jednakowego ksztaltu i rodzaju posiadaja jednakowe wlasnosci balistyczne, jezeli ksztalt i ciezar jednego pocisku odpowiada zupelnie ksztal¬ towi i ciezarowi drugiego pocisku, przy czym srodki ciezkosci pocisków znajduja sie w jednym i tym samym miejscu, a masy pocisków sa w przyblizeniu jednakowo roz¬ dzielone. Znane pociski odpowiadaja tym warunkom jedynie w niewielu przypadkach, tak iz przewazna czesc pocisków tego sa¬ mego kalibru nie posiada takich samych wlasnosci balistycznych.Pociski, rózniace sie pod wzgledem ba¬ listycznym, to znaczy pociski, posiadajace taki sam ksztalt, lecz odmienny ciezar lub taki sam ciezar, lecz odmienny ksztalt, wy¬ magaja oddzielnego wstrzeliwania, co po¬ ciaga za soba strate czasu i duze koszty.Oprócz tego dla takich pocisków powinny byc ulozone mne*tabele strzelnicze, co wy¬ maga dodatkowej pracy i pociaga za soba dodatkowe koszty. Dalsza wada znanych pocisków wymienionego rodzaju jest np. niejednakowe ich opakowywanie w celu transportowania.Wynalazek niniejszy usuwa wyzej wy¬ mienione niedogodnosci, powstajace przy uzywaniu rozmaitych rodzajów pocisków, rózniacych sie pod wzgledem balistycznym.Na rysunku fig. 1 — 4 uwidoczniaja ksztalty najczesciej uzywanych rozmaitych pocisków. Fig. 1 przedstawia granat kru^ szacy z zapalnikiem uderzeniowym, który posiada ksztalt, zapewniajacy mu najko¬ rzystniejsze wlasnosci balistyczne, fig. 2 — pocisk z zapalnikiem czasowym, mp. gra¬ nat lub szrapnel, fig. 3 przedstawia granat przeciwpancerny, fig. 4 — granat przeciw¬ pancerny zaopatrzony w czepiec balistycz¬ ny (glowice), a fig. 5 — przedstawia granat przeciwpancerny zaopatrzony w odmienna glowice.Przy porównywaniu ksztaltów pocis¬ ków, przedstawionych na fig. 1 — 3, oka¬ zuj e sie, iz pocisk wedlug fig. 3 posiada najbardziej niekorzystne wlasnosci bali¬ styczne. Z tego powodu taki pocisk jest za¬ opatrzony w czepiec balistyczny, nasadzo¬ ny na jego glowice, jak to uwidoczniono na fig. 4. Zdawaloby sie, iz najkorzystniejsze wlasnosci balistyczne, odpowiadajace wlas¬ nosciom pocisku wedlug fig. 1, osiagnie sie, jezeli pocisk, przedstawiony na fig. 4, za¬ opatrzy sie w glowice o odpowiedniej dlu¬ gosci i odpowiednim ciezarze. Pocisk we¬ dlug fig. 4 nie bedzie jednak odpowiadal pod wzgledem balistycznym pociskowi, u- widocznionemu na fig. 1, poniewaz jego tu¬ lów 2 posiada znacznie mniejsza dlugosc, niz tulów 2 pocisku wedlug fig. 1. Róznica tych dlugosci jest jednak konieczna, gdyz jedynie w tym przypadku osiaga sie równe ciezary obu pocisków.Jezeli wezmie sie pod rozwage jako za¬ sadniczy pocisk, pocisk wedlug fig. 1 i nada sie pociskom innego rodzaju ksztalt poci¬ sku, przedstawionego na fig. 1, pociski te beda posiadaly znacznie wiekszy ciezar, niz pocisk zasadniczy. Pociski posiadaja jednar kowe wlasnosci balistyczne w tym przy¬ padku, jezeli posiadaja taki sam ksztalt i taki sam ciezar, oraz gdy ich srodki ciez¬ kosci znajduja sie w jednym i tym samym miejscu, a rozdzielenie mas jest w przybli¬ zeniu jednakowe. Osiaga sie to wedlug ni¬ niejszego wynalazku wskutek tego, ze po¬ cisk (fig. 5) sklada sie z dwóch czesci, a mianowicie — z wlasciwego pocisku i od¬ dzielnej glowicy 6, nasadzonej na glowice wlasciwego pocisku i umocowanej na niej w dowolny sposób.Kazdy pocisk (fig. 1 —4) wymaga do prowadzenia go w lufie dziala pierscienia lub zgrubienia srodkujacego 7 oraz pierscie¬ nia wiodacego 4 lub ich wiekszej ilosci. Po¬ cisk wedlug wynalazku posiada jednak odmienne wykonanie, a mianowicie jest za¬ opatrzony w pierscien wiodacy 4, osadzony na wlasciwym pocisku, przy czym pierscien srodkujacy 7 jest wykonany na glowicy 6, tworzacej druga czesc pocisku.Niniejszy wynalazek umozliwia nadanie jednakowego ksztaltu i ciezaru róznym ro¬ dzajom pocisków tego samego kalibru.Wlasciwym pociskom 5 oraz ich glowicom 6 mozna nadac takie ksztalty i ciezary, iz wszelkie rodzaje pocisków beda posiadaly nie tylko takie same ksztalty, lecz równiez takie samo rozmieszczenie srodków ciezko¬ sci oraz rozdzielenie mas, dzieki czemu osiaga sie równiez w przyblizeniu takie sa¬ me stosunki momentów bezwladnosci. Z te¬ go powodu pociski jednego rodzaju sa za¬ opatrzone w glowice 6 ze stali, pociski zas — 2 —innego rodzaju—: w glowice ze stopu lek¬ kiego lub z innego odpowiedniego metalu, aby uzgodnic ze soba cztery zasadnicze wa¬ runki jednakowych wlasnosci balistycznych pocisków, a mianowicie by ich ksztalt, cie¬ zar, polozenie srodków ciezkosci i rozdzie¬ lenie mas byly jednakowe.Na fig. 5 uwidoczniono granat przeciw¬ pancerny jako przyklad wykonania pocisku wedlug wynalazku. Aby ulatwic przebijanie pancerza pociski te sa zaopatrzone (fig. 5) w oddzielna glowice z miekkiego zelaza1 która posiada ksztalt scietego stozka i przy trafieniu pocisku w plyte pancerna zostaje zmiazdzona, co zabezpiecza glowice pocis¬ ku przed deformacja.Oczywiscie, ze w takie glowice moga byc zaopatrzone granaty uderzeniowe i roz- pryskiowe, szrapnele i t. d.Glowica 6 powinna byc latwo i szybko wymienna. Jest to szczególnie wazne przy pociskach do dzial, które strzelaja wieksza iloscia ladunków, tak iz poczatkowe szyb¬ kosci pocisków róznia sie znacznie od sie¬ bie. Aby osiagnac w tym przypadku jedna¬ kowa dokladnosc strzelania róznymi po¬ ciskami stosuje sie normalnie pociski o roz¬ maitym ksztalcie. Wedlug wynalazku osia¬ ga sie to, wymieniajac glowice 6 pocisku na glowice o ksztalcie, odpowiadajacym po¬ czatkowej szybkosci.Powyzej wzieto pod rozwage pocisk o takim ksztalcie, który posiada mozliwie naj¬ lepsze wlasnosci balistyczne (np. pocisku wedlug fig. 1), przy czym dowolne pociski nalezy zaopatrzyc w glowice wedlug wy¬ nalazku, by wszystkie pociski byly jedna¬ kowego kslzitaltu i ciezaru oraiz by ich srod¬ ki ciezkosci znajdowaly sie w jednym i tym samym polozeniu, a rozdzielenie mas bylo jeldbakiowe. Dotyczy to jednak pocisków te¬ go samego kalibru, poniewaz do pocisków róznych kalibrów wynalazek moze byc sto¬ sowany w nieco odmienny sposób.Wykonanie pocisku wedlug niniejszego wynalazku ogranicza ilosc strzelan przy ukladaniu tabel strzelniczych. Wystarcza mianowicie ulozyc tabele strzelnicza np. dla granatu udlerzeniowego, który jest najtan¬ szym pociskiem, przy czym zbedne jest ob¬ liczanie tabeli strzelniczych dla innych pocisków, poniewaz pociski te posiadaja te same wlasnosci balistyczne. PL