Wynalazek niniejszy dotyczy tloka do silników spalinowych, w których cieplo ga¬ zów spalinowych jest czesciowo pochla¬ niane przez' tlok i cylinder, powodujac sto¬ sunkowo znaczne rozszerzenie sie tych czesci. ' Wiadomo, ze lozyska sworznia tloko¬ wego powoduja nierównomierny rozdzial ciepla na plaszczu tloka, tak iz na obwo¬ dzie tego plaszcza rózne luki,, zawarte mie¬ dzy dwoma róznymi jednakowo odleglymi punktami tego samego kolowego przekro¬ ju poprzecznego, wykazuja nierównomier¬ ne rozszerzenia.W celu unikniecia tej wady czyniono juz próby zastosowania tloka elastyczne¬ go, który w pewnych kierunkach moze sie stosunkowo latwo odksztalcac. Podczas roboczego suwu tlok przenosi stosunkowo duza sile napedowa na korbowód, wskutek czego taki elastyczny tlok ulegal zbyt nad¬ miernemu i niedopuszczalnemu odksztal¬ ceniu. Odksztalcenia te powoduja stosun¬ kowo silne scieranie sie scianek tloka na odnosnych sciankach cylindra.Próbowano równiez stosowac tloki pól¬ sztywne, za pomoca których usunieto cze¬ sciowo wady tloków elastycznych. Jednak tloki te posiadaja równiez wade tloków sztywnych, polegajaca! na tym, ze nie mogapoddawac sie odksztalceniu cylindra. Wa¬ de te posiadaja równiej sztywne tloki nie¬ symetryczne, odznkczajace sie tym, ze za* pewniaja dobre rozprzestrzenienie sie cie¬ pla.W koncu czynione byly próby wykony¬ wania na tloku elastycznego plaszcza oraz zamocowania go wraz z dnem tloka nieza¬ leznie od lozysk sworznia tlokowego, przy czym lozyska te byly zespolone ze soba posrodku tloka za pomoca oddzielonych zeberek niezaleznie od plaszcza i dna. tlo¬ ka. W tego rodzaju tloku plaszcz tloka jest oddzielony od lozysk sworznia] tloko¬ wego za pomoca zlobka, wykonanego wo¬ kól tychj lozysk.Dzieki temu, ze temperatura w srodku^ dna tloka jest wyzsza od temperatury na jego krawedziach, lozyska sworznia tloko¬ wego otrzymuja wiecej ciepla, niz w przy¬ padku, kiedy sa polaczone z dnem za po¬ srednictwem plaszcza. Oprócz tego z lo¬ zysk tych niej moze byc przenoszone cieplo na plaszcz tloka, gdyz sa zupelnie od nie¬ go oddzielone. Z tego wynika, ze tempera¬ tura powyzszych lozysk sworznia tlokowe¬ go jest o wiele wyzsza, anizeli temperatu¬ ra tych lozysk w innych znanych tlokach.Wskutek tego powstaje róznica miedzy roz¬ szerzaniem sie lozysk i sworznia tlokowe¬ go, która jest stosunkowo duza, tak iz w rozgrzanym silniku powstaje stosunkowo duzy luz miedzy wspomnianymi czesciami, a powstajace w tych warunkach wstrzasy powoduja z biegiem czasu uszkodzenie lo¬ zysk. Tloki tego ostatniego rodzaju posia¬ daja jeszcze i te wade, ze wymagaja scia¬ nek o róznych grubosciach dla kazdego z odstepówf miedzy lozyskami sworzni tloko¬ wych.Wynalazek niniejszy ma na celu takie wykonanie tloka, w] którym zostana zacho¬ wane zalety, wynikajace z zastosowania elastycznego plaszcza tloka niezaleznego od wspomnianych lozysk, przy jednocze¬ snym uniknieciu wad ostatnio wzmianko¬ wanych tloków. W tym celu lozyska swofz- nia tlokowego sa polaczone z dnem tloka za pomoca plaszcza, przy czym wspomnia¬ ny wyzej zlobek nie siega do tej czesci tloka, która znajduje sie miedzy lozyska¬ mi i dnem tloka.Tlok posiada elastyczny plaszcz, który odksztalca sie na calej swej dlugosci. To odksztalcenie sie plaszcza tloka posiada duze znaczenie, poniewaz umozliwia pla¬ szczowi/ dopasowywanie sie do ksztaltu cy¬ lindra w stanie ogrzanym. Cylinder w sta¬ nie ogrzanym nie zachowuje dokladnie o- kraglego ksztaltu, poniewaz w dotychcza¬ sowym znanym, stosunkowo lekkim wyko¬ naniu cylindrów, co umozliwione zostalo dzieki zastosowaniu metali o duzej wytrzy¬ malosci, scianki cylindra posiadaja grubo¬ sci, które w kazdym punkcie róznia sie od siebie, wskutek czego uniemozliwiaja rów¬ nomierne odprowadzenie ciepla. Przy tym przez zmniejszenie grubosci scianek zosta¬ je zmniejszona równiez i sztywnosc tych scianek, tak iz cylindry w stanie ogrzanym latwiej sie odksztalcaja.Czesc plaszcza tloka w wykonaniu we¬ dlug wynalazku w miejscu, gdzie nie ma pierscieni uszczelniajacych, sklada sie z kilku elastycznie polaczonych ze soba scianek. Najlepiej jest, gdy scianki te od¬ dzielone sa od siebie za pomoca szczelin, polozonych w plaszczyznach przebiegaja¬ cych pod pewnym katem do odnosnych plaszczyzn promieniowych, przy czym szczeliny te sa uksztaltowane w ten spo¬ sób, aby wewnetrzne zeberka* laczace ze soba wspomniane scianki, byly mniej szty¬ wne niz scianki czesciowe.Najlepiej jest, gdy plaszcz tloka we¬ dlug wynalazku sklada sie z czterech cze¬ sci, oddzielonych od siebie za pomoca szczelin, które przebiegaja mniej wiecej równolegle do boków kwadratu, którego dwa boki sa równolegle do osi lozysk sworznia tlokowego. W tym przypadku dwie srednicowo przeciwlegle sobie szcze- - 2 -liny maja przebieg mniej wiecej równole¬ gly do osi lozysk, a dwie pozostale szcze¬ liny sa prostopadle do tejze osi.Na rysunku przedstawiono dwie od¬ miany wykonania tloka wedlug wynalaz¬ ku. Fig. 1 przedstawia perspektywiczny wi¬ dok tloka, fig. 2 — czesciowy przekrój podluzny tloka od strony dna, fig. 3 — poprzeczny przekrój odmiany tloka z wi¬ dokiem w kierunku lozysk sworznia tloko¬ wego, a fig; 4 — podluzny przekrój odmia¬ ny wykonania tloka.Tlok w wykonaniu wedlug fig. 1, 2 i 4 posiada dno 2, z którym polaczone sa lo¬ zyska 3 sworznia tlokowego, a mianowicie z jednej strony za pomoca tej czesci pla¬ szcza, w której wykonane sa rowki 13 na pierscienie! uszczelniajace, a z drugiej stro¬ ny za pomoca zeber 4, znajdujacych sie wewnatrz tloka na przestrzeni tej czesci plaszcza. Lozyska 3 sa oddzielone od pla¬ szcza 5 tloka za1 pomoca rowka 6, przecho¬ dzacego na wylot przez plaszcz, a dzieki temu plaszcz ten moze sie swobodnie po¬ ruszac wzgledem lozysk 3.Plaszcz tloka wedlug wynalazku jest wykonany w ten sposób, ze w dowolnej swej czesci, ponizej lozysk 3, moze od¬ ksztalcac sie w kierunkach promieniowych.Ta czesc plaszcza sklada sie z czterech czesci 5a, 56, 5d i 5f, polaczonych ze soba za pomoca wewnetrznych elastycznych ze¬ ber 7. Zebra te sa polozone mniej wiecej w wierzcholkach kwadratu 8 (przedstawione¬ go na rysunku kreskowanymi liniami), przy czym dwa boki tego kwadratu sa w przy¬ blizeniu równolegle do osi lozysk 3.Czesci 5a, 56, 5d, 5f plaszcza tloka, po¬ siadajace prawie jednakowa szerokosc, sa oddzielone od siebie za pomoca szczelin 9, 10, 11 i 12. Szczeliny te siegaja czescio¬ wo w glab zeberek 7, a leza w plaszczy¬ znach nie pokrywajacych sie z plaszczy¬ znami promieniowymi. Dwie z tych pla¬ szczyzn, np. plaszczyzny, w których leza szczeliny 9 i 11, sa prawie równolegle do boku 8a, równoleglego do osi lozysk. Dwie pozostale plaszczyzny, przynalezne do szczelin 10 i 12, sa prawie równolegle do boku 86, prostopadlego do osi lozysk 3.Z fig. 1 wynika, ze szczeliny, wykona¬ ne w srednicowo przeciwleglych isobie wierzcholkach kwadratu, sa równolegle do boków tegoi kwadratu, przy czym wszystkie cztery szczeliny 9 — 12\ sa tak glebokie, ze w przypadku, kiedy wewnetrzne zeberka 7 rozciagaja sie mniej wiecej przez cala dlu¬ gosc obwodu czesci 5a, 56, 5d, 5/ i sa wy¬ konane z tego samego stopu co i te czesci, pozostala grubosc tych zeberek na driie szczelin jest mniejsza od grubosci wspo¬ mnianych; czesci. Zeberka 7 posiadaja dzie¬ ki temu taka elastycznosc, iz plaszcz tlo¬ ka ponizej lozysk 3 jest we wszystkich kie¬ runkach podatny, umozliwiajac jego dopa¬ sowywanie sie do zmniejszajacego sie ksztaltu otaczajacego cylindra.Szczeliny 9, 10, 11 i 12 moga przebie¬ gac równolegle do tworzacych cylindrycz¬ nej powierzchni plaszcza, najlepiej jednak jest, gdy przebiegaja nieco ukosnie wzgle¬ dem tych tworzacych, tak iz zgarniaja olej, znajdujacy sie wewnatrz na gladzi cylin¬ dra, podobnie jak ukosne szczeliny, wyko¬ nane w plaszczu tloka odmiennie, niz w tloku wedlug wynalazku.Liczba elastycznie polaczonych ze soba czesci tloka moze wahac sie w pewnych granicach, jednakze w celu osiagniecia do¬ statecznie podatnego plaszcza nalezy za¬ stosowac co najmniej cztery takie czesci.Na fig. 3 przedstawiono poprzeczny przekrój plaszcza tloka wedlug wynalazku o osmiu elastycznie polaczonych ze soba czesciach. Szerokosc tych czesci jest w przyblizeniu jednakowa, przy czym oddzie¬ lajace je od siebie szczeliny przebiegaja mniej wiecej przez wierzcholki foremnego osmioboku. Dwa z wierzcholków tego o- smioboku leza w poblizu plaszczyzny po¬ dluznej, przechodzacej przez os lozysk 3.Przeciwlegle sobie szczeliny 9 i 11, le-iace w poblizu jednej z plaszczyzn, na¬ chylonej pod katem 45° do plaszczyzny podluznej, przechodzacej przez os lozysk 3, maja przebieg prawie równolegly do tej *sL Druga para przeciwleglych sobie szcze¬ lin /0 i 12, lezacych w poblizu drugiej| pla- szczyzny, napylonej pod katem 45° do plaszczyzny, przechodzacej przez os lo¬ zysk 3, ma przebieg prawie prostopadly do tej osi.Pozostale szczeliny 14, 15, 16 i 17 sa mniej wiecej równolegle do wyzej wspo¬ mnianych plaszczyzn podluznych, przebie¬ gajacych pod katem 45° do plaszczyzny, przechodzacej przez os lozysk 3, przy czym srednicowo przeciwlegle sobie szcze¬ liny sa w przyblizeniu równolegle do prze¬ chodzacej przez nie plaszczyzny. Wszyst¬ kie szczeliny sa zatem prawie równolegle do boków foremnego osmioboku.Wedlug innej odmiany wykonania ela¬ styczne zeberka wewnetrzne sa przerwane i wykonane z tego samego materialu lub tez z innego materialu, niz zlaczone przez nie czesci plaszcza tloka. W przypadku wy¬ konania plaszcza z glinu moga byc zasto¬ sowane elastyczne, wtopione wen zeberka zestali. | PL