Rurowe wytwornice pary, w których woda zasilajaca calkowicie odparowuje podczas jednego przeplywu, zawieraja w ogniowej czesci rur odparowujacych nie¬ wiele wody.Wytwornice takie moga byc z tego po¬ wodu w krótkim czasie nagrzane i posiada¬ ja te zalete, ze sa niewybuchajace. Praca ich jest jednak w znacznym, stopniu zalez¬ na od niezawodnosci dzialania urzadzenia zasilajacego oraz szybkiego regulowania plomienia paleniska. Gdy urzadzenie zasi¬ lajace zawiedzie, wstrzymane zostaje na¬ tychmiast równiez znajdujace sie w ruchu chlodzenie nagrzewanej plomieniem po¬ wierzchni scianek rur przeplywajaca mie¬ szanina pary z woda lub para.Znane sa równiez rurowe wytwornice pary, które poza iloscia wody calkowicie odparowywana podczas jednego przeply¬ wu, otrzymuja jeszcze dodatkowa ilosc wo¬ dy, tak ze z rur odparowujacych, koncza¬ cych sie w zbiorniku, wyplywa mieszanina wody z para i w zbiorniku tym nastepuje oddzielenie pary od wody. Woda odplywa rura odplywowa do dolnego zbiornika, z którego wychodza rury odparowujace i do którego jest doprowadzana woda zasilajaca w ilosci odpowiedniej doi ilosci wody odpa¬ rowanej. Wytworzeniu odpowiedniego do takiej wytwornicy pary maturalnego- kra¬ zenia w rurach odparowujacych przeszka¬ dza bezwladnosc stosunkowo duzej ilosci wody po stronie rury wyplywowej. Dalej,Wytworzenie p&ry przy poczatkowym na¬ grzewaniu wymaga stosunkowo duzo cza- au, zdyz poczatkowo stosunkowo duza ilosc Wody miisi byc nagrzana az do parowania, poniewaz przy jednym przeplywie nagrza¬ na woda nie wraca natychmiast z powro¬ tem, lecz najpierw naplywa na zawartosc wody w rurze wyplywowej, tracac przy tym swoja energie, a tym czasem z dolnego zbiornika wody doplywa swieza woda zasi¬ lajaca.Aby uniknac tych wad! a naturalne kra¬ zenie przyspieczyc, laczy sie wedlug wy¬ nalazku niniejszego rury odparowujace po¬ za miejscem oddzielania w nich pary z ru¬ rami odplywowymi, wobec czego tworza sie czlony o zamknietych obwodach, w których krazy woda, przez co calkowita znajduja¬ ca sie w wytwornicy pary woda zostaje rozdzielona na niezalezne jeden od drugie¬ go pojedyncze krazenia.Istotna zaleta wynalazku niniejszego polega na tym, ze szybkosc plynacej dalej po czesciowym odparowaniu wody z rur odparowujacych do rur wyplywowych zo¬ staje wyzyskana do krazenia. Poniewaz wo¬ da po czesciowym .odparowaniu^ bezzwlocz¬ nie wraca z powrotem, nie moze sie w gór¬ nej czesci rur odparowujacych tworzyc slup wody, przeszkadzajacy swobodnemu od¬ plywowi) pary. Wskutek podzialu calej ilo¬ sci wody w wytwornicy pary wedlug wy¬ nalazku na wiele malych czesci krazacych w czlonach oddzielnych, nie gromadzi sie w zadnym miejscu wytwornicy wieksza ma¬ sa wody o duzej bezwladnosci. Im mniej¬ szy jest opór przeplywu w poszczególnych czlonach, tym szybsze jest krazenie wody.Powstaja co( prawda przy tym równiez lek¬ kie pulsacje z malymi udarami, które jed¬ nak nie przeszkadzaja obiegowi, zato szyb¬ kie krazenie zapewnia dobre chlodzenie przeplywajaca woda ogniowej czesci po¬ wierzchni grzejnej, parowania.Wskutek korzystnych warunków kraze¬ nia mala sama przez sie ilosc wody poje¬ dynczego czlona bez niebezpieczenstwa mo¬ ze byc zmieniana w szerokich granicach.Przy duzej ilosci wody przebieg odparo¬ wania odbywa sie podobnie jak w kotle wodnorurkowym z krazeniem naturalnym.Ilosc wody jednakpwoz w stosunku do po¬ wierzchni grzejnej lub do sprawnosci od¬ parowywania wynosi tylko ulamek w po¬ równaniu do ilosci wody w normalnym^ ko¬ tle wodnorurkowym. Przy sredniej zawar¬ tosci wody, potrzebnej przy regularnym ruchu, odbywa sie przebieg odparowywania jak w przeplywowej wytwornicy pary z nadmiarem zasilania. Im wiecej zmniejsza sie zawartosc wody, tym podobniejszy sta¬ je sie przebieg odparowywania do przebie¬ gu w zwyklej przeplywowej wytwornicy pary. Taw szerokich granicach mozliwai do¬ datkowa zawartosc wody czlonów nadaje rurowej wytwornicy pary niezawodnosc dzialania, a poza tym jednostajnosc wy¬ twarzania pary równiez przy silnie wyprze¬ dzajacym lub opóznianym regulowaniu za¬ silania kotla i sily plomienia paleniska.Ksztalt czlonów jest w kazdym razie dobrany tak, ze czlony przeciwstawiaja krazeniu wody w rurach najmniejszy opór.Nie ma tu naglych zmian kierunku i zmian przekrojów, zeby nie niweczyc energii ki¬ netycznej wprowadzonej w ruch mieszani¬ ny pary z woda. Utworzone z rur podno- snych, stanowiacych czesc rur odparowu¬ jacych, i z rur opadowych, stanowiacych czesc rur odplywowych,, poszczególne czlo¬ ny moga byc od siebie niezalezne, gdyz kra¬ zenie pojedynczych malych ilosci wody w pojedynczym czlonie odbywa sie zupelnie niezaleznie. Taka postac wykonania wyna¬ lazku posiada te zalete, ze ruch wody w tych rurach odparowujacych, które posia¬ daja inne warunki pracy, nie jest zamaca- ny. Nie powstaje zatem zadne odchylenie kierunku pradu wody przez zasysanie in¬ nymi rurami odparowujacymi. Jest jednak mozliwe przylaczenie poszczególnych rur odplywowych z jednakowymi stosunkamikonstrukcyjnymi i grzejnymi dó Wspólnej rury odplywowej.Mozna równiez wlaczyc w obieg szere¬ gowo czlony, zawierajace pewna grupe rur odparowujacych, lub ostatecznie równiez wszystkie czlony wytwornicy, gdy rure pod- nosna jednego czlona obiegowego polaczy sie z rura opadowa nastepnego czlonu, ru¬ re zas opadowa tego ostatniego z rura pod- nosna pierwszego czlonu obiegowego. W ten sposób powstaje zamkniety obwód obie¬ gowy, utworzony z polaczonych razem czlonów. Krazenie w poszczególnym czlo¬ nie jest wtedy nie zupelnie niezalezne od krazenia w innych czlonach. Pozostaje jed¬ nak zapewniona ta korzysc, ze ogólne kra¬ zenie jest podzielone na poszczególne ob¬ wody czesciowe, a kazdy czlon zawiera tyl¬ ko mala, lecz w szerokich granicach zmien¬ na ilosc wody, oraz ze w zadnym miejscu wytwornicy pary nie moze sie spietrzyc wieksza ilosc wody, która by swoja bez¬ wladnoscia tamowala krazenie.W takiej wytwornicy pary woda nie mo¬ ze przyjac dowolnego kierunku, jak w ko¬ tlach wodnorurkowych ze zbiornikami, lecz plynie raczej samoczynnie stale albo w kaz¬ dym pojedynczym czlonie, albo w kazdej grupie takich czlonów, lub tez równiez wo¬ kól przez caly uklad rur. Woda musi przy tym zawsze odbywac droge wyznaczona z góry w ukladzie, dzieki czemu dana jest re¬ kojmia, ze wszystkie rury sa chlodzone równomiernie. Poniewaz w takiej wytworni¬ cy pary równiez przy róznych warunkach obciazenia i stanach ruchu, np. równiez przy zmieniajacej sie ilosci wody w czlo¬ nach, ich rury podnosne sa dobrze chlodzo¬ ne, powierzchnia grzejna moze byc znacz¬ nie obciazona. ' Opisana wytwornica pary laczy zatem istotne zalety znanych wytwórnie przeply¬ wowych i kotlów wodnorurkowych, bez po¬ siadania ich wymienionych wyzej wad. W porównaniu z wytwornicami przeplywowy¬ mi wyróznia sie wytwornica wedlug wyna¬ lazku mala wrazliwoscia i zwiekszona pew¬ noscia ruchu. Do* niej moze byc zastosowa¬ ne palenisko weglowe, z powodu zas swego malego ciezaru szczególnie nadajace sie jako kociol do pojazdów lekkich, jak np. do pojazdów mechanicznych, moze byc równiez zastosowana z korzyscia jako ko¬ ciol o najwyzszej wydajnosci w silowniach.Przy silnie wahajacych sie obciazeniach, jakie zachodza np. w pojazdach mechanicz¬ nych, zapewniony jest pewny ruch bez u- zycia skomplikowanych narzadów regulu¬ jacych oraz szeroka rozpietosc co do za¬ wartosci wody.Do kazdego czlonu lub kazdej grupy czlonów moze byc dolaczony przewód wo¬ dy zasilajacej. W razie stosowania przewo¬ du zasilajacego w najnizszym miejscu czlonów przewody te moga byc uzyte do oprózniania lub odszlamowania czlonów.W danym razie mozna polaczyc kilka wy¬ lotów parowych lub tez przewodów wody zasilajacej wspólnymi przewodami. O ile wszystkie lub poszczególne czlony sa zasi¬ lane bezposrednio za pomoca pompy zasi¬ lajacej, to naped pompy, zaleznie od wy¬ dajnosci kotla, winien byc odpowiednio re¬ gulowany, co moze byc uskuteczniane recze¬ nie lub samoczynnie. Wskutek malej wraz¬ liwosci takiej wytwornicy pary mozna przy tym, jak to wlasnie zaznaczono, zasilanie do pewnego stopnia uskuteczniac przed¬ wczesnie lub tez opózniac. Nawet przy wy¬ laczeniu pompy zasilajacej rury odprowa¬ dzajace nie sa wystawione na niebezpie¬ czenstwo.Mozliwa jest jednak odmiana wykona¬ nia wynalazku taka, w której do przewodu zasilajacego wlaczony jest zbiornik zapa¬ sowy. Zbiornik ten jest polaczony z czlo¬ nem za pomoca przewodów zasilajacych, które koncza sie w rurach odplywowych.Zasilanie woda odbywa sie za pomoca te¬ go zbiornika z zapasem wody i z niego kaz¬ dy czlon otrzymuje wode zasilajaca we¬ dlug potrzeby. Dzieki temu zawartosc wody — 3 —"w rurach bedzie sie wolniej zmieniala na¬ wet przy wahajacym sie zasilaniu lub od¬ bieraniu pary. Zawartosc wody w wytwor¬ nicy w ten sposób powieksza sie bez wy¬ wierania szkodliwego wplywu na uklad obiegu. Taki zbiornik, posiadajacy wskaznik poziomu wody, moze byc korzystnie zasto¬ sowany w wiekszych wytwornicach z kilko¬ ma równolegle wlaczonymi ukladami obie¬ gowymi. Poziom wody w zbiorniku moze podlegac silniejszemu wahaniu bez szkody dla chlodzenia poszczególnych czlonów. Z wytwórnie pary, zaopatrzonych w to urza¬ dzenie, moga byc wiec pobrane nagle wieksze ilosci pary bez natychmiastowego dostosowania zasilania i dzialania plomie¬ nia, gdyz nawet przy malej zawartosci wo¬ dy w czlonach wyzsze, ogrzane czesci rur odparowujacych jeszcze sa dobrze chlo¬ dzone.Z innej strony w wytwornicach ze zbior¬ nikami do wody zapasowej istnieje mozli¬ wosc zasilania tylko okresowego. Zbiornik taki moze byc równiez wykonany jako ogrzewana czesc kotla.W wytwornicach pary wedlug wynalaz¬ ku bez zbiornika zapasowego, zasilanie wo¬ da jest najkorzystniej regulowane przez wyzyskanie zmian temperatury pary. Gdy ilosc wody staje sie zbyt mala, wtedy tem¬ peratura pary wychodzacej z czlonów; pod¬ nosi sie. Jezeli doprowadzi sie za duzo wo¬ dy, wtedy temperatura przegrzania przy koncu wylotowym przegrzewacza pary o- pada. Obydwie te zmiany moga byc wyko¬ rzystane jako impulsy do regulowania plo¬ mienia i zasilania woda.Istotne znaczenie ma dla wytwornicy pary wedlug wynalazku oddzielanie pary od wody. Stosownie dó tego wynalazek do¬ tyczy równiez urzadzen do oddzielania pa¬ ry, które nie tylko stosowane sa dla danego szczególnego celu, lecz! w ogóle znalezc mo¬ ga zastosowanie do wydzielania gazu lub pary z ciecza.Wydzielenie pary z wytworzonej w rurach odparowujacych mieszaniny pary z ciecza przeprowadza sie dotychczas w spo¬ sób znany w zbiorniku z, ta mieszanina, do którego rury odprowadzajace wchodza swymi górnymi koncami. Gdy wyloty tych rur leza pod poziomem, cieczy, wtedy para musi przeniknac warstwe cieczy, stojaca ponad nia. Porywa ona z tego powodu wie¬ le cieczy ze soba. Jezeli nawet konce rur odparowujacych znajduja sie w przestrze¬ ni parowej, para zawiera jeszcze duza czesc cieczy, gdyz w wytworzonej mieszaninie para i ciecz klebia sie jedna przez druga, a rozdzial miedzy para a czastkami cieczy powinien nastapic nagle. Aby otrzymac pa¬ re sucha wbudowuje sie osobne oddziela¬ cze lub osuszacze pary, które za pomoca dzialania udarowego lub odsrodkowego lub przez nagla zmiane kierunku powoduja od¬ dzielenie pary od cieczy. We wszystkich tych przypadkach powstaje ta strata, ze e- nergia kinetyczna przeplywu, zawarta w mieszaninie cieczy z para, przy górnym koncu rury odparowujacej zostaje zniwe¬ czona, co jest niekorzystne, gdyz wiecej lub mniej uwolniona od pary ciecz powinna je¬ szcze dalej plynac.Wynalazek niniejszy polega natomiast na tym, ze na dostatecznie dlugiej drodze przeplywu mieszaniny umieszczone sa od¬ galezienia do rury lub zbiornika, tak ze gaz lub para moze sie wydzielic z mieszani¬ ny, plynacej dalej w rurze, do wymienio¬ nej wyzej rury lub zbiornika. Na drodze przeplywu mieszaniny nie jest zatem wla¬ czony zaden zbiornik do oddzielania jak równiez rura z przeplywajaca w niej mie¬ szanina nie jest przeprowadzona przez za¬ den zbiornik.W przeciwienstwie do przebiegów w zbiornikach do oddzielania pary i do zna¬ nych osuszaczy pary przeprowadza sie od¬ dzielenie gazu lub pary od cieczy nie przez zatrzymanie i przerwanie jej przeplywu, jak dotychczas przez dzialanie udaru i naglych zmian kierunku, lecz do oddziela- — .4 —nia gazu lub pary od cieczy stosuje sie do¬ statecznie dluga droge przeplywu a zatem dosc dlugi okres czasu, przy czym gaz lub para moze swobodnie oddzielac sie od cieczy plynacej bez przeszkody da- lej.Oddzielenie gazu lub pary od cieczy w plynacej mieszaninie uzyskuje sie w rurze odparowujacej najlepiej na jej odcinku, przechodzacym poziomo lub z malym na¬ chyleniem. Odgalezienie powinno przyle¬ gac do górnej scianki tego odcinka, która jest zaopatrzona w otwory, przez które uchodzi oddzielajacy sie gaz lub para do wymienionego odgalezienia.W odmianie wykonania wynalazku gaz lub para moga byc wydzielone z mieszani¬ ny przeplywajacej przez wygieta rure rów¬ niez wzdluz dolnej scianki wygietej rury, gdyz ciecz pod dzialaniem sily odsrodko¬ wej przeplywa po zewnetrznej, czyli gór¬ nej sciance wygietej rury.Dalsza odmiana wykonania urzadzenia wedlug wynalazku niniejszego polega na tym, ze rura, przez która przeplywa mie¬ szanina, posiada odgalezienie na pewnym odcinku o rozszerzonym przekroju.Na rysunku fig. 1 przedstawia schema¬ tycznie pojedynczy czlon; fig. 2 — w wiekszej skali przekrój górnej czesci czlo¬ nu i odgalezienie; fig. 3l — schematycznie przyklad wykonania grupy szeregowo wla¬ czonych czlonów, tworzacych wezownice o osi poziomej; fig. 4 — zespól czlonów, zasi¬ lanych ze zbiornika; fig. 5 — przekrój pio¬ nowy wytwornicy pary; fig. 6 — widok z góry czesci wytwornicy wedlug fig. 5; fig. 7 — 9 przedstawiaja pionowe przekroje wytwórnie wedlug wynalazku w róznych odmianach; fig. 10 przedstawia jeszcze jedna odmiane wykonania wytwornicy;( fig. 11 — widok z góry czesci wytwornicy we¬ dlug fig. 10; fig. 12 — 17 przedstawiaja rózne przyklady wykonania urzadzenia od¬ dzielajacego pare czesciowo w widoku z przodu, czesciowo w przekroju podluznym i fig. 18 — przekrój urzadzenia wedlug linii 18 — 18 na fig. 17.W przedstawionych na fig. 1 — 4 czlo¬ nach ogrzewana plomieniem' rura podnosna jest oznaczona cyfra 1 a nieogrzewana lub tylko slabo ogrzewana rura opadowa — cyfra 2. W| górnej czesci czlonu polaczenie rury podnosnej z rura odplywowa jest wy¬ konane w ksztalcie luku rurowego o duzym promieniu, a u dolu w ksztalcie luku o ma¬ lym promieniu, jednak wszedzie bez na¬ glych zmian kierunku, azeby czlon posia¬ dal zamkniety przedstawiajacy najmniej¬ szy opór obwód obiegowy. Woda zasilajaca jest wprowadzana do rury opadowej 2 przewodem 3 w kierunku jej przeplywu.Wytworzona para w rurze podnosnej jest oddzielana w górnej czesci czlonu, miano¬ wicie w miejscu miedzy rura podnosna i rura opadowa. W tym celu na odcinku 4 rury lacznikowej wykonane sa otwory, przez które oddzielajaca sie para przedo¬ staje sie do odgalezienia 6, sluzacego do odprowadzania pary. W ten sposób otrzy¬ muje sie do oddzielania pary od wody w plynacej mieszaninie pary z woda odci¬ nek dostatecznie dlugi, aby umozliwic od¬ dzielenie pary bez istotnego zmniejszania szybkosci, zawartej w mieszaninie wody.Miedzy odgalezieniem 6 a rura opadowa 2 wykonana jest jeszcze rura lacznikowa 7, która woda ewentualnie porwana przez pa¬ re moze splynac do rury opadowej.Przy bardzo znacznym obciazeniu po¬ wierzchni grzejnej moze sie zdarzyc, ze krazaca woda moze byc porwana jeszcze czesc pary do rury, lezacej poza miejscem oddzielania pary na odcinku 4. Zeby ta porwana para mogla doplynac z powrotem do miejsca oddzielania, nie zmniejszajac zbytnio szybkosci dalej plynacej wody, na¬ lezy najlepiej ten odcinek 4 zaopatrzyc w wieksza srednice przeswitu.W przykladzie wykonania wedlug fig. 3 trzy czlony, posiadajace kazdy rure pod¬ nosna i rure opadowa, sa polaczone razem — 5 —w jedna grupe, stanowiaca jeden zamknie¬ ty obwód. Rura opadowa 2 czlonu pierwsze¬ go jest polaczona z rura podnosna czlonu drugiego, rura opadowa czlonu drugiego z rura podnosna czlonu trzeciego i wreszcie rura opadowa czlonu trzeciego z rura pod¬ nosna czlonu pierwszego. Zasilanie odbywa sie przewodem 3 do rury opadowej 2, la¬ czacej sie z rura podnosna 1 czlonu pierw¬ szego. Natomiast para jest odprowadzana z kazdego pojedynczego czlonu odgalezie¬ niem 6. Zasilanie jednak moze sie odbywac za pomoca kazdej rury opadowej w tej gru¬ pie' Fig. 4 przedstawia czlony ze zbiorni¬ kiem zapasowym 8, wlaczonym do przewo¬ du zasilajacego. Poziom wody w tym zbior¬ niku lezy ponizej miejsca odprowadzania pary jak równiez nizej, anizeli najwyzsze ogrzewane miejsca rur podnosnych /. Z dolnej czesci zbiornika prowadza przewody zasilajace 9 do rur opadowych 2 czlonów obiegowych, których odgalezienia 6, od¬ prowadzajace pare, sa wlaczone do górnej czesci zbiornika. W zbiorniku 8 woda zasi¬ lajaca, przeplywajaca przez podgrzewacz natryskowy 10, jest podgrzewana para.Cyfra 12 oznacza przewód rurowy zasilaja¬ cy, cyfra zas 13 — przewód parowy wylo¬ towy, dochodzacy do miejsca zuzytkowa¬ nia pary. Oczywiscie nie wszystkie rury, odprowadzajace pare z kazdego czlonu, maja byc doprowadzone do zbiornika. Po¬ winno byc osiagniete jedynie wyrównanie cisnienia miedzy zbiornikiem zapasowym a czlonami.i W danym razie wystarczy do te¬ go celu rura lacznikowa miedzy przewodem odprowadzajacym pare z czlonów obiego¬ wych a górna czescia zbiornika zapasowe¬ go.Fig. 5 i 6 przedstawiaja rury podnosne 1 lezace gesto obok siebie i tworzace plaszcz paleniska 15. Czlony utworzone z tych rur sa polaczone ze soba tak, jak to bylo poprzednio opisane dla jednej z grup wedlug fig. 3, skladajacej sie z trzech czlo¬ nów, Tworza one zamknieta wezownice w ksztalcie kola. Zasilanie odbywa sie co trzecia rura opadowa w kierunku przeply¬ wu wody. Woda zasilajaca jest doprowa¬ dzana do pierscienia 16, z którego przewo¬ dy zasilajace 17 prowadza do odnosnych rur opadowych 2. Wytworzona w rurach podnosnych para w górnej czesci kazdego czlonu jest odprowadzana i doprowadza¬ na rurami wylotowymi 18 do pierscienia zbiorczego 19. Z pierscienia 19 para prze¬ chodzi przewodem 20 do przegrzewacza 21, który jest umieszczony w kanale gazo¬ wym 22, laczacym sie z komora palenisko¬ wa. W kanale tym 22 ponad przegrzewa- czem 21 znajduje sie podgrzewacz 23 do wody zasilajacej, od którego prowadzi przewód 24 do pierscienia 16 z woda zasi¬ lajaca.Na fig. 7 podgrzewacz 25 wody zasila¬ jacej jest wykonany jako podgrzewacz, w którym zaczyna sia odparowanie. Rury od¬ prowadzajace mieszanine pary z woda z podgrzewacza 25 sa oznaczone cyfra 26.W rurach tych para zostaje oddzielana i wprowadzana rurami wylotowymi 27 do rur podnosnych. Pozostala po oddzieleniu pary wode odprowadza sie rura 28 do rury opa¬ dowej 29 w kierunku istniejacego w niej przeplywu wody. Czlony moga byc usta¬ wione np. pierscieniowo jak na fig. 5 i 6 lub umieszczone po obydwóch stronach czworokatnego paleniska. Z kazdego czlo¬ nu u góry odprowadza sie wytworzona w nim pare do zbiornika 30.Mieszanina pary z woda, wychodzaca z podgrzewacza z odparowaniem, moglaby byc doprowadzona równiez bez poprzed¬ niego oddzielania pary do rur podnosnych.Dzieki temu równiez mozna osiagnac wzmo¬ zenie krazenia. Czesc ukladu odparowuja¬ cego, np. jedna z grup moze byc tez wy¬ konana tak, aby bylo utrzymane w niej wyzsze cisnienie, anizeli w iimych grupach.Wytworzona w ten sposób para o wyzszej preznosci moze byc doprowadzona do — 6 —ogrzewanej czesci rur podnosnych poje¬ dynczych lub wszystkich czlonów, azeby krazenie przyspieszyc.Na fig. 8 plaszcz paleniska jest utwo¬ rzony z wezownicy, zwinietej w ksztalcie szesciozwojowej sruby. Pojedyncze zwoje tej sruby sa oznaczone cyframi 31 — 36.Kazdy z tych szesciu zwojów jest wedlug wynalazku polaczony z nieogrzewana rura opadowa, np. zwój 31 z rura opadowa 37, przez co tworzy sie równiez czlon o za¬ mknietym obwodzie. Najwyzsza galaz zwo¬ ju 31 przechodzi bez naglej zmiany kierun¬ ku do prowadzacej w dól rury opadowej 37, a ostatnia jest na dolnym koncu zagie¬ ta tak, ze lagodnie przechodzi do dolnego konca wlotowego tegoz zwoju 31. W ten sposób kazda galaz zwoju tworzy czesc rury podnosnej jednego czlonu. W tych czesciach rury podnosnej wytworzona pa¬ re odprowadza sie u góry czlonu, miano¬ wicie w miejscu przejsciowym miedzy cze¬ scia rury podnoszacej i rura opadowa.Rura, odprowadzajaca pare z czlonu, jest polaczona z rura opadowa 37. Do kaz¬ dej z rur, odprowadzajacych pare z kazde¬ go z szesciu czlonów, przylaczone sa rury, w których odbywa sie przegrzewanie pary.Przylaczona do rury 38 rura przegrzewa¬ jaca jest oznaczona cyfra 39. Utworzony zeJ zwojów rurowych tej rury przegrzewacz 40 jest umieszczony w danym przykladzie wykonania w kanale gazowym, polaczonym bezposrednio z komora paleniskowa. Para odprowadzana z czlonów) calej wytwornicy pary przeplywa bezposrednio do przegrze- wacza.Na fig. 9| i 10 czlony, róznie ogrzewane sa polaczone szeregowo. Fig. 9 przedstawia wezownice z rur podnosnych, które sa zwi¬ niete w Jcsztalcie szesciozwojowej sruby.Najsilniej ogrzewana wezownica 44 two¬ rzy plaszcz komory paleniskowej 43. Do tej wezownicy sa dolaczone w pewnych od¬ stepach wspólsrodkowo jeszcze dwie we¬ zownice 45 i 46. Rury podnosne, tworzace wezownice 44, sa polaczone z rurami opa¬ dowymi 47, które prowadza do rur podno¬ snych wezownicy 45., Te ostatnie sa pola¬ czone z rurami opadowymi 48, prowa4za- cymi do rur podnosnych wezownicy 46, a te sa polaczone z rurami opadowymi 49, które prowadza z powrotem do rur podno¬ snych wezownicy 44. Dla przejrzystosci ru¬ ry opadowe 47, 48, 49 sa oznaczone za po¬ moca pojedynczych linii, chociaz odpo¬ wiednio do szesciu rur podnosnych powin¬ no byc szesc rur opadowych. Jest jednak mozliwe jeszcze wykonanie takie, w któ¬ rym wszystkie rury podnosne jednej we¬ zownicy posiadaja wspólna rure opadowa.W tym ostatnim wykonaniu woda przeply¬ wajaca z kazdej pojedynczej rury podtno- snej wplywa do ruiry opadowej, wyplywaja¬ ca zas z tej ostatniej cala ilosc wody zo¬ staje rozdzielona ponownie na wszystkie rury podnosne, przy czym powstaje pewne wyrównanie miedzy warunkami krazenia w poszczególnych rurach podnosnych.Wytworzona pare odprowadza sie w górnej czesci kazdego czlonu, jak to jest oznaczone strzalkami 50, 51, 52. Zasilanie jest doprowadzane tylko do najsilniej na¬ grzewanych czlonów, mianowicie najlepiej do rur opadowych 49, prowadzacych do rur podnosnych wezownicy 44, przez co po¬ wstaje wspomniane we wstepie opisu sku¬ teczne chlodzenie najsilniej nagrzewanych rur. Takie zasilanie czlonów uwidoczniono na rysunku za pomoca strzalki 53. Gazy spalinowe] wchodza w górnym koncu komo¬ ry paleniskowej 43 pod sklepieniem 54 do kanalu gazowego 55, a z tego kanalu w je¬ go dolnym koncu do kanalu 56, który gór¬ nym swym koncem laczy sie z kanalem dy¬ mowym 57.Oczywiscie, tworzace plaszcz paleniska rury podnosne wezownicy 44 sa ogrzewane najsilniej, a rury podnosne wezownicy 45, tworzacych plaszcz przedzielajacy kanaly gazowe 55, 56 sa ogrzewane slabiej, wresz¬ cie umieszczone na zewnatrz rury podno- — 7 —sne weztownicy 46 sa naslafoiej ogrzewa¬ ne juz! ostudzonymi gazami spalinowymi.Gdy wspólsrodkowo ulozone wezownice utworzone z rur podnosnych posiadaja jed¬ nakowa liczbe zwojów, wówczas odpo¬ wiednio do zwiekszajacego promienia zwo¬ ju, zmniejsza sie nachylenie jego galezi, zwieksza sie zas dlugosc zwoju. Wskutek tego zwoje lezace dalej) na zewnatrz posia¬ daja wiekszy opór przeplywu. Aby temu zapobiec i we wspólsrodkowo ulozonych wezownicach uzyskac w przyblizeniu jed¬ nakowe opory przeplywu mozna wezowni- cfc, posiadajace srednice wieksza, wykonac z wieksza liczba zwojów, a wiec np. po sziesciozwojowej wezownicy umiescic o- smiozwoj owa a po niej dfcieisieciozwojowa.Stosownie do tego rura opadowa, laczaca jedna wezownice z nastepna, w dolnym swym koncu posiada odgalezien tyle, ile 2wojóW posiada nastepnie wlaczona we- zownica.W przykladzie wykonania wedlug fig. 10 i 11 sa równiez 3 grupy w róznym/ stop¬ niu ogrzewanych rur podnosnych, które wraz z ich rurami opadowymi tworza czlo¬ ny o zaankniietych obwodach. Rury podkio- sne sa umieszczone naokolo przestrzeni pa¬ leniskowej 60 w sposób taki, ze przeply¬ wajace w tej przestrzeni od dolu ku górze gazy spalinowe oplywaja odpowiednie gru¬ py tych rur. Rury podnosne grupy! 61, znaj¬ dujace sie najblizej srodka przestrzeni pa¬ leniskowej, sa ogrzewane najsilniej; rury grupy 62 odsuniete dalej tsa ogrzewane slabiej, rury zas grupy 63 sa ogrzewane najslabiej. Rury opadowe 64, 65, 66 sa po¬ laczone z rurami podnosnymi 61, 62, 63 od¬ powiednimi swymi koncami dolnymi.Wszystkie rury podnosne i opadowe (fig. 11) sa wlaczone kolejno po sobie, przy czym tworza one; ciagla wezownice. Zasila¬ ne sa rury opadowe 64, prowadzace do najsilniej ogrzewanych rur podnosnych 61, wobec czego one, jak to powyzej wyja¬ sniono, otrzymuja najwieksza ilosc wody- Z kazdego czlonu para oddziela sie i od- ptowadza w; górnej jego czesci. Taka rura, doprowadzajaca pare, na fig. 10 jest ozna¬ czona liczba 67, a dolaczony do rury opa¬ dowej 64 przewód zasilajacy — liczba 68.Czlony 61, 64 sa nieco wyzsze od czlonów 62, 65 a te ostatnie nieco wyzsze od czlo¬ nów 63, 66. Wierzcholek obwodu lezy za¬ tem w najsilniej ogrzewanym czlonie wy¬ zej niz w nastepnie wlaczonym po nim czlonie slabiej ogrzewanym, w którym mieszanina wody i pary jest podnoszona nieco nizej. Przez to wyzyskuje sie te oko¬ licznosc, ze róznica cisnien w najsilniej ogrzewanej rurze podnosnej jest najwiek¬ sza.Zasada urzadzenia do oddzielania pary z mieszaniny wody i pary, wytworzonej w rurach podnosnych (fig. 2), byla wyjasnio¬ na poprzednio. W odmianie wykonania te¬ go urzadzenia wedlug fig. 12 odcinek rUry 69, w którym wydziela sie pare lub gaz z przeplywajacej mieszaniny, znajduje sie w polozeniu poziomym. Azeby ulatwic od¬ dzielanie gazu, przekrój poprzeczny odcin¬ ka rurowego 69 w porównaniu do takiegoz przekroju rury 70 i rury 72 jest zwiekszo¬ ny. Rura 70 przeplywa mieszanina cieczy, np. rozgrzany olej, zawierajacy czesci lot¬ ne, a rura 72 przeplywa dalej olej, uwol¬ niony od czesci lotnych, do przylaczonego podgrzewacza, w którym zostaja wydzielo¬ ne trudniej wrzace skladniki. Oddzielone na dlugosci a w odcinku rurowym 69 sklad¬ niki lotne przechodza przez otwory 73, znajdujace sie w górnej sciance rury, do odgalezienia 74.Pojedyncze otwory, przez które oddzie¬ lajacy sie od cieczy gaz lub para przeply¬ wa z rury, zawierajacej mieszanine, do od¬ galezienia, moga byc zamienione podluzna szczelina w górnej sciance rury z miesza¬ nina. Stosownie do warunków wytwarza sie w tej rurze odcinek! z rozszerzonym po¬ przecznym przekrojem w sposób taki, aby od cieczy mógl swobodnie oddzielac sie — 8 —gaz lub parana dostatecznie dlugiej drodze (fig. 13).Odcinek rury, którego przekrój po¬ przeczny jest wiekszy anizeli przekrój ru¬ ry 70, doprowadzajacej mieszanine, i rury 72, odprowadzajacej ciecz, jest oznaczony cyfra 71, Na przestrzeni a paira moze od¬ dzielic sie do komory, istniejacej w górnej czesci odcinka rurowego 71, a z tej komory przeplywac do odgalezienia 75.Wedlug fig. 14 oddzielanie gazu lub pa¬ ry od cieczy odbywa sie na przestrzeni a w odcinku rurowym 77 o rozszerzajacym sie stopniowo przekroju poprzecznym. W koncu odcinka 77 nastepuje odgalezienie 79. Ciecz przeplywa bez niepozadanej zmiany kierunku do rury 78, a przez od¬ galezienie 79 zostaja odprowadzone od¬ dzielone skladniki lotne.W odmianie wykonania wedlug fig. 15 odbywa sie oddzielanie gazów lub pary od cieczy równiez na przestrzeni a odcinka ru¬ rowego* 77' o rozszerzonym przekroju. Od¬ cinek rurowy 77' przechodzi w koncu cze¬ sci oddzielajacej gaz lub pare w rure 78, która ciecz plynie dalej bez zmiany kie¬ runku. Wydzielone w odcinku rurowym 77' skladniki lotne sa odprowadzane przez od¬ galezienie 79 w kierunku wstecznym.Podczas gdy w opisanych przykladach wykonania przyjeto, ze czesci lotne wydzie¬ laja sie z przeplywajacej mieszaniny swo¬ bodnie ku górze, a ciecz plynie dalej do¬ lem, fig. 16 przedstawia przyklad wykona¬ nia przedmiotu wynalazku, w którym wy¬ dzielenie czesci lotnych z mieszaniny prze¬ plywajacej przez zagieta rure 80 odbywa sie po wewnetrznej, czyli dolnej stronie wygietej rury. Pod wplywem sily odsrod¬ kowej woda zostaje odrzucona na ze¬ wnetrzna strone rury, podczas gdy para zbiera sie po stronie lezacej wewnatrz) wy¬ giecia. Oddzielenie nastepuje na odcinku a. W tym miejscu po stronie wewnetrznej rury 80 jest polaczone odgalezienie 81, do którego prowadza otwory 82, wykonane w wewnetrznej, czyli dolnej scianie zagietej rury 80.Fig. 17 i 18 przedstawiaja przyklady wykonania, w których para jest odprowa¬ dzana do wzdluz dolaczonego zbiornika, a mianowicie w przedstawionym przykladzie dwie rury z mieszanina sa zlaczone ze wspólnym zbiornikiem 83. Miejsca pola¬ czenia sa wykonane jednakowo, wobec cze¬ go wystarczy opisanie jednego. Rura pod- nosna 84 przechodzi w swym górnym kon¬ cu w prosty odcinek rurowy 85, który za pomoca luku rurowego 86 jest polaczony z rura opadowa 87. W podany sposób równiez wiecej niz dwie rury moga byc przylaczone do wspólnego zbiornika. Zbior¬ nik moze posiadac ksztalt pierscienia w wytwornicach, posiadajacych wezownice w ksztalcie kola. PL