PL244881B1 - Sposób wyznaczania zwłoki międzystrzałowej podczas urabiania złoża przy użyciu ładunków materiałów wybuchowych - Google Patents
Sposób wyznaczania zwłoki międzystrzałowej podczas urabiania złoża przy użyciu ładunków materiałów wybuchowych Download PDFInfo
- Publication number
- PL244881B1 PL244881B1 PL441279A PL44127922A PL244881B1 PL 244881 B1 PL244881 B1 PL 244881B1 PL 441279 A PL441279 A PL 441279A PL 44127922 A PL44127922 A PL 44127922A PL 244881 B1 PL244881 B1 PL 244881B1
- Authority
- PL
- Poland
- Prior art keywords
- vibration frequency
- line
- fyrm
- longitudinal wave
- horizontal tangential
- Prior art date
Links
- 239000002360 explosive Substances 0.000 title claims abstract description 35
- 238000005065 mining Methods 0.000 title claims abstract description 17
- 238000000034 method Methods 0.000 title claims abstract description 13
- 239000011435 rock Substances 0.000 claims abstract description 33
- 238000005259 measurement Methods 0.000 claims abstract description 32
- 238000005422 blasting Methods 0.000 claims abstract description 16
- 239000007787 solid Substances 0.000 claims abstract description 7
- 238000010304 firing Methods 0.000 description 11
- 230000009931 harmful effect Effects 0.000 description 6
- 230000008033 biological extinction Effects 0.000 description 4
- 238000005474 detonation Methods 0.000 description 3
- 230000001133 acceleration Effects 0.000 description 1
- 238000013016 damping Methods 0.000 description 1
- 230000000694 effects Effects 0.000 description 1
- 239000002245 particle Substances 0.000 description 1
- 238000006467 substitution reaction Methods 0.000 description 1
- XLYOFNOQVPJJNP-UHFFFAOYSA-N water Substances O XLYOFNOQVPJJNP-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 1
Classifications
-
- F—MECHANICAL ENGINEERING; LIGHTING; HEATING; WEAPONS; BLASTING
- F42—AMMUNITION; BLASTING
- F42D—BLASTING
- F42D1/00—Blasting methods or apparatus, e.g. loading or tamping
- F42D1/04—Arrangements for ignition
- F42D1/045—Arrangements for electric ignition
- F42D1/05—Electric circuits for blasting
- F42D1/055—Electric circuits for blasting specially adapted for firing multiple charges with a time delay
Landscapes
- Engineering & Computer Science (AREA)
- General Engineering & Computer Science (AREA)
- Geophysics And Detection Of Objects (AREA)
- Investigating Or Analyzing Materials By The Use Of Ultrasonic Waves (AREA)
Abstract
Przedmiotem zgłoszenia jest sposób wyznaczania zwłoki międzystrzałowej podczas urabiania złoża przy użyciu ładunków materiałów wybuchowych, w którym ładunki materiałów wybuchowych umieszcza się w wielu, o zbliżonych rozmiarach, rozmieszczonych w linii otworach strzałowych. Sposób ten charakteryzuje się tym, że z odstrzeliwanego bloku skalnego, na długości jego dłuższego boku, pobiera się, z miejsc rozmieszczonych w jednakowej odległości od siebie, trzy bryły skalne (A, B, C) o wymiarach co najmniej X=10cm, Y=15cm, Z=12cm, gdzie X jest wymiarem prostopadłym do linii otworów strzałowych, Y wymiarem równoległym do linii otworów strzałowych, a Z wymiarem pionowym; przy bryłach skalnych (A, B, C) na kierunku Y umieszcza się głowice przyrządu ultradźwiękowego i dokonuje się pomiaru czasu przejścia przez nie fali podłużnej, następnie dzieli się sumę wymiarów brył skalnych (A, B, C) na kierunku Y przez sumę czasów przejścia fali podłużnej pomierzonej dla każdej bryły (A, B, C) na kierunku Y i otrzymuje się średnią prędkość fali podłużnej (Vy) na kierunku Y; potem, w czasie urabiania bloku skalnego strzelaniem, przed czołem urabianego bloku, w punkcie pomiarowym (D) umieszczonym w linii prostopadłej do linii otworów strzałowych, gdzie linia otworów strzałowych umieszczona jest w środkowym otworze strzałowym lub w środku linii otworów strzałowych, a punkt pomiarowy (D) w odległości do 310m od źródła drgań, za pomocą czujnika drgań dokonuje się na kierunku Y pomiaru poziomej stycznej częstotliwości drgań (fyrm), po czym na podstawie pomierzonych wartości średniej prędkości fali podłużnej (Vy) i poziomej stycznej częstotliwości drgań (fyrm) wyznacza się wartość maksymalną poziomej stycznej częstotliwości drgań (fy max) w badanym złożu, którą wyraża funkcja fy max=fyrm/sin(fyrm*360°*t), czyli stosunek wartości poziomej stycznej częstotliwości drgań (fyrm) otrzymanej dla punktu pomiarowego (D) do funkcji sinus o zawartości kąta równej iloczynowi poziomej stycznej częstotliwości drgań (fyrm) otrzymanej dla punktu pomiarowego (D) oraz wartości kąta pełnego równego 360° i czasu t przejścia fali podłużnej do punktu pomiarowego (D), gdzie t=D/Vy, czyli stanowi stosunek odległości punktu pomiarowego (D) od źródła drgań do pomierzonej na bryłach skalnych (A, B, C) średniej prędkości fali podłużnej (Vy); a na koniec na podstawie otrzymanej wartości maksymalnej poziomej stycznej częstotliwości drgań (fy max), w polu bliskim badanego złoża, zmieniającej się po zależności sinusoidalnej określa się jej okres (Ty), gdzie Ty=1/fy max, czyli stanowi stosunek wartości 1 do maksymalnej poziomej stycznej częstotliwości drgań (fy max), przy czym czas równy połowie okresu (Ty) jest czasem zwłoki międzystrzałowej dla ładunków wybuchowych umieszczonych w kolejnych otworach strzałowych.
Description
Opis wynalazku
Przedmiotem wynalazku jest sposób wyznaczania zwłoki międzystrzałowej podczas urabiania złoża przy użyciu ładunków materiałów wybuchowych mający zastosowanie w górnictwie odkrywkowym.
Wykonywanie prac w górnictwie odkrywkowym z użyciem materiałów wybuchowych prowadzi do powstania drgań parasejsmicznych, które powodują drgania urabianego złoża a następnie gruntu poza złożem. Drgania te przenoszą się poprzez propagacje fal parasejsmicznych we wszystkich kierunkach i działają szkodliwie na infrastrukturę drogową i mieszkalną. Dotychczas przyjmuje się, że wartość szkodliwego oddziaływania robót strzałowych, czyli amplitudy wychylenia, prędkości lub przyspieszenia cząsteczki drgającego ośrodka, zależy od wielkości odstrzeliwanego ładunku materiału wybuchowego oraz od odległości między kopalnią a chronionym obiektem. Parametrem pozwalającym porównywać szkodliwość drgań spowodowanych strzelaniem, za pomocą materiałów wybuchowych, jest przykładowo wartość wektora poziomej stycznej prędkości drgań parasejsmicznych i odpowiadająca temu wektorowi - częstotliwość. Parametry te związane są z warunkami geologiczno-tektonicznymi złoża, wymiarami odstrzeliwanego bloku i zmienianym miejscem prowadzonych robót strzałowych wynikających z postępu wydobycia. Jedną z metod oceny szkodliwego wpływu drgań gruntu na budynki, w polu bliskim, podczas urabiania bloku skalnego strzelaniem, jest bezpośredni pomiar parametrów drgań na budynku, w tym przykładowo wartości wektora poziomej stycznej prędkości drgań i jej częstotliwości. Odpowiednio zinterpretowane wyniki pomiarów umożliwiają zastosowanie skal empirycznych podanych w polskiej normie. Skale empiryczne zostały utworzone do prognozowania skutków szkodliwego oddziaływania drgań, w zależności od wartości parametrów drgań gruntu działających na budynki. Polska norma PN-B-02170:2016-12, w zależności od największej wartości wektora poziomej stycznej lub radialnej prędkości drgań oraz jej częstotliwości drgań po tercjowaniu w przedziałach 1/3 oktawowych, określa stopień szkodliwego oddziaływania drgań na budynki mieszkalne. Pomiary poziomej stycznej prędkości drgań wykonuje się prostopadle do linii łączącej punkt pomiarowy ze źródłem drgań. Za źródło drgań przyjmuje się środkowy otwór pierwszego szeregu otworów strzałowych. Pole bliskie jest to odległość od źródła drgań, w którym częstotliwość drgań ośrodka w czasie strzelania zmienia się po zależności sinusoidalnej.
Szkodliwość drgań parasejsmicznych powstających po odpaleniu ładunków materiałów wybuchowych wymusza konieczność doboru właściwej zwłoki czasowej dla odpalenia materiału wybuchowego w otworze drugim i następnych, czyli czasu zwłoki milisekundowej powodującej wygaszenie drgań spowodowanych odpaleniem ładunku materiału wybuchowego poprzedniego otworu.
Z naukowej literatury dotyczącej drgań parasejsmicznych znane są wzory empiryczne do obliczania okresu drgań fali parasejsmicznej, aby do niego dobierać czas zwłoki milisekundowej podczas strzelania. Okres drgań T fali parasejsmicznej określa się z kilku empirycznych zależności [Onderka (2003), Sieradzki, Winzer, Grześkowiak (2019), Sołtys (2011)]: 1) T = 0,023[Qc]A(0,185), 2) T = [Qc]A(0,33), 3) T = k l o g r, gdzie: k = 0,01-0,13; r - odległość od źródła drgań w [m]; Qc - całkowita ilość MW (materiału wybuchowego) użyta do strzelania w [kg], k = 0,01 skały zwięzłe, k = 0,13 skały słabe i zawodnione. Pierwsza zależność nie uwzględnia ciśnienia i siły materiału wybuchowego, a otrzymywane wyniki z tej zależności są mniejsze niż otrzymywane z pomiarów. Zależność druga daje czas odpalenia następnego otworu w przedziale 10-50 ms. Z zależności trzeciej otrzymywane wyniki są tego samego rzędu, co otrzymywane z pomiarów. Zależności te są również niedokładne, ponieważ nie uwzględniają częstotliwości drgań zmieniającej się po krzywej sinusoidalnej w polu bliskim i tłumienia drgań w polu dalekim.
Dla różnych wartości kąta kierunkowego pomiędzy linią otworów strzałowych a linią łączącą źródło drgań z chronionym przed drganiami parasejsmicznymi obiektem otrzymuje się wartości poziomej stycznej prędkości raz większe, a drugi raz mniejsze od wartości radialnej poziomej. Taka zmiana wyżej wymienionej wartości charakteryzuje kołową kierunkowość sumy poziomej stycznej i radialnej prędkości drgań. Największe wartości wektora poziomej stycznej lub poziomej radialnej prędkości drgań zgodnie z Polską Normą służą do określania rodzaju uszkodzeń powstających w chronionym przed drganiami obiekcie.
Znany jest ze zgłoszenia polskiego wynalazku P.434974 sposób mający zastosowanie do zmniejszania wielkości drgań spowodowanych poziomą radialną prędkością drgań, w którym określa się maksymalną poziomą radialną częstotliwości drgań w złożu. Sposób określania maksymalnej poziomej radialnej częstotliwości drgań w złożu spowodowanej parasejsmiczną poziomą falą radialną w polu bliskim podczas urabiania bloku skalnego strzelaniem polega na pomiarach prędkości fali podłużnej na próbkach skalnych i częstotliwości poziomej radialnej drgań złoża w czasie strzelania oraz obliczeniu na tej podstawie maksymalnej poziomej radialnej częstotliwości drgań w badanym złożu. Pomiary prędkości fali podłużnej są wykonywane na próbkach skalnych w punktach pomiarowych przed czołem urabianego bloku skalnego. Sposób ten ma zastosowanie w górnictwie odkrywkowym, do określenia czasu odpalenia ładunku materiału wybuchowego następnego otworu, czyli czasu zwłoki milisekundowej powodującej wygaszenie drgań, spowodowanych odpaleniem ładunku materiału wybuchowego poprzedniego otworu na kierunku X. Istota tego rozwiązania polega na tym, że na pobranych z odstrzeliwanego bloku skalnego minimum 3 próbkach skalnych o zorientowanych kierunkach, na kierunku radialnym określamy prędkość fali podłużnej. Następnie w czasie urabiania strzelaniem badanego bloku przed jego czołem w punkcie pomiarowym odległym o około 250 m od źródła drgań dokonuje się pomiaru poziomej radialnej częstotliwości drgań. Mając pomierzone wartości radialnej częstotliwości i prędkości fali podłużnej podstawia się je do zależności: fir max = fir/sin (fr*360°*t), z której oblicza się maksymalną poziomą radialną częstotliwość drgań w urabianym strzelaniem złożu, gdzie: fr max - maksymalna pozioma radialna częstotliwość drgań w urabianym strzelaniem złożu, fr - częstotliwość pozioma radialna drgań pomierzona w odległości około 250 m podzielona przez funkcję sinus, t - czas przejścia fali podłużnej jako stosunek odległości punktu pomiarowego od źródła drgań do średniej z trzech pomiarów na próbkach prędkości fali podłużnej.
W naukowej literaturze krajowej i światowej dotyczącej drgań parasejsmicznych nie ma obecnie żadnej teoretycznej oraz korelacyjnej zależności do obliczania maksymalnej częstotliwości drgań poziomej stycznej fali parasejsmicznej, a zatem brak możliwości doboru właściwej zwłoki czasowej dla odpalenia ładunku materiału wybuchowego w otworze drugim i następnych, czyli czasu zwłoki milisekundowej powodującej wygaszenie drgań spowodowanych odpaleniem ładunku materiału wybuchowego poprzedniego otworu. Dobór właściwej zwłoki czasowej dla otworu drugiego i następnych ma znaczny wpływ na wartość szkodliwych drgań parasejsmicznych powstających przy przejściu poziomej stycznej fali parasejsmicznej.
Problemem jaki stoi do rozwiązania przed przedmiotowym wynalazkiem jest rozwiązanie umożliwiające obliczenie czasu zwłoki międzystrzałowej dla odpalenia ładunków materiałów wybuchowych w otworze drugim i następnych na podstawie jednego odstrzału w oparciu o maksymalną częstotliwość drgań poziomej stycznej fali parasejsmicznej w urabianym złożu, które spowodowane są parasejsmiczną poziomą falą styczną w polu bliskim na kierunku równoległym do linii otworów strzałowych.
Sposób wyznaczania zwłoki międzystrzałowej podczas urabiania złoża przy użyciu ładunków materiałów wybuchowych, w którym ładunki materiałów wybuchowych umieszcza się w wielu, o zbliżonych rozmiarach, rozmieszczonych w linii otworach strzałowych; według wynalazku charakteryzuje się tym, iż z odstrzeliwanego bloku skalnego, na długości jego dłuższego boku, pobiera się, z miejsc rozmieszczonych w jednakowej odległości od siebie, trzy bryły skalne A, B, C o wymiarach co najmniej X = 10 cm, Y = 15 cm, Z = 12 cm, gdzie X jest wymiarem prostopadłym do linii otworów strzałowych, Y wymiarem równoległym do linii otworów strzałowych, a Z wymiarem pionowym; przy bryłach skalnych A, B, C na kierunku Y umieszcza się głowice przyrządu ultradźwiękowego i dokonuje się pomiaru czasu przejścia przez nie fali podłużnej, następnie dzieli się sumę wymiarów brył skalnych A, B, C na kierunku Y przez sumę czasów przejścia fali podłużnej pomierzonej dla każdej bryły A, B, C na kierunku Y i otrzymuje się średnią prędkość fali podłużnej Vy na kierunku Y; potem, w czasie urabiania bloku skalnego strzelaniem, przed czołem urabianego bloku, w punkcie pomiarowym D umieszczonym w linii prostopadłej do linii otworów strzałowych, gdzie linia otworów strzałowych umieszczona jest w środkowym otworze strzałowym lub w środku linii otworów strzałowych a punkt pomiarowy D w odległości do 310 m od źródła drgań, za pomocą czujnika drgań dokonuje się na kierunku Y pomiaru poziomej stycznej częstotliwości drgań fyrm, po czym na podstawie pomierzonych wartości średniej prędkości fali podłużnej Vy i poziomej stycznej częstotliwości drgań fyrm wyznacza się wartość maksymalną poziomej stycznej częstotliwości drgań fy max w badanym złożu, którą wyraża funkcja fy max = fyrm/sin(fyrm*360°*t), czyli stosunek wartości poziomej stycznej częstotliwości drgań fyrm otrzymanej dla punktu pomiarowego D do funkcji sinus o zawartości kąta równej iloczynowi poziomej stycznej częstotliwości drgań fyrm otrzymanej dla punktu pomiarowego D oraz wartości kąta pełnego równego 360° i czasu t przejścia fali podłużnej do punktu pomiarowego D, gdzie t = D/Vy, czyli stanowi stosunek odległości punktu pomiarowego D od źródła drgań do pomierzonej na bryłach skalnych A, B, C średniej prędkości fali podłużnej Vy; a na koniec na podstawie otrzymanej wartości maksymalnej poziomej stycznej częstotliwości drgań fy max, w polu bliskim badanego złoża, zmieniającej się po zależności sinusoidalnej określa
PL 244881 Β1 się jej okres Ty, gdzie Ty = 1/fy max, czyli stanowi stosunek wartości 1 do maksymalnej poziomej stycznej częstotliwości drgań fy max, przy czym czas równy połowie okresu Ty jest czasem zwłoki międzystrzałowej dla ładunków wybuchowych umieszczonych w kolejnych otworach strzałowych.
Dla powtarzalnych odstrzałów ładunków wybuchowych umieszczonych w wielu otworach, o zbliżonych rozmiarach, rozmieszczonych w linii otworów strzałowych, na podstawie jednego strzelania uzyskano możliwość dokładnego obliczenia maksymalnej poziomej stycznej częstotliwości drgań w złożu w polu bliskim. Pozwala to na określenie czasu zwłoki odpalenia materiału wybuchowego umieszczonego w drugim, i w następnie kolejno odpalanych otworach, tak aby następowało 100% wytłumienie drgań, spowodowane odpaleniem ładunku materiału wybuchowego poprzedniego otworu. Odpalenie ładunku materiału wybuchowego w drugim otworze w punkcie czasowym Ty/2 spowoduje 100% wygaszenie drgań wywołanych przez ładunek materiału wybuchowego umieszczony w otworze pierwszym na kierunku Y, czyli kierunku równoległym do linii otworów strzałowych.
Sposób wyznaczania zwłoki międzystrzałowej w przykładzie realizacji pierwszym według wynalazku polega na tym, iż z odstrzeliwanego bloku skalnego, na długości jego dłuższego boku, pobiera się, z miejsc rozmieszczonych w jednakowej odległości od siebie, trzy bryły skalne A, B, C o wymiarach co najmniej X = 10 cm, Y = 15 cm, Z = 12 cm, gdzie X jest wymiarem prostopadłym do linii otworów strzałowych, Y wymiarem równoległym do linii otworów strzałowych, a Z wymiarem pionowym. Przy bryłach skalnych A, B, C, które na kierunku Y, mają wymiar 15 cm, umieszcza się głowice przyrządu ultradźwiękowego i dokonuje się pomiaru czasu przejścia przez nie fali podłużnej. Kolejno dzieli się sumę długości brył skalnych A, B, C na kierunku Y wynoszącą 45 cm (3 x 15 cm) przez sumę czasów przejścia fali podłużnej pomierzonej dla każdej bryły A, B, C na kierunku Y, która wynosi 0,000127 s (wartość otrzymana z rzeczywistego pomiaru), i otrzymuje się średnią prędkość fali podłużnej Vy na kierunku Y równą Vy = 3543 m/s. Następnie w czasie urabiania strzelaniem badanego bloku skalnego, przed jego czołem, w punkcie pomiarowym D umieszczonym na linii prostopadłej do linii otworów strzałowych, gdzie linia otworów strzałowych umieszczona jest w środkowym otworze strzałowym lub w środku linii otworów strzałowych a punkt pomiarowy D w odległości 281,6 m od źródła drgań, na kierunku Y stycznym, dokonuje się pomiaru poziomej stycznej częstotliwości drgań fyrm. Na potrzeby zilustrowania przykładu według wynalazku przyjęto występującą w rzeczywistych badaniach wartość pomiaru poziomej stycznej częstotliwości drgań w punkcie pomiarowym D, a mianowicie fyrm = 23,1 Hz. Mając pomierzone wartości poziomej stycznej częstotliwości drgań wynoszącej fyrm = 23,1 Hz i średnią prędkości fali podłużnej na kierunku Y, Vy=3543 m/s, podstawia się je do zależności:
z· fyrm fy max = . z-----7— y J sin (/>rm*360°*t) gdzie:
fy max - wartość maksymalna pozioma styczna częstotliwość drgań występująca w danym złożu przy urabianiu bloku skalnego jednym rzędem otworów;
fyrm - wartość poziomej stycznej częstotliwości drgań otrzymana w punkcie pomiarowym D odległym o 281,6 m od źródła drgań;
t - czas przejścia fali podłużnej, obliczany jako stosunek odległości punktu pomiarowego D od źródła drgań do średniej prędkości fali podłużnej Vy (średniej z trzech pomiarów prędkości fali podłużnej uzyskanych dla brył A, B i C), t = 281,6 (m) / Vy = 3543 (m/s) = 0,0795 s.
Po podstawieniu i obliczeniu otrzymujemy:
fy max = 23,1 / sin (23,1*360°*0,0795) = 23,1 / 0,856 = 27,0 Hz
Na podstawie otrzymanej wartości maksymalnej poziomej stycznej częstotliwości drgań fy max równej 27,0 Hz w polu bliskim badanego złoża zmieniającej się po zależności sinusoidalnej określa się jej okres Ty na podstawie zależności Ty = 1/fymax - stosunek wartości 1 do maksymalnej poziomej stycznej częstotliwości drgań fy max. W niniejszym przykładzie realizacji okres Ty = 0,0370. Czas równy połowie okresu Ty i wynoszący 0,0185 jest czasem zwłoki międzystrzałowej dla ładunków wybuchowych umieszczonych w kolejnych otworach strzałowych. Odpalenie ładunku materiału wybuchowego w drugim otworze w punkcie czasowym Ty/2 spowoduje 100% wygaszenie drgań wywołanych przez ładunek materiału wybuchowego umieszczony w otworze pierwszym na kierunku Y, czyli kierunku równoległym do linii otworów strzałowych. Dotyczy to także następnych otworów.
Sposób wyznaczania zwłoki międzystrzałowej w przykładzie realizacji drugim według wynalazku przebiega podobnie jak w przypadku realizacji pierwszym, z tą różnicą, iż pomiaru poziomej stycznej częstotliwości drgań dokonano w punkcie pomiarowym D oddalonym o 310 m od źródła drgań. Wartość pomiaru poziomej stycznej częstotliwości drgań w punkcie pomiarowym D wyniosła fyrm = 21,21 Hz (wartość ustalono podobnie jak w przykładzie realizacji pierwszym według wynalazku).
Dla powyższych wartości maksymalna pozioma styczna częstotliwości drgań fy max wynosi:
fy max = 21,21 / sin (21,21 * 360° * 0,0875) = 21,21/0,787 = 26,95 Hz gdzie t = 310 m / Vy = 3543 m/s = 0,0875 s
Na podstawie otrzymanej wartości maksymalnej poziomej stycznej częstotliwości drgań fy max równej 27,0 Hz, w polu bliskim badanego złoża, zmieniającej się po zależności sinusoidalnej określa się jej okres Ty z zależności Ty = 1/fymax - stosunek wartości 1 do maksymalnej poziomej stycznej częstotliwości drgań fy max. W niniejszym przykładzie realizacji okres Ty = 0,037. Czas równy połowie okresu Ty i wynoszący 0,0185 jest czasem zwłoki międzystrzałowej dla ładunków wybuchowych umieszczonych w kolejnych otworach strzałowych. Odpalenie ładunku materiału wybuchowego w drugim otworze w punkcie czasowym Ty/2 spowoduje 100% wygaszenie drgań wywołanych przez ładunek materiału wybuchowego umieszczony w otworze pierwszym na kierunku Y, czyli kierunku równoległym do linii otworów strzałowych. Dotyczy to także następnych otworów.
Na potrzeby zilustrowania przykładu realizacji według wynalazku przyjęto przykładowe wartości poszczególnych parametrów fyrm i czasów przejścia fali podłużnej pomierzonej dla każdej bryły A, B, C na kierunku Y, z uwagi, iż sposób ich wyznaczania jest znany, należy do stanu techniki i nie zagłębiano się w szczegóły pomiarów.
Claims (1)
1. Sposób wyznaczania zwłoki międzystrzałowej podczas urabiania złoża przy użyciu ładunków materiałów wybuchowych, w którym ładunki materiałów wybuchowych umieszcza się w wielu, o zbliżonych rozmiarach, rozmieszczonych w linii otworach strzałowych; znamienny tym, że z odstrzeliwanego bloku skalnego, na długości jego dłuższego boku, pobiera się, z miejsc rozmieszczonych w jednakowej odległości od siebie, trzy bryły skalne (A, B, C) o wymiarach co najmniej X = 10 cm, Y = 15 cm, Z = 12 cm, gdzie X jest wymiarem prostopadłym do linii otworów strzałowych, Y wymiarem równoległym do linii otworów strzałowych, a Z wymiarem pionowym; przy bryłach skalnych (A, B, C) na kierunku Y umieszcza się głowice przyrządu ultradźwiękowego i dokonuje się pomiaru czasu przejścia przez nie fali podłużnej, następnie dzieli się sumę wymiarów brył skalnych (A, B, C) na kierunku Y przez sumę czasów przejścia fali podłużnej pomierzonej dla każdej bryły (A, B, C) na kierunku Y i otrzymuje się średnią prędkość fali podłużnej (Vy) na kierunku Y; potem, w czasie urabiania bloku skalnego strzelaniem, przed czołem urabianego bloku, w punkcie pomiarowym (D) umieszczonym w linii prostopadłej do linii otworów strzałowych, gdzie linia otworów strzałowych umieszczona jest w środkowym otworze strzałowym lub w środku linii otworów strzałowych a punkt pomiarowy (D) w odległości do 310 m od źródła drgań, za pomocą czujnika drgań dokonuje się na kierunku Y pomiaru poziomej stycznej częstotliwości drgań fyrm, po czym na podstawie pomierzonych wartości średniej prędkości fali podłużnej (Vy) i poziomej stycznej częstotliwości drgań (fyrm) wyznacza się wartość maksymalną poziomej stycznej częstotliwości drgań (fy max) w badanym złożu, którą wyraża funkcja fy max = fyrm/sin(fyrm*360°*t), czyli stosunek wartości poziomej stycznej częstotliwości drgań (fyrm) otrzymanej dla punktu pomiarowego (D) do funkcji sinus o zawartości kąta równej iloczynowi poziomej stycznej częstotliwości drgań (fyrm) otrzymanej dla punktu pomiarowego (D) oraz wartości kąta pełnego równego 360° i czasu (t) przejścia fali podłużnej do punktu pomiarowego (D), gdzie t = D/Vy, czyli stanowi stosunek odległości punktu pomiarowego (D) od źródła drgań do pomierzonej na bryłach skalnych (A, B, C) średniej prędkości fali podłużnej (Vy); a na koniec na podstawie otrzymanej wartości maksymalnej poziomej stycznej częstotliwości drgań (fy max), w polu bliskim badanego złoża, zmieniającej się po zależności sinusoidalnej określa się jej okres (Ty), gdzie Ty = 1/fy max, czyli stanowi stosunek wartości 1 do maksymalnej poziomej stycznej częstotliwości drgań (fy max), przy czym czas równy połowie okresu (Ty) jest czasem zwłoki międzystrzałowej dla ładunków wybuchowych umieszczonych w kolejnych otworach strzałowych.
Priority Applications (1)
| Application Number | Priority Date | Filing Date | Title |
|---|---|---|---|
| PL441279A PL244881B1 (pl) | 2022-05-26 | 2022-05-26 | Sposób wyznaczania zwłoki międzystrzałowej podczas urabiania złoża przy użyciu ładunków materiałów wybuchowych |
Applications Claiming Priority (1)
| Application Number | Priority Date | Filing Date | Title |
|---|---|---|---|
| PL441279A PL244881B1 (pl) | 2022-05-26 | 2022-05-26 | Sposób wyznaczania zwłoki międzystrzałowej podczas urabiania złoża przy użyciu ładunków materiałów wybuchowych |
Publications (2)
| Publication Number | Publication Date |
|---|---|
| PL441279A1 PL441279A1 (pl) | 2023-11-27 |
| PL244881B1 true PL244881B1 (pl) | 2024-03-18 |
Family
ID=88924340
Family Applications (1)
| Application Number | Title | Priority Date | Filing Date |
|---|---|---|---|
| PL441279A PL244881B1 (pl) | 2022-05-26 | 2022-05-26 | Sposób wyznaczania zwłoki międzystrzałowej podczas urabiania złoża przy użyciu ładunków materiałów wybuchowych |
Country Status (1)
| Country | Link |
|---|---|
| PL (1) | PL244881B1 (pl) |
Cited By (1)
| Publication number | Priority date | Publication date | Assignee | Title |
|---|---|---|---|---|
| PL449290A1 (pl) * | 2024-07-23 | 2026-01-26 | POLTEGOR-INSTYTUT Instytut Górnictwa Odkrywkowego | Sposób określania maksymalnej pionowej częstotliwości drgań w złożu, spowodowanej parasejsmiczną falą podłużną w polu bliskim podczas urabiania bloku skalnego strzelaniem |
Citations (4)
| Publication number | Priority date | Publication date | Assignee | Title |
|---|---|---|---|---|
| US5388521A (en) * | 1993-10-18 | 1995-02-14 | Coursen Family Trust | Method of reducing ground vibration from delay blasting |
| CN109827481A (zh) * | 2019-01-18 | 2019-05-31 | 华北科技学院 | 一种微差干扰降振爆破中最优微差时间确定方法及装置 |
| CN110487136A (zh) * | 2019-08-23 | 2019-11-22 | 贵州大学 | 一种基于频谱叠加的台阶爆破毫秒延时压制降振方法 |
| CN113251880A (zh) * | 2021-05-25 | 2021-08-13 | 鞍钢矿业爆破有限公司 | 一种基于地震波能量衰减的孔间延时爆破控制降振方法 |
-
2022
- 2022-05-26 PL PL441279A patent/PL244881B1/pl unknown
Patent Citations (4)
| Publication number | Priority date | Publication date | Assignee | Title |
|---|---|---|---|---|
| US5388521A (en) * | 1993-10-18 | 1995-02-14 | Coursen Family Trust | Method of reducing ground vibration from delay blasting |
| CN109827481A (zh) * | 2019-01-18 | 2019-05-31 | 华北科技学院 | 一种微差干扰降振爆破中最优微差时间确定方法及装置 |
| CN110487136A (zh) * | 2019-08-23 | 2019-11-22 | 贵州大学 | 一种基于频谱叠加的台阶爆破毫秒延时压制降振方法 |
| CN113251880A (zh) * | 2021-05-25 | 2021-08-13 | 鞍钢矿业爆破有限公司 | 一种基于地震波能量衰减的孔间延时爆破控制降振方法 |
Cited By (1)
| Publication number | Priority date | Publication date | Assignee | Title |
|---|---|---|---|---|
| PL449290A1 (pl) * | 2024-07-23 | 2026-01-26 | POLTEGOR-INSTYTUT Instytut Górnictwa Odkrywkowego | Sposób określania maksymalnej pionowej częstotliwości drgań w złożu, spowodowanej parasejsmiczną falą podłużną w polu bliskim podczas urabiania bloku skalnego strzelaniem |
Also Published As
| Publication number | Publication date |
|---|---|
| PL441279A1 (pl) | 2023-11-27 |
Similar Documents
| Publication | Publication Date | Title |
|---|---|---|
| Sanchidrián et al. | A distribution-free description of fragmentation by blasting based on dimensional analysis | |
| Dey et al. | Prediction of blast-induced overbreak from uncontrolled burn-cut blasting in tunnels driven through medium rock class | |
| Mohamed et al. | Study of the powder factor in surface bench blasting | |
| Singh et al. | Reducing environmental hazards of blasting using electronic detonators in a large opencast coal project-a case study | |
| PL244881B1 (pl) | Sposób wyznaczania zwłoki międzystrzałowej podczas urabiania złoża przy użyciu ładunków materiałów wybuchowych | |
| PL242357B1 (pl) | Sposób określania maksymalnej poziomej radialnej częstotliwości drgań w złożu, spowodowanej parasejsmiczną poziomą falą radialną w Polu bliskim podczas urabiania bloku skalnego strzelaniem | |
| Müller et al. | Control of rock fragmentation and muck pile geometry during production blasts (environmentally friendly blasting technique) | |
| PL245487B1 (pl) | Sposób określania wartości poziomej radialnej wektora prędkości drgań gruntu dla różnych wielkości masy ładunków materiałów wybuchowych | |
| Chrzan | Protecting the environment around polish quarries from harmful seismic vibrations caused by rock blasting | |
| PL231683B1 (pl) | Sposób określania wartości poziomej radialnej wektora prędkości drgań gruntu dla różnych odległości od źródła drgań | |
| PL231684B1 (pl) | Sposób określania wartości poziomej stycznej wektora prędkości drgań gruntu dla różnych odległości od źródła drgań | |
| Chrzan et al. | Technical safety of buildings around polish quarries against harmful seismic vibrations caused by rock blasting | |
| Luo et al. | Numerical analysis about blasting effect of digital detonator and millisecond detonator in upper and lower cross tunnels | |
| Tewari et al. | Evaluating the safety of brick masonry structures in open-cast coal mining areas against blast-induced vibrations | |
| Pandula et al. | Methodology of seismic blasting in quarries | |
| Palyvoda et al. | Seismic protection of buildings in areas adjacent to open-pit mining | |
| PL245647B1 (pl) | Sposób wyznaczania średnicy otworu strzałowego przed pierwszym strzelaniem w nowym złożu urabianym przy użyciu ładunków materiałów wybuchowych | |
| Chrzan et al. | A new way of calculating the maximum seismic vibration velocities acting on a building's foundation and using them to assess the magnitude of the damaging effect on the building | |
| Maulana et al. | Analysis of crack propagation and degree of damage due to explosion on dimensional variations of laboratory scale models | |
| Singh et al. | A new blast damage index for the safety of underground coal mine openings | |
| Tosun | Modified Scaled Distance Equation Used for Estimation of Peak Particle Velocity | |
| PL232100B1 (pl) | Sposób określania wartości poziomej stycznej wektora przyspieszenia drgań gruntu dla różnych odległości od źródła drgań | |
| Baulovič et al. | Optimizing the seismic effects of blasting in quarries by timing | |
| PL231685B1 (pl) | Sposób określania wartości poziomej radialnej amplitudy drgań gruntu dla różnych odległości od źródła drgań | |
| Dotto et al. | Assessment of Blast-Induced Damage in A Hard Rock Blasting1 |